Notulen raadscommissie gemeente Emmen 6 oktober 2026
Tekst van het document
Een onderbouwde vakinhoudelijke voorkeursrichting ontbreekt in de vier vragen, maar is wel nodig voor een goede afweging in de raad. De vraag – wat is haalbaar en het meest wenselijk – was juist de bedoeling van het aangenomen CDA-amendement van mei jl. De concrete gevolgen van de hoog-over scenario’s zijn moeilijk te overzien. De fractie waardeert dat de raad zo vroeg in het proces wordt betrokken, maar wat betekent in de praktijk de belangenverdeling van 40% parkeervraag en 60% ruimtelijke belangen afgezet tegen een 50:50-verdeling? Het blijft bij een opsomming van voor- en nadelen. Dit kan de besluitvorming in de weg staan. Hoe kijken andere partijen hiertegenaan? PvdA ziet dat de auto voor veel inwoners noodzakelijk is qua werk én privé. Autorijden is inmiddels al duur genoeg. De fractie wil parkeren niet onnodig duurder maken als, zeker als in de 17 dorpen een bruikbaar alternatief ontbreekt. Parkeren mag gen verdienmodel zijn. Daarom is de PvdA alleen voor betaald parkeren in Emmen-centrum, in de wijken en dorpen gratis. Tegelijk is er ruimte nodig voor woningbouw, spelende kinderen en groen: dit vraagt om een eerlijke verdeling. Een druk stadscentrum vraagt andere keuzes dan een dorp, maar binnen de vier gebieden moeten de parkeerplekken gespreid blijven. Gehandicaptenplekken moeten dicht bij winkelcentra en voorzieningen liggen.
Centralisatie helpt mensen met een beperking niet. De gemeente moet meer sturing krijgen op meer ruimte voor woningen en groen. In centraal gelegen gebieden moet evenwicht komen tussen parkeer- en andere wensen, in stedelijke woongebieden weegt de parkeerbehoefte zwaarder. In de dorpen is de laatste juist leidend, omdat die inwoners vaak op de auto zijn aangewezen. De gemeente moet de bereikbaarheid van voorzieningen bewaken, dit is niet alleen aan de markt over te laten. Bij vraag 3 kiest de fractie voor scenario B. Zij wil woningen bouwen en bestaande parkeerplaatsen benutten waar mogelijk. Minder parkeerplekken aanleggen kan alleen als duidelijk is dat bewoners en bezoekers er terechtkunnen. De bestaande buurt mag niet opdraaien voor te weinig parkeerruimte. Een algemene verlaging van de parkeernormen voor het hele centrum is dus niet wenselijk. De PvdA kiest bij vraag 4 voor scenario 2 bij stedelijke woonwijken: voldoende parkeren én ruimte voor groen, spelen en veilige stoepen. Scenario 1 moet de basis zijn voor dorpen en het buitengebied, met voldoende parkeerplekken dichtbij. Bij de loopafstanden moet eerst worden gecontroleerd of de CROW-cijfers goed zijn overgenomen: kijk ook goed naar de route en naar mensen die minder goed ter been zijn. De laadplekken moeten voldoende meegroeien met elektrisch rijden, ook elders dan op de eigen oprit.
Zorg voor goede verlichting en veilige looproutes en neem signalen over onverlichte parkeerplekken, zoals achter de HEMA in Emmen, serieus. Op de VVD komt de nota erg ambtelijk en theoretisch over. Men had een meer praktische insteek verwacht over het verdwijnen van veel parkeerplekken in Emmen-centrum, afgezet tegen woningbouw en andere uitdagingen. Net als bij de Mobiliteitsvisie staat de auto bij de VVD op één. Fietsen, OV-gebruik en klimaatadaptatie mogen niet ten koste gaan van het parkeercomfort. In de Emmense binnenstad worden appartementen gebouwd en staat parkeren onder druk. De VVD denkt qua parkeerbehoefte en –norm eerder aan twee deelgebieden: Emmen-centrum versus daarbuiten. Daarbij moet meer naar maatwerk worden gekeken. GroenLinks vraagt of alle parkeernormen buiten Emmen gelijk moeten worden, of dat er specifiek maatwerk moet komen per dorp of type buitengebied. VVD antwoordt dat het buitengebied moeilijk in gebieden is in te delen. De dorpen zijn heel gevarieerd ingericht: dit vraagt meer maatwerk. Voor bezoekers van winkels en horeca in Emmen- centrum zijn parkeerplekken belangrijk. Die kunnen mooi de bezoekers overdag en avondparkeerders (bewoners en horecabezoekers) combineren. Op bepaalde locaties kan voor appartementen een lagere parkeernorm gelden, zoals de Belastingflat en boven de HEMA.
Sommige locaties (in de kelder onder de voormalige V&D, op het dak bij Derksen & Derksen en in de Wilhelminastraat) lossen de parkeerdruk zelf op. Hier zijn maatwerk en creatieve omgang met de ruimte nodig. In Emmen-centrum staan veel deelauto’s, die ook in de nota worden genoemd. Maar hoe populair zijn die eigenlijk? De VVD vraagt zich dit af. ChristenUnie vraagt hierbij naar de relatie met parkeren. VVD zegt dat volgens de nota deelauto’s de parkeerdruk kan verlagen. GroenLinks neemt zelf op één locatie waar dat deelauto’s vaak gebruikt worden. VVD vraagt zich af wat de rol en functie is van het mobiliteitsfonds. Is die er ook voor parkeerplekken bij nieuwbouw? In veel stadswijken van Emmen staan (bestel)auto’s en caravans geparkeerd op grasvelden. Met ander beleid is daar voor minder parkeerdruk te zorgen. De algemene voorkeur van FvD gaat uit naar veel ruimte voor de auto. De gemeente moet niet onnodig beperkingen opleggen aan het autogebruik. In het centrumgebied is er minder ruimte; daar 18 moeten ook andere oplossingen zijn. De vier gebiedstypen kunnen een mooie basis worden om dat vorm te geven. PVV ziet dat vraag 3 (lagere parkeernormen) en vraag 4 (parkeerplaatsen vervangen) feitelijk over groen en water gaat. De fractie echter, ziet parkeren dicht bij de bestemming als uitgangspunt.
Dat in Emmen-centrum en sommige dorpscentra de loopafstand langer is, is begrijpelijk. Maar in de wijken en dorpen kan de auto prima voor de deur. De discussienota zet de deur open voor sturend beleid met lagere parkeernormen (deelauto en mobiliteitsfonds), clusteren of opheffen van parkeerplaatsen, met hogere parkeerdruk tot gevolg. Maar als een oud echtpaar naar Emmen- centrum verhuist om dichter bij de winkels te gaan wonen, moet er wel plek zijn voor hun auto. Parkeren mag geen drukmiddel zijn voor centrumbewoners en bezoekers: zij bepalen hun reiswijze zelf, niet de gemeente. Bovendien zijn bushaltes in de buitendorp slechter bereikbaar. De raad heeft eind mei met een amendement, mede ingediend door de PVV, zelf ingezet op goede autobereikbaarheid van de stad, wijken, dorpen en bedrijventerreinen. ChristenUnie is het er volledig mee eens dat inwoners zelf hun mobiliteit bepalen. Maar hoe rijmt de PVV dat met de schaarse ruimte? De deelauto of een mobiliteitshub met OV kan toch zorgen voor efficiënt gebruik van de ruimte? Of houdt de PVV vast aan de auto? PVV vindt dat er altijd plek moet blijven voor de auto. ChristenUnie vraagt in hoeverre dat mogelijk blijft bij een qua woningen uitdijend stadscentrum. Want ook in de parkeergarages wordt de druk op gegeven moment te groot.
Is een mobiliteitshub aan de centrumrand dan geen betere oplossing? PVV wil dat plan eerst zien, maar is er op voorhand tegen. De nota houdt zelf als loopafstand de CROW-norm aan van 100-200 meter tot de auto. Toch gaan die tot 225 meter in het scenario voor dorpen en wijken: zo schiet de gemeente voorbij aan haar eigen meetlat. Loopafstanden per gebied ontbreken; zo kan de raad niet zelf bepalen wat acceptabel is. De kern van dit beleid is juist dicht bij de bestemming parkeren. Daarom wijst de PVV sturing als uitgangspunt af, zeker in wijken en dorpen. Hoe ver mag de auto staan van een woning, winkel, huisarts of het gemeentehuis? Hoe verschilt dat per gebied? Een stukje extra lopen is inherent aan de binnenstad, maar kan de wethouder toezeggen om nergens in de gemeente inwoners uit de auto te jagen? D66 dankt het college voor de betrokkenheid bij het parkeerbeleid, al is het soms lastig de impact van keuzes te beoordelen. Het is moeilijk los te zien van de Mobiliteitsvisie. De gemeente moet haar best doen om alternatieven te bieden voor de auto: meer OV, deelmobiliteit en (elektrische) fietsen. De fysieke ruimte kent beperkingen en de auto neemt daarin de meeste ruimte in, waarbij auto’s een groot deel van de dag stilstaan. De gebiedsgerichte benadering is logisch vanwege de vele verschillende gebieden.
Dekkend OV in het buitengebied is eigenlijk nooit rendabel en afstanden zijn te groot voor de fiets. Dus moet er vooral geïnvesteerd worden in stedelijk gebied waar wél veel meer ruimte is voor alternatieven. In gebieden 1 en 2 kan de gemeente veel sturender zijn, niet door de automobilist weg te pesten maar meer alternatieven bieden, onder meer door de ruimte efficiënter te gebruiken en meer in te zetten op duurzame vervoersvormen. Bij gebieden 3 en 4 is een meer gebalanceerde blik nodig, maar zonder haalbare alternatieven moet er wel genoeg ruimte zijn voor auto’s. De parkeerbehoefte centraal stellen gaat D66 wat te ver. Er moet echt ruimte blijven voor natuur, speeltuinen en andere vormen van leefbaarheid. Juist de mobiliteitstransitie moet centraal staan. De gemeente hoeft auto’s niet te weren, maar focussen op gebieden met voldoende alternatieven. Het is niet erg als men wat verder moet lopen bij een volle parkeerplaats, zolang er voldoende invalidenplekken zijn. Alternatieven moeten ook centraal staan bij het parkeercomfort in dorpen en wijken. Het moet minder normaal worden om twee of meer auto’s voor de deur te hebben staan: die moeten meer uit het zicht. D66 zoekt een balans tussen parkeercomfort en leefkwaliteit, maar vooral via betere fietspaden en meer buslijnen.
Autobezit is ook enorm duur, dus qua armoedebeleid moet de gemeente meer alternatieven stimuleren, om meer ruimte over te laten voor natuur, speeltuinen, fietspaden en een betere leefkwaliteit. 19 VVD informeert hoe D66 het uit het zicht plaatsen van twee of meer eigen auto’s voor zich ziet. D66 bedoelde dat niet letterlijk. Het moet minder normaal worden dat mensen meerdere auto’s voor de deur hebben door betere alternatieven te bieden. Zo zijn in Emmermeer enkele parkeerkuilen met bosjes eromheen, zodat de plekken uit het zicht verdwijnen even verderop. Dat geeft een wijk een rustigere en mooiere aanblik. FvD wijst op het verband tussen enerzijds kinderen die lang thuis blijven wonen en verder buiten Emmen werken met soms drie auto’s voor de deur en anderzijds het woningtekort en milieubeperkingen. D66 ziet die overlap absoluut. Daarom moet ook het woningprobleem worden opgelost. Maar soms wordt meer auto’s voor de deur wel heel gemakkelijk gemaakt bij gebrek aan alternatieven, terwijl men de afstanden naar het werk ook prima per fiets of bus kan afleggen. Voor Veilig Emmen is parkeren geen doel sec, het gaat om bereikbaarheid en leefbaarheid voor inwoners, ondernemers en bezoekers. Het nieuwe parkeerbeleid is nodig: volgens de Rekenkamer is het huidige beleid gedateerd, zijn doelen onvoldoende meetbaar en ontbreekt actuele monitoring.
Daarnaast beoordelen bezoekers het parkeren en bereikbaarheid veelal positief en de tarieven zijn relatief laag ten opzichte van vergelijkbare gemeenten. Nieuw beleid moet in een uitgestrekte gemeente als Emmen dus beginnen bij voldoende betaalbare parkeergelegenheid, want de auto is voor veel mensen noodzakelijk. Ouderen, inwoners van dorpen en mensen met een beperking en/of die afhankelijk zijn van werk of voorzieningen, mogen niet de dupe zijn van beleid vanuit een stedelijk ideaalbeeld. Betaald parkeren mag geen verdienmodel worden. Tarieven dienen om parkeerplekken slimmer te gebruiken en parkeerproblemen op te lossen. D66 kan het sec eens zijn met het laatste. Maar parkeerplekken kosten ook geld, dus daar mogen toch enige inkomsten tegenover staan? Veilig Emmen beaamt dit. Voor de fractie wegen de lokale ondernemers en de bereikbaarheid en aantrekkelijkheid van de centra zwaar. In de dorpen en wijken is er geen reden voor standaard betaald parkeren. Maatwerk, zoals een blauwe zone of lokale oplossing, werkt beter tegen de parkeerdruk, in overleg met inwoners en ondernemers. Ook moet de gemeente scherper kijken naar het gebruik van de bestaande capaciteit in plaats van inwoners opzadelen met hogere tarieven.
In Emmen-centrum zijn ruim voldoende plekken, terwijl langparkeerders relatief vaak op straat staan, gesloten terreinen niet optimaal benut worden en terrein Schapenveenweg fors meer kost dan het oplevert. Plekken voor gehandicapten en mantelzorgers moeten logisch gelegen, bruikbaar en voldoende beschikbaar zijn. De raad moet aan de voorkant duidelijke kaders stellen en daarna kunnen controleren of het beleid feitelijk ook werkt. Dus geen algemene ambities over meetpunten, maar actuele cijfers over parkeerdruk, gebruik, kosten, tevredenheid en bereikbaarheid. 50PLUS wil niet alleen kijken naar de hoeveelheid en normen van parkeerplaatsen, maar vooral naar mensen (ouderen) die afhankelijk zijn van de openbare ruimte. Het gaat daarbij om loopafstanden, veilige routes en zelfstandige mobiliteit: niet alleen in Emmen maar vooral in de buitendorpen. Daarom is één gemeentebreed parkeerbeleid onvoldoende. In Emmen-centrum komen nieuwe woningen, groen en ontmoetingsplekken, in de schaarse ruimte moet de gemeente meer rekening houden met mensen die minder mobiel zijn. Dit geldt ook voor de richtlijn van 100- 200 meter loopafstand naar een fysio, huisarts of apotheek. 50PLUS vraagt aandacht voor veilige, vlakke en goed onderhouden looproutes, gehandicaptenparkeerplaatsen op logische plekken bij voorzieningen, voldoende rustpunten (bankjes) en goede verlichting.
In buitendorpen liggen de voorzieningen op grotere afstand, is het OV beperkt en is de auto noodzakelijker voor dagelijkse verplaatsingen. Dit heeft grotere impact op ouderen. De straat moet naast een aantrekkelijke openbare ruimte ook goed toegankelijk zijn voor mensen met een beperking. Inclusie en toegankelijkheid zijn expliciete aandachtspunten in het IBOR. 50PLUS geeft daarom drie uitgangspunten mee. 1) Maak ouderen expliciet onderdeel van de parkeer- en mobiliteitstoets: kijk naast parkeerdruk ook naar loopafstand, toegankelijkheid en bereikbaarheid van voorzieningen. 20 2) Maak onderscheid tussen centrum, kern- en buitendorpen (gebiedsgerichte aanpak). In landelijk gebied is de afhankelijkheid van de auto groter en zijn minder alternatieven voorhanden. 3) Ruimtelijke efficiency mag nooit ten koste gaan van de basale toegankelijkheid. Cluster parkeerplekken en richt de openbare ruimte anders in. Voor mensen met beperkte mobiliteit moeten passende voorzieningen beschikbaar blijven. ChristenUnie heeft de afgelopen maanden meermaals geroepen om vooraf mee te kunnen denken met beleidsstukken. Dank dat die mogelijkheid bij parkeren er is. Er bestaan verschillen tussen bewoners van sociale huur- versus koopwoningen (eigen oprit). De gemeente moet nog eens goed het betaald parkeren overdenken en vooral waar.
Hoe lang is gratis parkeren in heel Klazienaveen houdbaar? Is het niet beter om betaald parkeren uit te breiden in plaats van hogere tarieven heffen? De fractie denkt ook aan meer OV-hubs rond Emmen-centrum om vandaaruit naar het centrum te lopen. Het is essentieel dat dorpen en wijken sowieso goed te bereizen moeten zijn met het OV: dit geeft ook verlichting van de parkeerbehoefte in de verschillende centra. Verschillende categorieën in het beleid is dus goed, maar is er daarbinnen nog ruimte voor maatwerk? Prima dat B&W verschillende sturingsinstrumenten voorstellen, maar maatwerk moet mogelijk blijven, los van de beperkingen die wonen en werken met zich meebrengen. In Emmen-centrum ligt scenario A (parkeren als randvoorwaarde) voor de hand. Daar parkeren in woonwijken meestal op eigen terrein kan, is een goede balans ook logisch tussen parkeercomfort en goede leefkwaliteit, met ook speelruimte voor kinderen op straat. In de nota ontbreekt het oog voor kwetsbaren. Ook missen het centreren van voorzieningen en oog voor sociale basis: waar willen we wat? En blijft een voorziening waar zij nu is? Hopelijk komt hier specifieke aandacht voor bij de verdere uitwerking in de nabije toekomst. Vooraf zonder ingekleurde kaders de raad om richting vragen, is juist prettig. Wel mist de ChristenUnie de bredere context.
Als nut en noodzaak bewezen zijn in de regio, is men uitdrukkelijk vóór deelauto’s, maar wel gereguleerd door dit bijvoorbeeld toe te laten in de binnenstad, vooral voor mensen die weinig toegang hebben tot een parkeerplek. VVD wijst erop dat er nu al vier tot zes deelauto’s op gemeentelijke parkeerplekken staan. De fractie vraagt zich het rendement en het gebruik hiervan af, die inzichtelijker moeten worden. ChristenUnie vindt nader onderzoek een prima idee. Zij deed slechts een oproep om ernaar te kijken als mogelijkheid, niet als dé oplossing. Hart voor Emmen vindt het belangrijk discussienota’s aan te grijpen, voordat beleid hard wordt, waarbij woorden als ‘sturend’, ‘mobiliteitstransitie’ en ‘acceptabele parkeerdruk’ al half vastliggen. Parkeren is geen ideologie, opvoedingsmiddel of gedragsverandering, maar de vraag hoe inwoners hun dagelijks leven kunnen organiseren. ChristenUnie hoort de suggestie dat het (überhaupt vermeende) weren van auto’s uit het centrum gedragssturing zou zijn. Het gaat toch om de inwoner meer alternatieven bieden, die vervolgens zelf daaruit kan kiezen, waardoor de parkeerdruk afneemt? Hart voor Emmen antwoordt dat eenieder die deelmobiliteit wil gebruiken, daarin gefaciliteerd moet worden. Maar bij scenario D wordt de mobiliteitstransitie als leidend neergezet en daar heeft de fractie echt grote moeite mee.
Actualisatie van parkeerbeleid is nodig, de gebiedsgerichte benadering is verstandig gezien de grote verschillen binnen de gemeente (Emmen versus buitendorpen). De discussie moet wel zuiver blijven: dus niet overal dezelfde stedelijke parkeerlogica invoeren. Maatwerk mag geen achterdeur worden voor minder parkeerplekken, meer druk in bestaande straten en langere loopafstanden. De nota stipt terecht het verschillende autogebruik aan: lager in Emmen en hoger in het buitengebied. Maar in woonwijken wonen volwassen kinderen langer thuis omdat zij geen woning kunnen vinden en die hebben eigen mobiliteit nodig voor studie, stage en werk. Dan zijn twee auto’s echt het minimum en drie tot vier is soms geen uitzondering. Die parkeerdruk ontstaat ’s avonds in de straat als iedereen thuis is: de norm past dan niet meer bij de praktijk. Sturend parkeerbeleid is voor Hart voor Emmen een echt no-go. De overheid moet niet bewust parkeercomfort verlagen om inwoners richting ander 21 mobiliteitsgedrag te duwen. En alternatieven zijn niet vanzelf volwaardig omdat ze netjes in een beleidsnota staan: ChristenUnie werpt de suggestie van gedragssturing verre van zich. Het gaat de fractie alleen om het aanbieden van alternatieven zoals deelmobiliteit en eventuele OV-hubs die de parkeerdruk kunnen doen afnemen.
Hoe kijkt Hart voor Emmen daarnaar? Hart voor Emmen vindt het prima om inwoners te faciliteren bij deelmobiliteit en OV-hubs. De belemmering ligt bij scenario D, dat overkomt als mensen een andere kant op duwen met minder parkeerplekken als drukmiddel. Dat past niet bij Emmen en de partijvisie op de rol van de overheid. ChristenUnie vindt het nu meer een semantische discussie worden. Zij zit over het algemeen op één lijn met Hart voor Emmen, maar is het echt niet eens met de suggestie van gedragssturing. Is het voor die fractie wel wenselijk om meer alternatieven aan te bieden waardoor de parkeerbewegingen en ook het aantal parkeerplekken in het centrum afnemen? Volgens Hart voor Emmen hangt het gebruik van auto, bus of fiets ook samen met wat inwoners of bezoekers doen in het centrum. Als meer mensen de bus nemen en er daardoor meer parkeerplekken beschikbaar zijn, is dat een fijne ontwikkeling. Hart voor Emmen wil zich net als de ChristenUnie richten op waar vraag naar is: OV-hubs, goed verlichte fietspaden, maar ook voldoende parkeerplekken. Die laatste blijven heilig voor Hart voor Emmen. Gebiedsgericht beleid kan verstandig zijn, maar dan moeten buitendorpen en woonwijken worden beschermd tegen stedelijk wensdenken. Vraagvolgend moet de basis zijn van het beleid, waar mensen in de buitendorpen en woonwijken feitelijk afhankelijk zijn van de auto.
Bij transformatielocaties is de fractie voor maatwerk, dat dus iets anders is dan wensdenken. GroenLinks vindt parkeren een lastig discussiepunt waarbij voorstellen tot zeer polariserende reacties kunnen leiden. Emmen heeft een lastige positie. Parkeerbeleid zou voor GroenLinks moeten kunnen sturen op minder autobezit, maar de ligging en lokale voorzieningen maken dat bijna niet doenbaar. Dus wil de fractie waar mogelijk sturen op minimalisatie van autobezit voor een zo goed mogelijke leefomgeving. De Omgevings- en Mobiliteitsvisie maar ook ander beleid moeten een sturende rol nemen om het parkeerbeleid vorm te geven. Scenario D past dan meestal het best, maar er moet gekeken worden of daarmee de doelen ook worden behaald. Het lijkt evident om in deze divers ingerichte regio naar gebiedsgerichtheid te kijken in plaats van een one-size-fits- all-beleid. De gebiedsindeling lijkt goed, maar moet niet limiterend zijn: maatwerk moet mogelijk blijven. Per gebiedstype is een goede afweging gemaakt in de mate van sturendheid. GroenLinks wil altijd inzetten op minder autogebruik, niet alleen bij gebalanceerd en sturend beleid. Dit zorgt voor lagere parkeerdruk. Het is goed om parkeercomfort na te streven, maar dit mag andere ontwikkelingen niet in de weg staan. Daarbij past scenario 3 het beste, maar 1 of 2 kunnen ook voldoen als andere doelstellingen niet worden ingeperkt.
Voor GroenLinks moeten ontwikkelingen in woningbouw, duurzaamheid en bereikbaarheid leidend zijn voor de inrichting van parkeerbeleid. Parkeren is geen doel op zich, maar moet de bereikbaarheid ondersteunen. SP vindt actualisatie van het parkeerbeleid goed, maar Emmen is geen compacte stad waar iedereen de auto zomaar kan laten staan. Het is een uitgestrekte gemeente met veel dorpen en een buitengebied waar de auto noodzaak is voor veel inwoners. Tegelijk is de ruimte beperkt: de gemeente wil meer woningbouw en groen, veilige straten en voldoende speel- en ontmoetingsruimte. Dit vraagt om keuzes. Een gebiedsgerichte aanpak is daarom logisch, want Emmen-centrum is anders dan een buitendorp. Dit betekent dus niet op papier stellen dat de auto minder belangrijk moet worden en dus minder parkeerplekken, maar in de praktijk kijken hoe mensen leven en reizen. Parkeerbeleid mag best helpen de openbare ruimte beter in te richten, maar niet mensen dwingen de auto te laten staan. Kijk eerst naar beschik- en bruikbare alternatieven en dan pas of er minder parkeerruimte voor auto’s nodig is. Daarbij zijn OV en deelauto niet voor iedereen serieuze alternatieven. In het centrum zijn die meer aanwezig. Dit impliceert niet overal dezelfde parkeernorm. Minder parkeerplaatsen bij nieuwbouw betekent niet automatisch minder 22 auto’s: die kunnen vervolgens in omliggende straten terechtkomen.
Ontwikkelaars kunnen meer ruimte krijgen met een mobiliteitsfonds wanneer niet alle nodige parkeerplekken op eigen terrein zijn te realiseren. Dit klinkt interessant, maar de SP wil voorkomen dat een ontwikkelaar minder parkeerplekken realiseert en de rekening op de gemeente of inwoners afwentelt. Hoe is dit te voorkomen en wie betaalt zo’n fonds? Bij een aantrekkelijk centrum hoort ook betaalbaar parkeren. De fractie zet een kanttekening bij de voorgestelde loopafstanden in dorpen en wijken van 200-225 meter tussen woning en parkeerplaats. Dit kan heel belemmerend zijn voor iemand met een beperking, een oudere, een mantelzorger of iemand die de boodschappen uit de auto moet halen. Er moet dus niet één maximale loopafstand komen voor alle wijken; toegankelijkheid en samenstelling van de buurt moeten nadrukkelijk worden meegewogen. Het nieuwe parkeerbeleid moet bijdragen aan een betere leefomgeving zonder dat problemen worden gecreëerd die inwoners zelf mogen oplossen. VVD houdt voor dat een koper van een appartement in het centrum wel graag een parkeerplek bij het complex wil en niet in een garage honderden meters verderop. Dit laatste kan zelfs meewegen als eis in de aankoopbeslissing en moet ook worden meegenomen in het parkeerbeleid. Reactie college Wethouder Kuipers vond het een heel interessante discussie met veel goede vragen over en weer.
Dit geeft het college richting mee voor het nieuwe parkeerbeleid. Begrijpelijk dat enkele fracties een concreter beeld hadden gezien, maar de nota was bedoeld om de raad alle ruimte te geven om kaders en uitgangspunten mee te laten geven. CDA is ook blij aan de voorkant te worden meegenomen. Het gaat niet zozeer om een concreet eindbeeld, de fractie had liever meer voorbeelden gezien van (de gevolgen van) vraagvolgend beleid bij de grote ruimtelijke ambities op bepaalde gebieden. Is dit überhaupt wel realistisch? Wethouder Kuipers wil verder niet echt op dit soort directe (technische) vragen ingaan. Waar zij zijn blijven liggen, komt zij er schriftelijk op terug. CDA worstelt met de formulering ‘technische vragen’. Men is, net als andere fracties, bereid om mee te denken in de beleidskaders. Maar de bedoeling van het amendement uit mei was juist dat het college met kaders zou komen. Dat past bij zijn taak. Nu kiest men bewust voor een discussienota als tussenstap en blijft het steken in wensen en eisen vanuit de commissie. Zijn die wel realistisch binnen de Mobiliteitsvisie, Greenwise Campus en Centrumvernieuwing Emmen? Worden die wensen en eisen straks afgeserveerd, dan volgt er weer een nieuwe discussie. Wethouder Kuipers beaamt dat de wensen wel realistisch kunnen zijn, maar B&W gebruiken die als kaders om het nieuwe parkeerbeleid vorm te geven.
De discussie toont goed waarom de nota juist in dit stadium is voorgelegd aan de commissie. Die legt naast veel verschillende accenten ook duidelijk lijnen neer. 1) Gebiedsgericht werken is een goede richting, want Emmen-centrum is anders dan een woonwijk of dorp. Tegelijk moet dit geen keurslijf worden: ook binnen een gebied kunnen veel verschillen zijn en dit betekent ruimte voor maatwerk. 2) Het belang van goede bereikbaarheid en voldoende betaalbare parkeergelegenheid is duidelijk aangestipt, zeker in de dorpen en wijken waar de auto sowieso belangrijk blijft. Dit laatste is ook onderstreept in de Mobiliteitsvisie. 3) Het belang van keuzevrijheid. De gemeente moet inwoners niet voorschrijven hoe ze zich moeten verplaatsen, maar wel zorgen voor voldoende vervoersalternatieven. Ook hier vraagt dat om maatwerk bij nieuwe ontwikkelingen. 4) Een lagere parkeernorm mag geen papieren oplossing zijn. Duidelijk moet zijn hoe de parkeerbehoefte daadwerkelijk wordt opgevangen. Voorkomen moet worden dat de parkeerdruk wordt afgewenteld op een bestaand gebied. 5) Eén partij overweegt betaald parkeren in Klazienaveen, de rest wil dat uitsluitend bij Emmen-centrum houden. Volgens Wakker Emmen wil een grote meerderheid in de raad de parkeernorm niet verlagen en de parkeervraag volgen. Wethouder Kuipers beaamt dat het goed gefundeerd moet zijn en er dus ook echt maatwerk moet zijn.
Een lage parkeernorm mag geen papieren oplossing zijn. 23 VVD stelt dat een te hoge parkeernorm tot het niet-doorgaan van een appartementenproject kan leiden. Daarom is de norm als maatwerk te verlagen voor de kleine units in de Belastingflat. Wakker Emmen wil verschillende ontwikkelingen in samenhang bekijken en tegelijk beoordelen. Een lage norm voor een project levert elders overcapaciteit in parkeerplekken op. Wethouder Kuipers neemt als overige aandachtspunten mee: a) voldoende gehandicaptenparkeerplaatsen dicht bij voorzieningen; b) voldoende laadmogelijkheden, ook voor inwoners zonder oprit; c) veilige looproutes tussen parkeerterrein en voorzieningen; d) de loopafstanden vragen om een goede onderbouwing (B&W willen kijken wat past bij de verschillende gebieden in Emmen); e) voldoende rustpunten en zitbankjes; f) meer aandacht voor parkeerplekken voor mantelzorgers. Deze avond hoeft de commissie nog niet alle oplossingen te bedenken of elk detail inzichtelijk te hebben. Het gaat erom dat zij voor het college een heldere richting meegeeft inclusief de randvoorwaarden. Drie dingen zijn van belang: hoeveel ruimte wil men voor maatwerk, welke randvoorwaarden horen daarbij en waar ligt de grens om parkeercomfort en parkeerdruk bij nieuwe ontwikkelingen? Hiermee kan het college door in de verdere uitwerking van het beleid.
Tweede termijn Wakker Emmen is voor ruim parkeerbeleid. In het algemeen is het nog niet te slecht gesteld met de parkeeroverlast. In sommige wijken wel: dit ligt aan te lage parkeernorm. De fractie wil die problemen niet kopiëren naar nieuwe projecten of wijken. D66 vraagt wat er moet verdwijnen voor nieuwe parkeerplekken in wijken met parkeeroverlast. Wakker Emmen kent voorbeelden om de ruimte effectiever in te richten, zoals bij Lippingeslag (Emmen) met acht extra parkeerplekken die niet ten koste gingen van groen. D66 meent dat deze oplossing beperkt blijft tot enkele locaties. Maar vraaggestuurd beleid kan wel degelijk ten koste gaan van groenstroken en speeltuinen. Wakker Emmen wil daarover de discussie aangaan als het nieuwe beleid wordt voorgelegd. Het zwaartepunt bij de fractie ligt bij voldoende parkeerruimte. CDA lijkt een gebiedsgericht aanpak verstandig gezien de ruimtelijke verschillen in de gemeente. De grootste uitdagingen liggen in centra met stedelijk karakter en centraal gelegen gebieden vanwege de schaarse ruimte. De fractie is voorstander van een gebalanceerd parkeerbeleid met ruimte voor maatwerk en gebiedsgerichte normen. Onderscheid in gebiedstype (vraag 1) is niet noodzakelijk. In kansrijke locaties met ruimtelijke ambities moet ruimte zijn voor lager parkeercomfort.
Wel moet er een gedegen alternatief zijn zoals een parkeergarage, vooral in het centrum een goede optie. Bij vraag 4 zijn parkeerplekken bij uitstek situatieafhankelijk en dit vraagt maatwerk. Dichtbij parkeren mag niet te allen tijde prevaleren boven openbaar groen en speeltuinen. PvdA is blij dat de inbreng van de commissie wordt meegenomen. De fractie is voor een eerlijke verdeling van ruimte tussen woningen, groen, veilige straten en betaalbare bereikbaarheid van voorzieningen voor mensen die de auto nodig hebben. Het college moet die belangen vooraf goed regelen: voldoende bereik- en betaalbare, dichtbije plekken voor mensen met een beperking of minder geld en veilige looproutes. VVD vindt dat een lage parkeernorm juist een negatief effect heeft op de leefomgeving en veiligheid. Te vaak wordt geparkeerd op het trottoir of (half) in het groen, waardoor mensen de straat op moeten lopen. Dit is onveilig voor mensen met een kinderwagen, rollator of rolstoel. Wordt hier überhaupt op gehandhaafd? PVV dankt het college om vooraf meegenomen te worden in het beleid. De fractie ziet de extra gehandicaptenplekken bij voorkeur niet in parkeergarages. Heel Emmen volbouwen met laadpalen 24 is niet wenselijk. Als iemand elektrisch wil rijden, moet hij of zij dat maar thuis doen of bij een tankstation. PvdA vraagt waarom de PVV geen extra oplaadmogelijkheden wil.
Zo komt een elektrische auto niet ver. PVV denkt dat dat ook heel goed bij een benzinestation kan, maar niet in het centrum. D66 voelt zich enigszins het buitenbeentje in deze discussie. Heel veel commissieleden praten over voldoende parkeerplek, maar de grote steden in de VS geven het echte voorbeeld van vraaggestuurd beleid. Dit betekent dat daar alle bewegingen met de auto gaan, met een overload aan parkeerplekken tot gevolg. Dit betekent tegelijk minder ruimte voor natuur, looproutes etc. Dit schrikbeeld lijkt overeen te komen met de betogen van meerdere fracties dat de auto alle ruimte moet krijgen. Mobiliteit is meer: het is ook lopen, fietsen en het OV. Bij voldoende alternatieven zijn er minder parkeerplekken nodig. D66 is het met de VVD eens dat auto’s overal maar neergezet worden en voor onveilige situaties zorgen. Wil men koste wat kost meer parkeerruimte zoals in grote Amerikaanse steden? D66 ziet liever dat de gemeente meer alternatieven faciliteert, waardoor het autogebruik vermindert. Dat is geen gedragssturing, maar dan krijgen mensen meer keuzeopties. VVD ziet als probleem dat vooral hoogopgeleiden ver buiten Emmen werken, soms werkt men ook in het buitengebied. Die bestemmingen zijn met OV niet goed te bereiken. Daarnaast kunnen inwonende kinderen geen huis vinden, wat het aantal auto’s per huishouden opdrijft.
De VVD heeft de oplossing nu niet, maar alternatief vervoer is niet zomaar bereikbaar of betaalbaar. D66 stelt dat de auto ook een van de duurste vervoermiddelen is. De gemeente moet daarom meer kijken naar de uitbreiding van OV-lijnen. Zo rijden veel mensen met de auto naar Groningen, terwijl de bus een goed alternatief is – wat niet als gedragssturing is bedoeld. VVD argumenteert dat tijd ook duur is. Soms is de reistijd per OV het dubbele van die per auto. Ook dit aspect moet worden meegenomen in het beleid. Wakker Emmen vindt dat voor een regelmatige reiziger naar Groningen de auto wegdoen voor de bus een heel grote stap is. Binnen het parkeerbeleid is dat dus een hele opgave. D66 geeft het voorbeeld van een buurman die zijn dieselauto van de hand doet voor het OV, omdat hem dat 400 euro per maand scheelt. Dus mensen zijn zeker wel over die drempel heen te helpen. PvdA houdt voor dat de gemeente niet het alleenzeggenschap heeft over uitbreiding van het OV. Daarbij zijn mensen uit de buitendorpen nu eenmaal vaak aangewezen op de auto. D66 erkent dat dit verhaal breder is dan alleen parkeren. Maar alleen maar de auto centraal stellen – en dus automatisch meer parkeerplekken – leidt in Amerika tot toestanden als Houston met zijn asfaltzee van 21 rijbanen. Daar moet Emmen ver bij wegblijven.
50PLUS wijst erop dat meer woningen in Emmen-centrum leiden tot meer parkeerplaatsen voor bezoekers van inwoners en dus minder voor winkelpubliek. Winkeliers in het centrum ondervinden nu al ongelijke concurrentie met Klazienaveen, waar parkeren gratis is. De fractie wil voor Emmen- centrum zeker geen verhoging van de parkeergelden en vraagt daarbij om verdiepend onderzoek. Als parkeerplekken geld kosten, waarom dan alleen in Emmen-centrum? ChristenUnie beveelt de wethouder aan, nog eens goed de discussie na te luisteren, want er zijn heel veel standpunten en details ingebracht. In haar samenvatting ontbreekt de oproep van de ChristenUnie voor de brede context in het beleid, onder andere het thema veiligheid. Hart voor Emmen is heel blij met deze discussienota, zodat de commissie vooraf input kan meegeven voor het nieuwe beleid. Wel jammer dat de nota zo laat op de avond wordt behandeld, die her en der ten koste is gegaan van de discussie. De fractie is niet tegen groen, fietsen of ander vervoer (bus, deelauto). De gemeente moet dat faciliteren voor mensen die dat willen. Maar keuzevrijheid betekent niet dat de gemeente via sturend beleid de ene keuze aantrekkelijker maakt 25 door de andere moeilijker te maken. Het beleid moet nuchter, dienstbaar en eerlijk zijn. Pas niet de inwoner aan aan het beleidsmodel, maar het beleid aan het leven van de inwoner.
GroenLinks heeft vooral een brede visie neergelegd bij de discussienota zonder specifieke wensen. Net als het CDA ziet GroenLinks dat er technisch-inhoudelijke informatie ontbreekt voor een goede beoordeling van de effecten. Dat hoeft geen probleem te zijn. De vraag is hoe specifiek de kaders moeten zijn die de commissie meegeeft aan het college. Volgens Wakker Emmen is een ruime meerderheid voor het niet-verlagen van de parkeernorm, maar GroenLinks heeft hier geen harde uitspraken over gedaan. Immers, een afnemende vraag is een natuurlijk moment voor verlaging. Het klopt wat de wethouder zegt, namelijk dat GroenLinks, net als de ChristenUnie, pleit voor betaald parkeren in Klazienaveen. ChristenUnie heeft die oproep gedaan, maar slechts ter overweging meegegeven. GroenLinks steunt die overweging ook. De auto wegdoen voor het OV is, zoals Wakker Emmen aangeeft, een grote stap. Tegelijk kan een deelauto voor het weekend, waarin minder OV beschikbaar is, ook een prima (deel)oplossing zijn. Kijk dus niet alleen maar naar obstakels en leg je niet neer bij alleen maar meer parkeerplaatsen, kijk juist ook wat er wél mogelijk is. Reactie college Wethouder Kuipers dankt de commissie nogmaals voor haar inbreng en de geuite waardering voor deze waardevolle, richtinggevende discussie. De inbreng wordt zeker meegenomen in het nieuwe parkeerbeleid.
Het streven is om dit in het eerste kwartaal van 2027 voor te leggen aan de raad. Voorzitter Katerbarg stelt vast dat dit onderwerp in voldoende mate is besproken. 9. Sluiting Voorzitter Katerbarg sluit de vergadering om 23.41 uur onder dankzegging.