6.b Jaarrekening 2022 OD NHN
Tekst van het document
Behandeld door het Dagelijks Bestuur: 26 april 2023 Vastgesteld door het Algemeen Bestuur: 12 juli 2023
Jaarstukken 2022 OD NHN
INHOUDSOPGAVE Inleiding ................................................................................................................ 4 Budgetcyclus 2022 ................................................................................................ 4 Resultaat.............................................................................................................. 4 Realisatie van doelstellingen en ontwikkelingen ......................................................... 4 Leeswijzer ............................................................................................................. 7 Samenstelling van het bestuur .............................................................................. 8 Algemeen Bestuur ................................................................................................. 8 Dagelijks bestuur .................................................................................................. 9 Samenvatting financiële verantwoording en begrotingsrechtmatigheid .............. 10 Overzicht exploitatiesaldo milieutaken ................................................................... 10 Overzicht exploitatiesaldo VTH-plustaken ............................................................... 10 Ontwikkeling van het resultaat Overhead ...............................................................
11 Ontwikkeling van het resultaat Milieutaken ............................................................. 11 Ontwikkeling van het resultaat VTH-plustaken ........................................................ 12 Jaarverslag .......................................................................................................... 14 Programma 1 Milieutaken .................................................................................... 15 1.1 Algemene doelstellingen ................................................................................. 15 1.2 Programmaplan Uitvoeringstaken .................................................................... 15 1.3 Wat heeft de OD NHN bereikt? ........................................................................ 15 1.3.1 Regulering .............................................................................................. 15 1.3.2 Specialisme en Advies .............................................................................. 16 1.3.3 Wbb-vergunningverlening ......................................................................... 19 1.3.4 Toezicht en Handhaving ........................................................................... 19 1.3.4 Samenwerking ketentoezicht.....................................................................
21 1.4 Wat heeft het gekost? .................................................................................... 22 1.5 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente ....................... 22 Programma 2 VTH-plustaken ............................................................................... 23 2.1 Algemene doelstellingen ................................................................................. 23 2.2 Uitgelicht ...................................................................................................... 23 2.2.1 PAS-meldingen ........................................................................................ 23 2.2.2 Woningbouw ........................................................................................... 23 2.2.3 Verduurzaming ........................................................................................ 23 2.2.4 Overig .................................................................................................... 24 2.2.5 Tot slot................................................................................................... 24 2.3 Wat heeft de OD NHN bereikt? ........................................................................ 24 2.3.1 VTH-plustaak Wbb-vergunningverlening .....................................................
24 2.3.2 VTH-plustaak Natuurbescherming .............................................................. 25 2.3.3 VTH-plustaak Zwemwater ......................................................................... 27 2.3.4 VTH-plustaak Toezicht en Handhaving ........................................................ 27 2.4 Wat heeft het gekost? .................................................................................... 29 2.5 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente ....................... 29 Paragrafen ........................................................................................................... 30 3.1 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing .......................................... 30 3.3.1 Weerstandscapaciteit ............................................................................... 30 3.3.2 Bestaande risico’s .................................................................................... 31 3.3.3 Benodigde weerstandscapaciteit ................................................................ 32 3.2 Paragraaf Financiering .................................................................................... 34 3.2.1 Rentevisie............................................................................................... 34 Pagina 2 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN 3.2.2 Risicobeheer ........................................................................................... 34 3.2.3 Koers- en valutarisico’s ............................................................................ 34 3.2.4 Renterisicobeheer .................................................................................... 34 3.3 Paragraaf Bedrijfsvoering ................................................................................ 36 3.3.1 Sterker fundament................................................................................... 36 3.3.2 Vennootschapsbelasting voor overheden .................................................... 36 3.3.3 Personeel en organisatie ........................................................................... 36 3.3.4 Automatisering/Masterplan ICT ................................................................. 38 3.3.5 Kantoor .................................................................................................. 39 3.3.6 Omgevingswet 2022 ................................................................................ 39 3.4 Openbaarheidsparagraaf ................................................................................. 42 Jaarrekening ........................................................................................................
43 4.1 Balans per 31 december 2022 ......................................................................... 44 4.2 Toelichting op de balans ................................................................................. 45 4.2.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ...................................... 45 4.2.2 Vaste activa ............................................................................................ 45 4.2.3 Vlottende activa ...................................................................................... 46 4.2.4 Vaste passiva .......................................................................................... 49 4.2.5 Vlottende passiva .................................................................................... 50 4.2.6 Niet uit de balans blijkende verplichtingen en rechten .................................. 52 4.3 Overzicht van baten en lasten ......................................................................... 53 4.4 Toelichting op het overzicht baten en lasten ...................................................... 54 4.4.1 Overzicht incidentele lasten en baten ......................................................... 54 4.4.2 Overzicht per taakveld ............................................................................. 54 4.4.3.
Overzicht kostenverdeling overhead .......................................................... 54 4.5 Wet normeringbezoldiging topfunctionarissen .................................................... 55 4.6 Begrotingsrechtmatigheid ............................................................................... 56 4.7 Wet op de vennootschapsbelasting................................................................... 57 4.8 EMU-saldo .................................................................................................... 57 4.9 Gebeurtenissen na balansdatum ...................................................................... 58 4.9 SISA verklaringen .......................................................................................... 59 Controleverklaring ............................................................................................... 60 Bijlagen ............................................................................................................... 61 Bijlage 1 Investeringsoverzicht.............................................................................. 61 Bijlage 2 Stemverhoudingen ................................................................................. 62 Bijlage 3 Productieaantallen Milieutaken .................................................................
64 Bijlage 4 Productieaantallen VTH-basistaken en VTH-plustaken ................................. 65 Lijst van gebruikte afkortingen .............................................................................. 66 Colofon ................................................................................................................ 67
Pagina 3 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
INLEIDING Voor u liggen de jaarstukken 2022 van de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN), die bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening 2022. Met deze stukken legt OD NHN verantwoording af aan zijn deelnemende gemeenten en de provincie Noord-Holland.
Budgetcyclus 2022
Kadernota
Begroting
•DB: 09-12-2021 •AB: 10-03-2021
•DB: 14-04-2021 •AB: 07-07-2021
Begrotingswijziging •n.v.t.
Jaarstukken •DB: 26-04-2023 •AB: 12-07-2023
Resultaat Het totaalresultaat van de OD NHN bedraagt € 1.110.040 te verdelen in het deel Milieutaken € 1.488.331 en VTH-plustaken € -378.291.
Realisatie van doelstellingen en ontwikkelingen We zijn gestart in een winter waar Covid weer opspeelde en we zijn het jaar uitgegaan met een nieuw zaaksysteem en diverse subsidietoezeggingen vanuit het Rijk en de provincie, op zowel het gebied van energiebesparende maatregelen voor bedrijven als de versterking van het VTH-Stelsel vanuit het Interbestuurlijk Programma Versterking VTH. In de tussenliggende maanden zijn enkele wetten ingegaan, zoals de Wet Open Overheid en de gewijzigde Wet Gemeenschappelijke Regelingen (Wgr). Intussen is de Omgevingswet door de Eerste Kamer aangenomen, maar is ook de implementatiedatum wederom uitgesteld. Het jaar 2022 is ook het jaar van een nieuw bestuur. Na de gemeenteraadsverkiezingen op 16 maart 2022 kon de OD NHN zich op 12 oktober 2022 weer verwarmen aan een volledig en nieuw algemeen bestuur, en een op die datum nieuw gekozen dagelijks bestuur. De afgesloten coalitieakkoorden laten behoorlijke ambities zien op de thema’s: Omgevingswet, Woningbouw, Duurzaamheid en Energie. Onderwerpen die aansluiten op de brede maatschappelijke discussie over de wijze waarop de maatschappij zich tot de leefomgeving verhoudt en onderwerpen die bij de OD NHN direct ingrijpen op haar producten en diensten. Op 7 september konden de nieuwe bestuurders en gemeenteambtenaren een netwerkbijeenkomst bijwonen met een introductieprogramma over de OD NHN.
Daarnaast zijn verdiepende bijeenkomsten voorbereid om in gesprek te komen met de gemeenteraden. Sinds het voorjaar van 2022 beschikt de afdeling Regulering Leefomgeving over werkende processen onder de Omgevingswet. Daarnaast is in 2022 het bodeminformatiesysteem omgevingswetproof gemaakt en zijn voorbereidingen getroffen voor het vastleggen van de basisgeluidenemissie onder de Omgevingswet. Ook is ter voorbereiding op de Omgevingswet een compleet en actueel geografisch overzicht van alle windturbines in Noord-Holland opgesteld. Diverse kennisgroepen binnen de OD NHN hebben zowel gewerkt aan de voorbereiding op de Omgevingswet als aan het dossier stikstof. De OD NHN heeft ook in 2022 het coördinatorschap en de uitvoering verzorgd van de Actieagenda voor Circulair Westfriesland. Bij deze actieagenda zijn inmiddels zowel de provincie Noord-Holland, als het Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord aangesloten. Het team Duurzaamheid treedt veelal op als coördinator van verschillende duurzaamheids- en energiebesparingsprogramma’s. Denk daarbij in 2022 bijvoorbeeld ook aan: het Duurzaam Bouwloket als energieloket, de Campagne NH Aardgasvrij, de
Pagina 4 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN collectieve inkoop van zonnepanelen, de inzet van energiearmoede-gelden en het uitbrengen van de folder ‘natuur en duurzaamheid’. Ook is in opdracht van de VNG de verkenning ‘status einde afval en product’ opgeleverd door de werkgroep, bestaande uit: OD NHN, ILT en IenW. Wat verder niet onbenoemd mag blijven is de oprichting van de interne Vakgroep Strafrecht – en de aanschaf van het Boa Registratie Systeem (BRS), de aansluiting op Inspectieview – de gezamenlijke database voor handhavingspartners, en het gezamenlijk volgen - met diverse handhavingspartners - van de cursus ‘herkennen van drugslabs’. Het jaar 2022 is tevens het jaar van de toegekende subsidieregelingen, zoals de diverse energiebesparingssubsidies. De flexibiliteit van het personeel wordt tijdens en na de Corona-jaren doorlopend aangesproken. Als antwoord op de krappe arbeidsmarkt en het gegeven dat verschillende vakopleidingen in de afgelopen tijd zijn opgeheven, is de organisatie enkele jaren geleden gestart met het zelf opleiden van mensen. De organisatie heeft zich gepresenteerd op loopbaan- en carrière beurzen met ‘Jong OD’, onze jongerenorganisatie binnen de OD NHN die daarnaast ook samenwerkt met de andere omgevingsdiensten in Noord-Holland. Er is in 2022 een – beperkt- aantal van zes hoogopgeleide potentials als trainee geworven.
Het traineeship, maar ook de introductie van de meeste nieuwe collega’s geven wij vorm in een meester/ gezel -aanpak. Vooralsnog lukt het om het natuurlijke verloop hiermee op te vangen. Het wegvallen van een deel senioriteit – door vertrek of door inzet als ‘meester’- levert echter wel extra werkdruk op. Het werk van de OD NHN is transparanter gemaakt voor burgers en bedrijven. Er is een nieuwe website en een bedrijfsfilm gelanceerd en er zijn diverse filmpjes over het werken bij de OD NHN op de nieuwe website te vinden. We hebben gemerkt dat burgers en journalisten onze dienst steeds beter weten te vinden, ook als het gaat om WOO-verzoeken. Deze verzoeken zijn sinds 2019 verdubbeld tot een aantal van circa 60 in 2022. Omvangrijke dossiers moeten daartoe worden geanonimiseerd, waardoor het reguliere werk tijdelijk een lagere prioriteit krijgt. De Samenwerkingsagenda tussen de vier omgevingsdiensten die werkzaam zijn in Noord-Holland heeft een ambitieuze doorstart gemaakt.
De OD NHN werkt samen met OD NZKG, ODFGV en IJmond op de onderwerpen: VTH-Strategie, circulaire economie, waterstof, stikstof, data gedreven uitvoering, milieucriminaliteit, ketentoezicht algemeen, specifiek ketentoezicht afvalstromen Bodem en Asbestdaken, energietransitie, alternatieve energiebronnen op het gebied van open en gesloten bodemenergiesystemen, energiebesparing en de bodemtaken onder de Omgevingswet. Ook wordt samengewerkt in de bedrijfsvoering, zoals het gezamenlijk opleiden van personeel. De samenwerking die in 2022 gestart is op het formuleren van een gezamenlijk deel in de nieuwe VTH-Strategie is een unicum en een mooi voorbeeld van het organiseren van een ‘level playing field’ voor bedrijven in de gehele regio. Het dagelijks bestuur heeft gekozen voor een meer programmatische aanpak van de portefeuilles. Zo zijn: werkgeverschap, bedrijfsvoering, duurzaamheid en gezondheid, veiligheid, de Omgevingswet en de Samenwerkingsagenda van de vier omgevingsdiensten in Noord-Holland onder de bestuurders verdeeld. Niet alleen komt hiermee het multidisciplinaire karakter van de omgevingsdienst meer tot uiting, het past ook beter bij de aankomende Omgevingswet, waar bijvoorbeeld ook het element ‘welzijn’ expliciet benoemd is.
De introductie van de ‘Omgevingsscan’ in 2022 is een mooi voorbeeld van een instrument dat goed ingezet kan worden bij de multidisciplinaire eisen die de Omgevingswet stelt. In juli 2022 is het Interbestuurlijk Programma (IBP) Versterking VTH Stelsel van start gegaan onder verantwoordelijkheid van: drie ministeries, het Interprovinciaal Overleg en de Vereniging van Nederlands Gemeenten. Zes pijlers zijn benoemd met daaronder veertien activiteiten en diverse werk- en projectgroepen. Het doelmatiger maken van het gehele werkveld van de 29 omgevingsdiensten in Nederland ligt daarmee onder de loep. Pagina 5 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN Wij onderschrijven de doelstellingen van het programma en zijn benieuwd welke maatregelen ook van onze dienst worden gevraagd om het stelsel toekomstbestendiger te maken. We kijken met vertrouwen en belangstelling uit naar de komende tijd, waarin zowel het IBP, de Omgevingswet, als de concretisering van de ambities op elk bestuursniveau duidelijk zullen worden en kunnen worden vertaald in opgaves voor de OD NHN.
Ik wens u veel leesplezier! Quinten Foppe Directeur Omgevingsdienst Noord-Holland Noord
Pagina 6 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
LEESWIJZER In deze jaarstukken volgt allereerst een samenvatting financiële verantwoording waarin op hoofdlijnen wordt ingegaan op het bereikte resultaat 2022 en inzicht wordt gegeven in taakstelling over de jaren heen. Daarna volgen de twee onderdelen JAARVERSLAG en JAARREKENING. In het jaarverslag wordt ingegaan op de programmaverantwoording en de verplichte paragrafen. In het hoofdstuk Jaarrekening is de balans met toelichting en de overzichten van baten en lasten met de toelichtingen hierop opgenomen. In 2022 heeft de OD NHN milieutaken uitgevoerd voor zestien gemeenten en de provincie Noord-Holland. De OD NHN heeft in 2022 twee financieringsstromen: namelijk de Milieutaken (deel 1) sinds de oprichting in 2014 en de in 2016 overgekomen VTH-plustaken van de provincie Noord-Holland Noord (deel 2). Het gevolg hiervan is dat in de jaarstukken een categorisering is aangebracht in de programmaverantwoording en de financiële verantwoording. De financiële tabellen zijn zowel in totaal OD NHN opgebouwd (groen) als in de separate Milieutaken (grijs) en VTH-plustaken (paars). In bijlage 1 vindt u het investeringsoverzicht, in bijlage 2 de stemverhoudingen en in bijlagen 3 en 4 zijn de productieaantallen per taak opgenomen. De jaarstukken zijn opgesteld met in achtneming van de regelgeving uit het Besluit begroting en verantwoording (BBV).
Pagina 7 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
SAMENSTELLING VAN HET BESTUUR De OD NHN is een professionele opdrachtnemer die op een efficiënte manier en volgens geldende kwaliteitsstandaarden uitvoering geeft aan de opgedragen taken op het gebied van de fysieke leefomgeving in Noord-Holland Noord. De deelnemende gemeenten zijn Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Dijk en Waard, Drechterland, Enkhuizen, Heiloo, Hollands Kroon, Hoorn, Koggenland, Medemblik, Opmeer, Schagen, Stede Broec, Texel en de provincie Noord-Holland. Het is een Gemeenschappelijke Regeling, waarbij sprake is van verlengd openbaar bestuur. De Gemeenschappelijke Regeling kent een Algemeen Bestuur (AB) en een Dagelijks Bestuur (DB). Op 31 december 2022 is de samenstelling van het bestuur als volgt:
Algemeen Bestuur Het Algemeen Bestuur bestaat uit de wethouders van de aangesloten gemeenten en de gedeputeerde Klimaat en Energie van de provincie Noord-Holland: Dhr. M.C. Uitdehaag Dhr. J. Hagens Dhr. E. Briët Dhr. V. Brouwer Mevr. P. Bais Dhr. N. Langedijk Dhr. M. ten Have Dhr. J. Franx Dhr. R. Vennik Dhr. M. Versluis Dhr. A. Helling Mevr. R. van Dolder Dhr. J. Broeders Dhr. H. ter Veen Dhr. H. Heddes Dhr. N. Slagter Dhr. R. Kieft Dhr. E. Stigter
gemeente Texel (burgemeester, onafhankelijk voorzitter) gemeente Alkmaar gemeente Bergen gemeente Castricum gemeente Den Helder gemeente Dijk en Waard gemeente Drechterland gemeente Enkhuizen gemeente Heiloo gemeente Hollands Kroon gemeente Hoorn gemeente Koggenland gemeente Medemblik gemeente Opmeer gemeente Schagen gemeente Stede Broec gemeente Texel provincie Noord-Holland
Pagina 8 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
Dagelijks bestuur Dhr. M.C. Uitdehaag Dhr. R. Vennik Dhr. M. Versluis Dhr. A. Helling Dhr. E. Stigter Dhr. Q. Foppe
gemeente Texel (onafhankelijk voorzitter) gemeente Heiloo gemeente Hollands Kroon gemeente Hoorn provincie Noord-Holland directeur OD NHN (secretaris)
Pagina 9 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
SAMENVATTING FINANCIËLE VERANTWOORDING EN BEGROTINGSRECHTMATIGHEID Deze paragraaf geeft in hoofdlijnen inzicht in het financieel resultaat over het boekjaar 2022. Het totaalresultaat van de OD NHN bedraagt € 1.110.040, te verdelen in het deel Milieutaken € 1.488.331 en VTH-plustaken € -378.291.
Overzicht exploitatiesaldo milieutaken (dit overzicht bevat de lasten en baten van programma 1 ‘Milieutaken’ en het aan milieutaken toegerekende deel van programma 3 ‘Overhead’): Milieutaken
Realisatie 2021
Raming 2022
Realisatie 2022
Baten
€ 14.579.269
€ 12.493.650
€ 14.887.715
Lasten
€ 12.736.948
€ 12.493.650
€ 13.409.318
Gerealiseerd saldo baten en lasten
€ 1.842.321
€0
€ 1.478.397
Toevoegingen reserves: - Algemene Reserve - Bestemmingsreserve Masterplan ICT Onttrekkingen reserves: - Bestemmingsreserve Omgevingswet
€ 210.126
€ 9.934
- Bestemmingsreserve VTH-Plus - Bestemmingsreserve Masterplan ICT Subtotaal reservemutaties Gerealiseerd resultaat
€ 210.126
€0
€ 9.934
€ 2.052.448
€0
€ 1.488.331
In het kader van de begrotingsrechtmatigheid wordt in het bovenstaande overzicht inzichtelijk gemaakt hoe de extra lasten die gemaakt zijn rondom de milieutaken worden gedekt door de (bijbehorende) extra baten van de deelnemers.
Overzicht exploitatiesaldo VTH-plustaken (dit overzicht bevat de lasten en baten van programma 2 ‘VTH-plustaken’ en het aan VTH-plustaken toegerekende deel van programma 3 ‘Overhead’): VTH-plustaken
Realisatie 2021
Raming 2022
Realisatie 2022
Baten
€ 8.202.034
€ 8.163.142
€ 8.209.952
Lasten
€ 8.142.922
€ 8.163.142
€ 8.713.350
€ 59.112
€0
€ -503.398
Gerealiseerd saldo baten en lasten Toevoeging reserves: - Bestemmingsreserve VTH-plustaken - Bestemmingsreserve Masterplan ICT Onttrekkingen reserves: - Bestemmingsreserve VTH-plustaken
125.107
- Bestemmingsreserve Masterplan ICT Subtotaal reservemutaties Gerealiseerd resultaat
€ 59.112
Pagina 10 van 67
€0
€ -378.291
Jaarstukken 2022 OD NHN In het kader van de begrotingsrechtmatigheid wordt in het bovenstaande overzicht inzichtelijk gemaakt hoe de lasten die gemaakt zijn rondom de VTH-plustaken worden gedekt door de baten. De bijdrage van de provincie wordt vergeleken met de totale lasten die voor deze taken zijn gemaakt op programma 2 en programma 3.
Ontwikkeling van het resultaat Overhead Exploitatiesaldo Masterplan ICT /overige ICT kosten Bij de start van het Masterplan ICT is inzichtelijk gemaakt welke acties moesten plaatsvinden en welke financiële consequenties daarbij horen. Wanneer deze kosten daadwerkelijk zouden worden gemaakt, was niet met zekerheid te zeggen. Zeker omdat de uitvoering was vertraagd in verband met de besluitvorming rondom het nieuwe Omgevingswet-stelsel. Om de beschikbaar gestelde gelden voor het Masterplan ICT die door mogelijke vertraging niet in het betreffende jaar konden worden uitgegeven buiten het rekeningresultaat te houden, is een bestemmingsreserve Masterplan ICT gevormd. In deze bestemmingsreserve worden de exploitatieoverschotten en -tekorten per jaar verrekend die door verschuiving in de tijd ontstaan. De uitvoering van het Masterplan ICT in volle gang met zeer positieve resultaten. In 2022 is er een exploitatietekort ontstaan van € 454.277 voor het MP ICT. Aangezien we op de overige ICT kosten een voordeel hadden, resulteert dit in een tekort van € 332.487. Dit tekort zou dan gedekt worden door een onttrekking aan de reserve. Gezien het positief resultaat bij het onderdeel Overhead (€ 650.907) willen we geen onttrekking aan de reserve doen. We willen in 2023 en 2024 deze middelen graag inzetten voor andere onderwerpen op het gebied van ICT (zie ook paragraaf bedrijfsvoering).
In het voorstel voor de bestemming van het resultaat 2022 wordt dit meegenomen. Investeringen bedrijfsvoering In de begroting waren er diverse investeringen voorzien met een totale omvang van € 252.000. Uiteindelijk is hebben we voor € 401.060 geïnvesteerd in onze bedrijfsvoering. Het meeste deel hiervan waren vervangingsinvesteringen (iPhones, software, beeldschermen). Een deel van de extra kosten hebben te maken met de groei van onze organisatie, maar ook met regelgeving of goed werkgeverschap. Extra taken In 2021 heeft de provincie € 1,6 miljoen aan extra taken (lumpsum) belegd van de OD NHN. Dit bestond ook uit een deel overhead. Met de extra overhead gelden vanuit de provincie is het mogelijk geworden om de verdeling van de overhead tussen de taakvelden Milieu en VTH-plus in de juiste verhouding te brengen (naar rato lumpsum). Dit brengt een positief resultaat op de overheadkosten bij vooral het taakveld Milieu met zich mee omdat het extra budget wat hierdoor ontstaat nog niet volledig is ingezet.
Ontwikkeling van het resultaat Milieutaken Personeelskosten (incl. inhuur) primair proces (LS en aanvullende opdrachten) Opbrengst aanvullende opdrachten buiten LS deelnemers
€ - 1.285.575
N
€ 1.774.647
V
Inkomsten Bodemloket
€ 77.831
V
Overige opbrengsten Saldo opbrengsten/ kosten voorgaande boekjaren
€ 247.091
V
€ 5.086
V
Opleidingskosten
€ 20.606
V
Masterplan ICT/ overige ICT kosten
€- 202.817
N
Renteopbrengst
€ 17.477
V
Onttrekking aan reserve Omgevingswet
€ 9.934
V
Niet ingezette post onvoorzien
€ 58.388
V
Overhead
€ 765.663
V
Resultaat
€ 1.488.331
V
Pagina 11 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN In de 2e bestuursrapportage is aangegeven dat op de Milieutaken een behoorlijk positief resultaat verwacht werd. Dit heeft zich in doorgezet naar deze jaarrekening toe. Het voordelig resultaat 2022 is wel lager dan het resultaat 2021. De begroting moet volgens het Besluit begroting en verantwoording (BBV) structureel in evenwicht zijn. In het betreffende begrotingsjaar moeten structurele lasten gedekt zijn door structurele baten. Incidentele lasten mogen gedekt worden door zowel structurele als door incidentele baten. Dit betekent voor de OD NHN dat er voor de financiering via de lumpsum vast personeel kan worden aangetrokken. Alle extra incidentele middelen via offertes en het opplussen van het uitvoeringsprogramma zijn incidenteel. Met deze middelen kan de OD NHN externen inhuren om zo de taken te kunnen verrichten. In 2022 waren de structurele baten voor de milieutaken vastgesteld op €12,4 miljoen. Hiervoor kan vast personeel worden aangetrokken. Daar bovenop is door de deelnemende gemeenten in 2022 aan de OD NHN €1,8 miljoen aan incidentele middelen gegund. Zoals al vaker is aangegeven, is het krijgen van goed personeel lastig en kost tijd. Dit geldt voor zowel inhuur als vast personeel. De consequentie van het buiten de lumpsumfinanciering houden van middelen is dat de OD NHN zeer afhankelijk is van de markt.
Hierdoor realiseert de OD NHN een heel positief rekeningresultaat als het gaat om de personeelskosten maar konden niet alle taken worden uitgevoerd. Het huidige personeel probeert de extra taken op te vangen, met als consequentie dat de werkdruk te hoog is. In de vierde kwartaalrapportage van het Uitvoeringsprogramma 2022 worden de details van de verrichte werkzaamheden en eventuele verschillen per deelnemer toegelicht.
Ontwikkeling van het resultaat VTH-plustaken personeelskosten (incl. inhuur)
€ -600.722
N
Masterplan ICT
€ -129.670
N
Renteopbrengst Niet ingezette post onvoorzien
€ 11.175
V
€ 54.636
V
Overhead Onttrekking aan reserve (PAS meldingen)
€ 161.183
V
€ 125.107
V
€ -378.291
N
Resultaat (N= nadeel; V = voordeel)
In de 2e bestuursrapportage is aangegeven dat op de VTH-Plustaken een negatief resultaat verwacht werd door extra inzet op het gebied van stikstof. De overschrijding op personeelskosten (incl. inhuur) wordt grotendeels veroorzaakt door de extra inzet op gebied van stikstof (incl. afhandeling PAS-meldingen) en de inhuur van juristen om de Woo-verzoeken af te handelen. De onttrekking aan de reserve VTH-Plustaken is gebaseerd op de afspraak dat de kosten van de PASmeldingen (incidentele werkzaamheden) gedekt zouden worden uit de reserve. In de vierde kwartaalrapportage over het Uitvoeringsprogramma 2022 worden de details van de verrichte werkzaamheden toegelicht. Productiviteit Op basis van de analyse van de geschreven uren van onze eigen medewerkers blijkt dat we onze productieve norm van 1.400 uur niet halen. We zitten hier gemiddeld 8% onder. We hebben ook geanalyseerd waarom we de norm van 1.400 uur in 2022 niet halen. De belangrijkste oorzaken zijn: • Personele issues (hoog ziekteverzuim (> 5%) en boven gemiddelde opname van verlof); • Voor stikstof onduidelijke juridische en beleidsmatige kaders voor de uitvoering.
Pagina 12 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN Omdat er vacatures onvervuld zijn gebleven, hebben we maar 93% van de totale uren gerealiseerd. Om onze afspraken over de uitvoering van het UP zo goed mogelijk na te komen, hebben we personeel ingehuurd. Een groot deel hiervan is ingezet op taakveld stikstof. De kosten hiervan zijn in de begroting 2022 niet voorzien. Eerder is afgesproken dat de meerkosten van stikstof uit de reserves gedekt kan worden. In het voorstel voor de resultaatbestemming zal hieraan invulling worden gegeven.
Pagina 13 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
JAARVERSLAG
Pagina 14 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
PROGRAMMA 1 MILIEUTAKEN 1.1 Algemene doelstellingen De belangrijkste algemene doelstellingen voor de OD NHN zijn: Proactief informeren van bestuurders a. Driemaal per jaar een bestuursrapportage, waarin het bestuur wordt geïnformeerd over ontwikkelingen, financiën, productie, personeelszaken en risicomanagement. b. Tijdig toezenden van informatie voor de bestuursvergadering en in algemene zin geen nazendingen. Periodiek informeren opdrachtgever Diverse overlegmomenten met deelnemers gezamenlijk via opdrachtgever-opdrachtnemerrelaties (AOGP) en één op één via de accounthouder en milieucoördinator van deelnemer. Uitvoeringskwaliteit op landelijk niveau Voldoen aan kwaliteitscriteria 2.1. Uitvoeren jaarprogramma Productie en prestaties over meerdere jaren binnen bandbreedte van 90%-110% van budget.
1.2 Programmaplan Uitvoeringstaken De OD NHN voert binnen het daartoe aangewezen werkgebied de overgedragen milieutaken uit. De OD NHN is een Omgevingsdienst voor de uitvoering van de vergunningverlening, toezicht- en handhavingstaken gerelateerd aan diverse milieuwetten en de Wet natuurbescherming, zwemwater en verkeer/vaarwegen en aan aantal specialistische milieutaken als geluid, lucht, bodem en externe veiligheid. De doelstelling van de OD NHN is om bij de uitvoering van de genoemde taken te voldoen aan de landelijke kwaliteitscriteria, te zorgen voor specialismenvorming op inhoud en een bijdrage te leveren aan een constante en eenduidige taakuitvoering in de regio. We prioriteren en uitvoeren overeenkomstig de bestuurlijk vastgestelde VTH-strategie.
1.3 Wat heeft de OD NHN bereikt? De bestuursrapportages zijn opgeleverd volgens de planning. Deze jaarrapportage is de derde rapportage. De kwartaalrapportages die voor de individuele opdrachtgevers worden gemaakt zijn ook opgeleverd volgens planning. Hierin wordt specifieker ingegaan op de geleverde diensten en aansluitingen op de betreffende uitvoeringsprogramma’s. In bijlage 3 zijn productieaantallen opgenomen.
1.3.1 Regulering Wat wilde de OD NHN bereiken? Door onze adequate, professionele en transparante uitvoering van vergunningprocedures dragen wij bij aan het schoon, veilig, gezond en duurzaam wonen, werken en recreëren in de fysieke leefomgeving van de regio Noord-Holland Noord. Daarnaast dragen wij actief bij aan het oplossen van de grote maatschappelijke vraagstukken van deze tijd rondom de fysieke leefomgeving.
Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Ook in 2022 heeft de afdeling Regulering Leefomgeving gewerkt volgens de door haar beschreven en vastgelegde werkprocessen. Dit bevordert – samen met de collegiale en juridische toets van de producten – een uniforme werkwijze. De producten zijn via vaste procedures en termijnen geleverd. Ook zijn de door ons ontwikkelde standaardsjablonen onderhouden. Tegelijkertijd kijkt de afdeling vooruit naar de
Pagina 15 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN Omgevingswet. In 2022 is begonnen met het beschrijven van onze processen, zoals wij die onder de omgevingswet willen inrichten. Eind mei is dit afgerond en beschikt de organisatie over werkende processen onder de Omgevingswet. Omdat het voor onze taken nog altijd moeilijk is om goed gekwalificeerd en ervaren personeel te vinden komt de tijdigheid langzaamaan wel onder druk te staan. Uitzonderlijke gevallen zijn met de initiatiefnemer en/of de opdrachtgever besproken. Voor de natuur- en de milieutaken hebben we op verschillende manieren geïnvesteerd in het vinden van voldoende personeel. Dit heeft zijn vruchten afgeworpen, onder andere door middel van het Traineeprogramma 2022-2023. Naast het noodzakelijke werven van nieuw personeel vonden binnen de verschillende kennisgroepen technische overleggen plaats. Hierin werd kennis gedeeld en is nieuwe/gewijzigde wetgeving besproken en op consequenties voor de producten beoordeeld. Dit gold in 2022 uiteraard vooral voor de voorbereiding op de Omgevingswet maar ook voor het onderwerp stikstof. De coronapandemie heeft in 2022 geen direct merkbaar effect gehad op de werkvoorraad van de afdeling. De procedures zijn conform de werkprocessen opgepakt. In bijlage 3 is een overzicht te vinden van de gerealiseerde producten in 2022.
1.3.2 Specialisme en Advies Wat wilde de OD NHN bereiken? Het doel is om de huidige en toekomstige leef- en werkomgeving van inwoners in Noord-Holland Noord schoner, gezonder, duurzamer en veiliger te maken. Dat doen we door met onze uitgebreide expertise op het gebied van geluid, lucht, licht, bodem, klimaat, natuur, externe veiligheid en geur en op basis van onze ruime ervaring in de praktijk adequate en kwalitatief hoogstaande adviezen te verstrekt aan gemeenten binnen ons werkgebied, de provincie en andere overheden. Ook hebben we een hoogwaardig bodeminformatiesysteem en bodemloket met actuele bodeminformatie ten behoeve van onze adviezen, maar ook beschikbaar voor burgers en bedrijven. Tevens zijn er voor gemeenten actuele Bodemkwaliteitskaarten, Bodembeheerplannen en Bodemfunctieklassekaarten (inclusief de gehalten PFOS en PFOA), waarmee voor gemeenten het verplaatsen van grond met PFAS binnen de regio eenvoudiger en goedkoper is gemaakt. Daardoor is er geen vertraging bij projecten. Ook is er voor Externe Veiligheid een GIS-kaart met onder andere de invloedsgebieden van wegen en buisleidingen, 100% letaliteitscontour buisleidingen, PR-contouren van windturbines, etc. Deze gegevens zijn nu tevens opgenomen in het Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV) en daardoor ook beschikbaar voor burgers en bedrijven.
In 2021 zijn alle gezoneerde bedrijventerreinen actueel en digitaal vastgelegd in de GeoMilieu-module zonebeheer, waardoor snel en eenvoudig kan worden beoordeeld of nieuwe bedrijven of uitbreidingen passen binnen de geluidzone van het bedrijventerrein. Essentieel is verder de inbreng van onze specialistische expertise in omgevingsplannen, vergunningverlenings- en toezicht/handhavingstrajecten met het oog op kwaliteit, duurzaamheid, veiligheid, circulariteit en integraliteit.
Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? De afdeling Specialisme en Advies voert de werkzaamheden uit die vallen binnen het programma ‘Specialisme’ met circa veertig goed opgeleide en gedreven medewerkers. Vaste procedures met termijnbewaking, werkinstructies en collegiale toetsing garanderen dat de toetsingen en beoordelingen uniform en binnen de gestelde termijnen worden uitgevoerd. Dankzij de in eigen huis ontwikkelde standaardsjablonen hanteren de adviseurs en vergunningverleners een uniforme werkwijze.
Pagina 16 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN Binnen de disciplines geluid, lucht, licht, bodem, duurzaamheid, natuur en externe veiligheid vinden technische overleggen plaats waarin kennis wordt gedeeld en nieuwe/gewijzigde wetgeving wordt besproken. Omgevingswet De OD NHN heeft, vooruitlopend op de Omgevingswet, onder andere de volgende zaken uitgevoerd: Door de verschuiving van de bodemtaken (warme overdracht) is er een nieuwe gemeentelijke verdeling berekend. Er is veel aandacht besteed aan het afronden van de BIS-screening en het in het kaart brengen van de cijfers voor de omgevingswet; In ons bodeminformatiesysteem (BIS) hebben we een ‘platte’ kaart gerealiseerd met een unieke bodemlocatie met een eenduidige status per plaats. Hierdoor is voor de raadpleger meteen duidelijk wat de verontreinigingsstatus op een bepaald punt is; Er is een goede start gemaakt met het inbrengen van specialistische kennis van de omgevingsaspecten voor de omgevingsscans; De bekend gemaakte geluidsproductieplafonds langs de rijks- en spoorwegen zijn voor de betreffende gemeentes gecontroleerd of deze aanpassingen van invloed zijn op voorgenomen ontwikkelingen; Er is met het oog op de vastlegging van de Basisgeluidemissie een verdere verdiepingsslag uitgevoerd.
Deze informatie is gedeeld met de gemeentes, zodat inzichtelijk is welke taken op hun afkomen voor het vastleggen van de Basisgeluidemissie (BGE) van wegen; In 2022 heeft de OD NHN 36 saneringsprojecten in uitvoering, waarvan er eentje is afgerond. In totaal worden er 3954 woningen gesaneerd; Binnen het project IOV is aandacht geschonken aan de modernisering van omgevingsveiligheid als gevolg van de Omgevingswet. Het nieuwe Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV) is gevuld met gegevens over risicovolle activiteiten aangevuld met risico ontvangende gebouwen en locaties. Daarom is het huidige Register Risicosituaties Gevaarlijke Stoffen (RRGS) volledig geconverteerd naar het REV. Duurzaamheid: Team duurzaamheid trad vaak op als coördinator energiebesparingsprogramma’s en projecten, waaronder:
van
verschillende
duurzaamheids-
en
Voor particulieren: • Duurzaam Bouwloket als energieloket • Acties/campagnes voor particuliere bestaande bouw • Campagne “gluren bij duurzame buren” is ook in 2022 doorgezet- met binnenkijken bij buren in de regio die duurzame maatregelen hebben uitgevoerd, een online event met experts en een mobiele showroom duurzaam bouwloket op locatie voor persoonlijk advies • Campagne NH aardgasvrij om huiseigenaren re informeren en activeren om zelf aan de slag te gaan en te leren van koplopers • Regeling reductie energiegebruik huiseigenaren en huurders (RREW); aanbod adviesgesprekken, subsidie kleine maatregelen en waardebonnen via webshop. • Collectieve Inkoop zonnepanelen • Gemeentelijke subsidieregeling erkende energiebesparende maatregelen; hiervoor hebben we in 2022 namens gemeentes ca. 2500 aanvragen behandeld. • Het uitvoeren van duurzaamheidsleningen voor een tweetal gemeenten • De inzet van de energiearmoedegelden. Middelen hiervoor zijn in 2022 beschikbaar gesteld aan gemeenten. In diverse gemeenten/regio’s is hieraan meegewerkt en zijn acties voor inzet van energiefixers, vouchers en isolatieaanpak voorbereid. • De campagne WarZr is doorgezet, waarvoor de OD is aangehaakt als regiovertegenwoordiger voor de Noordkop. In 2022 kreeg elk kwartaal een thema waardoor bewoners geïnformeerd en geactiveerd werden over maatregelen die zij zelf kunnen nemen.
• Er is een folder natuur en duurzaamheid uitgebracht voor de bewoners zodat bewoners weten waar ze rekening mee moeten houden bij de verduurzaming van hun woning.
Pagina 17 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN Energiebesparing Bedrijven: Aanbod voor bedrijven die in de doelgroep vallen: gratis energiescan en begeleiding bij het aanvragen van subsidies, financieren van de maatregel en begeleiding van de uitvoering van maatregelen. • Stimuleren verduurzaming bedrijventerreinen Er is periodiek overleg met Liander over de uitbreiding van het elektriciteitsnet en het vroegtijdig inbrengen van de relevante punten voor de vergunningverlening.
Circulair De Omgevingsdienst werkt vanuit twee sporen mee aan de circulaire transitieopgave. Spoor 1 set in op de verkenning welke ruimte binnen VTH mogelijk en nodig is (voor bevoegde gezagen) om te sturen op circulaire bedrijfsvoering en ketensamenwerking. Dat deden we door: Het project ‘Basis op orde’. Een samenwerking van de 4 Omgevingsdiensten in Noord-Holland. Het betreft een foutanalyse van gegevens in het LMA (datasysteem om bedrijfsafval te kunnen volgen) en aanpak voor verbetering. Ontdoeners en ontvangers van afval moeten daarvan melding maken in het LMA. Hoe beter de kwaliteit van de data, hoe beter overheden in staat zijn om afvalstromen te volgen. De analyse is uitgevoerd en het rapport is opgeleverd aan IPO en ODNL. In opdracht van VNG is de verkenning ‘status einde afval en product’ opgeleverd. Dit project is uitgevoerd met een werkgroep bestaande uit specialisten vanuit verschillende OD's, ILT en IenW. Doel was om tot een procesbeschrijving voor overheden en voor ondernemers te komen. In december is het voorstel en het rapport opgeleverd. De Omgevingsdienst leverde een bijdrage aan de circulaire bouwstenennotitie VTH van IPO. Voor de tweede keer is de Green Deal Zorg ondertekend. Nieuw in deze deal is dat de komende drie jaar stevig wordt ingezet op circulaire ketens in de zorg.
Vanuit de samenwerking Circulair Westfriesland is de circulaire paragraaf ingebracht. Spoor 2 zet in op het stimuleren van circulaire materiaalketens. Dat doen we vanuit de Actieagenda Circulair Westfriesland binnen de sectoren: Agrarisch & biogrondstoffen – Bouw & GWW/Infra - Zorg – Maakindustrie – Horeca/recreatie. Per sector werken overheden en ketenpartners samen aan oplossingen om materiaalketens te sluiten. In 2022 sloten de provincie Noord-Holland en het Ontwikkelingsbedrijf NHN aan bij het kernteam. De Omgevingsdienst verzorgt het coördinatorschap van de samenwerking en de uitvoering van de Actieagenda. Dit deden we in 2022:
Weten wat Circulair Westfriesland www.circulairwestfriesland.nl
in
2023
gaat
Pagina 18 van 67
doen?
Of
wil
je
meedoen?
Kijk
op
Jaarstukken 2022 OD NHN 1.3.3 Wbb-vergunningverlening Wat willen we bereiken? Het voorkomen van nieuwe bodem- en grondwaterverontreinigingen en het saneren en/of beheren van de verontreinigde ondergrond. De ambitie is een duurzame bodemkwaliteit in Noord-Holland waarbij zich geen risico’s voordoen voor de gezondheid en het milieu, waaronder planten en dieren. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Voor dit doel hebben we namens de Provincie Noord Holland vergunningaanvragen en meldingen beoordeeld. Ook zijn we ingesprongen op calamiteiten ter voorkoming van nieuwe gevallen van bodemverontreiniging.
1.3.4 Toezicht en Handhaving Wat wilde de OD NHN bereiken? De OD NHN bereikt met het toezicht dat zij uitvoert bewustwording van de geldende regelgeving met als effect een verhoogde mate van naleving van die regelgeving en vermindering van het aantal incidenten, klachten en handhavingsverzoeken. Handhaaft overtredingen op een open, eenduidige en voortvarende wijze en zorgt aldus voor een gevoel van veiligheid bij de burger, een verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving en versterking van het vertrouwen in de overheid bij de uitvoering van haar taken.
Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? De afdeling Toezicht & Handhaving heeft diverse instrumenten ingezet om de naleving van wet- en regelgeving te verhogen. Gebleken is dat het nalevingsgedrag bij het uitvoeren van integrale en sanctiecontroles bij bedrijven ten opzichte van afgelopen jaren is afgenomen. Bij integrale controles worden alle op het bedrijf van toepassing zijnde voorschriften gecontroleerd. Een sanctiecontrole wordt uitgevoerd nadat een handhavingsbesluit is genomen. Het naleefgedrag bij de overige controles is relatief constant de laatste jaren.
NALEEFGEDRAG IN DE LOOP DER TIJD Integrale controle
Aspectcontrole
Hercontrole
Sanctiecontrole
Administratieve controle
100% 90% 80% 70% 60% 50%
40% 30% 2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Met het huidige informatiesysteem hebben we te weinig parameters om nader te specificeren waardoor deze dalingen in naleving wordt veroorzaakt. In 2023 wordt een nieuw informatiesysteem in gebruik genomen waardoor het mogelijk is meer parameters te registreren, te analyseren en te monitoren. Als de Pagina 19 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN Omgevingswet in werking treedt dan zal registratie plaatsvinden op activiteitenniveau. Ook zal medio 2023 gebruik worden gemaakt van digitale controlelijsten (digitale handhaving) waardoor ook registratie, analysen en monitoring op voorschriftniveau kan plaatsvinden. We verwachten hierdoor onze capaciteit gerichter te kunnen inzetten waardoor het effect van deze inspanning groter zal zijn. Uitvoering Klimaatakkoord onderdeel energiebesparing bij bedrijven (EML) De landelijke versnelling van het toezicht rond energiebesparing bij bedrijven heeft er in 2022 toe geleid dat er veel voorbereidend werk is gedaan. De versnelling is een direct gevolg van de landelijke opgave rond verduurzaming; energiebesparing bij bedrijven is een belangrijke pijler uit het Klimaatakkoord. Het uitvoeren van toezicht op de Erkende Maatregelenlijst (EML-controles) staat daarbij centraal. In korte tijd zijn er drie regelingen van kracht geworden die voor extra toezicht moeten zorgen: Het provinciale energiebesparingsakkoord (EBA); De rijksbijdrage Versterkte Uitvoering Energiebesparing (VUE3); De rijksbijdrage Specifieke Uitkering Toezicht en Handhaving Energiebesparing (SPUK-THE).
Alle drie de regelingen kennen hun eigen specifieke eisen ten aanzien van aanvraag van de gelden, de doelgroep, de uitvoering van de controles, de registratie van gegevens en de monitoring en verantwoording. Het databeheer rond toezicht op energiebesparing vormt daarbij een extra uitdaging omdat de ODNHN in een transitiefase zit naar een nieuw centraal systeem. In 2022 is veel werk verzet om de versnelling van het toezicht te organiseren. Zo is er op basis van diverse bronnen één Basislijst bedrijven samengesteld met alle potentieel energierelevante locaties en is er een (tijdelijk) digitaal controleformulier ontwikkeld waarmee we in 2023 kunnen gaan monitoren op behaalde resultaten. De regels voor energiebesparing zijn dynamisch en met het in werking treden van de Omgevingswet zullen nog meer wijzigen worden doorgevoerd en kunnen taken die nu bij de gemeentes zijn belegd bij de Omgevingsdiensten worden ondergebracht. Geregeld hebben wij vragen van onze partners en opdrachtgevers hierover ontvangen en beantwoord. Daarnaast is geïnvesteerd in het opleiden van de toezichthouders en samenwerking en afstemming met de omringende omgevingsdiensten. Ook hebben we met oog op huidige arbeidsmarkt tijdig extra capaciteit geclaimd bij onze externe ondersteuners omdat het volume aan werk op EML veel groter is dan we met eigen medewerkers af kunnen ronden.
Een aanbestedingstraject wordt hiertoe opgestart. Omdat provinciaal breed werd gesignaleerd dat 2022 in veel opzichten een voorbereidingsjaar was, is de looptijd van het provinciale energiebesparingsakkoord met een jaar verlengd. Ondanks de krapte op de arbeidsmarkt verwachten wij dat wij in 2023 volop kunnen inzetten op het uitvoeren van deze controles. Hoewel het thema energiebesparing bij bedrijven dynamisch zal blijven, streven wij ernaar dat in de komende 4 jaar alle bedrijven met een energiebesparingsplicht zijn bezocht en voldoen aan de wettelijke besparingsplicht.
Strafrecht Bij toezicht en handhaving wordt steeds vaker een beroep gedaan op het strafrecht. Diverse factoren, zoals een toename in ondermijnende activiteiten, het rapport Van Aartsen, het Rapport Dreigingsbeeld Milieucriminaliteit, maar ook de Omgevingswet, maken dat het strafrechtelijk optreden steeds nadrukkelijker in beeld is. De afgelopen jaren is binnen de OD NHN al veel ontwikkeld en gestandaardiseerd. Om de inzet van het strafrecht verder te professionaliseren is een team Strafrecht opgericht. Hiermee doet de OD NHN meer recht aan het werk van de buitengewoon opsporingsambtenaren (boa) die binnen de diverse taakvelden werkzaam zijn. De oprichting van het team is een volgende stap in de ontwikkeling van toezicht en handhaving. Verder is het Boa Registratie Systeem (BRS) aangeschaft en geïmplementeerd. Het BRS wordt door buitengewone opsporingsambtenaren gebruikt om hun ambtelijke bevindingen vast te leggen en die, ter uitoefening van hun taak, te delen met collega opsporingsambtenaren.
Pagina 20 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN 1.3.4 Samenwerking ketentoezicht Wat wilde de OD NHN bereiken? Goede samenwerking met partners en maximale informatieverzameling en -deling. Het hiermee verkregen beeld van activiteiten, problemen en naleefgedrag wordt gebruikt voor een zo efficiënt mogelijke inzet van menskracht en middelen om de algemene doelstellingen van de OD NHN te behalen.
Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Afstemming en samenwerking tussen strafrechtelijke en bestuursrechtelijke handhaving en het verhogen van de naleving, de kwaliteit of de veiligheid van een handeling of zaak, dat zich uitstrekt over alle partijen die achtereenvolgens betrokken zijn bij deze handeling of zaak. In 2022 is de OD NHN aangesloten op de landelijke voorziening Inspectieview. In Inspectieview, dat een gezamenlijke database is van diverse handhavingspartners, wordt handhavingsinformatie gedeeld met de partners. Dit biedt ons gelegenheid om bedrijven te filteren die bij handhavingspartners geregistreerd staan als overtreder van wet- en regelgeving. Als het om meerdere overtredingen bij meerdere partners gaat, is de verwachting dat ze ook over de schreef gaan bij activiteiten waaraan milieuregels zijn verbonden. Hierdoor kunnen wij onze capaciteit gerichter inzetten daar waar het moet. Ook biedt Inspectieview de mogelijkheid om informatie uit te wisselen in het kader van strafrechtelijke handhaving tussen diverse partners zoals met het Openbaar Ministerie. Ondermijning heeft in 2022 een vlucht genomen; in samenwerking met gemeente, politie en douane worden steeds vaker integrale controles gedaan op diverse locaties.
Gemeenten in Noord-Holland kunnen deelnemen aan dit modulaire programma, dat als doel heeft het buitengebied weerbaar te maken en te voorkomen dat schuren, loodsen en bedrijfsgebouwen door criminelen in gebruik worden genomen, bijvoorbeeld als drugslab. De controles zijn een onderdeel van het programma ‘Veilig Buitengebied’. Met dit programma wil men onder andere het bewustzijn van verhuurders vergroten, voorkomen dat zij met de verkeerde personen in zee gaan en signalen niet alleen eerder opmerken, maar deze ook melden. ‘Veilig Buitengebied’ is onderdeel van het project Productielocaties Drugs en één van de initiatieven die ondernomen worden door Noord-Holland Samen Veilig (NHSV) om ondermijning in Noord-Holland tegen te gaan. Alle medewerkers van Toezicht en Handhaving hebben in samenwerking met andere handhavingsorganisaties een cursus ‘Herkennen van drugslabs’ gevolgd en samen met de andere omgevingsdiensten en de politie zijn protocollen opgesteld hoe om te gaan met dumpingen van drugsafval. Het dumpen van drugsafval kan grote gevolgen hebben op de leefomgeving en financiële gevolgen voor de eigenaar van de grond waarop de dumping heeft plaatsgevonden. Beperking van beide gevolgen heeft een hoge prioriteit.
Pagina 21 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
1.4 Wat heeft het gekost? Tabel 1.4.1: Baten en lasten OD Uitvoeringstaken
Realisatie 2021
Begroting 2022
Realisatie 2022
Totaal baten
€ 14.579.269
€ 12.493.650
€ 14.887.715
Totaal lasten
€ 12.736.948
€ 12.493.650
€ 13.409.318
Saldo baten en lasten voor reserve mutaties
€ 1.842.321
€0
€ 1.478.397
€ 210.126
€0
€ 9.934
€ 2.052.448
€0
€ 1.488.331
Mutaties reserves Resultaat
1.5 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente Tabel 1.5.1: Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting (vpb), onvoorzien en rente (volgens vernieuwde BBV) 2022 Programma 1 Milieutaken
Baten € 10.038.494
Lasten
Saldo
€ 9.160.134
€0
Algemene dekkingsmiddelen Overhead
€ 4.831.743
€ 4.248.978
€0
Bedrag onvoorzien Saldo van baten en lasten Mutaties in reserves Resultaat
€ 582.764 €0
Heffing vpb (vrijgesteld) Rente
€ 878.361
€ 17.478
€ 206
€ 17.272
€ 14.887.715
€ 13.409.318
€ 1.478.397
€ 9.934
€0
€ 9.934
€ 14.897.649
€ 13.409.318
€ 1.488.331
De algemene dekkingsmiddelen betreffen inkomsten die vrij besteedbaar en daarmee bestuurlijk afweegbaar zijn. De besteding van deze inkomsten is niet gerelateerd aan een vooraf bepaald doel (programma). Binnen de OD NHN zijn de middelen die beschikbaar gesteld worden door de deelnemende gemeenten aan de betreffende programma’s gekoppeld.
Pagina 22 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
PROGRAMMA 2 VTH-PLUSTAKEN 2.1 Algemene doelstellingen Sinds 1 januari 2016 worden voor de provincie Noord-Holland (op basis van een gefaseerde overdracht) de zogenaamde ‘provinciale plustaken’ uitgevoerd. Hieronder vallen de vergunningverlening bodem voor de eigen regio en de vergunningverlening en handhaving op het gebied van verkeer/vaarwegen en zwemwaterlocaties. Tezamen met de Nalevingsstrategie omgevingsrecht en het sectorale beleid (zoals beleidsnota’s, milieubeleidsplan en watervisie) vormt het Handhavingsuitvoeringsprogramma provinciale plustaken het beleidsmatige kader voor de uitvoering van de plustaken. In de nalevingsstrategie is de strategie en werkwijze vastgelegd voor de provinciale handhavingstaken. Deze strategie geldt voor alle beleidsterreinen waar de provincie bevoegd is tot handhaving en dus ook voor de provinciale plustaken in het uitvoeringsprogramma. Sinds 1 juli 2016 voert de OD NHN ook de natuurbeschermingstaken uit. De taken die behoren bij het verlenen van besluiten onder de Wet natuurbescherming voert de OD NHN uit voor het gehele grondgebied van de provincie Noord-Holland.
2.2 Uitgelicht 2.2.1 PAS-meldingen Noord-Holland heeft ongeveer 180 legalisatieverzoeken in het kader van de Programma Aanpak Stikstof (PAS) ontvangen. Mogelijk ontvangen we nog meer verzoeken vanuit het RVO. We hebben het grootste gedeelte van de ontvangen verzoeken inmiddels geverifieerd. Deze vallen uiteen in 3 categorieën:
• • •
Onterecht verzoek, hieronder vallen bijvoorbeeld verzoeken die geen PAS-melding gedaan hebben. Verzoek waarbij er mogelijk intern gesaldeerd kan worden. Verzoek waarbij er extern gesaldeerd moet worden met beschikbaar gestelde ruimte door rijksoverheid.
Bij het verder verwerken van deze verzoeken worden we vooral beperkt door factoren als de jurisprudentie van het moment zoals bij aanvragen die een emissiearm stalsysteem betreffen. Maar ook moeten we nog een weg zoeken in het stroomlijnen van een Bestuurlijk rechtsoordeel (BRO) naar een positieve weigering en een eventuele vergunning (afhankelijk van de jurisprudentie).
2.2.2 Woningbouw Het is van belang om de woningbouw in Nederland te versnellen vanwege de hoge woningnood. Daarbij speelt zowel Soortenbescherming, Gebiedsbescherming als Stikstof binnen de Wet natuurbescherming een rol. Wanneer er intern gesaldeerd kan worden kunnen plannen vaak doorgaan. Door het vervallen hiervan is dit wel lastiger geworden. Extern salderen is uitermate lastig, de stikstofbanken zijn nog niet voldoende gevuld waardoor er weinig externe ruimte beschikbaar is voor woningbouwplannen.
2.2.3 Verduurzaming Mede door de ‘gascrisis’ heeft het na-isoleren een extra boost gekregen boven op de versnellig die door subsidies is ingegeven. Het na-isoleren kan echter negatieve effecten opleveren voor dieren die in deze gebouwen leven. De ODNHN is via een aantal sporen bezig om deze effecten proberen te minimaliseren. Ten eerste via het reguliere ontheffingtraject. Daarnaast geven we voorlichtingen aan gemeenten om zo de beschermde soorten bij hen onder de aandacht te brengen. Ook zijn we bezig met het onderzoeken
Pagina 23 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN van de inzet van Soortenmanagement plannen (SMP) om het gemeenten en hun inwoners makkelijker te maken rekening te houden met beschermde soorten.
2.2.4 Overig Diverse omvangrijke dossiers zoals de cacao-industrie, biomassacentrales, Circuitpark Zandvoort en Tata Steel domineerden de media en het politieke debat in 2022. De OD NHN steekt hier veel tijd in. Niet alleen als het gaat om de inhoud, maar ook als het gaat om de beantwoording van raads- en Statenvragen, persvragen en WOB- en WOO-verzoeken. Het zijn belangrijke dossiers waarop de OD NHN veel inzet pleegt en nauwe samenwerking met de ketenpartners en de andere OD's in de regio zoekt.
2.2.5 Tot slot In bijlage 4 treft u een overzicht aan van de in 2022 gerealiseerde producten.
2.3 Wat heeft de OD NHN bereikt? Vergunningaanvragen en ontheffingsaanvragen zijn veelal binnen de (wettelijke) termijnen afgehandeld, meldingen zijn beoordeeld op juist- en volledigheid. Dit geldt voor zowel de groentaken (waarbij het stikstofdossier weerbarstig blijkt), de Wet bodembescherming als voor zwemwater (Whvbz).
2.3.1 VTH-plustaak Wbb-vergunningverlening Wat wilde de OD NHN bereiken? Het voorkomen van nieuwe bodem- en grondwaterverontreinigingen en het saneren en/of beheren van de verontreinigde ondergrond. De ambitie is een duurzame bodemkwaliteit in Noord-Holland waarbij zich geen risico’s voordoen voor de gezondheid en het milieu, waaronder planten en dieren. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? De provincie is bevoegd gezag op basis van de Wet bodembescherming (Wbb). De taak vergunningverlening Wet bodembeheer (Wbb) is overgedragen aan de OD NHN. Dit houdt in dat de OD NHN (in mandaat) verantwoordelijk is voor de realisatie van de bodemsaneringsoperatie in Noord-Holland Noord. Dit was met uitzondering van de ‘rechtstreekse gemeente’ Alkmaar. Per 1 januari 2021 zijn deze taken ook aan de OD NHN overgedragen. Vanuit deze rol beoordeelt de OD NHN de ernst en spoed van bodemverontreiniging en legt deze vast in beschikkingen. Ook beoordeelt de OD NHN saneringsplannen, saneringsevaluaties en nazorgplannen. De OD NHN voerde de volgende taken uit in 2022: • Het beoordelen en toetsen van aanvragen, meldingen, bodemonderzoeken en (sanerings)plannen in relatie tot de Wet bodembescherming. • Het actueel houden van het Bodeminformatiesysteem. • Het opstellen van adviezen, beoordelingen en beschikkingen in relatie tot de Wet bodembescherming.
• Het bewaken en bijsturen van de procedures en de uitvoering van taken binnen de geldende termijnen. • Het bewaken en bevorderen van de uitvoering en samenhang met betrekking tot de toepassing van de regelgeving en richtlijnen op het gebied van de Wet bodembescherming. • Het adviseren (zowel de interne organisatie als externen) over producten, procedures en bevindingen op het gebied van de Wet bodembescherming.
Pagina 24 van 67
Jaarstukken 2022 OD NHN
Op 1 januari 2024 is er een kans dat de Omgevingswet van kracht wordt. Parallel aan de invoering van de Omgevingswet wordt een beleidsvernieuwing op het gebied van bodembeleid doorgevoerd. Deze beleidsvernieuwing brengt een verschuiving van taken tussen de Provincie Noord-Holland en gemeenten met zich mee. Deze overdracht van de bevoegd gezag-taken Wet bodembescherming wordt geregeld binnen het project ‘Warme overdracht’. Afgelopen jaar heeft de OD NHN in samenwerking met de provincie NoordHolland en de andere omgevingsdiensten de screening van het Bodeminformatiesysteem afgerond en besproken met de gemeenten. De screening is gedaan om in beeld te brengen welke bodemlocaties onder de Omgevingswet onder het bevoegd gezag van de gemeenten komen te vallen en welke via het overgangsrecht onder het bevoegd gezag van de provincie Noord-Holland vallen (Warme overdracht). Ook is het Bodeminformatiesysteem Omgevingswetproof gemaakt door de aanpassing en toevoeging van diverse invulvelden in het systeem.