Bijlage 2 - Jaarverslag 2023
Tekst van het document
Inhoudsopgave Voorwoord
01
02
03
04
3
Voorwoord
4
Tijdlijn 2023
5
Leeswijzer
8
Sociaal Werk Sedna in beeld
9
Onze visie
10
Onze aanpak
10
Ons bereik
13
Onze impact en klanttevredenheid
15
Onze organisatie
17
Sociaal Werk Sedna in beweging
18
Beweging van zorg naar gezondheid
19
Regiobeeld en regioplan Drenthe
19
Domeinoverstijgende samenwerkingen in Emmen
21
Samenwerking met de gemeente Emmen
22
Maatschappelijke opgaves van Sociaal Werk Sedna
23
Impact op de maatschappelijke opgaves in Emmen
24
1. Doorbreken van armoede
24
2. Perspectief voor jeugdigen
28
3. Faciliteren en doorontwikkelen van informele zorg
33
4. Ondersteuning bij en preventie van huiselijk geweld
39
5. Versterken van de zelfredzaamheid van inwoners
43
Aanvullende opdrachten
46
2
Voorwoord
3
Voor u ligt het jaarverslag 2023 van Sociaal Werk Sedna. Via de drie stappen “Sociaal Werk Sedna in beeld, Sociaal Werk Sedna in beweging en Maatschappelijke opgaves van Sociaal Werk Sedna” nemen we u mee in wie we zijn, wat onze visie is en welke relevante ontwikkelingen er in 2023 waren. We staan uitgebreid stil bij wat we hebben gedaan en wat onze impact is geweest in Emmen. Want daar gaat het in de kern om: het verschil maken voor inwoners van Emmen. Impact We kijken met trots terug op 2023. We hebben ons bereik aanzienlijk vergroot, waarbij meer inwoners gebruik hebben gemaakt van onze ondersteuning. De individuele ondersteuning die we bieden wordt door inwoners gewaardeerd met een gemiddeld rapportcijfer van 7,7. In de reacties worden wij gewaardeerd om onze laagdrempeligheid, de persoonlijke en onbevooroordeelde aandacht die we bieden en ons vermogen om goed te kunnen luisteren. Deze waardering is van groot belang voor ons, evenals het bereikte effect van onze ondersteuning: is de inwoner echt beter geworden van onze ondersteuning? Om dit te meten maken we onder andere gebruik van de Zelfredzaamheid-Matrix. Hiermee kunnen we de zelfredzaamheid van inwoners meten en de effectiviteit van onze ondersteuning evalueren.
We zien dat inwoners dankzij onze ondersteuning beter in staat zijn om dagelijkse taken uit te voeren en effectiever omgaan met uitdagingen in het leven, zoals het beheren van financiën, het onderhouden van sociale contacten en het omgaan met en aanpakken van hun (geestelijke) gezondheid. Vanuit de opdracht van de gemeente Emmen hebben we in 2023 een duidelijke verschuiving gemaakt van individuele naar collectieve dienstverlening. Het bereik van onze collectieve dienstverlening is toegenomen. Hierdoor bereiken we niet alleen meer inwoners van Emmen, maar creëren we ook nieuwe ontmoetingskansen tussen inwoners. Dit stelt hen in staat om samen meer voor elkaar te betekenen. Ontwikkelingen: Van zorg naar gezondheid De omgeving waarin wij ons werk doen verandert continu. In het landelijke Integraal Zorgakkoord (IZA) hebben partijen, waaronder gemeenten en zorgverzekeraars, afgesproken dat de zorg in Nederland anders vorm gegeven moet worden. Een belangrijk uitgangspunt van het IZA is de verschuiving van zorg naar gezondheid, met een focus op preventie, vroegtijdige interventies en het bevorderen van zelfredzaamheid. Dit vraagt om een versteviging van het voorliggend veld. In 2023 hebben we deze transitie op gang zien komen.
Onze medewerkers geven aan dat zij een toename van complexere ondersteuningsvragen zien en dat inwoners vaker door huisartsen en de GGZ naar Sociaal Werk Sedna verwezen worden. Dit als gevolg van de werkdruk bij huisartsen en de wachtlijsten in de GGZ. In 2023 is de samenwerking met andere partijen zoals huisartsen en zorgorganisaties toegenomen. Een goede ontwikkeling die in 2024 nog belangrijker zal worden en waarbij wij hopen een grotere rol te kunnen vervullen. Tot slot. De essentiële spil in dit alles zijn onze medewerkers. Ik ben trots op hun bevlogenheid en passie voor het vak en wil hun bedanken voor alle inzet. Marleen Tent Directeur Sociaal Werk Sedna
4
Tijdlijn 2023 We lopen het jaar 2023 door met grote en kleine gebeurtenissen die in het zonnetje gezet mogen worden. Januari
Presentatie Droomfabriek In januari is de Droomfabriek gepresenteerd aan Hans Kuipers, de gedeputeerde van de provincie Drenthe. Tijdens deze presentatie hebben we uitgelegd wat de activiteiten van de Droomfabriek inhouden, welke impact ze hebben en heeft Jens, leerling van het PRO onderwijs, zijn persoonlijke droomtraject met ons gedeeld. Februari
Ondertekening convenant samenwerking Dokter Schoonmaakorganisatie, Stichting Dorpenzorg en Sociaal Werk Sedna In februari is de samenwerking tussen Dokter Schoonmaakorganisatie, stichting Dorpenzorg en Sociaal Werk Sedna in De Monden verlengd. Deze samenwerking heeft tot doel om een versterking van de informele zorg te realiseren door de verbinding en samenwerking te versterken. Maart
Feestelijke start van Steunouder Emmen In maart vond de feestelijke start van Steunouder Emmen plaats. Steunouders zijn vrijwilligers die één of twee dagdelen per week een gastvrij thuis bieden aan een kind. Ze geven een kind een vertrouwde plek waar het welkom is en kind kan zijn. “Opvoeden hoef je niet alleen te doen. Iedere ouder kan af en toe weleens een steuntje in de rug gebruiken en dat is normaal. Ik wens dat iedere ouder om hulp durft te vragen als hij/zij die nodig heeft”, zegt steunoudercoördinator Anniek Nijkamp.
5
Maart
Paasknutsels huiskamer Zwartemeer Elke maandagmorgen komen ouderen uit Zwartemeer bij elkaar in het dorpshuis. Tijdens deze ochtend ontmoeten ouderen elkaar met koffie/thee, een spelletje of iets creatiefs. Regelmatig komen de peuters van de voorschool ook gezellig langs, bijvoorbeeld in maart om samen paasknutsels te maken.
Mei
Movements Kamp In mei vond het Movements Kamp plaats. Dit kamp wordt jaarlijks georganiseerd voor jongeren die zichzelf beter willen leren kennen en erachter willen komen wat hen drijft. Met als doel om een ander perspectief op zichzelf en de toekomst te krijgen en hen nieuwe energie te geven. Het kamp in een notendop volgens jongerencoach Suzanne van Zon: “We hebben aan onze conditie gewerkt, onze mensenkennis bij gespijkerd, elkaar aangemoedigd, samengewerkt, nieuwe vriendschappen gesloten en geleerd om niet te bang te zijn maar gewoon te doen!” Juli-augustus
Hittegolf In de zomer vond Hittegolf plaats. Tijdens deze zomeractiviteiten kunnen jongeren elkaar ontmoeten zodat eenzaamheid en achterstand tegengegaan wordt. Samen grenzen verleggen, sporten en heel veel lol hebben. In augustus zijn we naar het Klimbos gegaan. De jongeren hebben zichzelf uitgedaagd en elkaar gemotiveerd en bijgestaan in de spannende momenten. Dat schept als groep een fijne band.
6
September
Week tegen Eenzaamheid Van 28 september t/m 4 oktober vond de Week tegen de Eenzaamheid plaats. Tijdens deze week organiseren verschillende partijen activiteiten om elkaar te ontmoeten en eenzaamheid bespreekbaar te maken. Sociaal Werk Sedna heeft onder andere een pizzaparty voor jongeren, koffieochtenden en een bingo waarbij twee mensen vertelden over hun periode van eenzaamheid georganiseerd.
November
Week van de Mantelzorg Van 5 t/m 11 november vond de Week van de Mantelzorg plaats. De gemeente Emmen organiseert deze week samen met de Contactpunten Mantelzorg en Sociaal Werk Sedna. De week is bedoeld als blijk van waardering voor de mantelzorger.
December
Kerstactie VIP! Rondom kerst leidde een sociale mediapost over de 88-jarige eenzame Jaap en de oproep die daarbij gedaan werd om meer naar elkaar om te zien tot een spontane kerstactie voor eenzame inwoners van Emmen. Zo zijn er door bedrijven en particulieren kerstpakketten, banketstaven, kerstbroden en rollades gedoneerd. Verder werden er kerstkaarten geschreven en zijn er tekeningen gemaakt door kinderen van de voorschool. Deze zijn door vrijwilligers in twee dagen rondgebracht bij mensen die wel een opsteker konden gebruiken. Verscheidene mensen en gezinnen openden tijdens kerst hun deuren en nodigden een eenzame inwoner van Emmen uit voor het kerstdiner. De kerstactie heeft meer dan duizend mensen een glimlach op hun gezicht gebracht. Het besef dat er naar hen werd omgekeken en dat ze de kerstdagen niet alleen hoefden door te brengen, heeft bijgedragen aan het verminderen van eenzaamheid van mensen tijdens deze periode.
7
Leeswijzer Dit jaarverslag biedt een overzicht van onze activiteiten in 2023. Hieronder volgt een korte samenvatting van de inhoudelijke opzet: 1. Sociaal Werk Sedna in beeld: In hoofdstuk 1 wordt onze organisatie belicht. Er wordt ingegaan op onze visie, aanpak, bereik, impact en klanttevredenheid en enkele belangrijke interne ontwikkelingen. 2. Sociaal Werk Sedna in beweging: Hoofdstuk 2 belicht enkele belangrijke externe ontwikkelingen waar wij ons in het afgelopen jaar op hebben gericht, zoals de beweging van zorg naar gezondheid en onze strategische samenwerking met de gemeente Emmen. 3. Maatschappelijke opgaves van Sociaal Werk Sedna: Hoofdstuk 3 richt zich op de impact die we hebben gehad in 2023 op de vijf maatschappelijke opgaves. Hierbij gaan we uitgebreid in op onze inspanningen, bereik en de gemaakte impact per maatschappelijke opgave. 4. Aanvullende opdrachten: Tot slot biedt hoofdstuk 4 een overzicht van de aanvullende opdrachten die we hebben uitgevoerd in 2023.
8
01 Sociaal Werk Sedna in beeld
9
Onze visie Sociaal Werk Sedna is de sociaal werkorganisatie in Emmen en maakt deel uit van Tintengroep. Wij zijn er voor alle inwoners van de gemeente Emmen die vragen hebben over bijvoorbeeld opgroeien en opvoeden, welzijn, financiën, vrijwilligerswerk, mantelzorg en samenleven in de buurt. Wij helpen de inwoners van Emmen om, vanuit eigen mogelijkheden en talenten, tot oplossingen te komen en goede ideeën handen en voeten te geven. Dit doen wij aan de hand van een drietal uitgangspunten: Ons eerste uitgangspunt is het mensbeeld zoals beschreven door Martha Nussbaum. Ieder mens, ook de kwetsbare, heeft waarde in zich en de potentie om te groeien. Mensen zijn in staat en geneigd om zich met anderen verbonden te voelen. Ze willen erbij horen, deelnemen en bijdragen. Ons tweede uitgangspunt is het gedachtegoed van Positieve Gezondheid van Machteld Huber. Gezondheid is daarin meer dan de afwezigheid van ziekte. Je kunt je gezond voelen ondanks een slechte fysieke of psychische gesteldheid. En gezondheid is ook zingeving, een zinvolle dagbesteding, elkaar ontmoeten en samen zijn. Ons derde uitgangspunt is positief welbevinden zoals beschreven door Hans van Ewijk. Activering kan kwetsbare mensen ondersteunen in hun deelname aan de samenleving. Een inwoner staat niet op zichzelf. We bewegen en maken onderdeel uit van het grotere geheel.
Vanuit deze uitgangspunten richten wij ons op het duurzaam versterken en verankeren van de sociale basis in Emmen.
10
Onze aanpak Wij werken dichtbij de inwoners in zes gebiedsteams verdeeld over de gemeente Emmen:
In onze gebiedsteams werken buurtmaatschappelijk werkers, school- en jeugdmaatschappelijk werkers, buurtwerkers, jongerenwerkers en schuldhulpverleners samen. Ook hebben we de jongerenprojecten Movements en Impacter, Moeders van Emmen, het VIP! (Vrijwilligers Informatie Punt), de VIP!-school, diverse projecten en gemeente brede activiteiten. In opdracht van de gemeente Emmen werken we aan vijf belangrijke maatschappelijke opgaves. Dit zijn:
1. Het doorbreken van armoede 2. Perspectief voor jeugdigen 3. Faciliteren en doorontwikkelen van informele zorg 4. Ondersteuning bij en preventie van huiselijk geweld 5. Het versterken van de zelfredzaamheid van inwoners
11
Wij werken aan deze maatschappelijke opgaves door het verstevigen en versterken van individuele inwoners, groepen inwoners en de samenwerking met organisaties rondom inwoners. De wijze waarop wij dit doen wordt hieronder toegelicht. Individuele inwoners Op het niveau van individuele inwoners bieden wij informele ondersteuning via het maatschappelijk werk van Sociaal Werk Sedna, dat bestaat uit buurtmaatschappelijk werk, schuldhulpverlening en school- en jeugdmaatschappelijk werk (SMW/JMW). De kerntaken omvatten het verstrekken van informatie en advies en het bieden van informele ondersteuning aan individuen, gezinnen of groepen. De geboden ondersteuning is altijd gericht op het versterken van de zelfredzaamheid van inwoners zodat zij na onze ondersteuning (weer) zelfstandig kunnen functioneren en opschaling naar geïndiceerde zorg kan worden voorkomen. We streven naar normalisatie van levensvraagstukken, aangezien deze soms te sterk geproblematiseerd, gemedicaliseerd en geïndividualiseerd worden. Bij jeugdigen wordt bijvoorbeeld gewerkt aan het normaliseren van opvoedvraagstukken en het bevorderen van de zelfredzaamheid van ouders en kinderen, zodat zij deze kwesties zelfstandig kunnen aanpakken. Onze ondersteuning helpt inwoners om meer grip op hun leven te krijgen, waardoor zij in staat zijn hun welzijn te verbeteren en positieve veranderingen in hun leven te bewerkstelligen.
Groepen inwoners Op het niveau van groepen inwoners richten wij ons op het werken in de buurt. Hieronder vallen onder andere het ondersteunen en versterken van informele zorg, het bevorderen van de leefbaarheid in de gebieden in samenwerking met inwoners en het organiseren van collectieve activiteiten rondom verschillende maatschappelijke thema’s (zoals armoede en laaggeletterdheid). De kerntaken van onze buurtwerkers zijn het verstrekken van informatie en advies, het begeleiden van groepen, het ondersteunen van inwonersinitiatieven daar waar mensen het niet zelf kunnen en het ontwikkelen en uitvoeren van programma's, projecten en activiteiten. Alle taken zijn gericht op het versterken van de zelforganisatie en samenredzaamheid van inwoners. Organisaties Om de sociale basis van Emmen verder te versterken is samenwerking met andere organisaties essentieel. Wij kennen een breed palet aan samenwerkingen zowel binnen de zes gebiedsteams als op gemeentelijk niveau. Zo werken we samen met de Toegang, de GGD, Veilig Thuis, Accare, woningbouwcorporaties, GGZ Drenthe, Tangenborgh, enzovoort. In al deze samenwerkingen richten we ons op het creëren van eigenaarschap zodat de sociale structuur versterkt wordt. We hanteren hierbij een benadering vanuit Mijn Positieve Gezondheid (MPG) om gezamenlijk te bepalen wat er nodig is en streven naar normalisatie.
12
Ons bereik Met onze aanpak hebben we in het afgelopen jaar inwoners bereikt door middel van individuele en collectieve ondersteuning. Onder individuele ondersteuning verstaan we individuele trajecten, leun en steuncontacten en informatie en advies: Individuele trajecten: Wij kiezen voor een individueel traject wanneer een inwoner een complexe hulpvraag heeft die frequente ondersteuning van ons vraagt. Gedurende een individueel traject werken wij op basis van een plan van aanpak naar een concreet doel toe. Leun en steuncontacten: dit zijn hulpvragen die minder frequente ondersteuning van ons vragen en waarbij de inwoner behoefte heeft aan ‘een steuntje in de rug’ of belang hecht aan het af en toe contact onderhouden met een vertrouwd gezicht dat alert blijft op veranderingen in de situatie van de inwoner. Vooral de doelgroepen ouderen (vanuit eenzaamheid), gezinnen met blijvende zorgvragen en jongeren hebben behoefte aan leun en steuncontact. Informatie en advies: inwoners kunnen bij ons terecht voor informatie en advies wanneer ze vragen hebben die meestal met één gesprek kunnen worden beantwoord. Dit kan variëren van hulp bij formulieren, financiële zaken, digitale vaardigheden tot het vinden van de juiste organisatie voor specifieke behoeften. Onze
collectieve
ondersteuning
omvat
ondersteuning
in
groepsverband,
zoals
trainingen,
lotgenotenbijeenkomsten, huiskamers en terugkerende activiteiten. Ook het bevorderen van vrijwilligerswerk, deelname aan overleggen met verschillende netwerkpartners en het ondersteunen van zelforganisatie in wijken vallen onder deze vorm van ondersteuning. In 2023 was ons bereik op de verschillende ondersteuningsvormen als volgt:
IN D IVID UEL E TRAJEC TEN
L EUN EN STEUN C O N TA C T E N
I N F O R M AT I E E N A D V I E S
2.119
333
2.735
+ 30% t.o.v. 2022
+ 17% t.o.v. 2022
+ 26% t.o.v. 2022
C OL L EC TIEVE BIJEENK OMSTEN
D EEL N AMES C OL L EC TIEVE AC TIVITEITEN
BER EIK VR IJWIL L IGER S I N F O R M AT I E P U N T ( V I P ! )
2.301
10.411
7.587
+ 116% t.o.v. 2022
+ 51% t.o.v. 2022
+ 85% t.o.v. 2022
13
In 2023 is ons bereik fors gestegen ten opzichte van 2022. Bovendien zien we een aanzienlijke toename van collectieve ondersteuning. Deze toename onderstreept onze inspanningen in de verschuiving van individuele ondersteuning naar collectieve ondersteuning, zoals ook in onze halfjaarlijkse voortgangsrapportage is beschreven. Als verklaringen voor deze groei zien we onder andere dat we meer outreachend zijn gaan werken en dat er sprake is van een toename in onze bekendheid. Daarnaast is de vraag naar ondersteuning van inwoners toegenomen.
14
Onze impact en klanttevredenheid Onze impact We streven ernaar om onze ondersteuning voortdurend te verbeteren en te ontwikkelen. Daarom onderzoeken we regelmatig wat de impact van onze ondersteuning is op de inwoners die hier gebruik van maken. De uitkomsten gebruiken we om te onderzoeken wat goed gaat en waar verbetermogelijkheden liggen. Bij individuele trajecten meten we de impact van onze ondersteuning middels de Zelfredzaamheid-Matrix (ZRM). Dit is een instrument dat een gestructureerde aanpak biedt om zowel de hulpvraag als de mate van zelfredzaamheid van individuele inwoners op diverse leefgebieden te analyseren. Bij de start en afronding van een individueel traject vullen we de ZRM in, waardoor we in staat zijn om de vooruitgang van inwoners op verschillende leefgebieden te monitoren. Binnen de ZRM zijn 13 hoofddomeinen gedefinieerd, waarbij de hulpvraag van inwoners wordt ingedeeld op één of meerdere relevante hoofddomeinen. De scores van de ZRM worden als volgt onderverdeeld: Score Niveau van zelfredzaamheid 1
Acute problematiek
- de situatie is onhoudbaar
2
Niet zelfredzaam
- de situatie is slecht en niet toereikend
3
Beperkt zelfredzaam
- de situatie is stabiel maar minimaal toereikend
4
Voldoende zelfredzaam
- de persoon is voldoende zelfredzaam
5
Volledig zelfredzaam
- de zelfredzaamheid is bovengemiddeld goed
Hieronder worden de ZRM-hoofddomeinen vermeld die het meest voorkomen bij individuele trajecten in 2023 en wordt onder 'ZRM Groei' de gemiddelde toename van zelfredzaamheid in beeld gebracht: ZRM hoofddomeinen
Aantal 2023
Verschil t.o.v. 2022
ZRM Groei
Geestelijke gezondheid
746
13%
0,71
Financiën
287
26%
0,64
Huiselijke relaties
184
7%
0,65
Sociaal-emotionele ondersteuning (Ouderschap)
158
33%
0,53
Huisvesting
78
-3%
0,38
Werk & Opleiding
58
12%
0,69
Sociaal netwerk
57
6%
0,83
In 2023 hebben we meer inwoners ondersteund dan in 2022, behalve op het gebied van huisvesting waar we een kleine daling zagen. Dankzij onze hulp zijn inwoners zelfredzamer geworden op verschillende gebieden. Bijvoorbeeld: Inwoners voelen zich emotioneel sterker, kunnen beter omgaan met stress en positiever blijven in uitdagende situaties; ze kunnen hun financiën beter beheren en ervaren minder stress gerelateerd aan geldzaken; familiebanden zijn sterker, er is betere communicatie en een meer harmonieuze thuisomgeving; ouders kunnen hun kinderen beter ondersteunen en kunnen een positieve ouder-kindrelatie opbouwen; er zijn stabielere woonsituaties en inwoners hebben een beter carrièreperspectief;
15
inwoners beschikken over meer en/of betere sociale relaties en voelen zich meer gesteund door hun sociale netwerk. Hoofdstuk 3 van dit jaarverslag biedt een analyse van onze impact per maatschappelijke opgave, waarbij specifiek wordt ingegaan op de start- en eindmeting, evenals de vooruitgang die is gemeten middels de ZRM. Voor collectieve ondersteuning is de ZRM geen geschikt instrument om de impact te meten. Bij deze ondersteuning vragen we deelnemers om hun ervaringen met ons te delen. Door het verzamelen en evalueren van deze verhalen kunnen we de impact van onze collectieve ondersteuning in kaart brengen. Enkele van deze ervaringen zijn middels citaten opgenomen in dit jaarverslag.
Klanttevredenheid De klanttevredenheid brengen wij periodiek in kaart. Met ondersteuning vanuit Tintengroep worden alle inwoners, waarvan de individuele ondersteuning is afgesloten, gevraagd een vragenlijst in te vullen. Het gemiddelde rapportcijfer is in 2023 7,7. In 2022 was dit 7,6. Een greep uit de persoonlijke reacties: - “Er wordt goed geluisterd naar de hulpvraag en daarop wordt professioneel gehandeld.” “Voor de persoon die mij geholpen heeft heb ik veel complimenten! Ze luistert, geeft advies waar ik heel - veel aan heb gehad. Ze heeft mij weer laten zijn wie ik ben en mag zijn. Ze is super goed in haar vak!” - “We voelden ons erg serieus genomen en er werd op een constructieve manier gewerkt aan een oplossing." “Wij worden super goed geholpen met onze zoon die gepest word op school. En er word vanuit Sedna goed - meegedacht aan oplossingen.” “Dankjulliewel voor de steun afgelopen tijd. Ik was altijd dankbaar, omdat het nooit voelde alsof jullie mij opgaven. Ik heb nog een lange weg te gaan mentaal, maar met behulp van jullie heb ik de eerste stappen - kunnen zetten.” Verder wordt in de reacties de persoonlijke aandacht en het goed kunnen luisteren meerdere keren als positief benoemd. Als verbeterpunt wordt genoemd dat wisselingen van personeel vervelend zijn omdat mensen hun verhaal dan opnieuw moeten vertellen.
16
Onze organisatie Personeel Bij Sociaal Werk Sedna werken 80 medewerkers. In 2023 hebben we 17 nieuwe collega’s mogen verwelkomen en zijn 19 collega’s uit dienst gegaan. Gemiddeld over het jaar was het personeelsbestand 62 FTE. De flexibele schil is 23%. Het ziekteverzuim bedraagt 8,03%, dat is hoger dan het streefpercentage van 4%. Enerzijds zien we dat het hogere ziekteverzuim aansluit bij de landelijke trend die ook door Sociaal Werk Nederland is gesignaleerd en bevestigd wordt door de Arbo Unie. Anderzijds hebben we een klein aantal langdurig zieke collega’s gehad die veelal door niet-werkgerelateerde medische beperkingen uitgevallen zijn. Aangezien te veel werkdruk en werkstress ongezond is en tot uitval kan leiden hebben we ook in 2023 geïnvesteerd in het omgaan met werkdruk door middel van individuele begeleiding, teambespreking en het aanbieden van cursussen en trainingen aan medewerkers.
Cliëntenraad Voor het behartigen van de (gemeenschappelijke) belangen van alle inwoners die gebruik maken van onze dienstverlening is er een lokale cliëntenraad. De cliëntenraad is onafhankelijk en geeft gevraagd en ongevraagd advies. Ook zijn er twee leden die zitting hebben in de centrale cliëntenraad van Tintengroep. In 2023 is er een openhartige dialoog gevoerd over de zes werkgebieden en de verscheidenheid aan projecten, deels gefinancierd door de meerjarige subsidie van de gemeente Emmen en deels als extra opdrachten met bijbehorende subsidies. Besproken onderwerpen omvatten onder andere laaggeletterdheid, de werving van nieuwe leden van de cliëntenraad en de begroting, jaarrekening en kaderbrief van Sociaal Werk Sedna.
Onderdeelcommissie De Onderdeelcommissie is een orgaan voor inspraak en medezeggenschap dat de belangen van de medewerkers van Sociaal Werk Sedna behartigt. De Onderdeelcommissie kent dit jaar een nieuwe samenstelling en bestaat uit drie leden, waarvan er één lid zitting heeft in de gemeenschappelijke ondernemingsraad (GOR). De Onderdeelcommissie heeft advies- en instemmingbevoegdheid. Zes keer per jaar vindt er overleg plaats tussen de Onderdeelcommissie en de directeur van Sociaal Werk Sedna.
17
02 Sociaal Werk Sedna in beweging
18
Beweging van zorg naar gezondheid Het sociaal werk vervult een essentiële rol in de implementatie van het Integraal Zorg Akkoord (IZA), het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), en het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO). Deze samenwerkingsverbanden, die verschillende domeinen bestrijken, zijn gericht op het bereiken van een gedeeld doel: het bevorderen van preventie en kwaliteit van leven, waardoor mensen langer vitaal blijven en zorg toegankelijk en betaalbaar blijft. Daarvoor wordt een nadrukkelijk beroep op het sociaal werk gedaan, aangezien het sociaal werk aan de voorkant acteert en sterk is in normaliseren en de-medicaliseren van problemen.
Regiobeeld en regioplan Drenthe De uitdagingen voor Drenthe zijn groot en complex. De gezondheid van inwoners verslechtert op verschillende fronten en gezondheidsverschillen nemen toe. Bovendien neemt de zorgvraag toe terwijl er sprake is van toenemende personeelstekorten. Om verandering te bewerkstelligen volstaat het optimaliseren van het huidige systeem niet; er is een transformatie nodig om zorg beschikbaar en betaalbaar te houden. Sociaal Werk Sedna speelt een actieve rol in de beweging 'Gezonde Marke', waarin verschillende partijen zoals zorgverleners, welzijnsorganisaties, overheden, gemeenten, zorgverzekeraars en burgers samenwerken aan het verwezenlijken van hun gedeelde 'Drentse Droom' voor 2040:
In 2040 hebben kwetsbare groepen er 10 gezonde levensjaren bij gekregen. Welzijn en welbevinden zijn voor iedereen versterkt. Alle inwoners van Drenthe hebben gelijke kansen op passende zorg.
Om vooruitgang te boeken in het realiseren van deze droom zijn er door de samenwerkende partijen binnen 'Gezonde Marke' een zestal thema’s vastgesteld waaraan gezamenlijk gewerkt wordt:
19
Wij
nemen
in
samenwerking
met
de
Drentse
sociaal
werk
organisaties
van
Tintengroep
onze
verantwoordelijkheid in deze doelstellingen. We gaan bijdragen aan een gezonde leefstijl, mentale gezondheid, het ondersteunen van kwetsbare inwoners, vitaal ouder worden en het impactvol maken van transitietrajecten. De constructieve samenwerking tussen alle Drentse welzijnsorganisaties vormt hiervoor een belangrijke randvoorwaarde. Samenwerking Drentse welzijnsorganisaties Sociaal Werk Sedna en de andere Drentse welzijnsorganisaties hebben hun krachten gebundeld om samen met ketenpartners vanuit een gedeeld verhaal te werken aan concrete resultaten. We doen veel, verzamelen veel data en ook practice-based is er veel kennis over wat werkt en wat de impact van onze ondersteuning is. Samen met onze ketenpartners werken we graag toe naar een lerende wijk. Om vervolgens goede voorbeelden en succesvolle ondersteuningsvormen voor alle Drentse inwoners beschikbaar te maken. Tegelijkertijd pleiten we voor ketenfinanciering: één budget voor de gehele keten van welzijn en zorg. Met name voor diensten die bijdragen aan het verminderen van de instroom in formele of geïndiceerde zorg (zoals de Zvw, Wmo en Jeugdwet). We beschouwen passende financiering als een belangrijke randvoorwaarde voor het slagen van de transformatie in IZA, GALA en WOZO en voor de rol die wij als welzijnsorganisaties hierin kunnen en moeten spelen.
Meer informatie is te vinden in onze handreiking 'De sleutel tot succes volgens de Drentse welzijnsorganisaties', welke hieronder te vinden is.
'De sleutel tot succes volgens de Drentse...
pdf · 430 kB Download
20
Domeinoverstijgende samenwerkingen in Emmen In Emmen zijn enkele mooie domeinoverstijgende samenwerkingen, passend bij de IZA en 'Gezonde Marke' doelstellingen, waaraan Sociaal Werk Sedna bijdraagt: Pilot Verpleegzorg thuis Tangenborgh - Sociaal Werk Sedna Sinds 2023 werken Zorggroep Tangenborgh en Sociaal Werk Sedna aan het anders vormgeven van zorg aan ouderen. Het personeel van Zorggroep Tangenborgh merkt op dat de hulpvraag onder ouderen veelomvattend is en niet alleen betrekking heeft op zorg. Ook aspecten zoals structuur, sociale interactie en activering zijn van cruciaal belang voor hun welzijn. Door onze krachten te bundelen en gezamenlijk huisbezoeken af te leggen, streven we ernaar een passend antwoord te kunnen bieden op deze hulpvragen. Het doel van onze samenwerking is om ouderen langer deel te laten uitmaken van onze maatschappij, opname in een verpleeghuis zo lang mogelijk uit te stellen en de zorgkosten te beheersen. De financiering van deze pilot wordt mogelijk gemaakt door het zorgkantoor Drenthe, dat middelen uit de Wet Langdurige Zorg (WLZ) beschikbaar stelt. Herstelruimte Emmen De herstelruimte is een laagdrempelige diagnosevrije plek. In ontmoeting met elkaar kunnen mensen – ongeacht hun achtergrond - zichzelf ontwikkelen en vanuit eigen regie werken aan hun herstelproces.
Het doel is het empoweren van mensen om te leren omgaan met hun kwetsbaarheid en veerkracht te ontwikkelen in het dagelijks leven. Het programma-aanbod bestaat uit een trefpunt waar ook cursussen, workshops en praktische activiteiten geboden worden. Hierin staat persoonlijke groei en ontwikkeling vanuit methodische zelfhulp en peersupport centraal. De herstelruimte wordt bemand door ervaringsdeskundigen, die werkzaam zijn binnen de samenwerkende organisaties, alsook door vrijwilligers en bezoekers. De samenwerkende organisaties zijn Verslavingszorg Noord Nederland, GGZ Drenthe, Cosis, Leger des Heils en Sociaal Werk Sedna. Wij richten ons vooral op het versterken van zelfredzaamheid bij herstel na een ontwrichtende situatie, het aanboren van eigen kracht en het normaliseren van levensomstandigheden. Welzijn op Recept In de Velden nemen wij deel aan de pilot Welzijn op Recept. Welzijn op Recept is een effectieve interventie voor individuen met psychosociale klachten. In plaats van het voorschrijven van een medisch recept, verwijst de huisarts deze inwoners door naar de welzijnscoach van Sociaal Werk Sedna. Samen met de inwoner gaat de welzijnscoach op zoek naar hun specifieke wensen, behoeften en mogelijkheden. Inwoners die een doorverwijzing hebben gekregen geven aan dat door Welzijn op Recept hun kwaliteit van leven is verhoogt en hun gezondheid is verbetert.
Huisartsen geven aan dat Welzijn op Recept de druk op het spreekuur vermindert. De inzet van de welzijnscoach wordt in de Velden gecontinueerd in 2024. Optimaal leven team Vanuit het Optimaal Leven team in Emmen Oost wordt ondersteuning geboden aan inwoners met ernstige psychiatrische aandoeningen die problemen ervaren op verschillende gebieden. Sociaal Werk Sedna is hierbij betrokken. Onze sociaal werker heeft haar eigen caseload en kijkt met bewoners naar mogelijkheden om mee te doen in de wijk. Waar mogelijk wordt de inwoner toegeleid naar een zinvolle dagbesteding, vrijwilligerswerk of betaald werk.
21
Samenwerking met de gemeente Emmen Goede samenwerking met de gemeente Emmen is van vitaal belang voor de uitvoering van ons werk. Hoewel de organisatie per gebied kan variëren, streven we in al onze gebiedsteams naar nauwe samenwerking met de gebiedscoördinatoren van de gemeente. De samenwerking vindt plaats binnen diverse bestaande structuren en netwerken zoals het driehoeksoverleg samen met de hoofdaanbieder, vanuit de dorpenteams met vertegenwoordiging van de Erkende Overleg Partners, verenigingen en organisaties in het gebied en de wijkagenten. In ieder gebied is een andere structuur overeengekomen. De uitgangspunten zijn echter gelijk, namelijk het afstemmen van de samenwerking, het delen van signalen en oppakken van de daaruit volgende acties. Aanvullend op de bestaande structuren zijn in 2023 belangrijke stappen gezet in de verdere samenwerking in gebiedsnetwerken. Hiervoor is een plan van aanpak opgesteld in afstemming met de organisaties die participeren in dit traject. In 2024 moet dit leiden tot een gedragen, uniforme en gezamenlijke werkwijze tussen organisaties op het gebied van signalen en casuïstiek in de verschillende gebieden. Elkaar kennen en het hebben van korte lijnen is in de uitvoering van ons werk van grote waarde. Dit geldt op alle niveaus: op uitvoerend-, beleidsmatig-, directie-, en bestuurlijk niveau.
Op uitvoerend niveau is er regelmatig overleg tussen de medewerkers direct verbonden met de dagelijkse praktijk. Op beleidsmatig niveau is
er
overleg tussen programmaleiders
van Sociaal Werk Sedna en
beleidsadviseurs van de gemeente. Deze samenwerking is gericht op het vinden van concrete oplossingen en vernieuwing in de huidige uitvoering en het identificeren van maatschappelijke vraagstukken. Op directie niveau vindt een zeswekelijks accountoverleg plaats tussen de directeur van Sociaal Werk Sedna en de gemeente. Onderwerpen die daarbij centraal staan zijn de voortgang en verdere ontwikkeling van onze opdracht. Daarnaast is er ook regelmatig informeel contact. Op bestuurlijk niveau heeft in 2023 tweemaal overleg plaatsgevonden. Naast reguliere bespreekpunten stonden ook specifiek het jongerenwerk en Integrated Care op de agenda. In 2023 is er tijdens de beleids- en directiegesprekken meer focus komen te liggen op inhoudelijke kwesties, mede doordat wij dat jaar geen subsidieaanvraag hoefde in te dienen vanwege een tweejarige subsidieperiode. Dit bood ruimte om vanuit ons strategisch partnerschap af te stemmen over ontwikkelingen in verschillende gebieden, de impact van ons werk te bespreken en in te gaan op de visie en het beleid van de gemeente, zoals bijvoorbeeld de uitwerking van het beleidsplan ‘Erbij horen en meedoen in Emmen!’. In 2023 hebben we ervaren dat de twee rollen die Sociaal Werk Sedna vervult – als strategisch partner en als uitvoerder – goed naast elkaar kunnen bestaan.
Onze samenwerking met de gemeente heeft zich op deze gebieden verder ontwikkeld en verdiept.
22
03 Maatschappelijke opgaves van Sociaal Werk Sedna
23
Impact op de maatschappelijke opgaves in Emmen Sociaal Werk Sedna richt zich op de vijf maatschappelijke opgaves die vastgesteld zijn in samenwerking met de gemeente Emmen. Deze opgaves zijn:
1. Het doorbreken van armoede 2. Perspectief voor jeugdigen 3. Faciliteren en doorontwikkelen van informele zorg 4. Ondersteuning bij en preventie van huiselijk geweld 5. Het versterken van de zelfredzaamheid van inwoners
Hieronder beschrijven per maatschappelijke opgave onze inspanning op deze opgave en de behaalde impact.
1. Doorbreken van armoede Binnen deze maatschappelijke opgave werken we aan het verminderen en doorbreken van armoede. Dit doen we door actief signalen op te halen binnen het buurtwerk, bereikbaar en dichtbij te zijn met onze spreekuren en door ondersteuning te bieden vanuit het maatschappelijke werk. Wij doen dit niet alleen. Zowel op bestuurs- en beleidsniveau en in de uitvoering zoeken we actief de verbinding met andere maatschappelijke organisaties. We zijn betrokken bij de Alliantie van Kracht en het Bondgenootschap voor een geletterd Drenthe. De schuldhulpverleners van Sociaal Werk Sedna en de schulddienstverleners van de gemeente en Stichting de Toegang weten elkaar te vinden om te overleggen en door te verwijzen. In 2023 namen we actief deel aan de werkplaats energiearmoede, waarin samenwerking met verschillende organisaties als Menso, de woningcorporaties, hoofdaanbieders, vrijwilligersorganisaties en gemeente centraal stond.
Jaardoelen A. Ondersteuning bij en het voorkomen van problematische huurschulden B. Het stabiliseren, doorbreken en voorkomen van (toenemende) schuldenproblematiek C. Het vergroten van de taalvaardigheid van inwoners D. Het creëren van een duurzaam toekomstperspectief E. Het bevorderen van kansengelijkheid bij kinderen en/of jongeren
24
Bereik Ons bereik op de maatschappelijke opgave ‘doorbreken van armoede’ is in 2023 als volgt:
Jaardoel Ondersteuning bij en het voorkomen van problematische huurschulden
Gepland Realisatie
Dienst
Bereik 2023
Intensieve samenwerking met woningcorporaties
75
70
560
659
O.a. Praatcafés
200
422
Intergenerationele armoede
8
8
N.t.b.
-
843
1159
Het stabiliseren, doorbreken en
Schuldhulpverlening (individueel en collectief) en
voorkomen van (toenemende)
buurtmaatschappelijk werk (kortdurend en
schuldenproblematiek
langdurend)
Het vergroten van de taalvaardigheid van inwoners Het creëren van een duurzaam toekomstperspectief Het bevorderen van kansengelijkheid bij kinderen en/of jongeren
O.a. Schoolmaatschappelijk werk
Totaal
Het verhaal achter de cijfers Zoals aangegeven in de voortgangsrapportage 2023 is er sprake van een toename van hulpvragen op het gebied van armoede. Deze lijn zet door in de tweede helft van 2023. In 2023 hebben we 1.159 inwoners bereikt met een hulpvraag op het gebied van armoede. Dit is aanzienlijk meer dan het geplande bereik van 843. We merken dat steeds meer mensen moeite hebben om rond te komen.
Ondersteuning bij en het voorkomen van problematische huurschulden In nauwe samenwerking met diverse woningbouwcorporaties in Emmen, biedt Sociaal Werk Sedna ondersteuning aan huishoudens met (toenemende) huurachterstanden. Het doel van deze ondersteuning is te zorgen dat de schulden van inwoners niet langer toenemen en dat zij zelfredzamer worden op het gebied van financiën. Onze inspanning is erop gericht het aantal uithuiszettingen te verminderen, de noodzaak voor beschermingsbewind te beperken en een afname te realiseren van het beroep op zware (geïndiceerde) hulpen dienstverlening. In het jaar 2023 hebben wij ondersteuning geboden aan 70 inwoners en huishoudens die te maken hadden met huurachterstanden. Sinds 2022 is de gemeente Emmen begonnen met vroegsignalering, waarbij met de betrokkenen gezocht wordt naar passende oplossingen. Indien inwoners later alsnog door de woningbouwcorporaties bij Sociaal Werk Sedna gemeld worden, is er veelal sprake van complexe problematiek waardoor onze trajecten langer duren en we intensievere begeleiding moeten bieden.
25
Het stabiliseren, doorbreken en voorkomen van (toenemende) schuldenproblematiek In 2023 hebben wij 659 inwoners ondersteund bij het stabiliseren, doorbreken en voorkomen van schuldenproblematiek. Specifiek hebben we individuele schuldhulpverlening geboden aan 205 inwoners en huishoudens. Daarnaast hebben we 2 inwoners ondersteund met intensieve trajecten en hebben we 70 inwoners ondersteuning geboden vanuit het buurtmaatschappelijk werk. Ook hebben we 382 inwoners ondersteund middels collectieve trajecten en bijeenkomsten, gericht op schuldhulpverlening en algemene financiële vraagstukken. Door samen in gesprek te zijn over de gevolgen van armoede en schulden is herkenning en onderlinge steun mogelijk. Het lijkt erop dat vooral de bijeenkomsten waarin we praktische tips delen goed aanslaan en mensen echt helpen.
”
Omdat de hoge energiekosten en het daardoor in de knel komen buiten jouw schuld ligt, is het makkelijker bespreekbaar te maken. Iedereen heeft er mee te maken. Fijn om te horen dat er ondersteuning is.
Deelnemer informatie avond energie armoede
Het vergroten van de taalvaardigheid van inwoners Onze
buurtwerkers
hebben zich ingezet voor collectieve
trajecten gericht op het bestrijden van
laaggeletterdheid. Een belangrijk onderdeel hiervan zijn de praatcafés en interculturele groepen die in verschillende wijken werden georganiseerd. We zijn verheugd te zien dat er een grote belangstelling is voor onze programma's gericht op het verbeteren van taalvaardigheid. In het jaar 2023 hebben we hiermee 422 inwoners weten te bereiken. Het is bemoedigend om te constateren dat meer mensen dan verwacht deelnemen aan deze initiatieven, omdat een goede beheersing van taal kan bijdragen aan het duurzaam beter leren omgaan met de financiële administratie en gebruik van digitale voorzieningen.
Het creëren van een duurzaam toekomstperspectief Vanuit het project intergenerationele armoede is in 2023 ondersteuning geboden aan 8 huishoudens met als doel het creëren van een lange termijn perspectief om zo generatiearmoede te doorbreken.
Het bevorderen van kansengelijkheid bij kinderen en/of jongeren Binnen al onze ondersteuning streven onze medewerkers actief naar het bevorderen van gelijke kansen voor kinderen en jongeren. Dit omvat het inzetten van geschikte interventies, zoals het aanvragen van fondsen die gericht zijn op het bevorderen van gelijke kansen. Daarnaast organiseren we activiteiten waar kinderen en jongeren kosteloos aan kunnen deelnemen, waardoor hun wereld wordt vergroot en zij gelijke toegang hebben tot kansen en mogelijkheden. Gezien de inhoudelijke overeenkomsten met de maatschappelijke opgave 'perspectief voor jeugdigen', wordt het bereik van het bevorderen van kansengelijkheid onder deze maatschappelijke opgave geregistreerd.
”
Omdat jullie dit organiseren, kan ik mijn kinderen laten deelnemen aan leuke activiteiten, waar ik zelf geen geld voor heb.
Ouder van deelnemer brede zomerschool
26
De ZRM registratie biedt het volgende inzicht: Inwoners die wij ondersteund hebben in 2023 met een hulpvraag rondom armoede geven het vaakst aan problemen te ervaren op de volgende ZRM-hoofddomeinen: ZRM hoofddomein
%
Financiën
70%
Huisvesting
8%
Geestelijke gezondheid
7%
ZRM scores "Doorbreken van armoede"
5
3,9
4
3,6
3,58 3,2
3
2,81
2,73
2
1
0,77 0,47
0,3
0 Financiën
Huisvesting
ZRM Startmeting
Zoals
verwacht
blijkt
financiële
Geestelijke gezondheid
ZRM Eindmeting
problematiek veruit
het
ZRM Groei
meest
voorkomende
probleemgebied.
Na
ondersteuning vanuit Sociaal Werk Sedna is duidelijk een grote toename in zelfredzaamheid op dit hoofddomein meetbaar. Ook op andere hoofddomeinen zien we groei van de zelfredzaamheid.
27
2. Perspectief voor jeugdigen Met onze inzet op deze maatschappelijke opgave leveren we een bijdrage aan het normaliseren en oplossen van jeugdproblematiek en het voorkomen van opschaling naar geïndiceerde voorzieningen. Wij doen dat door het aanbieden van collectieve activiteiten door het jeugdmaatschappelijk werk en de jongerenwerkers. En met individuele ondersteuning van het schoolmaatschappelijk werk.
Jaardoelen 1. Ondersteuning van kind en ouder(s) (SMW en JMW) 2. Integrale hulp ter voorkoming van zwaardere zorg 3. Jongeren bewegen om te participeren 4. Activiteiten voor en door jongeren 5. Het realiseren van een gezond en stabiel opvoedklimaat
28
Bereik Ons bereik op de maatschappelijke opgave ‘perspectief voor jeugdigen’ is in 2023 als volgt:
Jaardoel
Gepland Realisatie
Dienst
Bereik
2023
1672
1702
Integrated Care
40
66
Movements (individueel en collectief)
300
396
Jongerenwerk
720
2314
Moeders van Emmen
30
27
2762
4505
Ondersteuning van kind Schoolmaatschappelijk werk, Jeugdmaatschappelijk werk, KOPPen ouder(s) (SMW en
Groepen, Negatieve effecten van scheiding op kinderen
JMW)
verminderen (echtscheidingsloket)
Integrale hulp ter voorkoming van zwaardere zorg Jongeren bewegen om te participeren Activiteiten voor en door jongeren Het realiseren van een gezond en stabiel opvoedklimaat Totaal
Het verhaal achter de cijfers We zien een grote toename van het gerealiseerde bereik op alle onderdelen van deze opgave, wat nadere toelichting behoeft. Naast onze basisopdracht heeft Sociaal Werk Sedna ook extra opdrachten gekregen voor schoolmaatschappelijk werk en jongerenwerk, gefinancierd door NPO-middelen. Het bleek echter bijna onmogelijk om op interventieniveau en dus in de registratie een onderscheid te maken tussen ons reguliere werk en het werk gefinancierd door NPO. Bijvoorbeeld, wanneer een schoolmaatschappelijk werker een kind ondersteunt, is het op dat moment niet eenvoudig vast te stellen of de oorzaak van de vraag van het kind te wijten is aan de effecten van Corona of een andere aanleiding heeft. Hierdoor is een deel van de toename in ons bereik te verklaren vanuit de extra NPO-opdrachten. Na grondige analyse schatten we dat ongeveer 25% van de onderstaande cijfers voortkomen uit de extra NPO-opdrachten. Aan de voorkant wordt gesignaleerd dat er vaker sprake is van problematiek. Daarnaast zien we in het schoolmaatschappelijk werk een toename van de complexere problematiek, waarbij meer en langdurigere ondersteuning wordt gevraagd.
Ondersteuning van kind en ouder(s) (SMW en JMW) Ondersteuning SMW en JMW In 2023 hebben we via ons schoolmaatschappelijk werk (SMW) en jeugdmaatschappelijk werk (JMW) 1.698 inwoners en gezinnen ondersteund. Onze begeleiding richt zich op het normaliseren van alledaagse
29
opvoedproblemen en het bevorderen van de zelfredzaamheid van zowel ouders als kinderen. Zo kunnen zij op basis van eigen kracht met deze vraagstukken aan de slag en wordt indicatie alleen daar ingezet waar dit het meest passende antwoord is.
”
Ik heb geleerd meer voor mijzelf op te komen.
Deelnemer bikkeltraining
”
Mijn kind durft keuzes te maken voor haarzelf, wat zij zelf vindt en niet wat anderen vinden
Ouder van deelnemer bikkeltraining Kinderen van Ouders met Psychische Problemen (KOPP-) Groepen Op verzoek van de gemeente hebben we het aanbod van gespreksgroepen voor kinderen van ouders met psychische problemen (KOPP-training) mogelijk gemaakt. Er is op verschillende manieren en bij verschillende organisaties gepoogd om het aantal deelnemende kinderen te vergroten, echter niet met het gewenste resultaat. Hoewel er incidenteel interesse is vanuit een jeugdige, blijkt het niet haalbaar om een minimale bezetting voor een groep te realiseren. Als alternatief worden de vragen nu individueel opgepakt. In 2024 zullen twee vierdejaarsstudenten een onderzoek uitvoeren naar het thema KOPP-groepen om te achterhalen hoe we deze doelgroep beter kunnen bereiken. Negatieve effecten van scheiding op kinderen verminderen (echtscheidingsloket) In 2023 zijn we gestart met het relatie en echtscheidingspunt in samenwerking met het Juridisch Loket. Dit proces is gaande. Vier medewerkers, twee van elke organisatie, werken intensief samen om in een zo vroeg mogelijk stadium van een scheiding te interveniëren. Het doel is om de negatieve effecten op kinderen te verminderen. In 2023 hebben we ondersteuning geboden aan 4 inwoners en gezinnen.
Integrale hulp ter voorkoming van zwaardere zorg In 2023 hebben wij 66 inwoners en gezinnen ondersteund via Integrated Care. Deze aanpak biedt geïntegreerde en laagdrempelige ondersteuning op school voor kinderen en gezinnen. De kern van integrated care vormen twee vaste en zichtbare gezichten in de school, een intern begeleider als onderwijscoach en een maatschappelijk of sociaal werker als gezinscoach. Zij zijn de vraagbaak voor ouders, kinderen en leerkrachten als het gaat over opgroeien, opvoeden en onderwijs. Dit doen zij vanuit een gedeelde pedagogische visie die gericht is op het normaliseren van situaties. Door vroegtijdige ondersteuning te bieden, draagt Integrated Care bij aan een verminderde behoefte aan zorg. Integrated Care is in 2023 ingezet in Nieuw Amsterdam vanuit onze basisopdracht en in Emmermeer vanuit een aanvullende opdracht (sinds september 2023). Betrokken organisaties delen de wens om de filosofie van werken vanuit Integrated Care rondom het kind en gezin verder uit te bouwen. Voor 2024 heeft de gemeente Emmen aanvullende subsidie toegekend, waardoor de doelgroep kan worden uitgebreid naar kinderen in de leeftijd van 0-4 jaar.
30
Jongeren bewegen om te participeren In 2023 hebben 396 jongeren deelgenomen aan activiteiten georganiseerd door Movements. Movements biedt jongeren tussen de 17 en 27 met een afstand tot de samenleving een toekomstperspectief door middel van een integrale activeringsaanpak. Deze aanpak omvat persoonlijke coaching en een wekelijkse programma, bestaande
uit
verschillende
(vaak
door
jongeren
zelf
bedachte)
activiteiten,
het
creatief
atelier,
spelletjesmiddagen en bootcamps. Movements ondersteunt deze jongeren bij het herstellen van de regie over hun leefsituatie en het hervinden van een actieve rol in de samenleving. Ongeveer 60% van de jongeren die een individueel traject doorloopt wordt weer actief betrokken in de vorm van een werkplaats, vrijetijdsbesteding of het volgen van een opleiding. Bij een aantal van de jongeren wordt zwaardere zorg voorkomen.
”
Door Movements Next Level heb ik een duidelijke bestemming voor ogen. Ook weet ik nu dat als je verbetering wilt zien, je er echt zelf voor moeten werken.
Deelnemer Movements Next Level
Activiteiten voor en door jongeren In 2023 hebben wij 2.314 jongeren bereikt met onze activiteiten voor en door jongeren. Het jongerenwerk heeft tot doel om jongeren weer actief betrokken te laten voelen bij de samenleving en om hen te helpen bij het opbouwen van een sterker sociaal netwerk. Hoewel het gerealiseerde bereik hoger is dan gepland, merken we op dat de huidige inzet van Sociaal Werk Sedna niet voldoende is om in alle gebieden de basisdienstverlening te waarborgen. Signalen vanuit de politie dat er onvoldoende inzet gepleegd wordt bij het aanpakken van overlastgevende jeugd ondersteunen deze bevinding. Uit ervaring weten we dat vroegtijdig signaleren, actie ondernemen en betrokken blijven veel grotere problemen op langere termijn kunnen voorkomen. Voor de periode 2024-2027 heeft de gemeente Emmen aanvullende middelen beschikbaar gesteld. We hopen dat deze middelen op korte termijn worden toegewezen aan Sociaal Werk Sedna, zodat we beter kunnen inspelen op deze maatschappelijke opgave.
Het realiseren van een gezond en stabiel opvoedklimaat In 2023 hebben wij 27 ‘Moeders van Emmen’ ondersteund en begeleid. Het Moeders van Emmen programma is gericht op het vergroten van de kansen op een gezonde zwangerschap, een gezonde en veilige kraamperiode en een goede start voor het kind van zwangere vrouwen/gezinnen in kwetsbare situaties. Het doel is om de zelfredzaamheid van moeders bij de opvoeding van hun kinderen te vergroten, wat op lange termijn resulteert in minder behoefte aan geïndiceerde voorzieningen. In 2023 heeft Sociaal Werk Sedna een aanvullende subsidieaanvraag ingediend om het programma 'Moeders van Emmen' voort te zetten na 2023. Deze aanvraag is toegekend voor de periode 2024-2026.
31
De ZRM registratie biedt het volgende inzicht: Inwoners die wij ondersteund hebben binnen de maatschappelijke opgave ‘perspectief voor jeugdigen’ geven het vaakst aan problemen te ervaren op de volgende ZRM-hoofddomeinen: ZRM hoofddomein
%
Geestelijke gezondheid
63%
Sociaal-emotionele ondersteuning (Ouderschap)
12%
Huiselijke relaties
9%
De ZRM scores "Perspectief voor jeugdigen"
5 4,52 4
4,28
3,74
3,83
3,67 3,3
3
2
1
0,78
0,6
0,52
0 Geestelijke gezondheid Sociaal-emotionele ondersteuning (Ouderschap) ZRM Startmeting
ZRM Eindmeting
Huiselijke relaties
ZRM Groei
We zien in de cijfers dat onze ondersteuning leidt tot een groei in zelfredzaamheid. Met name op het hoofddomein Geestelijke Gezondheid en Sociaal-emotionele ondersteuning (ouderschap).
32
3. Faciliteren en doorontwikkelen van informele zorg Onder informele zorg verstaan wij zorg, hulp of ondersteuning die wordt gegeven door vrijwilligers, mantelzorgers of inwoners in de gemeente Emmen. Veelal zijn dit collectieve activiteiten die met ondersteuning van de buurtwerkers worden aangeboden.
Jaardoelen 1. Het ondersteunen en matchen van vrijwilligers, organisaties en inwoners aan elkaar. 2. Een bijdrage leveren aan het voorkomen van overbelasting van mantelzorgers. 3. Samen met vrijwilligers en inwoners activiteiten/diensten opzetten en uitvoeren die bijdragen aan het zorgen voor elkaar en aan het welbevinden van inwoners.
33
Bereik We zien dat het gepland bereik ruimschoots gerealiseerd is voor alle jaardoelen in 2023:
Jaardoel
Gepland Realisatie
Dienst
bereik
2023
2100
7748
650
388
1300
4046
4050
12182
Het ondersteunen en matchen van vrijwilligers, organisaties en inwoners aan
VIP!, Tegenprestatie, Maatjes en VIP!-school
elkaar Het ondersteunen van mantelzorgers, het ondersteunen Een bijdrage leveren aan het van de lokale contactpunten mantelzorg in de gebieden, voorkomen van overbelasting het ondersteunen van de organisatie van de Week van de van mantelzorgers
Mantelzorg en de Week van de Jonge Mantelzorger, het ondersteunen van de werkgroep jonge mantelzorgers.
Samen met vrijwilligers en inwoners activiteiten opzetten die bijdragen aan het zorgen voor elkaar en aan het welbevinden van
Collectieve activiteiten gericht op individuele inwoners, collectieve activiteiten gericht op groepen inwoners, ondersteuning vrijwilligers zelfstandige groepen.
inwoners* Totaal
*Indien een inw oner een open inloop meermaals bezoekt w ordt de inw oner onder dit doel bij ieder bezoek geteld. Bij dit doel betreft de realisatie daarom het aantal deelnames in plaats unieke deelnemers.
Het verhaal achter de cijfers Het ondersteunen en matchen van vrijwilligers, organisaties en inwoners aan elkaar Vrijwilligers Informatie Punt (VIP!) Bij het VIP! kunnen inwoners en organisaties terecht als ze op zoek zijn naar vrijwilligers(werk) of vragen hebben over vrijwilligerswerk. Daarnaast geeft het VIP! informatie en advies over vrijwilligerswerk aan organisaties die (willen) werken met vrijwilligers. Ook organiseert het VIP! grotere acties om inzicht te geven in de mogelijkheden van vrijwilligerswerk. Het grote bereik van het VIP! in 2023 bestaat uit de volgende onderdelen:
34
Bereik VIP! 2023
Uniek bereik
Matches naar vrijwilligerswerk
1010
Collectief bereik
2893
Kerstactie
1295
Vragen van (aspirant) vrijwilligers
862
Bereik presentatie over vrijwilligerswerk
115
Vragen/contact met/van organisaties
681
Vrijwilligers doorverwijzen naar hulporganisaties
427
Wijkbewoners die een luisterend oor vonden bij het VIP!
208
Wijkbewoners geholpen aan huisraad/fiets
60
Wijkbewoners doorgestroomd naar betaald werk.
35
Totaal 2023
7586
35
Uitgelicht: impact kerstactie 2023 In onze tijdlijn hebben we beschreven hoe een simpele sociale mediapost over de 88-jarige eenzame Jaap en een oproep om meer voor elkaar te zorgen, leidde tot een spontane kerstactie voor eenzame inwoners van Emmen. Tijdens deze actie werden kerstkaartjes, tekeningen en cadeautjes rondgebracht, en openden mensen hun deuren tijdens kerst om een eenzame inwoner van Emmen een gezellig kerstdiner te bezorgen. Na afloop hebben we de actie geëvalueerd onder 98 vrijwilligers en ontvangers. Gemiddeld werd de kerstactie met een rapportcijfer 9 gewaardeerd. Een greep uit de terugkoppeling van die wij kregen op de kerstactie: Vrijwilligers die presentjes rondbrachten gaven aan dat de reacties van mensen hebben indruk hebben gemaakt: mensen die heel blij reageren en ook mensen die emotioneel werden van het gebaar. De leidsters van de peuters die tekeningen hadden gemaakt, zeiden dat de actie aanleiding was om met de kinderen te praten over eenzaamheid. De kinderen vertelden thuis over de actie en ouders reageerden erg positief. Donateurs waren onder de indruk van de terugkoppeling over waar hun donaties naartoe gingen. Ontvangers van de kerstcadeautjes waren verrast en ontroerd. Niet alleen door het cadeautje zelf, maar ook door het gesprek en de oprechte aandacht die ze ontvingen. Velen hadden niet verwacht dat er naar hen zou worden omgekeken.
Mensen die tijdens kerst bij iemand werden uitgenodigd of bezocht, gaven aan dat ze voor het eerst in jaren niet alleen waren met kerst, wat ze geweldig vonden. Ze voelden zich minder eenzaam en in veel gevallen werd het contact zelfs na kerst voortgezet.
Tegenprestatie Wanneer het inwoners met een bijstandsuitkering niet lukt om zelfstandig vrijwilligerswerk te vinden en dit wel moet vanwege de tegenprestatie die de gemeente Emmen vraagt, dan helpt Sociaal Werk Sedna bij het vinden van en bemiddelen naar vrijwilligerswerk. Maatjes In het afgelopen jaar hebben we gezien dat het aantal vragen naar vrijwilligers die 1 op 1 ondersteuning willen bieden aan individuele inwoners met een lichte ondersteuningsbehoefte, door ons “maatjes” genoemd, is toegenomen. VIP! school In 2023 hebben 162 vrijwilligers deelgenomen aan de VIP!-school, georganiseerd vanuit VIP!. De VIP!-school is een vrijwilligersschool met workshops, cursussen en trainingen voor en door vrijwilligers. Ook vrijwilligers van externe organisaties kunnen meedoen aan het aanbod van de VIP!-school. Instanties kunnen hun aanbod op het gebied van vrijwilligersscholing ook aanbieden via de VIP!-school.
36
”
Ik had geen idee wat mij te wachten stond, maar het was een zeer interessante scholing. In mijn eigen bewoording zou ik zeggen “heel gaaf". Ik kijk nog met grote voldoening terug op de avond.
Deelnemer VIP! school
Een bijdrage leveren aan het voorkomen van overbelasting van mantelzorgers Het ondersteunen van individuele mantelzorgers In 2023 hebben wij 188 mantelzorgers ondersteund middels collectieve activiteiten om overbelasting te voorkomen en een gezond evenwicht te vinden tussen draaglast en draagkracht. Onder hen bevonden zich 55 jonge mantelzorgers.
”
Ik ben hier naar toe gekomen omdat mama dacht dat dat wel fijn voor mij zou kunnen zijn om eens met iemand anders over hoe het thuis gaat te praten.
Jonge mantelzorger (10 jaar) Het ondersteunen van de lokale contactpunten mantelzorg in de gebieden Medewerkers van Sociaal Werk Sedna ondersteunen de contactpunten mantelzorg (CPM’s) in de gebieden. Naast
ondersteunen van de
contactpunten bieden we
ook ondersteuning
bij het
realiseren van
lotgenotencontact per gebied. Het ondersteunen van de organisatie van de Week van de Mantelzorg en de Week van de Jonge Mantelzorger In 2023 hebben wij 200 mantelzorgers bereikt tijdens de Week van de Mantelzorg en de Week van de Jonge Mantelzorger. Het doel van deze evenementen is om mantelzorgers te waarderen en bij te dragen aan het creëren van een moment waarop zij de zorgtaken kunnen loslaten en iets leuks kunnen doen.
”
Het was een ontzettend gezellige middag. Heel fijn dat het een bingo gericht op de mantelzorger was.
Deelnemer mantelzorg bingo Het ondersteunen van de werkgroep jonge mantelzorgers Vanuit Sociaal Werk Sedna wordt ondersteuning geboden aan de werkgroep jonge mantelzorgers. Naast het ondersteunen van de werkgroep bieden we ook ondersteuning bij het realiseren van lotgenotencontact.
37
Samen met vrijwilligers en inwoners activiteiten opzetten die bijdragen aan het zorgen voor elkaar en aan het welbevinden van inwoners Collectieve activiteiten gericht op individuele inwoners In 2023 heeft Sociaal Werk Sedna 1.055 inwoners ondersteund zodat zij hun vrijwillige taak goed kunnen uitvoeren. Voorbeelden van deze diensten zijn Buurtbemiddeling, Mentor & Maatje, de formulierenbrigade, de tolkenpoule en de seniorenbezoekers.
”
Fijn dat we terecht kunnen bij een inloop. Wordt goed geholpen door de vrijwilligers.
Bezoeker formulierenbrigade Collectieve activiteiten gericht op groepen inwoners In 2023 heeft Sociaal Werk Sedna 1.316 deelnames gehad aan collectieve activiteiten die gericht waren op verschillende groepen inwoners. Deze activiteiten zijn ontstaan uit vragen en signalen vanuit de gemeenschap, waarbij Sociaal Werk Sedna samen met de inwoners zoekt naar antwoorden op hun behoeften. Sociaal Werk Sedna heeft onder andere de interculturele moedergroepen, de kledingdames, vrouwengroepen en de informele dagbesteding opgezet. Deze activiteiten worden meestal begeleid door vrijwilligers, met ondersteuning van een buurtwerker. Soms begeleidt de buurtwerker de activiteit samen met een vrijwilliger. Ondersteuning vrijwilligers zelfstandige groepen In 2023 heeft Sociaal Werk Sedna ondersteuning geboden aan 1.675 inwoners of organisaties bij het opzetten van activiteiten. Deze ondersteuning is meestal van tijdelijke aard.
”
Ik heb weer een doel in mijn leven. Ik heb weer sociale contacten en iets om naar uit te kijken.
Bezoeker koffiemiddag Meerhoekflat
38
4. Ondersteuning bij en preventie van huiselijk geweld
Geweld hoort nergens thuis. Samen met onze partners is onze ambitie het volledig stoppen van huiselijk geweld en kindermishandeling in de gemeente Emmen. Sociaal Werk Sedna draagt bij aan een verbeterde signalering van huiselijk geweld en biedt ondersteuning aan ouders en kinderen die hiermee te maken hebben. Daarnaast leveren we een bijdrage aan het nazorgtraject van intensieve trajecten met risico op herhaling.
Jaardoelen 1. Het bieden van hulpverlening bij huiselijk geweld en huisverboden. 2. Een integrale visie en aanpak ontwikkelen In het kader van de Aanpak Voorkomen Escalatie. 3. De uitkomsten van de pilot ‘Eerder samen signaleren’ worden verwerkt in een systeemgerichte aanpak voor de doelgroep. 4. Het inzetten van een ervaringsdeskundige om voorlichting te geven en hulpverleners te ondersteunen. 5. Maatschappelijke organisaties worden getraind in het signaleren van huiselijk geweld.
39
Bereik We zien dat het gerealiseerde bereik onder het geplande bereik ligt in 2023 voor deze maatschappelijke opgave:
Jaardoelen
Het bieden van hulpverlening bij huiselijk geweld en huisverboden
Een integrale visie en aanpak ontwikkelen In het kader van de Aanpak Voorkomen Escalatie De uitkomsten van de pilot ‘Eerder samen signaleren’ worden verwerkt in een systeemgerichte aanpak voor de doelgroep.
Dienst
Gepland Realisatie bereik
2023
100
40
-
-
N.t.b.
1
Psychosociale hulpverlening in het kader van Eerste Hulp bij Huiselijk geweld, nazorgtrajecten Participeren in het ontwikkelen van een integrale visie in het kader van ‘Aanpak Voorkomen Escalatie’ Samen met ketenpartners een systeemgerichte aanpak ontwikkelen.