2022-02-28 Raadsbrief WenB BenW na PFO

Raadsbrief Initiatiefvoorstel flexwoningen; wensen en bedenkingen. Informerend Zaaknummer: 959816 Bijlage: Geachte raad, Met deze raadsbrief geven wij onze wensen en bedenkingen op het initiatiefvoorstel voor het plaatsen van flexwoningen op het Westeinde-zuid en/of een andere locatie. Aanleiding Op 15 februari jl. kwam in de raadscommissie een initiatiefvoorstel aan de orde voor het op korte termijn realiseren van tijdelijke woningen. Gedacht wordt aan 100 á 150 woonruimten voor specifieke doelgroepen. Dit voorstel is afkomstig van de SP en is mede ingediend door PVDA, VVD en EV! en staat ter besluitvorming op de agenda van de raadsvergadering van 1 maart 2022.

Als het voorstel wordt aangenomen krijgt ons college de opdracht voor (tekst concept-besluit): - onderzoek te doen hoeveel tijdelijke woningen er voor dit initiatief voor Enkhuizen nodig zijn; - haalbaarheidsonderzoek te doen voor realisatie van tijdelijke woningen op Westeinde-zuid dan wel een andere alternatieve, realistische locatie voor te dragen; - de realisatie tot stand te brengen in samenwerking met een van de woningcorporaties uit Enkhuizen of van onze buurgemeenten; - streven uiterlijk voorjaar 2023 gebruiksklaar op te leveren of eerder als mogelijk; - hierbij tenminste de toewijzingscriteria (doelgroepen) aan te houden zoals hierboven benoemd bij ‘Beoogde maatschappelijke effecten’; - de raad wordt maandelijks op de hoogte gehouden van de voortgang. In de commissie is door de indieners aangegeven dat het beschikbaar stellen van €75.000,- nog aan het besluit moet worden toegevoegd en ook dat na de verkenning een go / no go moment in de raad moet plaatsvinden. Gelet op de bovenstaande inspanningsverplichting die uw raad overweegt aan ons te geven maken wij met deze raadsbrief onze zogeheten wensen en bedenkingen kenbaar. Informatieverstrekking T.a.v. de definitie Al eerder en ook in de aangehaalde commissie werd de vraag gesteld wat verstaan moet worden onder tijdelijke woningen.

Naar oordeel van ons college zijn dat prefab gemaakte, tijdelijke, verplaatsbare woonruimten voor kleine huishoudens die eventueel gestapeld kunnen worden. In de afgelopen periode hebben wij die aangeduid met flexwoningen. Eerder hanteerde wij ook wel de term ‘Tiny Houses’. Anno nu staat dat meer voor een levensstijl. Kleine, eveneens verplaatsbare woonruimten waarbij zoveel mogelijk voorzien wordt in de eigen levensbehoefte (energie en voedsel) en gestreefd wordt naar het beperken van de eigen ecologische voetafdruk. Naar onze inschatting is met het initiatiefvoorstel flexwoningen beoogd. T.a.v. het voorgestane zoekgebied Voor een substantieel aantal flexwoningen als vermeld in het initiatief zien wij op dit moment geen alternatieve locatie voor het Westeinde-zuid. Zoals uw raad weet zijn wij ons voor dat gebied aan het oriënteren met de gemeente Stede Broec om te komen tot de ontwikkeling van ‘traditionele’ woningbouw. Als dit uiteindelijk vrucht draagt kan aan de hand van de fasering / bouwtempo nagegaan worden of een deel benut kan worden voor flexwoningen. Het initiatiefvoorstel werpt zijn schaduw vooruit en bevat de wens op één of andere manier voor te sorteren.

T.a.v. de planologische situatie De provincie heeft aan het Westeinde, inclusief de gronden aan weerszijden, de status van ‘Landelijk Gebied’ gegeven alwaar de bouw van nieuwe, al dan niet tijdelijke, woningen niet is toegestaan. Een zogeheten noodzaak om hiervan af te wijken lijkt te ontbreken omdat met de in voorbereiding zijnde woningbouwplannen (bijv. Gommerwijk-west-west en diverse inbreidinglocaties) in voldoende mate – zij het op termijn - wordt voorzien in de door de provincie geprognotiseerde woningbehoefte. Een onderbouwing van de nut en noodzaak van de flexwoningen in samenhang met het tempo van de traditionele woningbouw is nodig als tegenhanger van de cijfers van de provincie. Niet alleen voor ons zelf uit oogpunt van de beginselen van behoorlijk bestuur maar ook om de medewerking van de regiogemeenten én de provincie te kunnen krijgen én te kunnen voldoen aan de wettelijk voorgeschreven ‘ladder van duurzame verstedelijking’. Opgemerkt zij dat in regionaal verband onderzoek gedaan wordt naar de woningbehoefte van de Westfriese gemeenten en de instroom vanuit de Metropoolregio Amsterdam (MRA). We verwachten dat dit onderzoek vóór de komende zomer wordt afgerond. Hieruit kan een hogere woningbouwbehoefte volgen waarmee het een belangrijke bouwsteen vormt voor de vereiste onderbouwing.

Tegen die tijd zijn ook de mogelijkheden aan het Westeinde-Zuid voor wat betreft de realisatie van flexwoningen beter in beeld. T.a.v. de doelgroepen Een mogelijke strohalm is als naast het bovenstaande voldoende onderbouwd kan worden dat de flexwoningen specifiek bedoeld zijn voor bepaalde doelgroepen zoals ook is aangegeven in het initiatief. Mensen die, vooruitlopend op de traditionele bouwplannen, nu met spoed een woonruimte nodig hebben. Als wij die urgentie kunnen aantonen kunnen wij vervolgens in gesprek met provincie en de regio. Wij schatten de kans op slagen klein in maar gesteund door dit raadsinitiatief gaan wij op pad. De beoogde doelgroepen zijn bepalend voor de verdere uitwerking van het initiatiefvoorstel en de aantallen flexwoningen die nodig zijn. Er is in de commissie naast spoedzoekers ook gesproken over een model van ‘dragers en vragers’ en een bredere doelgroep. Aan Welwonen is gevraagd om tenminste de in het initiatiefvoorstel genoemde doelgroepen in perspectief te plaatsen en zo mogelijk ook in kwantitatieve zin in beeld te brengen. Een belangrijk aspect voor een succesvolle aanvraag is de beleidsmatige wil binnen de regio en in het bijzonder van de provincie. Daarvoor helpt ruimte die de raad biedt voor de verkenningen met betrekking tot de doelgroepen, maar dat moet uiteraard ook aansluiten bij het doel dat met het initiatiefvoorstel wordt beoogd.

T.a.v. de eigendomspositie Zowel de gemeente Enkhuizen en/of de plaatselijk actieve woningcorporatie beschikt niet over een locatie in Westeinde-zuid die geschikt is voor flexwoningen. De gronden zijn voor het merendeel in bezit van projectontwikkelaars met het oog op een mogelijke, toekomstige traditionele woningbouwontwikkeling en hebben de gebouwen en/of onbebouwde delen verhuurd / verpacht. Voor het slagen zijn we sterk afhankelijk van hun medewerking alsook van hun huurder/pachter. Inmiddels hebben wij de meeste eigenaren al gesproken en zij gaan zich hierop beraden. Op de volgende bladzijde de situatie van het zoekgebied Westeinde-zuid:

De gele lijn geeft de gemeentegrens met Stede Broec aan. De met rode lijn omrande gronden zijn van de heer Botman. De met roze lijn omrande gronden zijn van ontwikkelaar VORM (VORM neemt de gronden over van Intermaris). De met witte lijn omrande gronden zijn van de gemeente Enkhuizen. De met oranje lijn omrande gronden zijn van ontwikkelaar Scholtens. T.a.v. de praktische aspecten De verkeersafwikkeling en de aansluitmogelijkheden op de nutsvoorzieningen worden in de initiatieffase op hoofdlijn in beeld gebracht. T.a.v. de organisatie en financiën Dit is een ongepland initiatief uit de raad waarbij tevens de nodige voortvarendheid wordt gevraagd. De bestaande werklast is binnen het ambtelijk apparaat groot. Of personeel vrij gemaakt kan worden en/of extra inhuur moet plaatsvinden kon op deze termijn nog niet in beeld worden gebracht. In het incidentele budget van € 75.000 voor de te nemen eerste stappen lijkt ruimte voor extra inhuur, maar het is onduidelijk of die ook beschikbaar is in de markt en of het budget daarvoor toereikend is. Het budget zou als volgt kunnen worden ingezet: Volkshuisvestelijk: doelgroep / Volksh.advies Planologie juridisch advies: inzet expert team Omgevingsfactoren: verkeersonderzoek Fysieke inpassing: stedebouwk.

inpassing aansluitingen nuts / verkeer capaciteit-onderzoek Financieel: taxatie Communicatie: communicatie Overig inhuur extra personeel onvoorzien Totaal

€ 7.500 € 5.000 € 0

o.a. ontheffing C&H-wet BZK; gratis twee gesprekken

€ 10.000

incl. verkeerstellingen, actualiseren

€ 5.000 € 5.000 € 5.000

ivm huur grond

€ 7.500

omwonenden

€ 25.000 € 5.000 € 75.000

Als de locatie et cetera nader in beeld komen, kan een raming van de exploitatie worden gemaakt. Alsdan kan ook worden nagegaan of er ruimte is om deze voorbereidingskosten terug te krijgen. Vervolg Voor de verkenning van de haalbaarheid voor het plaatsen van flexwoningen aan het Westeinde-zuid hebben wij bovenstaande aspecten vermeld waaruit blijkt dat de opgave geen laaghangend fruit is. De urgentie dient eerst helder inzichtelijk te worden gemaakt in samenhang met de andere (praktische) zaken. Of de inzet vervolgens succesvol afgerond kan worden is niet met zekerheid op dit moment in te schatten. Enkhuizen, 1 maart 2022 Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester,

Mevr. N.A. Hellingman-Kuiper

Dhr. E.A. van Zuijlen