Notulen commissie BME 16 mei 2024

Zaaknummer 15089-2024 Beknopt verslag commissie Bestuur, Middelen & Economie van de gemeenteraad Emmen op donderdag 16 mei 2024 vanaf 19.30 uur Aanwezig: Voorzitter Commissiegriffier Collegeleden

: : :

De commissieleden

:

Verslaglegging

:

de heer P.M. de Jonge de heer F.W. te Winkel mevrouw D.S. Leal-Keen, de heer H.F. van Oosterhout, de heer G.P. Rink, de heer R. Wanders, de heer R. van der Weide de heer M. Meijer (VVD), mevrouw A.W. Scheper (VVD), de heer H. Huttinga (ChristenUnie), de heer M.J. Supheert (ChristenUnie),de heer J.B.W. Wittendorp (CDA), mevrouw R. Gommer-Gelijk (CDA), mevrouw M. Stulp (D66), de heer R. Zuiderveld (PvdA), de heer A. de Vries (PvdA), mevrouw V.S.L.R. Spang (PvdA), de heer W.A.A.H. Tabak (GroenLinks), de heer H.M. Kasteleijn (50PLUS), de heer R. Woltman (Wakker Emmen), de heer L. Hoogenberg (Wakker Emmen), de heer A. van der Velde (Wakker Emmen), de heer A.J. Jakobs (Wakker Emmen), de heer G.H.H. Linnemann (Wakker Emmen), de heer W.L.H. Moinat (SP) de heer D.P. Drolenga (Notuleerservice Mooi Werk)

1. Opening en vaststelling agenda Voorzitter De Jonge opent de vergadering om 19.30 uur en heet de aanwezigen welkom. Voorstel is punt 7C omwille van de inspreker als eerste B-stuk te behandelen. De agenda wordt met deze volgordewijziging vastgesteld. 2. Actuele mededelingen college/presidium Burgemeester Van Oosterhout blikt terug op een mooie Koningsdag. De gemeente is druk bezig met een rapportage hierover. Bedoeling is dat die voor de zomer verschijnt, over veiligheid, programma en financiën. Onderdeel van het nieuwe hoofdlijnenakkoord in Den Haag is het voornemen om de Spreidingswet in te trekken, een teleurstellend bericht – vooral voor de inwoners van Nieuw-Weerdinge. Op allerlei tafels is overlegd over de relatie met het AZC in Ter Apel. Binnenkort overlegt de burgemeester met een delegatie van Nieuw-Weerdinge om de kortetermijngevolgen te bespreken. In de week 20-24 mei volgt een raadsbrief met de uitkomsten van dit overleg en een stand van zaken plus een opsomming van te nemen acties. De verwachting is dat de komende tijd er nog behoorlijke overlast blijft in Ter Apel e.o. omdat de instroom eerst niet substantieel zal afnemen. Dit noopt tot opschaling van toezicht en handhaving om de overlast enigszins te beperken. FC Emmen speelt 18 mei vanaf 16.45 uur de tweede wedstrijd in de eerste ronde van de nacompetitie tegen FC Dordrecht.

B&W hebben besloten het grote scherm te gaan gebruiken op het Raadhuisplein als geste naar de supporters die niet naar Dordrecht (kunnen) gaan – plus geïnteresseerde raadsleden – en die zo de wedstrijd toch met elkaar live kunnen volgen. Op het plein zijn voldoende cateraars aanwezig voor een hapje en drankje. Wethouder Van der Weide deelt mee dat het vergunningentraject rond de afvalwaterinjectie in Schoonebeek gestaag doorloopt. Medio juni wordt de ontwerpvergunning gepubliceerd, gevolgd door de procedure van zienswijzen. De lobby voor een directe bijdrage vanuit EZK wordt opgepakt. Collega’s Bos en Jumelet zullen hierover Tweede Kamerleden spreken. De eerstvolgende bijdragetafel is om deze reden uitgesteld. De beving in Emlichheim blijkt volgens de NAM een nawee te zijn van eerdere winningen. Aan Nederlandse, noch aan Duitse kant is schade gemeld. De

1

mail hierover gaat binnenkort naar de raad. Bij de ontwikkeling van de voormalige Ambachtsschool e.o. in Emmen-centrum vond een openbare verkoop plaats waar geïnteresseerden tot 29 maart een plan voor konden indienen. Brands Bouwontwikkeling heeft de aanbesteding gewonnen, waarmee de gemeente verder in gesprek gaat. Hoofdlijnen zijn behoud en versterking van het historische schoolpand aan de Stationsstraat, dat een combinatie van wonen en bedrijvigheid krijgt om voor meer reuring in dat gebied te zorgen. De aanbouw aan de achterkant langs de Weerdingerstraat zonder historisch karakter wordt gesloopt voor drie appartementengebouwen. Verwachting is dat deze herontwikkeling pas kan plaatsvinden vanaf 2026 in verband met de opvang van Oekraïners aldaar. Binnenkort wordt de omgeving geïnformeerd via een inloopbijeenkomst, waarvoor de raadscommissie ook een uitnodiging krijgt. Wethouder Leal noemt het CDA-initiatief uit 2022 met gratis theaterkaartjes voor 18-jarigen. Heuglijk is dat dit ook dit jaar wordt voortgezet. In 2023 zijn zo’n 300 jongeren bereikt, minder dan verwacht. De gemeente gaat nu voor een betere score. Een jongerenpanel is actief bij het Atlas Theater om promotie te maken. De programmering voor jongeren is aanzienlijk verbeterd, dus het college gaat wederom voor een hoge opkomst. De kaarten worden naar 1.200 jongeren gestuurd.

Wethouder Rink meldt dat enkele partijen hebben ingeschreven op de aanbesteding voor schoonmaakhulp en begeleiding. Na de beoordeling komen B&W terug met de gunning. Ook de aanbesteding voor beschermd wonen is gestart, waarop er ook inschrijvingen binnenkomen. 3.

Presentatie: n.v.t.

4.

Spreekrecht niet-geagendeerde onderwerpen: n.v.t.

5. Rondvraag 50PLUS heeft drie vragen. 1) Medio maart heeft de gemeente het pand aan de Schietbaanweg voor de paradijsvogels aangekocht. Zijn er sindsdien problemen gerezen waardoor het hek eromheen nodig is? Wanneer is het huis in gebruik te nemen? Zorgen de paradijsvogels op dit moment voor ernstige verstoring? 2) Er gaat volgens het DvhN in totaal 125 miljoen subsidie naar electrolyzers in de Eemshaven, in Delfzijl, Groningen en Nieuw-Buinen. Emmen komt niet dit rijtje voor. Heeft de gemeente ook op de subsidie ingeschreven? Is er nog steeds goede hoop dat Emmen zichtbaar is in Den Haag in verband met zijn waterstofambities? Hebben B&W een reactie op het krantenbericht naar Den Haag gestuurd? 3) De Europese verkiezingen zijn al op 6 juni en er staan nog maar twee verkiezingsborden: in Emmen-centrum en Schoonebeek. Waar komen de borden te staan en waarom niet op de gebruikelijke plaatsen? Met het verdwijnen van de verkiezingsborden moeten toch de mogelijkheden hieromtrent worden heroverwogen? Is de burgemeester van plan ook bij andere verkiezingen minder borden te plaatsen en waarom heeft hij dit besluit niet met de raad gedeeld? Wethouder Leal bevestigt dat er hekken rond het pand aan de Schietbaanweg staan. Daar zaten krakers in, maar die zijn vetrokken. De hekken staan er ter voorkoming van herhaling, het huis wordt beveiligd met camera’s.

Op dit moment loopt een ecologisch onderzoek rond het huis; na afronding is een reële planning te maken en volgen er gesprekken met de omwonenden. De paradijsvogels leven nu nog steeds op straat en dat levert inderdaad af en toe overlast op. 50PLUS vraagt wat er dan wordt bijgebouwd. Ecologisch onderzoek is toch alleen nodig bij uitbreiding van een pand? Wethouder Leal antwoordt dat er in de tuin acht woonunits worden geplaatst voor de paradijsvogels, vandaar het onderzoek. Voorts moet de vergunningprocedure nog worden opgesteld. Wethouder Rink corrigeert dat het niet gemeenten, maar bedrijven zijn die de OWE-subsidie (Opschaling volledig hernieuwbare Waterstofproductie via Electrolyse) aanvragen. Uiteraard stuurt de gemeente, samen met de initiatiefnemers (o.a. GZI Next) op subsidies voor dit soort ontwikkelingen. Vanuit JTF (Just Transition Fund) is binnenkort een toekenning te verwachten voor een project op het GZI-terrein. Het college weet zeker dat Emmen in beeld is bij EZK zijn

2

waterstofambities. Er is intensief contact en Emmen werkt samen met EZK bij enkele trajecten. Zij bevestigen nog steeds dat Emmen de locatie wordt voor de eerste backbonemeters waterstof. Er lopen op dit moment genoeg andere aanvragen. Bij toekenning van de JTF-subsidie aan Emmen zullen de 341 andere gemeenten niet naar Den Haag bellen. Dat gaat het college van Emmen dus ook niet doen. Burgemeester Van Oosterhout hoort enkele veronderstellingen van 50PLUS die niet kloppen. Er staan verkiezingsborden in achtereenvolgens Emmen-centrum, Nieuw-Amsterdam, Erica, NieuwDordrecht, Klazienaveen, Zwartemeer, Barger- en Emmercompascuum, Weiteveen, NieuwWeerdinge en (Nieuw-)Schoonebeek. De oorspronkelijk bestelde borden waren niet meer beschikbaar door het overvragen van de vaste leverancier. Het omschakelen naar een ander type borden was meer een uitvoeringskwestie, waarvan het niet nodig was die met de raad te delen. De andere borden waren beperkt beschikbaar, vandaar de pragmatische keuze om ze alleen op vooraanstaande plekken te plaatsen: Emmen-centrum en de buitendorpen. Dit type borden is erg duur, maar het helpt nog steeds wel mensen te attenderen op de verkiezingen. Plan is om bij nieuwe verkiezingen de bestelling weer zo snel mogelijk bij de vaste leveranciers te plaatsen.

Voorts verschijnen er binnenkort twee infopagina’s van de gemeente in de Emmer Courant over de Europese verkiezingen en alle nieuwe jonge stemmers (18-jarigen) worden persoonlijk aangeschreven door de burgemeester over het belang van stemmen. 50PLUS vraagt naar de kosten van de bestelde borden, die prijzig zouden zijn. Burgemeester Van Oosterhout zegt dat het plaatsen en ophalen van de borden ongeveer 25.00030.000 euro kost. Een behoorlijke investering, maar die ontzorgt de gemeente wel. Steeds meer gemeenten zien af van verkiezingsborden. Er zijn meer middelen om inwoners op verkiezingen te attenderen. Als daar in Emmen geen draagvlak meer voor is, onder andere vanwege de kosten, dan wil de burgemeester dit graag vooraf met de raad bespreken. Bedoeling is om de eerstvolgende verkiezing(en) nog wel verkiezingsborden te gebruiken. 6.

Bespreken C-stukken: n.v.t.

7. Bespreken B-stukken 7C. Gebiedsontwikkeling Tussen Markt & Weiert (bijlage onder geheimhouding ter inzage) Eerste termijn inspreker De heer Meijer (ondernemersvereniging Emmen-centrum) vraagt aandacht voor de verhuizing van Facet naar Emmen-centrum (Mondriaanplein). Hierover lopen al langer gesprekken met de ondernemers via diverse schetsen. Het dichtbouwen van de Dalípassage zou als voordeel hebben één noord-zuidverbinding door De Weiert, wat een koopstroom genereert via het Mondriaanplein. De westkant daarvan is altijd bedoeld als commerciële plint met winkels met etalages waarmee de looproute wordt gestimuleerd vanuit Vlinderpassage over het Mondriaanplein richting C&A en verder zuidwaarts – en vice versa. Volgens een recent DvhN-artikel zal die westwand volledig door Facet in gebruik worden genomen. Aaneengesloten afwisselende gevels of etalages zijn cruciaal voor een goed routingontwerp. Het gaat niet alleen om veel bezoekers, maar vooral ook om het reguleren daarvan. Een bibliotheek, ook als die vormgegeven is als ‘huiskamer van de stad’, verstoort de winkelbeleving op zo’n belangrijke locatie. Eerder zijn adviezen van de ondernemers niet overgenomen, waarmee de kansen op een goede routing verkeken waren, bijvoorbeeld aan de Westerstraat. Later werd erkend dat een andere routing daar beter was geweest. Dat moet nu niet weer gebeuren.

De ingang van Facet komt volgens de schetsen nu in een hoek of in het midden van het plein. Dat is ook een optie, maar dan bij voorkeur een niet al te grote ingang, omsloten door retail, met een brede ontsluiting naar bijvoorbeeld de eerste etage. De vereniging is wel blij met de ontwikkeling van Facet, maar hoopt dat ook met retailkennis wordt gekeken naar de verdere uitwerking van de plannen en dat zij zelf in overleg blijft om ideeën aan te horen en in te brengen. Wakker Emmen weet dat dit thema al sinds 2008-2010 speelt. Wat heeft de ondernemersvereniging gedaan om leegstand te voorkomen als deze plek kennelijk zo belangrijk is?

3

De heer Meijer betoogt dat de verhuurder van het betreffende pand dit heeft veroorzaakt. De vereniging heeft de afgelopen periode meermaals huurders aangedragen, maar die kwamen er niet uit met de verhuurder. Zij vonden de reisafstand naar Emmen te groot voor een tweejarig contract. Daarnaast waren er meer initiatieven buiten de vereniging om, die niet aansloegen en zijn tal van ideeën aangedragen, maar steeds zonder oplossing. ChristenUnie hoort een pleidooi voor de Facet-ingang aan de kant van het Raadshuisplein, niet aan het Mondriaanplein. Klopt dat? De heer Meijer beaamt dit. Een andere optie is wel aan het Mondriaanplein maar dan omsloten door winkels. Volgens ChristenUnie heeft elk plan zijn voors en tegens. Ook een ingang aan de Raadhuispleinkant zorgt voor onderbreking vanwege een blinde wand. Dat zorgt evenmin voor een goede routing. Die is nooit goed te voorspellen, maar de gemeente denkt dat het huidige plan niet voor te veel verstoring zorgt. De heer Meijer erkent de pro’s en contra’s bij ieder plan. Het idee van de ondernemers was om de entree aan de plek tussen Club Limbo en het Belastingkantoor te vestigen en de Dalípassage dicht te bouwen: dit ontrekt de huidige blinde wand aan het zicht. Daarmee zijn extra meters te creëren en is er tegelijk een mooie ingang aan het Raadhuisplein tussen beide panden in. Daar kunnen dan ook winkels komen in de plint.

CDA vraagt of de projectinformatie (schetsen) tussen Markt en Weiert is gedeeld tijdens de informatieavond enkele maanden terug over deze ontwikkeling en wanneer de raad die zal ontvangen. Wethouder Rink kan die informatie niet delen omdat die niet van de gemeente is. Wat met de raad is gedeeld, is ook De Koepel met gedeeld. In reactie antwoordde het college rekening te zullen houden met de levendigheid op dat stuk in het winkelcentrum. De heer Meijer vult aan dat anderhalf tot twee jaar geleden De Koepel in het kader van bestuurlijk overleg bepaalde schetsen met voorkeursvarianten heeft gemaakt. PvdA vraagt of het voor de ondernemers bespreekbaar is als Facet bij zijn bibliotheekplannen tegemoetkomt aan de wensen van de ondernemers voor een levendige plint met winkelbeleving. De heer Meijer zegt dat het voor reguliere retail al een heel uitdagend is om een aantrekkelijke plint van 40 meter te ontwerpen. Vandaar de voorkeur voor meer afwisseling. Wakker Emmen kan niet zich voorstellen dat de ondernemers niet achter een plan kunnen staan om een jarenlang leegstand centrumpand te vullen. Dus is de enige discussie over de plintinvulling? De heer Meijer had zonet al gezegd dat de vereniging blij is met deze ontwikkeling, maar zij hoopt er tegelijk op dat de invulling van de plint met retailexpertise wordt ontworpen.

Wakker Emmen geeft aan dat in principe op dat stuk een traffic van 300.000 bezoekers per jaar wordt verwacht. Die was er voorheen niet en dat is toch essentieel voor de levendigheid daar? De heer Meijer denkt dat het belang dat daar 300.000 mensen langskomen, buiten kijf staat. Dat geldt ook voor de bezoekers aan het Noorderplein, die hun bezoek combineren met een winkel of een kopje koffie. Dat doet niets af aan het belang van afwisselende retail in de omgeving. Inleiding college Wethouder Rink leidt in dat de visie Markt-Weiert nu handen en voeten krijgt qua ontwikkelingen. Dit is de belangrijkste eerste stap om vervolgontwikkelingen los te trekken. De leegstand in de Kleepassage en het paviljoen moet worden opgevuld met detailhandelmeters, vervolgens moet Facet daar ook ruimte krijgen om zijn ambities te vervullen die nu in het gedrang zijn. Ten derde zijn er twee verschillende woningbouwplannen in dit gebied. B&W zien al met al genoeg mooie kansen bij deze gebiedsontwikkeling. Eerste termijn raadscommissie Wakker Emmen memoreert dat de aanvraag van Emmen voor het Programma Aanpak Winkelgebieden werd beloond met 5 miljoen subsidie voor de gebiedsontwikkeling Markt-Weiert.

4

De panden zijn soms meer dan 60 jaar oud en niet klimaatbestendig of duurzaam. Dit geldt ook voor de versteende openbare ruimte met losse winkelgebieden op meerdere bouwlagen met veel leegstand. Tegelijk is er in Emmen-centrum een vraag naar 1.300 nieuwe wooneenheden. Deze ontwikkeling verandert het monofunctionele winkelgebied Markt-Weiert in een levendig stadskwartier met kantoren, maatschappelijke functies, duurzame woningen, winkels en horeca met meer groen, water en zitgelegenheden. Facet verplaatst naar het paviljoen in het centrum als brede publiekstrekker. De fractie kan hiermee leven. Om de aantrekkelijkheid van het Mondriaanplein te bevorderen, acht Wakker Emmen het noodzakelijk om op de begane grond van het paviljoen royaal ruimte te bieden aan commerciële invulling met marktconforme exploitatie. Hoe gaat Facet om met de koopzondagen en extra koopdagen? Na aankoop door de gemeente van het paviljoen kan het toch ook worden doorverkocht aan een ontwikkelaar om het in te vullen met detailhandel? Wordt de plint onder het Belastingkantoor getransformeerd tot woningen of wordt die doorverkocht voor een commerciële bestemming? Zo ja, op welke termijn? Uit de diverse onderzoeken naar een geschikte nieuwe Facet-locatie kwam het Mondriaanplein als beste naar voren.

Welke onderzoeken waren dat en zijn die in te zien? Waar is het aantal van 300.000 bezoekers per jaar op gebaseerd? Hoe zit het met de parkeergelegenheid, met name de afstand tot het paviljoen in vergelijking met de huidige locatie aan het Noorderplein? De fractie vraagt zich bij een totaalinvestering van 17 miljoen (waarvan 3,4 miljoen voor het paviljoen) af of er met goudklompjes in plaats van stenen wordt gebouwd. Die begroting is globaal en indicatief: betekent dit dat het zo begroot is zodat zeker is dat de gemeente binnen het budget blijft? Er worden behoorlijke percentages gehanteerd voor inflatie en prijsstijgingen. Als alle seinen op groen staan, is het niet verstandig om zo snel mogelijk van start te gaan? Immers, Facet moet ook zelf activiteiten ontplooien voor extra omzet. Hoe ziet de gemeente erop toe dat Facet commercieel opereert binnen de randafspraken? De toekomstvisie van Facet is alleen met B&W gedeeld plus een globale programmering met financiële gevolgen. Die informatie lijkt aan de magere kant; de fractie ziet op termijn graag een gespecificeerde meerjarenbegroting tegemoet. PvdA ziet dat de oproep tot een volwaardige bibliotheek bij elke Nederlander in de buurt de kern was van een PvdA-Kamermotie medio 2022. Er kwamen zogeheten Uslu-gelden beschikbaar om bestaande bibliotheken te versterken.

In juni 2022 dienden ChristenUnie, D66 en GroenLinks een breedgesteunde motie in om een nieuwe Facet-locatie te onderzoeken. Dit leidde uiteindelijk tot dit belangrijke besluit om 17 miljoen krediet beschikbaar te stellen voor de verhuizing naar het paviljoen aan het Mondriaanplein. Een omvangrijke investering die vraagt om een kritische blik van de raad. College en Facet zien het paviljoen helemaal zitten. Facet kan inderdaad een mooie rol spelen in dit winkelgebied met veel leegstand en kan wel een boost gebruiken. Naast de verhuizing wordt het hele gebied aangepakt om jaarlijks 300.000 bezoekers te genereren. Waar is dat aantal op gebaseerd? De denkrichting voor de Facet-verhuizing is geen verrassing na de twee tussentijdse raadsbrieven. Na de tweede brief (juni 2023) lijkt met dit voorstel ineens enige haast geboden om dit kredietbesluit te nemen. Die tijdsdruk schuurt wel ietwat. Welke risico’s gaat de gemeente lopen, bijvoorbeeld als het bezoekersaantal tegenvalt? Welke impact heeft dit op de exploitatie van Facet en de financiële ruimte voor de huurpenningen? Het is nog onzeker hoeveel Uslu-gelden uiteindelijk richting Emmen gaan. Mocht er die niet of onvoldoende komen, dan wil het college maximaal twee ton bijdragen aan de extra huisvestingskosten.

Hoe wordt dit gedekt? Voorts verwachten B&W, als de verhuizing onverhoopt niet doorgaat, het paviljoen tegen marktwaarde te verkopen. Is dat niet te stellig? Want de huidige eigenaar wil er juist van af omdat het niet lukt het pand structureel en rendabel te verhuren. Met de dekking van 3,5 miljoen uit het SIOF is op termijn het fonds onvoldoende gevuld. Bij de Kadernota kan de raad een voorstel tot aanvulling verwachten. Heeft dit gevolgen voor nieuw beleid? Hoe zit het met de toegankelijkheid van het paviljoen voor mensen met een beperking en een Wmo-taxi? Er liggen kansen voor het Mondriaanplein, waar het lastig is gebleken om het gebied te verlevendigen. Met de komst van Facet kan het vliegwiel op gang komen waarmee dit deel van het stadshart de beoogde ontsluiting is

5

te geven. Er moet ook een wisselwerking ontstaan met onderwijs en studenten. Hebben B&W hier al over nagedacht? Dat de PvdA deze ontwikkeling een warm hart toedraagt, neemt niet weg dat zij ook goed op de centen wil passen. Vandaar de kritische vragen aan het college. CDA constateert ook dat het plan synergie-effecten in zich heeft. Het prachtige paviljoen zorgt voor de royale herhuisvesting van Facet op een aantrekkelijke locatie met impuls voor het gebied tussen Markt en Weiert. Daarnaast zijn er ook kanttekeningen. De motie 11 van juni 2022 vroeg om verschillende huisvestingsmogelijkheden van Facet te verkennen met een globale kostenindicatie. Daarna volgden twee tussenbrieven aan de raad. Uit de tweede bleek de voorkeur voor een centrale vestiging in het paviljoen aan het Mondriaanplein. Is dit voorstel te zien als een ‘eindbrief’ met de onderzoeksresultaten en de in de motie gevraagde globale kostenindicatie? Eerst had de motie volledig moeten worden uitgevoerd, alvorens B&W de raad kunnen vragen om geen wensen en bedenkingen te hebben tegen de verhuizing van Facet en de aankoop van het paviljoen (besluitpunt 1). Bovendien is ‘eerder gestelde voorbehouden’ daarin wat vraag. De samenwerkingsovereenkomst met Facet is nog niet zeker. Hoe groot is het risico dat die er niet komt? Wat zouden belemmeringen kunnen zijn? Het CDA kan alleen instemmen als Facet 100% ‘ja’ zegt.

Het paviljoen mag marktconform zijn, de fractie gelooft niet dat dit pand zomaar voor minimaal hetzelfde bedrag is door te verkopen. Enkele jaren gelden verhuisde Facet naar het Noorderplein. Toen zou het dé publiekstrekker worden: het CDA was daar toen al kritisch over. Pas na vestiging van de MediaMarkt ontstond daar enige aanloop. De fractie vraagt zich dus ook af in hoeverre de verwachte aanzuigende werking aan het Mondriaanplein realiteit wordt. Het CDA heeft geen probleem met de aankoop van de plint onder het Belastingkantoor als package deal. Is het de bedoeling dat beide panden samen ontwikkeld worden? Of wil het Rijksvastgoedbedrijf het pand afstoten om Emmen daarin iets te laten ontwikkelen? Een grote onzekerheid is de rijksbijdrage voor het Bibliotheeknetwerk, los van de invloed die het nieuwe kabinet hierop kan gaan hebben. Alles overziend zijn er nog heel veel voorbehouden die om verduidelijking vragen, alvorens de fractie kan instemmen met dit voorstel. VVD heeft de (in besluitpunt 1 vermelde) bedenkingen bij dit voorstel. Alles staat of valt met wel of niet instemming. Waarom is die op voorhand niet bereikt? Begin dit jaar is de gebiedsvisie Tussen Markt en Weiert vastgesteld, voorsorterend op de transformatie van de kern van binnenstad van Emmen. Daar kan de fractie zich in vinden om de leegstand tegen te gaan met een levendig centrum.

In eerste aanleg staat de VVD positief tegenover deze plannen. Daarbij is behoud van het paviljoen aan het Mondriaanplein voorstelbaar: een goede nieuwe huisvesting voor Facet op een aantrekkelijke locatie met volop nieuwe ontwikkelmogelijkheden. De financiering bevat nog enkele losse einden. ‘Op basis van de eerste financiële ramingen’ is het plan haalbaar. Klopt dit wel of is het te risicovol? De gemeente is verantwoordelijk voor goede ruimtelijke ordening, maar is het wel verstandig overhaast over te gaan tot aankoop van het paviljoen? Die zou marktconform en verantwoord zijn. Maar mochten de plannen niet doorgaan, worden er andere gemaakt of wordt het pand in de huidige staat verkocht? Is het niet verstandiger dit op voorhand uit te sluiten? Hoe makkelijk is het paviljoen door te verkopen? Want het staat al langere tijd te koop. Is Facet kapitaalkrachtig genoeg om te cofinancieren in het plan en om de huur te betalen ad 550.000 euro per jaar? Vrij logisch dat bij een verhuizing naar een groter pand de huisvestingskosten wijzigen. Dit hoeft het groeimodel van Facet niet in de weg te staan, maar kan zeker voor volop commerciële kansen zorgen om de ambities te realiseren. Bij voorkeur van de VVD dan wel zonder extra subsidie van de gemeente. De resterende investering van 10 miljoen worden gedekt uit de huuropbrengst.

Was het niet mogelijk de samenwerkingsovereenkomst en het vastleggen van de huurprijs vooraf te beklinken? Dit vindt pas na de aankoop plaats en gaat met enige risico’s gepaard.

6

ChristenUnie is benieuwd of de VVD helder heeft dat de gemeentesubsidie de primaire inkomstenbron is van Facet en daarmee het vestzak-broekzakprincipe meer van toepassing is dan kapitaalkrachtig genoeg zijn om de eigen huuropbrengsten te financieren. VVD was enkele jaren geleden op werkbezoek bij Facet en dat is duidelijk doorgesproken. Volgens Facet had men toen geen moeite met de verwachte verhuiskosten. De VVD verwacht ook niet dat alles Facet alles moet financieren, maar een deel uit eigen zak moet toch wel kunnen. Na toekenning van dit krediet zijn andere ‘ambities’ niet meer of onvolledig te dekken uit het SIOF. Welke andere ambities zijn dat precies? Verontrustend is dat tussen de regels door Facet niet helemaal zeker is van de zaak, wellicht huiverig is voor hogere lasten en uit voorzorg beroep een beroep doet op structureel hogere subsidie. Die moet worden gedekt uit de rijksbijdrage voor het bibliotheeknetwerk, maar die is nog steeds onzeker en wordt op z’n vroegst pas in juni bekend. Wat gaan B&W doen als die bijdrage lager is dan verwacht of geweigerd wordt? De fractie is benieuwd of het college inzage kan geven in de verhuis- en inrichtingskosten van het paviljoen. Staat de gemeente hier garant voor en is daar extra voor begroot? Kortom: veel vragen, onzekerheden, risico’s en financiële consequenties.

ChristenUnie stemt het tevreden dat Facet plaats mag nemen in het fraaie paviljoen. Al langer was men naarstig op zoek naar een nieuwe plek. Helemaal mooi is de combinatie met het Raadhuisplein en het stadsparkje met zitgelegenheden. In 2022 is per motie van de ChristenUnie e.a. onder andere gevraagd om een kostenraming. De fractie is teleurgesteld dat die er nog niet is. Neemt niet weg dat zij tevreden is over de voorgestelde ontwikkeling. D66 vindt het goed te zien dat in Emmen een begin wordt gemaakt aan een vergelijkbare voorziening als het Groninger Forum, een wens die ook in het D66-verkiezingsprogramma stond. 17 miljoen is inderdaad veel geld, waarmee B&W ambities uitspreken. Ondanks bedenkingen en risico’s moet niet uit het oog worden verloren dat het Rijk een deel cofinanciert en heel stuk van de investering is terug te verdienen met geld en vooral ook cultuurbeleving. Facet pakt veel mooie projecten op, ook voor kansengelijkheid, en verdient een mooie nieuwe ruimte als het paviljoen. Daarmee wordt de leegstand aangepakt en het verlevendigt het Mondriaanplein ten behoeve van cultuur én ondernemers. Heel graag ziet D66 de vele bezoekers daar over de stadsvloer komen. Er zijn ook culturele aanbieders die Facet graag in het Rensenpark verwelkomen, want ook daar ontstaat een bruisend cultureel centrum.

D66 denkt dat juist dat park samen met Facet en het Atlas Theater een culturele driehoek kan vormen die elkaar versterkt en een mooie culturele deken kan leggen over dit prominente deel van het centrumgebied. D66 loopt al met al warm voor dit plan. GroenLinks was mede-indiener om verhuizing van Facet naar Emmen-centrum te onderzoeken. Dit voorstel is akkoord, daar nieuwbouw als alternatief naar alle waarschijnlijkheid een stuk prijziger zou zijn. 50PLUS ziet deze kwaliteitsimpuls voor het centrum van Emmen als verstandig, maar net als meerdere partijen heeft men ook bedenkingen. De nieuwe Facet-locatie is moeilijker bereikbaar over langere afstand dan nu het geval is, zeker voor mindervaliden. Vandaar dat er meer invalidenparkeerplaatsen in de parkeerkelder moeten komen. 3,5 van de 5 miljoen van de Impulsaanpak Winkelgebieden wordt hiervoor gebruikt. Is er al een bestemming voor de resterende 1,5 miljoen? Wat is de standaard afschrijvingsmethode voor dit soort projecten? Want hier zou een andere methode worden gehanteerd. Wat zijn de huidige huurinkomsten van Facet? Dan is ook te zien of de toekomstige huur beduidend hoger zal zijn. Na de verhuizing zijn er voldoende mogelijkheden voor het oude Facetpand aan de Weerdingerstraat.

Willen B&W dat intact laten of is er een plan voor een andere invulling? Is er al een invulling voor de plint onder het Belastingkantoor? Dat zou woningbouw worden. Dringend verzoek van 50PLUS om daarbij toch

7

vooral aan starters en ouderen te denken, zodat zij een prachtige woonplek in Emmen-centrum kunnen hebben. Reactie college Wethouder Rink is blij dat de raadscommissie sec positief staat tegenover de verhuizing van Facet. Ook het college heeft wat bedenkingen rond de financiële risico’s en snapt de vraagtekens hierover vanuit de commissie. Het voorstel lijkt wat gehaast, maar de panden zitten in een fonds dat de projecteigenaar wil sluiten en dus kapitaliseren. Daarom is het in de markt gezet, waarna de onderhandelingen met de gemeente zijn opgestart. De eigenaar was bereid te wachten tot de gemeente meer duidelijkheid had over de Impulsaanpakgelden, maar dat maakt wel dat door te lang wachten, een nieuwe ontwikkelaar voor het pand kan opduiken. Dan verliest de gemeente de regie en moet zij die ontwikkelaar om verbouwing vragen met flink wat meerkosten. Daarom ligt nu dit voorstel voor. Bovendien moet rekening worden gehouden met de huidige huurder. Anders zit die er voor vijf jaar langer in en zou uitkopen veel extra geld kosten. Dit zou een hoger risico zijn dan het tot stand komen van de samenwerkingsovereenkomst met Facet. In juni 2023 is de raad over het verhuisplan geïnformeerd, in september is de aanvraag voor de Impulsaanpakgelden gedaan, op 14 december kwam de definitieve toekenning.

Medio januari startte het eerste overleg met de ontwikkelaars en als de gemeente dan al in april met een voorstel komt met overeenstemming over de prijs en inhoud, is het allemaal toch redelijk voorspoedig gegaan. De onderzoeken naar de panden van derden zijn gepleegd. Daar zijn vertrouwelijke (bedrijfsgevoelige) gegevens van. Die informatie is beschikbaar, waarbij de cijfers worden weggelaten. ChristenUnie is daar blij mee. Is het toch mogelijk de stukken integraal in te zien onder geheimhouding? Wethouder Rink denkt dat dat mogelijk is onder geheimhouding. Maar de onderzoeken dateren nog van 2018. Inmiddels zijn de bouwkosten e.d. significant gestegen. CDA informeert of dat inzien nog voor aanstaande raadsvergadering kan. Wethouder Rink bevestigt dat. De eigenaren willen vanwege het te sluiten fonds niet meer investeren in het paviljoen. Daar de markt hoge eisen stelt aan energieneutraal-zijn, staat het pand al langer leeg. Volgens de gebiedsvisie wordt voor de Kleepassage gekeken naar een gemengde functie (wonen, werken en/of horeca). Daar moet nog een plan voor komen. Met het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) is de gemeente al langer in gesprek over het oudere gedeelte van het voorheen Belastingkantoor. Of de gemeente of een derde partij het aankoopt voor verhuur, wordt nog verkend.

De achterkant van de panden aan de Wenninkhof wordt ingevuld met groen voor een fraaie leefomgeving. Als het gebiedsplan meer uitgewerkt is, zal dat de gesprekken met RVB vlot trekken. Het krediet omvat geen goudklompjes of pakjes boter, het pand met oude installaties staat al heel lang leeg. Als de 10 miljoen voor de verbouwing rondkomt – afhankelijk van de wensen van Facet – wordt het paviljoen ook een toekomstbestendig en energieneutraal. Daar zijn nu eenmaal flinke investeringen voor nodig, waarbij tevens gekeken wordt naar de levendigheid van de plint. Ramingen zijn altijd op basis van benaderingen aan de hand van de kubieke meters en de te verwachten bouwkundige aanpassingen. Pas als de plannen volledig zijn uitgewerkt, is de uiteindelijke investering bekend. De Wmo-taxi heeft pasjes om de bollards te laten zakken bij de Bikbar of het Atlas Theater, om tot aan de frietzaak te komen. Dan is de loopafstand nog maar een relatief klein naar de ingang van Facet, ongeacht waar die komt. In de hele gebiedsvisie wordt ook de openbare ruimte met logistieke routes ontworpen. Dit kan tot verplaatsing of zelfs verwijdering van de bollards leiden. De wens van invalidenparkeersplaatsen wordt daarbij meegenomen om te kijken wat mogelijk is. Wakker Emmen informeert of het initiatief dus bij Facet of derden ligt om de ‘levendige’ plint in te vullen.

Is het krediet toereikend of is alles afhankelijk van de wens van Facet? Wethouder Rink denkt dat ook horeca zomaar onderdeel kan zijn van de invulling van de plint. Als Facet de samenwerkingsovereenkomst wil aangaan en met derden om tafel wil over de verhuur, dan is de gemeente daar ook bij. Die plannen leiden tot aanpassingen in het pand om de plint zo

8

levendig mogelijk te maken. De gemeente is geen eigenaar van het huidige huurpand van Facet; de toekomstige invulling is aan de eigenaar. Daar zijn plannen voor een combi winkels-wonen. In de begroting is de standaard afschrijvingstermijn gehanteerd. Het betreffende staatje laat slechts het verschil zien tussen een projectontwikkelaar en een gemeente. Dat de Impulsaanpakgelden als eerste stap deels naar deze ontwikkeling gaan, betekent dat het restant elders wordt ingezet. In die aanvraag staat precies om welke andere plannen het gaat. De waarde van het paviljoen is getaxeerd op winkelmeters, meestal is de vraagprijs hoger. De gemeente is in staat deze waarde door te rekenen naar andere bestemmingen, waardoor het pand aantrekkelijker wordt bij eventuele doorverkoop – al lijkt de kans daarop, op basis van de gesprekken met Facet, klein. Op het moment dat het totaalplaatje (samenwerkingsovereenkomst, verbouwingsplannen inclusief begroting en definitieve Uslu-gelden) bekend is, kan dat een heel mooi sluitstuk zijn van de motie uit 2022. Wethouder Leal is blij het enthousiasme over het plan te horen. Het was ideaal geweest als het college een compleet plaatje had kunnen voorleggen, maar de snelheid in de aankoop is i.c. wel wat leidend geweest. Daardoor is er nog geen formele overeenstemming met Facet over de samenwerking.

Niettemin is de relatie nog heel goed; B&W hebben goed vertrouwen in de totstandkoming van de overeenkomst. Facet heeft ook geen twijfel over de verhuizing, zij vragen daar al jaren om. VVD vraagt of de huurprijs voor Facet een probleem kan zijn. Wethouder Leal denkt van niet. Er is gekeken naar de huidige prijs. Als ze aan het Noorderplein bleven zitten, kreeg Facet sowieso met huurverhoging te maken. Dat de Uslu-gelden er komen, is wel zeker, alleen de hoogte is nog onzeker. Vandaar het gemaakte voorbehoud. Facet kan dus wel de nieuwe huurprijs opbrengen, het vraagt alleen wat extra’s van de gemeente. Al lijkt de kans klein dat de Uslu-aanvraag wordt geweigerd, het college zal in dat geval met een alternatieve dekking naar de raad komen . VVD wijst erop dat de nieuwe huurprijs het tweevoudige is van het huidige tarief. Wethouder Leal weet dat, maar de Uslu-subsidie zal een deel dekken en Facet krijgt straks meer ruimte voor commerciële activiteiten die meer omzet zullen genereren. CDA hoort weinig twijfel bij de wethouder over het rondkomen van de samenwerkingsovereenkomst. Was het niet handiger geweest daar versnelling in aan te brengen, bijvoorbeeld met een intentieovereenkomst? Wethouder Leal denkt dat dat ook had gekund, maar daar was de tijd te kort voor. De gesprekken hierover lopen al en de verstandhouding is steeds goed geweest.

50PLUS beluisterde dat er concurrerende activiteiten zijn in het paviljoen, terwijl Facet niet voor concurrerend winkelaanbod zou zorgen. Hoe zit dit? Wethouder Leal had het letterlijk over commerciële, niet over concurrerende activiteiten. Het gaat om de exploitatie van een horecapunt in Facet, net zoals nu. Daarnaast kan men meer huurinkomsten genereren van derden in het paviljoen, dat groter is dan de huidige behuizing. 300.000 bezoekers zijn gebaseerd op een raming van Facet. Nu zijn het er 200.000 per jaar. In de raming zijn betrokken de huidige traffic aan het Mondriaanplein, de uitbreiding van de programmering en openingstijden en vergelijkbare bibliotheekontwikkelingen. Qua openingstijden worden aangesloten op de winkeltijden. Nu is Facet ook al vaak op de zondag open. Wakker Emmen wordt onrustig van een eigen onderzoek van een bibliotheek, geen expert, naar belangrijke kengetallen als bezoekers. De fractie twijfelt aan de betrouwbaarheid ervan. In welke fase zitten de gesprekken met Facet? Wakker Emmen vindt de ontwikkeling een goed idee, maar er lijkt een hoge tijdsdruk te zijn, waardoor over enkele dingen te makkelijk heen wordt gestapt. Er komen nu meer open einden boven tafel dan duidelijke antwoorden. Wethouder Leal weet niet wie dit onderzoek heeft uitgevoerd. Wel is de bundeling van inputgegevens gepresenteerd aan het college.

De zorg van Wakker Emmen is begrijpelijk, maar de gesprekken met Facet verlopen goed. Zodra de begroting en Uslu-gelden rond zijn, wil het college de raad bijpraten of dit matcht met de wensen en verwachtingen. Als de bezoekersaantallen tegenvallen, dan zijn de bezoekers van Facet niet per definitie betalende klanten. Die zijn minder

9

van invloed op de begroting van Facet. De gemeentebijdrage van twee ton voor extra huisvestingskosten gaat gepaard met een bandbreedte. Over de dekking ervan uit de begroting van de gemeente versus Facet zelf gaan B&W nog in gesprek met de raad. De vraag over de huurinkomsten wordt schriftelijk beantwoord. Die zijn op dit moment niet erg hoog omdat Facet nu te weinig ruimten beschikbaar heeft voor verhuur. Deze ontwikkeling biedt zeker voor kansen voor versterking van de wisselwerking met het onderwijs. Het college kreeg al een fraaie presentatie van Facet van de ideeën. Wellicht kan men dat herhalen voor de raad. Dan komt het onderdeel onderwijs ongetwijfeld ook langs. Facet heeft een behoorlijke reserve kunnen opbouwen. Dit heeft de gemeente bewust toegelaten om Facet een buffer te laten opbouwen voor deze verhuis- en inrichtingskosten e.d., want de wens tot verhuizing bestond al langer. Het college gaat er dan ook van uit dat Facet die kosten zelf betaalt. Wethouder Van der Weide vult aan dat het SIOF toereikend is voor de onttrekking van de 3,5 miljoen. Daarnaast zijn er andere fondsclaims, vandaar de doorkijk naar die andere plannen: dat zijn de Regio Deal, ontwikkelingen Bargerveen, Emmen-centrum en circulaire economie. Op termijn (2027-2028) wordt het fonds ontoereikend. Dan is bij te storten of te schrappen in de plannen.

Het college wil bij de Kadernota met een voorstel komen om bij te storten in het SIOF: die ruimte is er in de reserve. Tweede termijn raadscommissie Wakker Emmen beluistert dar de cijfers ook rekening houden met inflatie en prijsstijgingen. Dit kredietbesluit is snel tot stand gekomen omdat het paviljoen beschikbaar kwam. Los van de zaken die zijn ingebouwd, is het zeker dat de 17 miljoen voldoende is? Wakker Emmen vermoedt dat dit bedrag wat te snel is geraamd en dat de gemeente achteraf voor meer kosten komt te staan. Het paviljoen wordt helemaal afgebroken tot casco en dan weer opgebouwd. PvdA is blij met de toegezegde onderbouwing van de geraamde bezoekersaantallen. De tijdsdruk is goed toegelicht en leidt tot begrip van de fractie. CDA blijft erbij dat de motie uit 2022 niet volledig is uitgevoerd. De gevraagde onderzoeken blijken nog van ruim daarvoor (2018) te dateren. Die informatie wacht de fractie af. VVD vindt ‘haastige spoed zelden goed’. Is ook een tijdelijk of flexibel huurcontract mogelijk in de tussentijd? De huidige huurder zit ook niet te wachten op een huurverlenging van vijf jaar. 50PLUS is zeer content met de toezeggingen over de huurinkomsten en de verkenning naar de invalidenplaatsen. Reactie college Wethouder Rink hoort Wakker Emmen enerzijds vragen naar goudklompjes in plaats van stenen en anderzijds of het krediet wel genoeg.

De gedegen raming is gebaseerd op duidelijke kengetallen van een extern bureau. 17 miljoen is dus echt voldoende voor deze ontwikkeling. Voorzitter De Jonge stelt vast dat dit raadsvoorstel als B-stuk naar de raad gaat. 7A. Actualisatie Re-integratieverordening gemeente Emmen 2023 Inleiding college Wethouder Wanders licht toe dat de actualisatie van deze verordening nodig is vanwege de wijzigingen vanuit het brede offensief van het ministerie en de harmonisatie van de diverse verordeningen in de Arbeidsmarktregio, die beide de maatwerkaanpak moeten bevorderen. Dit om mensen met een beperking aan een baan te helpen, elkaar makkelijker te vinden en het werk aantrekkelijker te maken met bijvoorbeeld meer inkomen.

10

Eerste termijn ChristenUnie duidt dit initiatief vanuit het Rijk als positief. Daarnaast is sprake van een harmonisatie voor de Arbeidsmarktregio. De fractie ziet hier geen negatieve kanten in, omdat veel meer kandidaatgericht is te werken voor Menso als uitvoerder. De technische stukken zijn wel ingewikkeld. VVD ziet dat het hier met name gaat om inwoners met grote afstand tot de arbeidsmarkt. Het is van groot belang dat deze doelgroep integreert op de arbeidsmarkt en zo ervaring kan opdoen, zeker in deze tijd van grote krapte. Verder waardeert de fractie de samenwerking met de Arbeidsmarktregio en de inzet op een uniforme regelgeving, waardoor de administratieve lasten voor de werkgevers verminderen. Dankzij het maatwerk kunnen bedrijven flexibeler inspelen op de behoeften. Kijk vooral naar de talenten van deze mensen, niet naar hun beperkingen. CDA vond de technische stukken ook ingewikkeld. Belangrijk is dat voor iedereen zicht is op werk of een andere vorm van activering ten gunste van persoonlijke ontwikkeling. De vele wijzigingen dragen daaraan bij. Om het potentieel te benutten is meer maatwerk nodig; daar ziet het CDA zeker de meerwaarde van. De aanpassing van de proefplaatsing vergroot de kans op duurzame uitstroom. Dit is mogelijk met een toezegging van de werkgever voor een aansluitend contract voor minimaal zes maanden.

Daarna kan de persoon weer terechtkomen bij het UWV. Maakt het college hier al afspraken over met het UWV? Zijn deze mensen al voldoende in beeld, om te voorkomen dat mensen van het kastje naar de muur worden gestuurd? De impact op de evaluatie in de p&c-cyclus is gering. Hoe ziet de verantwoording eruit, hoe kan de raad de effectiviteit goed beoordelen en in hoeverre is het goed meetbaar? De verordening heeft een wat dwingend karakter om te zorgen dat de kandidaat meewerkt. Is dat nodig? Te veel dwang is nooit de oplossing, meent de fractie. Er is geen budgetplafond per persoon voor een voorziening. Hoe ver moet de gemeente gaan om iemand te activeren, ook gelet op het artikel over het terugvorderen van de voorziening? Is het niet verstandiger bij zo’n kwetsbare groep een plafond in te stellen? Waarom staat dit voorstel in Emmen zo veel later op de rol dan bij andere gemeenten? Hetzelfde commentaar had de Cliëntenraad ook. D66 is positief over deze verordening. In het voorstel staat dat met terugwerkende kracht de raad aansluit bij de ingangsdatum van de Participatiewet.

Wat maakt deze datum belangrijk voor vaststelling, terwijl dit voorstel pas een jaar later komt? Welke gevolgen heeft dit voor de toegekende voorzieningen op basis van de verordening 2015, die tot twaalf maanden behouden blijven vanaf de inwerkingtreding? Zijn daar dus nu al tien maanden van verstreken? Deze verordening is ter advisering voorgelegd aan de adviesraden. Alleen de Seniorenraad deed dat, de andere niet. Wat is de reden geweest? Graag de brief van de andere raden delen met de raad. De evaluatie vindt jaarlijks plaats via de p&c-cylus. Sneeuwt het bij eens per jaar niet een klein beetje onder? De persoon die ‘onvoldoende’ deelneemt, kan een maatregel of terugvordering van subsidie worden opgelegd. Welke norm bestaat voor ‘onvoldoende’ en hoe gaan B&W dan te werk? Voor de PvdA zijn werk, participatie en kansengelijkheid belangrijke begrippen. Zij wil iedereen de mogelijkheid geven om te werken of anders deel te nemen aan de maatschappij, ongeacht de afstand tot de arbeidsmarkt. De fractie ziet in deze verordening mooie kansen daartoe. Goed dat er harmonisatie is met andere gemeenten. Dit zorgt voor duidelijkheid bij werkgever en werknemer en het versoepelt het proces met minder administratieve lasten en dito knellende regelgeving. Er komt meer ruimte voor maatwerk en kansengelijkheid. Iedereen verdient gerichte ondersteuning.

Proefplaatsing en jobcoaching zijn belangrijk om de juiste persoon op de juiste plek te krijgen. Het college houdt rekening met uitgaven die redelijk zijn en de uitvoering van de werkgever wordt door geschoold personeel verricht. De re-integratie mag niet reguliere arbeid verdringen. De PvdA is

11

voorstander van de werkpremie en is blij met aandacht voor de armoedeval, want werken moet lonen. Is het aangestelde bedrag voldoende? Wordt er dan geen toename verwacht van de deelnemers? Waarom is de no-riskpolicy geschrapt? Vermindert dit niet de welwillendheid van de werkgever? GroenLinks ziet in deze duidelijke verordening voldoende mogelijkheden voor maatwerk. De tekst in artikel 2.7 is multi-interpretabel. Graag verduidelijking. Artikel 27.3 stelt de mogelijkheid vast om zonder werkgever de betrokken voorzieningen vast te stellen. Welke kaders worden daarbij toegepast? 50PLUS sluit zich aan bij de vragen van het CDA en D66. Voorts is regelmatig te horen dat na de subsidieperiode het contract van de geplaatsten niet wordt verlengd. Graag een overzicht van dat soort gevallen per jaar, plus meer duidelijkheid over hoeveel mensen een jobcoachingtrajecten volgen en voor welke bedragen. Dit gezien de extra uitgaven die op 18.000 euro worden begroot. Wakker Emmen vindt erbij horen en meedoen erg belangrijk. Werk is essentieel voor het welbevinden voor het individu als belangrijkste inkomstenbron. Het draagt bij aan sociale integratie en maatschappelijke participatie, biedt ontplooiingsmogelijkheden en levert politieke en maatschappelijke invloed op. De eenduidige opzet leidt tot effectieve inzet en duurzame reintegratie in de Arbeidsmarktregio.

De fractie kan zich vinden in de argumentatie en financiële gevolgen inzake jobcoaching, waarbij aangesloten wordt bij de UWV-tarieven. Op jaarbasis met gelijkblijvende aantallen resulteert dit een extra uitgave van 18.000 euro. Dit is op te vangen binnen de lumpsumfinanciering van Menso. De fractie stemt in met dit voorstel met terugwerkende kracht vanaf 1 juli 2023. Voorzitter De Jonge meldt op vragen vanuit de commissie dat de bedoelde stukken in te zien zijn bij de griffie. Reactie college Wethouder Wanders had vorige week een (presentatie)avond gepland voor technische vragen over aantallen, inhoud van artikelen e.d. Helaas was de betrokken ambtenaar verhinderd. Vandaar het aanbod om schriftelijke vragen te laten beantwoorden, zodat de commissie zich tijdig kon voorbereiden. Dat waren er twee vanuit het CDA, maar volgt nu toch een flink aantal technische vragen dat de wethouder nu niet kan beantwoorden. Hopelijk kan de volgende keer de presentatie doorgaan en kan de discussie tegelijkertijd meer over de inhoud gaan. De terugwerkende kracht heeft vooral te maken met dat enkele bepalingen wettelijk op 1 juli moeten ingaan. Voorts staat er een artikel in de verordening over overgangsrecht bij mensen die al een voorziening hebben. Wel moest de werkpremie nog erin worden gebouwd voor Emmen, conform de wens van de raad.

Gelukkig is Emmen niet de laatste gemeente waar deze verordening voorligt. Er was wat vertraging door de beschikbare ambtelijke capaciteit en Emmen had enkele aanvullingen die andere gemeenten niet hadden. In intergemeentelijke werkgroepen is aan de harmonisatie gewerkt, daarna heeft elke gemeente de eigen verordening afgewerkt. Dit heeft de uitvoering en het werk overigens niet in de weg gestaan. Het UWV is onderdeel van de Arbeidsmarktregio als gesprekspartner. Zij hebben een ander wettelijk kader, maar de gemeente switcht graag simpel. Als iemand moet terugvallen op een uitkering, moet die het eigenlijk niet merken. Na een halfjaarbaan bouwt men geen WW-rechten op, waarmee het sowieso lastig wordt om bij het UWV terecht te komen. De gemeente wil voorkomen dat mensen in ‘de draaideur’ terechtkomen, door na te denken over de eindigheid van de (opeenvolgende) contracten. Immers, niemand is er bij gebaat om door de regels weer te worden teruggeworpen. De verantwoording in de p&c-cyclus verandert niet echt, want dat gebeurt al jaren. Wel wordt de monitoring inzake ‘rondkomen’ en ‘meedoen’ anders ingericht; hierover volgt nog een presentatie. Er was een vierjaarlijks beleidsplan. Dat is zonder einddatum in het nieuwe Sociale

12

Beleidskader vastgesteld, vandaar het artikel om jaarlijks verslag te doen. De uitwerking verandert niet. De Cliëntenraad heeft niet geadviseerd omdat het in de andere gemeenten al aan de orde was geweest – ook al heeft Emmen ook eigen artikelen aan de verordening toegevoegd. De contacten met de adviesraden zijn goed, er zijn enkele informatieavonden geweest. De no-riskpolicy moet een werkgever over de streep trekken. Die is inmiddels wettelijk vastgelegd. Voorheen moest de werkgever zelf een aanvraag doen bij het UWV bij ziekte. Nu betaalt de gemeente de loonkostensubsidie door en vult het UWV automatisch aan. Dit leidt tot veel minder administratieve lasten voor de werkgever. De vraag over de artikelen die GroenLinks noemde, wordt schriftelijk beantwoord. Deze zijn trouwens niet wezenlijk veranderd. Een budgetplafond per persoon is wettelijk niet toegestaan, dus die is er niet. Tot op heden was het budget voldoende. De gemeente verstrekt een lumpsumfinanciering richting Menso en dat zet die in voor de voorzieningen. Bij jobcoaching wordt aangesloten bij het UWV-tarief om verschillen te voorkomen. Dit geeft een verschil van 18.000 euro. De aantallen verschillen in 2021 en 2022 niet noemenswaardig van elkaar en de tarieven zijn jaarlijks geïndexeerd.

Los van dat met de terugvordering niet anders wordt gewerkt, vindt die alleen plaats bij aantoonbare nalatigheid of oneigenlijk misbruik van een voorziening. Het Beleidskader Handhaving Sociale Domein staat onbedoelde vergissingen toe: dat blijft ook de leidraad in Emmen. Er is weleens een maatregel opgelegd bij een uitkering, maar de laatste jaren niet bij een voorziening. B&W gaan ervan uit dat mensen graag aan het werk willen en hebben professionals in dienst die dat goed kunnen inschatten. De maatregel moet er verplicht in staan, maar het college hoopt die nooit te hoeven gebruiken. Tweede termijn ChristenUnie maakt de flankerende opmerking dat de opstelling in de raadszaal dringend aan een wijziging toe is. Dat draagt bij aan het onderlinge debat in de raadscommissie in plaats van het college allerlei (technische) vragen voor te leggen, die regelmatig niet te beantwoorden zijn. VVD kijkt met belangstelling uit naar het verslag over de effectiviteit van deze verordening. PvdA dankt de wethouder voor diens antwoorden en is positief over deze verordening. GroenLinks onderkent dar de wijze van vragenstellen vooral technisch van aard is. Dat was niet de bedoeling, maar de fractie wacht de schriftelijke reactie van het college af. 50PLUS informeert of men nog schriftelijke vragen ter beantwoording kan indienen bij de griffie.

Reactie college Wethouder Wanders is bereid alle komende (schriftelijke) vragen te beantwoorden. Voorzitter De Jonge stelt vast dat dit raadsvoorstel als B-stuk naar de raad gaat, onder voorbehoud van de nog te geven schriftelijke antwoorden door het college. 7B. Oprichting Gebiedsfonds en allocatie financiële middelen gebiedsfonds Inleiding college Wethouder Van der Weide zet uiteen dat na vaststelling van de Gedragscode besloten is een gebiedsfonds in te stellen bij elk windpark, gevoed door de gemeente, de provincie en de ontwikkelaar. Bij de Pottendijk is getracht om te komen tot spelregels over de besteding. Dat is prima uitgevoerd, onder supervisie van de ervaren heer Rietveld, en het resultaat zit in dit voorstel met enkele financiële componenten om los te gaan met het fonds. Tijdens de informatiebijeenkomst een week eerder, is tekst en uitleg gegeven over proces en inhoud. Eerste termijn

13

Wakker Emmen vond de kennismaking met het stichtingsbestuur op de informatieavond verhelderend werken. Het gebiedsfonds is het sluitstuk van de ontwikkeling Pottendijk. De fractie kan zich vinden in de onderbouwing. Enkel de overhead van 15.000 euro is voor de gemeente, de rest komt uit de inkomsten van het windpark, die gelijk zijn aan de uitgaven van het gebiedsfonds. Dat wordt gevoerd uit diverse jaarlijkse middelen en twee incidentele bijdragen in 2024 en 2027. Voor de overhead is nog geen dekking beschikbaar voor de periode tot 2038. Is dit bedrag jaarlijks opgenomen in het jaarlijkse ondersteuningsbudget van de stichting? Waar de meeste lasten zijn, moeten ook de meeste lusten terechtkomen. De voorwaarden voor deelname zijn helder en voldoende geborgd. Waar nodig is maatwerk mogelijk. Worden de hoger uitvallende opbrengsten ingezet om de overheadkosten af te dekken of komen deze lusten ten goede van het gebiedsfonds (inwoners)? Is er rekening gehouden met mogelijke tegenvallers, waardoor de overhead kan stijgen en de gemeente meer moet bijdragen aan de stichting? De parkopbrengsten zouden 0,50 cent ‘per megawatt’ zijn. Moet dit niet per megawattuur zijn? Al met is de oprichting het gebiedsfonds een mooie stap, waarbij de fractie zich kan vinden in dit raadsvoorstel. 50PLUS is tevreden met de wijze waarop het gebiedsfonds Pottendijk is ingericht.

Hoe zit met de gemeentebijdrage inzake de OZB? Bron van irritatie kan worden dat de tegemoetkoming eens in de vier jaar vooruitbetaald wordt. Is het mogelijk om bij verkoop van een huis hier een bindende regel voor in het koopcontract op te nemen? Voor GroenLinks blijft van groot belang dat de lusten bij de omwonenden komen. Goed dat dit gebiedsfonds er komt. Opvallend is de magere bijdrage van Shell, een grote multinational, aan het windpark. Een grotere bijdrage zou voor de gemeente wellicht de overhead kunnen dekken. Zit daar nog rek in? PvdA wijst erop dat Emmen, naast de grootste kas van Europa in Wildlands, ook over het grootste gecombineerde zonne- en windpark in Europa in Pottendijk beschikt. Na de provinciale taakstelling inzake windenergie werd Pottendijk een van de aangewezen locaties voor windenergie. In 2017 werd het Gebiedsplatform Pottendijk opgericht met inwoners, ontwikkelaars en een onafhankelijke voorzitter. Tot 2022 werden afspraken gemaakt die leidden tot de bouw van het energiepark, dat in totaal 100 megawatt wind- en zonne-energie opwekt. Om die inkomsten te verdelen, wordt een gebiedsfonds opgericht. De lusten en lasten voor de omwonden moeten evenredig worden verdeeld over projecten met een positieve impuls voor de omgeving. Ook kunnen omwonenden een 80%bijdrage krijgen voor de verduurzaming van de eigen woning.

De fractie is bang dat juist inwoners met een smalle beurs hier geen gebruik van kunnen maken, terwijl dit erg kan schelen op hun energierekening. Kan de gemeente hierbij ondersteunen om deel te nemen? Wakker Emmen memoreert dat op de informatieavond, waar de PvdA-woordvoerster ook was, is aangegeven dat de stichting daarin voorziet. Mocht men de eigen bijdrage van 800 euro niet kunnen voldoen, dan gaat de stichting naar andere middelen kijken dan het fonds. PvdA was niet aanwezig op die avond, maar dankt voor dit antwoord. Onlangs is de locatie N34 besproken. Mocht daar een gebiedsfonds voor komen, dan is wellicht te kijken naar synergie met Pottendijk, om de uitvoerings- en overheadkosten te minimaliseren. De fractie vindt het erg fijn dat de omgeving de lusten mag ervaren van het energiepark: een prima raadsvoorstel, dus. D66 vindt het creëren van draagvlak voor windmolens belangrijk, zeker in de directe omgeving. Goed dat die wordt gecompenseerd en zeggenschap krijgt over de bestemming. Prettig om tijdens de informatieavond de betrokkenheid te vernemen van de leden van het bestuur en de raad van toezicht van het gebiedsfonds. D66 is positief over de subsidieverlening en kijkt met belangstelling uit naar de plannen om de subsidie effectief en duurzaam te besteden.

14

CDA ziet het gebiedsfonds (inwoners) als sluitstuk van de ontwikkeling op Pottendijk. De voeding is een mix van bijdragen uit provincie en gemeente plus een deel uit de opbrengsten van het windpark en een bijdrage aan het zonnepark. Voorts wordt een ondersteuningsbudget gevraagd voor de overhead van het bestuur en de raad van toezicht. In het voorstel staat hoe de gemeentebijdrage alsnog in de jaarrekening 2023 is te verwerken, die van 2024 e.v. wordt jaarlijks overgemaakt en ingeboekt. Het CDA kan zich prima vinden in dit raadsvoorstel. Op de informatieavond was een groep enthousiaste bestuursleden te zien die aan de slag wil gaan met dit fonds. Zij zien uit naar de ideeën en projecten van omwonenden. De fractie wenst hen daarbij veel succes en plezier toe. ChristenUnie stelt vast dat het gebiedsfonds voldoet aan de belofte van de gemeente bij de Structuurvisie. Dat past een betrouwbare overheid. Goed om te merken dat de wensen van de inwoners centraal staan bij de investeringen van het gebiedsfonds. De OZB sijpelt door richting het fonds. Al staat de gemeente er financieel niet slecht voor, is dan niet een inflatiecorrectie te overwegen op die OZB? Volgens Wakker Emmen wordt de 20% eigen bijdrage voorzien uit het gebiedsfonds.

Waar komen die gelden vandaan? Dan moest het bestuur toch bij de gemeente aankloppen of het mogelijk is? Ieder moet zijn eigen rol duidelijk hebben en ook zo oppakken. Wakker Emmen stelt dat als een inwoner die 20% niet heeft, men wordt geholpen om een andere weg te vinden om dit te bekostigen. De stichting is zich ervan bewust dat bewoners niet altijd de juiste potjes weten te vinden, terwijl daar wel iets uit te halen is. Daarbij kan de stichting helpen. ChristenUnie dacht dat ze meer werden geholpen om de juiste weg te vinden. Op zich mooi, maar dat is formeel niet de taak van een gebiedsfonds. Wakker Emmen beaamt dat, maar heeft wel vertrouwen in dat de stichting in staat is de inwoner zo goed mogelijk te helpen om de juiste weg te vinden. VVD is positief over het gevoerde proces. Hopelijk kan het gebiedsfonds mooie dingen doen voor de inwoners. Gezien het substantiële bedrag en het goede bestuur heeft de VVD er alle vertrouwen in dat dit goedkomt. Reactie college Wethouder Van der Weide wil nog even stilstaan bij het goed doorlopen proces. Bewust is veel ruimte gegeven richting het gebied c.q. de samenleving in de werksessies, om de kaders te ontwikkelen en de mensen volop inspraak te geven over de besteding van het geld.

Dit heeft geleid tot draagvlak voor deze regeling waarmee het mogelijk is jaarlijks projecten uit te voeren die bijdragen aan de geformuleerde doelstellingen. Mooi om te horen uit de commissie dat de informatieavond van een week eerder heeft bijgedragen aan vertrouwen in (de uitvoering) van de regeling. Het geld is bedoeld om te landen in tastbare gebiedsprojecten in de omgeving. Al is de 15.000 euro voor het functioneren van de stichting te overzien, er is wel een strikte scheiding aangebracht tussen de uitvoeringskosten en de gelden die in het gebied moeten landen. Vandaar het voorstel de 15.000 euro te betrekken bij de Kadernota vanwege gebrek aan dekking. Is die niet voldoende, dan gaan B&W in gesprek met de stichting over de gedane kostenraming dan wel eventuele besparingen. De juiste maateenheid voor opbrengsten is inderdaad megawattuur en niet megawatt. Een grote multinational als Shell kan financieel zeker meer bijdragen, maar er is een landelijke gedragscode voor ontwikkelaars met een vaste grondslag voor hun jaarlijkse bijdrage aan windparken en daar voldoet dit aan. Het gaat daarbij om de vollasturen. De raming zit heel dicht bij de realiteit, maar er is een aantal variabelen waarbij het bedrag iets kan afwijken. De OZBinkomsten vallen hoger uit dan in 2016 geraamd, wat nog meer speelruimte geeft voor het gebiedsfonds.