Bijlage 2 - Rapportage cliëntervaringsonderzoek Jeugd over 2023
Tekst van het document
Power BI Desktop
Rapport CEO Jeugd 2023
Ervaringsonderzoek onder jongeren en ouders
Datum: 28 juni 2024
Menselijke Maat is een product van Insights Zorg
Power BI Desktop
Inhoudsopgave 1. Het cliëntervaringsonderzoek Jeugd in Emmen.................................................................................... 2 1.1 Achtergrond................................................................................................................................................................. 2 1.2 Steekproef.................................................................................................................................................................... 2 1.3 Respons........................................................................................................................................................................ 3 1.4 Eerste contact over ondersteuningsvraag......................................................................................................... 3 1.5 Achtergrond.................................................................................................................................................................. 4 1.6 Analyse.......................................................................................................................................................................... 4 2. Uitkomsten cliëntervaringsonderzoek Jeugd........................................................................................
5 2.1 Toegang tot de jeugdhulp........................................................................................................................................ 5 2.2 Kwaliteit van de hulp................................................................................................................................................. 7 2.3 Effecten van de hulp op de jongeren.................................................................................................................... 10 2.4 Effecten van de hulp op de ouders/verzorgers................................................................................................. 16 2.5 Effectiviteit van de ondersteuning........................................................................................................................ 18 3. Conclusies en aanbevelingen ................................................................................................................. 19
1
Power BI Desktop
1. Het cliëntervaringsonderzoek Jeugd in Emmen 1.1 Achtergrond De gemeente Emmen heeft Insights Zorg gevraagd het cliëntervaringsonderzoek Jeugd (CEO Jeugd) voor haar uit te voeren. Gemeenten zijn vanaf 2016 vanuit de Jeugdwet verplicht om jaarlijks een cliëntervaringsonderzoek af te nemen. De uitkomsten van het onderzoek dienen een beeld op te leveren van de door ouders en jongeren ervaren kwaliteit van hulp en ondersteuning. Dit rapport beschrijft hoe het onderzoek in de gemeente Emmen is uitgevoerd en wat de bevindingen zijn. Het cliëntervaringsonderzoek Jeugd is vormvrij. Dat wil zeggen dat gemeenten zelf invulling kunnen geven aan het onderzoek. De gemeente Emmen heeft er in navolging van eerdere jaren voor gekozen om te werken met een vragenlijstonderzoek. Daarbij zijn de modelvragenlijsten van de Verenging Nederlandse Gemeenten (VNG) als uitgangspunt genomen. Deze vragen zijn aangescherpt en aangevuld met enkele eigen vragen. 1.2 Steekproef Het cliëntervaringsonderzoek Jeugd is in de periode april tot en met mei 2024 uitgevoerd. Daarbij richt het onderzoek zich op ouders en jongeren die in 2023 jeugdhulp hebben ontvangen, gefinancierd door de gemeente. In het onderzoek zijn twee doelgroepen te onderscheiden: ouders/verzorgers en jongeren.
Jongeren in de leeftijd van 12 t/m 15 jaar (exclusief verblijf) zijn middels een aselecte steekproef geselecteerd én de ouders van deze jongeren. Indien de ouders op verschillende adressen woonden, zijn beide ouders aangeschreven. De gemeente Emmen heeft zelf haar respondenten voor het cliëntervaringsonderzoek geselecteerd op basis van bovenstaande uitgangspunten. In totaal zijn 285 ouders/verzorgers en 231 jongeren aangeschreven. Zij hebben in april een eerste uitnodigingsbrief ontvangen, vergezeld van vragenlijst en antwoordenvelop. Een aantal weken later hebben alle respondenten een rappelbrief gekregen. Respondenten hebben op twee manieren kunnen deelnemen aan het vragenlijstonderzoek: 1.
Papier, via de meegestuurde papieren vragenlijst;
2.
Digitaal, middels een in de brief opgenomen weblink.
2
Power BI Desktop
1.3 Respons In onderstaande tabel is weergegeven hoeveel respondenten uit de twee doelgroepen (ouders/verzorgers en jongeren) hebben deelgenomen aan het CEO Jeugd. In het onderzoek zijn alleen respondenten betrokken die minimaal zes vragen hebben beantwoord. In totaal zijn 43 respondenten meegenomen in het onderzoek, een respons van 8%. De respons is hiermee onvoldoende om betrouwbare uitspraken te kunnen doen over de gehele populatie. De uitkomsten geven slechts een indicatie van de ervaringen van de doelgroep in Emmen. Tevens is gekeken naar de manier van invullen. 51% van de respondenten heeft de vragenlijst op papier ingevuld en 49% heeft gebruikgemaakt van de digitale variant. Doelgroep
Populatie
Respondenten
Respons
Jongeren
231
16
7%
Ouders
285
27
9%
Totaal
516
43
8%
In onderstaande grafiek is weergegeven wat het aantal respondenten was per meetjaar. 100
90
Jongeren Ouders
57 30
20
42
29
26
2019 2020 2021 1.4 Eerste contact over ondersteuningsvraag
16
2022
27
2023
Aan respondenten is gevraagd met welke partij en/of persoon zij als eerste contact hebben opgenomen over hun ondersteuningsvraag. In de figuur hieronder is de verdeling weergegeven van de antwoorden die zij hebben gegeven. De toelichtingen die zijn gegeven bij de antwoordcategorie Anders, namelijk zijn terug te vinden in het bijlagenboek.
Anders, namelijk
21%
Jeugdconsulent (van De Toegang)
19%
Legenda2
Iemand uit mijn omgeving (ouder(s), familie, vriend(in) … Iemand uit mijn omgeving (ouder(s), familie, vriend(in) etc.)
16%
Iemand van werk/school (leraar)
14%
Huisarts
12%
(Medisch) specialist/psycholoog/zorgverlener
7%
Weet ik niet (meer)
7%
Een maatschappelijk werker
5%
3
Power BI Desktop
1.5 Achtergrond Voorafgaand aan de vragenlijst zijn enkele achtergrondgegevens gevraagd. Daaruit blijkt dat de vragenlijst van de ouders/verzorgers veelal door de moeder is ingevuld (72%). In onderstaande figuur is weergegeven hoelang de respondenten jeugdhulp ontvangen.
Korter dan 3 maanden Tussen 3 en 6 maanden
2% 7%
De hulp is al beëindigd Tussen 6 en 12 maanden
20% 22%
Langer dan een jaar
49%
1.6 Analyse Vanwege de lage respons zijn vergelijkingen tussen de twee doelgroepen grotendeels achterwege gelaten. In plaats daarvan zijn de antwoorden van ouders en jongeren voor de meeste vragen samengevoegd. Bij alle gesloten vragen zijn net als voorgaande jaren de percentages berekend. In overeenstemming met de richtlijnen vanuit het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport is de procentuele verdeling van respondenten berekend voor alle antwoorden, met uitzondering van de antwoordcategorie ‘niet van toepassing’. Voor de open vragen geldt dat alle antwoorden zijn doorgelezen en de veelgenoemde en opvallende punten op een rij zijn gezet. Het betrof dus geen diepgaande, maar een globale analyse. De antwoorden op de open vragen zijn integraal opgenomen in het bijlagenboek. Tot slot dient te worden opgemerkt dat niet alle (open of gesloten) vragen door alle respondenten zijn beantwoord. Hoe groot de respondentengroep was, verschilt dus per vraag.
4
Power BI Desktop
2. Uitkomsten Cliëntervaringsonderzoek Jeugd In dit hoofdstuk worden de uitkomsten van het CEO Jeugd gepresenteerd. In het onderzoek zijn de vragen in verschillende vragenblokken uitgesplitst die elk een ander construct (onderwerp) meten. Daarbij zijn aan ouders en jongeren vrijwel identieke vragen voorgelegd, met een klein verschil in bewoording en bejegening. In dit hoofdstuk worden de uitkomsten (van ouders en jongeren samen) per blok gepresenteerd. Ter vergelijking zijn, waar mogelijk, de resultaten van het CEO van de vier voorgaande jaren meegenomen. 2.1 Toegang tot de jeugdhulp Het eerste deel van het cliëntervaringsonderzoek heeft betrekking op de toegang naar de jeugdhulp. Er zijn drie stellingen over de toegang aan de respondenten voorgelegd. Er is in 2023 een daling in tevredenheid over de toegang te zien. De respondenten zijn vaker ontevreden over het krijgen van de hulp die nodig is voor het kind. Daarnaast zijn ze minder tevreden over de snelheid waarmee ze werden geholpen en het weten waar je terecht kunt als je (jeugd)hulp nodig hebt. In de tabellen hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Altijd of Vaak heeft geantwoord op de stellingen. In de figuren op de volgende pagina zijn de verdelingen van de antwoorden weergegeven. Grafiek 1: Effect van de hulp op opgroeien Ik weet waar ik terecht kan als ik (jeugd)hulp nodig heb
68 %
66 %
68 %
56 % 55 %
Ik kan de hulp krijgen die mijn kind nodig heeft
68 %
68 %
61 %
58 %
38 % Ik ben snel geholpen
61 % 47 % 48 %
46 % 43 %
2019
2020
2021
2022
2023
5
Power BI Desktop
Figuur 1: Toegang tot de jeugdhulp Ik weet waar ik terecht kan als ik (jeugd)hulp nodig heb
2019
36%
32%
25%
7%
2020
36%
30%
30%
5%
37%
27%
5%
2021
32%
2022
23%
2023
33% 33%
35% 23%
9%
28%
18%
Ik ben snel geholpen
2019
17%
2020
2023
32%
28%
2021 2022
31% 33%
19%
30%
28%
6% 13%
20% 9%
26%
40%
33%
30%
43%
27% 21% 15%
Ik kan de hulp krijgen die mijn kind nodig heeft
2019
30%
2020
34%
2021 2022 2023
38% 34%
23%
31%
38% 24%
5%
30%
37%
20% 14%
27%
8%
31% 40%
11% 21%
Altijd Vaak Soms Nooit
6
Power BI Desktop
2.2 Kwaliteit van de hulp Het tweede deel van het cliëntervaringsonderzoek gaat over de kwaliteit van de hulp. Aan respondenten zijn negen stellingen voorgelegd over dit onderwerp. Vervolgens is hen gevraagd om aan te geven wat er volgens hen goed gaat in de hulp en wat er eventueel beter kan. Op alle aspecten is een daling te zien in het aantal respondenten dat positief is over de kwaliteit van de hulp ten opzichte van 2022. De meerderheid van de jongeren geeft aan dat de hulpverleners ook hebben gekeken naar wat wel goed gaat (69%) en ze hebben informatie ontvangen over wat er ging gebeuren (63%). De helft van de jongeren geeft aan dat beslissingen over de hulp samen met hen worden genomen. Ook ouders bevestigen dat beslissingen over de hulp samen met hen worden genomen (73%) en dat er ook wordt gekeken naar wat er goed gaat (62%). Daarnaast geeft de meerderheid aan dat ze serieus zijn genomen (65%), de juiste informatie hebben ontvangen (65%), dat er passende hulp is geboden (62%), dat er nu minder problemen zijn (54%) en dat ze goed geholpen zijn met hun vragen en problemen (56%). In het bijlagenboek zijn alle antwoorden op de open vragen weergegeven. In de tabel hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Altijd of Vaak heeft geantwoord op de stellingen. Deze tabel vergelijkt de antwoorden van jongeren met die van de ouders/verzorgers in 2023.
Wat hierin opvalt is dat de resultaten van jongeren en ouders/verzorgers nogal variëren; ouders zijn over het algemeen iets positiever. Bij een enkele vraag liggen de scores dicht bij elkaar. In de tweede tabel op de volgende pagina zijn de antwoorden samengevoegd en vergeleken met de antwoorden die in voorgaande jaren zijn gegeven. Daarin valt op dat respondenten minder tevreden zijn over de kennis van hulpverleners (dat ze genoeg weten om het kind te kunnen helpen) en de samenwerking tussen de betrokken organisaties. In de figuren onder de tweede tabel zijn de verdelingen van de antwoorden weergegeven.
Tabel 1: Kwaliteit van de hulp (jongeren en ouders vergelijking)
Jongeren
Ouders
Beslissingen over de hulp worden samen met mij genomen
50 %
73 %
De hulpverleners hebben ervoor gezorgd dat wij minder problemen hebben
31 %
54 %
De hulpverleners hebben ook gekeken naar wat wel goed gaat
69 %
62 %
De hulpverleners hebben passende hulp geboden
43 %
62 %
De hulpverleners weten genoeg om mij en mijn kind te kunnen helpen
38 %
44 %
De verschillende organisaties werken goed samen om mij te helpen
47 %
42 %
Ik voel mij serieus genomen door de hulpverleners
44 %
65 %
Ik word goed geholpen bij mijn vragen en problemen
38 %
56 %
Tijdens de hulp heb ik informatie ontvangen over wat er ging gebeuren
63 %
65 %
7
Power BI Desktop
Tabel 2: Kwaliteit van de hulp (jaren)
2019 2020 2021 2022 2023
Beslissingen over de hulp worden samen met mij genomen
88 % 88 % 80 % 85 % 65 %
De hulpverleners hebben ervoor gezorgd dat wij minder problemen hebben
71 % 72 % 58 % 63 % 45 %
De hulpverleners hebben ook gekeken naar wat wel goed gaat
82 % 85 % 77 % 81 % 64 %
De hulpverleners hebben passende hulp geboden
77 % 77 % 66 % 66 % 55 %
De hulpverleners weten genoeg om mij en mijn kind te kunnen helpen
78 % 81 % 67 % 73 % 41 %
De verschillende organisaties werken goed samen om mij te helpen
67 % 66 % 55 % 53 % 44 %
Ik voel mij serieus genomen door de hulpverleners
80 % 85 % 75 % 75 % 57 %
Ik word goed geholpen bij mijn vragen en problemen
77 % 75 % 69 % 64 % 49 %
Tijdens de hulp heb ik informatie ontvangen over wat er ging gebeuren
77 % 81 % 75 % 81 % 64 %
Figuur 2: Kwaliteit van de hulp Beslissingen over de hulp worden samen met mij genomen
2019 2020 2021 2022 2023
56%
32%
63%
9%
25%
48%
32%
45%
13% 13%
40%
43%
23%
4% 7%
8% 18%
8%
18%
De hulpverleners hebben ervoor gezorgd dat wij minder problemen hebben
2019 2020 2021 2022 2023
22%
49% 30%
41%
23%
35%
16%
6%
22%
7%
32%
48%
10%
24%
11%
27%
35%
30%
10% 25%
De hulpverleners hebben ook gekeken naar wat wel goed gaat
2019 2020 2021 2022 2023
46%
35%
35%
50%
40% 35% 38%
15% 9%
3% 7%
36%
18%
5%
45%
13%
6%
26%
14%
21%
Altijd Vaak Soms Nooit
8
Power BI Desktop
De hulpverleners hebben passende hulp geboden
2019 2020 2021 2022 2023
42%
35%
33%
18%
44%
32%
21%
34%
20%
25%
46%
23%
5% 10%
28%
33%
6%
20%
25%
De hulpverleners weten genoeg om mij en mijn kind te kunnen helpen
2019 2020 2021 2022 2023
30%
48%
29%
52%
32%
18% 19%
35%
14%
28%
59% 22%
3% 5%
20%
20%
6%
37%
22%
De verschillende organisaties werken goed samen om mij te helpen
2019 2020 2021 2022 2023
25%
42%
30%
36%
19%
35%
14%
39%
21%
23%
24%
9%
23%
11%
27%
18%
32%
15%
36%
21%
Ik voel mij serieus genomen door de hulpverleners
2019 2020 2021 2022 2023
45%
35%
44%
17%
42%
42%
13%
34%
33%
42%
31%
26%
4%
17%
7%
19%
6%
19%
24%
Ik word goed geholpen bij mijn vragen en problemen
2019 2020 2021 2022 2023
31%
46%
29%
19%
46%
30%
19%
39%
17% 20%
6%
25%
47%
6%
27%
29%
4%
9%
32%
20%
Tijdens de hulp heb ik informatie ontvangen over wat er ging gebeuren
2019 2020 2021 2022 2023
33%
44%
40%
42%
34%
41%
34% 36%
5%
13%
6%
19%
47% 29%
17%
8% 12%
6% 11%
24%
Altijd Vaak Soms Nooit
9
Power BI Desktop
2.3 Effecten van de hulp op de jongeren Het effect van de hulp vormt een belangrijk onderdeel van het cliëntervaringsonderzoek. Er is gevraagd naar het effect van de hulp op het opgroeien, op de zelfstandigheid en op het meedoen in de omgeving (participatie). Effect op opgroeien Op deze en de volgende pagina zijn de uitkomsten opgenomen over het effect van de hulp op het opgroeien van de jeugdige. Ten opzichte van vorig jaar is er een daling te zien in het aantal respondenten dat positieve effecten ervaart door de hulp. Circa de helft van de respondenten geeft aan dat het thuis beter gaat (61%), dat ze zich beter voelen (59%), beter gedrag vertonen (49%) en dat ze zich veiliger voelen door de hulp (44%). In de grafieken hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Ja heeft geantwoord op de stellingen. In de figuren op de volgende pagina zijn de verdelingen van de antwoorden weergegeven.
Grafiek 1: Effect van de hulp op opgroeien Door de hulp voelt mijn kind zich beter/voel ik mij beter
80 %
77 %
84 % 73 % 59 %
Door de hulp gaat het thuis beter
78 %
80 % 74 % 66 %
61 % Door de hulp gaat het beter met het gedrag van mijn kind/mijn gedrag
83 %
81 % 72 %
72 %
49 % 2019
2020
2021
2022
2023
10
Power BI Desktop
Door de hulp voelt mijn kind zich veiliger/voel ik me veiliger
74 %
63 %
65 % 44 %
47 % 2019
2020
2021
2022
2023
Figuur 3: Effect van de hulp op opgroeien Door de hulp voelt mijn kind zich beter/voel ik mij beter
2019
30%
50%
16%
2020
31%
46%
21%
2021
41%
2022 2023
31%
33%
20%
51%
24%
4% 3% 3%
8%
34%
3% 5%
29%
12%
Door de hulp gaat het beter met het gedrag van mijn kind/mijn gedrag
2019
29%
2020
27%
2021
43%
25% 56%
38%
2022
31%
2023
34%
13%
34%
22%
50% 15%
4% 3% 3%
15% 27%
7%
4%
17%
Door de hulp gaat het thuis beter
2019
33%
2020
35%
2021
36%
2022 2023
41%
23% 46%
15%
31%
24%
4%
27%
54%
18%
3% 5%
16%
42%
18%
8%
4% 13%
Door de hulp voelt mijn kind zich veiliger/voel ik me veiliger
2019
33%
2020
31%
2021
31%
2022
31%
2023
22%
32%
29%
43%
24%
16%
42% 31%
22%
5% 5%
28% 41%
6%
6% 4% 6%
9%
Ja, het is veel beter geworden Het is een beetje beter geworden Het is hetzelfde gebleven Het is een beetje slechter geworden Nee, het is veel slechter geworden
11
Power BI Desktop
Effect op zelfstandigheid Op deze en de volgende pagina zijn de uitkomsten opgenomen over het effect van de hulp op de zelfstandigheid van de jeugdige. Net als bij het effect van de hulp op opgroeien, is er bij het effect op zelfstandigheid een (relatief grote) daling te zien in respondenten die aangeven dat de situatie beter is geworden. In de grafieken hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Ja heeft geantwoord op de stellingen. In de figuren op de volgende pagina zijn de verdelingen van de antwoorden weergegeven.
Grafiek 2: Effect van de hulp op zelfstandigheid Door de hulp voelt mijn kind zich beter gehoord/wordt er beter naar mij geluisterd
75 %
77 % 71 %
55 % 47 % Door de hulp weet mijn kind beter wat hij/zij wil/weet ik beter wat ik wil
65 %
64 %
60 % 58 %
43 % Door de hulp zegt mijn kind vaker wat hij/zij nodig heeft/zeg ik vaker wat ik nodig heb
73 %
70 %
62 %
61 %
45 % 2019
2020
2021
2022
2023
12
Power BI Desktop
Figuur 4: Effect van de hulp op zelfstandigheid Door de hulp voelt mijn kind zich beter gehoord/wordt er beter naar mij geluisterd
2019
30%
2020
30%
2021
30%
2022
27%
2023
19%
41%
26%
47%
17%
25%
4%
34%
4%
48% 28%
7%
16% 25%
8%
7% 19%
Door de hulp zegt mijn kind vaker wat hij/zij nodig heeft/zeg ik vaker wat ik nodig heb
2019
26%
2020
25%
2021
25%
2022 2023
34% 48%
23%
37%
22% 16%
36% 29%
48% 29%
6% 3% 22%
32%
3% 5%
13%
10%
Door de hulp weet mijn kind beter wat hij/zij wil/weet ik beter wat ik wil
2019
26%
2020
24%
36%
2021
27%
30%
2022
18%
2023
17%
39%
32% 40% 33%
46% 26%
4% 29%
43%
5%
4% 4% 6%
9%
Ja, het is veel beter geworden Het is een beetje beter geworden Het is hetzelfde gebleven Het is een beetje slechter geworden Nee, het is veel slechter geworden
13
Power BI Desktop
Effect op participatie Op deze en de volgende pagina zijn de uitkomsten opgenomen over het effect van de hulp op de participatie van de jeugdige in de omgeving. Participatie richt zich op het effect op school, werk of dagbesteding, op de besteding van vrije tijd en op de relatie met vrienden en andere mensen. De helft van de respondenten ervaart op school/werk of dagbesteding een positief effect van de hulp. De effecten van de hulp op invulling van vrije tijd worden minder ervaren door jongeren en ouders/verzorgers. Slechts 29% geeft aan dat het kind zijn vrije tijd beter besteed door de hulp. Ook geeft maar 39% aan dat de hulp een positief effect heeft op de relatie van het kind met anderen. Vergeleken met voorgaande meetjaren, wordt op alle aspecten lager gescoord. In de grafieken hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Ja heeft geantwoord op de stellingen. In de figuren op de volgende pagina zijn de verdelingen van de antwoorden weergegeven.
Grafiek 3: Effect van de hulp op participatie Door de hulp is de relatie van mijn kind/mijn relatie met vrienden en anderen beter geworden
65 % 47 %
53 %
45 %
39 %
Door de hulp gaat het beter met mijn kind op school, werk of dagbesteding
78 % 75 %
80 % 59 %
50 %
Door de hulp besteedt mijn kind zijn/haar vrije tijd beter/besteed ik mijn vrije tijd beter
58 % 53 %
49 %
45 % 29 %
2019
2020
2021
2022
2023
14
Power BI Desktop
Figuur 5: Effect van de hulp op participatie Door de hulp is de relatie van mijn kind/mijn relatie met vrienden en anderen beter geworden
2019
22%
2020
31%
41%
26%
40%
3% 4% 33%
2021
22%
22%
46%
5% 4%
2022
19%
28%
44%
4% 5%
2023
18%
21%
39%
5%
16%
Door de hulp besteedt mijn kind zijn/haar vrije tijd beter/besteed ik mijn vrije tijd beter
2019
28%
2020
27%
2021
26%
2022 2023
25%
36%
31% 40%
26%
11%
4%
5%
5%
7%
3%
40%
23%
19%
8%
45%
17%
51%
3%
17%
Door de hulp gaat het beter met mijn kind op school, werk of dagbesteding
2019
26%
2020
50%
30%
2021
34%
2022
33%
2023
21%
21% 50%
25%
17% 24%
45% 29%
4%
10% 14%
34%
5%
7% 3% 5% 11%
Ja, het is veel beter geworden Het is een beetje beter geworden Het is hetzelfde gebleven Het is een beetje slechter geworden Nee, het is veel slechter geworden
15
Power BI Desktop
2.4 Effecten van de hulp op de ouders/verzorgers Aan ouders/verzorgers zijn drie aanvullende stellingen voorgelegd met betrekking tot het effect van de hulp op henzelf. In vergelijking met het vorige meetjaar, ervaren ouders/verzorgers in 2023 minder positieve effecten van de hulp. De hoogste score gaat naar het beter voor jezelf kunnen opkomen door de hulp (56%). In de grafieken hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Ja heeft geantwoord op de stellingen. In de figuren op de volgende pagina zijn de verdelingen van de antwoorden weergegeven.
Grafiek 4: Effect van de hulp op ouders/verzorgers Door de hulp heb ik meer vertrouwen in de toekomst
74 %
73 % 73 %
55 %
47 %
Door de hulp kan ik beter mijn problemen oplossen
80 %
77 %
67 % 50 %
46 % Door de hulp kan ik beter voor mezelf opkomen
64 % 59 % 60 %
56 %
46 % 2019
2020
2021
2022
2023
16
Power BI Desktop
Figuur 6: Effect van de hulp op ouders/verzorgers Door de hulp kan ik beter mijn problemen oplossen
2019
19%
48%
2020 2021 2022 2023
30%
28% 21%
52%
16%
25%
46%
16%
6%
61%
22%
4%
19%
28%
22%
6%
3%
22%
Door de hulp kan ik beter voor mezelf opkomen
2019
30%
30%
38%
2020
27%
36%
32%
2021
18%
2022
21%
2023
28%
48% 38%
25%
5% 3% 3%
38%
31%
3%
31%
6%
6%
Door de hulp heb ik meer vertrouwen in de toekomst
2019
26%
47%
22%
4%
2020
27%
46%
23%
4%
2021
25%
2022 2023
30%
20% 24%
36% 54%
24%
4% 5% 17%
18%
12%
3% 6% 24%
Ja, het is veel beter geworden Het is een beetje beter geworden Het is hetzelfde gebleven Het is een beetje slechter geworden Nee, het is veel slechter geworden
17
Power BI Desktop
2.5 Effectiviteit van de ondersteuning Tot slot is aan respondenten gevraagd of zij door de ondersteuning die zij ontvangen verder worden geholpen. Deze vraag konden zij vervolgens toelichten. Enkele jongeren hebben een korte toelichting gegeven. Een respondent geeft aan dat nu beter gaat, een ander geeft aan nu meer te durven en een respondent noemt hier 'helpende gedachten'. Ouders die aangeven verder geholpen te zijn door de ondersteuning benoemen dat zij merken dat de hulp positieve effecten heeft op hun kind. De medicatie is helpend, ouders hebben handvatten gekregen en meer inzicht in de situatie en er zijn goede ervaringen met de hulpverleners. De ouders die niet verder geholpen werden door de ondersteuning geven onder andere aan dat de hulp beperkt past bij het probleem of dat ze er niets/niet veel mee opgeschoten zijn. In het bijlagenboek zijn alle antwoorden - van ouders en jongeren - op de open vragen weergegeven. In de figuren hieronder is het percentage cliënten weergegeven dat Ja heeft geantwoord op de vraag of zij verder worden geholpen door de ondersteuning. Bij deze vraag zijn de antwoorden van jongeren en ouders/verzorgers opgesplitst. De eerste figuur geeft de antwoorden van de jongeren weer en de tweede figuur de antwoorden van de ouders/verzorgers. Ten opzichte van vorig jaar zijn de jongeren en ouders minder vaak verder geholpen door de hulp.
Figuur 7: Effectiviteit van de ondersteuning Word je door de hulp verder geholpen?
2021
33%
2022
33%
2023
41%
11%
38%
25%
8%
31%
15% 21%
25%
19%
Wordt u en/of uw kind door de hulp verder geholpen?
2021
40%
2022 2023
33%
45% 23%
12% 40%
38%
14% 8%
19%
8%
19%
Ja, veel Ja, een beetje Niet echt Nee
18
Power BI Desktop
3. Conclusies en aanbevelingen In totaal zijn 43 respondenten meegenomen in het onderzoek, waarvan 16 jongeren en 27 ouders/verzorgers. Hiermee is de totale respons 8%. De respons is hiermee onvoldoende om betrouwbare uitspraken te kunnen doen over de gehele populatie; de uitkomsten geven slechts een indicatie van de ervaringen. Is er een verklaring voor de relatief lage respons? Het advies is om de uitnodiging vaker persoonlijk te overhandigen en volgend jaar meer responsverhogende middelen/acties in te zetten. Toegang tot de jeugdhulp Over het algemeen zijn jongeren en ouders/verzorgers minder tevreden over de toegang tot de jeugdhulp. Er is in 2023 een daling in tevredenheid over de toegang te zien ten opzichte van voorgaande jaren. De respondenten zijn met name ontevreden over het krijgen van de hulp die nodig is voor het kind. Slechts 38% van de respondenten geeft aan tevreden te zijn over de hulp die het kind gekregen heeft. 43% is tevreden over de snelheid van de verwijzer en 55% weet waar ze terecht kunnen als er jeugdhulp nodig is. Kwaliteit van de jeugdhulp Het aantal respondenten dat positief is over de kwaliteit van de hulp is gedaald ten opzichte van 2022. Dit geldt voor alle aspecten die uitgevraagd zijn. Het meest tevreden zijn respondenten over het samen nemen van beslissingen (65%), het kijken naar wat wel goed gaat (64%) en de informatie over de hulp (64%).
Minder dan de helft van de respondenten bevestigt dat de hulpverleners voldoende weten om te kunnen helpen (41%), dat de betrokken organisaties goed samenwerken (44%) en dat ze goed geholpen worden als er vragen of problemen zijn (49%). Over het algemeen zijn ouders dit meetjaar iets positiever over de kwaliteit dan jongeren. Effecten van de jeugdhulp Ten opzichte van vorig jaar is er een relatief grote daling te zien in het aantal respondenten dat positieve effecten ervaart op het opgroeien van de jeugdige. Circa de helft van de respondenten geeft aan dat ze zich beter voelen (59%), beter gedrag vertonen (49%), dat het thuis beter gaat (61%) en dat ze zich veiliger voelen door de hulp (44%). Kijkend naar de effecten van de hulp op de zelfstandigheid van de jeugdige, is ook te zien dat respondenten minder positief zijn. 47% van de respondenten voelt zich beter gehoord, 45% zegt vaker wat hij/zij nodig heeft en 43% weet beter wat-ie wil. Het effect van de hulp op de participatie van de jeugdige in de omgeving is ook onderzocht. Uit deze meting blijkt dat de helft van de respondenten vindt dat het beter gaat op school, werk of dagbesteding. 39% van de respondenten bevestigt dat de hulp een positief effect heeft op de relatie van het kind met anderen en slechts 29% geeft aan dat het kind zijn vrije tijd beter besteed door de hulp.
Gezien het beperkte aantal respondenten dienen deze onderzoeksresultaten voorzichtig geïnterpreteerd te worden. Over het algemeen zijn de respondenten minder tevreden over de toegang tot de jeugdhulp, de kwaliteit en effecten van de hulp. Er is soms een negatieve trend te zien bij de aspecten die zijn uitgevraagd. De reacties in het bijlagenboek kunnen meer duiding geven. Zijn de resultaten herkenbaar? Het advies is om met elkaar en de betrokken organisaties in gesprek te gaan om beter inzicht te krijgen in deze ontwikkeling. Kijk vervolgens naar de mogelijkheden ter verbetering van de dienstverlening en de prioritering.
19