Bijlage 1 - Programmaplan programma Duurzaamheid Energie en Klimaat

40

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

Voor elk risico wordt ingeschat hoe groot de kans is dat dit zich voordoet en wat de gevolgen zouden zijn voor planning, financiën en kwaliteit. Hierbij wordt uitgegaan van een 5-puntsschaal. Op basis hiervan prioriteren we de risico’s en te treffen beheersingsmaatregelen. Vervolgens benoemen we voor de grootste risico’s concrete maatregelen en bewaken we de uitvoering van de maatregelen. Voor de verdere afspraken wordt verwezen naar het kader risicomanagement Emmen Vernieuwt (EV) van 3 augustus 2017. De volgende risico’s worden al onderkend, en worden in de uitvoeringsfase van het programma nader uitgewerkt:

Welke risico’s zien we?

Hoe groot?

Welke maatregelen treffen we?

Te weinig capaciteit voor uitvoering programma binnen de organisatie

Hoog

CMT goed meenemen en in stelling brengen. CMT en college scherpe keuzes laten maken.

Te weinig geld voor uitvoering programma

Hoog

Afschalen als vanuit Den Haag onvoldoende geld toegezegd wordt.

Actuele situatie in de wereld/ EU/NL verandert sneller dan wij kunnen meebewegen

Hoog

Plan flexibel houden en korte lijntjes tussen opdrachtgever en opdrachtnemer voor snelle opschaling en bijsturing indien nodig.

Door recessie is er onvoldoende financiële ruimte bij bedrijven om te kunnen investeren

Midden

Flexibiliteit in planning aanbrengen, zodat onderdelen naar achteren geschoven kunnen worden.

Onvoldoende capaciteit in de markt

Midden

De energietransitie kan in een stroomversnelling raken als de samenleving in beweging komt. Op regionaal niveau zijn overheden in gesprek over een aanpak om hierop voorbereid te zijn.

Organisatie als geheel is te weinig in staat tot vernieuwing

Laag

Hier wordt onder andere aan gewerkt d.m.v. aansluiten bij ‘opgavegericht-, programmatisch en projectmatig sturen en werken’ en in samenhang met andere programma’s

41

8 Monitoring

Met de uitvoering van dit programmaplan willen we impact maken om een duurzaam, klimaatbestendig en circulair Emmen te bereiken. Om dit te kunnen sturen is monitoring nodig. Met monitoring meten we de voortgang van de benoemde doelen en van de projecten, processen en inspanningen. De programmaleider is primair verantwoordelijk voor de monitoring en verantwoording. De resultaten van de monitoring komen terug in de voortgangs- en jaarrapportages van Emmen Vernieuwt.

Monitoring op doelrealisatie We gebruiken meetbare indicatoren voor de monitoring van de doelen. De manier van monitoren en de daaraan gekoppelde indicatoren passen bij deze integrale en interdisciplinaire opgave. Per indicator wordt een nulmeting gedaan, een aantal tussentijdse metingen en een eindmeting. In het algemeen wordt door het monitoren duidelijker wat projecten, processen en inspanningen bijdragen aan bepaalde programmadoelstellingen en in welke mate. Daarnaast draagt monitoring bij aan het zichtbaar maken van resultaten. Op basis van de monitoring kan waar nodig en mogelijk (bij-)sturing op de uitvoering plaatsvinden. De uitkomsten van het monitoren zijn belangrijke informatie bij het jaarlijks actualiseren van het faseplan (en indien nodig herijken van het programma). Bij het monitoren wordt gebruik gemaakt van (beschikbare) data.

procesopdrachten, etc. Project-, procesmanagers, etc. rapporteren periodiek aan de programmaleider over de stand van zaken van de projecten, processen, etc. op het gebied van onder meer: - Realisatie van de afgesproken prestaties - Tijd (planning) - Geld (budget) - Kwaliteit - Eventuele risico’s - Betrokkenheid van stakeholders - Toekomstige ontwikkelingen

Rapportage Het programmabureau Emmen Vernieuwt rapporteert aan het college en de gemeenteraad over de belangrijkste ontwikkelingen op programmaniveau en de voortgang van de realisatie van programmadoelen en de daaraan gekoppelde projecten, processen, inspanningen (op budget, planning en risico’s). Deze rapportages zijn openbaar. Daarnaast wordt de raad maandelijks mondeling geïnformeerd door het college in de commissievergadering BME over de actuele ontwikkelingen binnen Emmen Vernieuwt.

Monitoring op voortgang inspanningen (projecten, processen, inspanningen) De programmaleider voert overleg met de programma-, project-, procesmanagers, etc. over de voortgang van de realisatie van de in opdracht weggezette projecten, processen, inspanningen, etc. binnen de gestelde kaders en randvoorwaarden. De projecten, processen, inspanningen, etc. worden uitgewerkt en vastgelegd in projectopdrachten,

42

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

43

9 Bronnen

Rijksoverheid, Klimaatakkoord, 2019, zie www.klimaatakkoord.nl Emmen, 2022, Coalitieakkoord 2022-2206 Emmen, Strategienota Emmen 2030 Emmen, 2021, Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie Emmen, 2021, Energienota Emmen, 2021, Transitievisie Warmte Emmen, Meerjaren onderhoudsplan (MJOP) Rijksoverheid, 2019, Industrietafel klimaatakkoord Rijksoverheid, 2019, Tafel Landbouw en landgebruik Klimaatakkoord Regio Drenthe, 2021, RES 1.0 Emmen, 2015, Structuurvisie Zonneakkers Emmen, 2022, ‘Laad maar’; Uitrol laadinfrastructuur elektrische voortuigen gemeente Emmen 2022-2026 Provincie Drenthe, 2021, Mobiliteitsprogramma 2021-2030 Emmen, 2018, Fietsplan Provincie Drenthe, 2021, Werkgeversaanpak provincie Drenthe Rijksoverheid, 2019, Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) Emmen, 2022, Plan bodemdaling Nieuw Amsterdam Rijksoverheid, 2016, Nederland Circulair Uitvoeringsprogramma Circulaire Economie 2020-2023 Emmen, 2021, Kadernota VANG Provincie Drenthe, 2021, BOCE-bereikbaarheidsagenda ‘Samenwerken aan een bereikbare regio’ Regionaal Mobiliteitsplan Drenthe 1.0

44

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

45

10 Colofon

Een uitgaven van gemeente Emmen, september 2022 Programmaplan Duurzaamheid, Energie en Klimaat Tekst Kernteam programma (Jaap Lobbezoo, Jeroen Dozeman, Matthijs de Jong, Wendy van der Veen) Projectmanager Dennis van Heteren Figuren en afbeeldingen Henk van Beilen, Carlein Maka (schrijver) Opmaak Henk van Beilen

46

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

47

Bijlage

Faseplan 2022-2023

48

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

49

Inleiding

In het programmaplan Duurzaamheid, Energie en Klimaat zijn de doelstellingen voor het programma opgenomen, de programmadoelen. Het realiseren van deze doelen voor 2050, zonder tussen doelen, is niet mogelijk, omdat de opgaven te groot en te complex zijn. Daarnaast is 2050 ver weg waardoor de urgentie niet of onvoldoende gevoeld wordt. Wat wel kan, is tussendoelen halen, op weg naar de doelen voor 2050. Doelen die de komende bestuursperiode gerealiseerd kunnen worden. Dit maakt het ook mogelijk om er concrete inspanningen (processen en projecten) aan te koppelen voor de komende jaren. Dit faseplan beschrijft de inspanningen voor 2022 en 2023.

Waarom dit faseplan Dit faseplan 2022-2023 is een bijlage bij het meerjarig programmaplan voor het programma Duurzaamheid, Energie en Klimaat. In het faseplan staan de inspanningen voor 2022 en 2023 van alle projecten en processen die toewerken naar de uiteindelijke programmadoelen. In dit faseplan zitten voornamelijk inspanningen die de gemeente nu al uitvoert. Dat is niet zo vreemd, want we beginnen niet vanaf nul. Er wordt al langere tijd gewerkt aan doelstelling op het gebied van de thema’s Energietransitie, Klimaatadaptatie en Circulaire Economie. Hoewel per thema verschilt hoe ver we met het thema zijn.

Status van het faseplan Dit faseplan wordt gelijktijdig vastgesteld met het programmaplan. Het faseplan is een bijlage, en wordt jaarlijks herijkt. De doelen uit het programmaplan worden niet jaarlijks herijkt, maar alleen als dat door nieuwe inzichten of grote veranderingen in de omgeving nodig is. Het faseplan wordt vastgesteld door het college van B&W en de gemeenteraad ontvangt dit ter informatie.

50

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

Programmalijn gebouwde omgeving Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Ervaring en kennis uit RREW-aanpak borgen in structurele aanpak energiebesparing en aanpak energie-armoede

uitvoeren

Kennis- en leertraject Publieke Ontzorging in Rietlanden doorlopen, ervaring borgen in WUP’s

uitvoeren

Uitvoering van de proeftuinen Regiodeal Zuid- en Oost-Drenthe, ervaring borgen in WUP’s

uitvoeren

Opstellen van een plan van aanpak voor vijf wijkuitvoeringsplannen, ism inwoners en stakeholders.

faciliteren

Opleiden 120 energie-coaches

uitvoeren

Met woningcorporaties wederzijdse verduurzamingsafspraken in nieuw Lokaal Akkoord vastleggen en uitvoeren

samenwerken

Programma verduurzaming gemeentelijk vastgoed uitvoeren

uitvoeren

Warmtenet: verkennen haalbaarheid in business case, bepalen eigen rol, verbinden vraag en aanbod

onderzoeken

Onderzoeken en faciliteren mogelijkheden geothermie voor glastuinbouw irt gebouwde omgeving

onderzoeken

Programmalijn industrie en bedrijvigheid Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Initiëren overlegstructuur voor publiek-private samenwerking

initiëren

Verbinden kennis & onderwijs in een PPS

faciliteren

Mede ontwikkelen visie en agenda PPS

samenwerken

Activeren bestaande werkgroep warmtenet

initiëren

Verkennen haalbaarheid warmtenet in business case

samenwerken

Verbinden industrie (privaat) met warmtevraag gebouwde omgeving (publiek)

initiëren

Meehelpen met: onderzoek opties energie-efficiency, ontwikkeling pva & uitvoering

samenwerken

Identificeren 10 grootste energie-verbruikende bedrijven. Via convenant tot acties komen.

samenwerken

Uitvoeren projecten GZI-Next (waaronder electrolyser, zonnepark, waterstofpunt)

faciliteren

Ondersteunen reductie aardgasverbruik Getec via vergunningverlening

faciliteren

Inzicht krijgen in energie infra behoefte, organiseren regionale & nationale afstemming

samenwerken

Samen pva ontwikkelen regionale oplossingen

samenwerken

Lobbyen voor stimuleringsfondsen en subsidies, het stimuleren van innovatie in bedrijven en onderwijs.

Lobby

51

Programmalijn glastuinbouw

Programmalijn duurzame mobiliteit

Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Participeren in onderzoeksproces van marktpartijen naar haalbaarheid geothermie als bron voor verduurzaming

onderzoeken

Aanbesteden nieuwe concessie openbare laadpalen

uitvoeren

Arrangeren collectieve groepsinkoop voor semipublieke locaties

uitvoeren

Onderzoek koppeling warmtenet en industrie (warmtenet en afvang en gebruik CO2)

samenwerken

Verduurzamen eigen wagenpark

uitvoeren

Uitvoeren Stimuleringsregeling Glastuinbouw Emmen (SGE)

uitvoeren

Opstellen subsidieregeling sloop vervuilende auto's

uitvoeren

Gezamenlijke verkenning gebiedsgerichte aanpak voor verduurzaming glastuinbouw

initiëren

Opstellen SUMP (Sustainable Urban Mobility Plan)

uitvoeren

Opstellen uitvoeringsplan Regionaal Mobiliteits Plan

uitvoeren

Realiseren 400 extra stallingsplaatsen en 24 uurs fietsenstalling op station

uitvoeren

Energieopwek en infrastructuur

52

Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Twee plannen maken voor doorfiets-routes

uitvoeren

Intensiveren lobby richting netbeheerders

lobby

Opstellen en uitvoeren aanpak voor meer forenzen op de fiets

uitvoeren

Routekaart elektriciteitsnetwerk verbreed met vraag hernieuwbare energie

uitvoeren

Bij grootschalige wegwerkzaamheden inzetten op duurzame of minder mobiliteit

uitvoeren

Bestemmingsplanprocedure Hoogspanningsstation Nw A’dam/ Veenoord

uitvoeren

Overleg met Enexis voor vergroten middenstation Veenoord

initiëren

Faciliterende en planologische rol bij initiatieven opwek hernieuwbare energie

faciliteren

Wind- en Zonfonds Pottendijk oprichten

uitvoeren

Vertalen doelen naar Omgevingsvisie

uitvoeren

Vertalen RES naar instrumenten Omgevingswet

uitvoeren

Met Ondernemend Emmen, provincie, Enexis zon op bedrijfsdaken verder vormgeven

initiëren

Structuur opzetten voor faciliteren en ondersteunen lokale energie-projecten

faciliteren

Opstellen beleidskader Financieel Meedoen voor realisatie zonneroute A37

uitvoeren

Opstellen inkoopdocument t.b.v. maatschappelijke tender Zonneroute A37, (marktconsultatie 2022)

uitvoeren

Participatieplan Lokaal eigendom Zonneroute A37 vastgesteld (VVE actief)

uitvoeren

GZI Next verder ontwikkelen, inclusief H2 vulpunt

faciliteren

Actualiseren Beleidsregel Maatschappelijk draagvlak bij wijken en dorpen

uitvoeren

Intensiveren lobby productie/inzet H2 (onrendabele top) in Brussel en Den Haag

lobby

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

53

Klimaatadaptie

Programmalijn wateroverlast

Energieopwek droogte

Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Deelname actie Steenbreek door gemeente Emmen

faciliteren

Deelname actie Steenbreek door gemeente Emmen

faciliteren

Klimaatadaptatie opnemen in prestatieafspraken met corporaties

uitvoeren

Uitvoeren bodemloket Droogte

uitvoeren

Klimaatadaptatie vertalen naar Omgevingsvisie en Omgevingsplan

samenwerken

Klimaatadaptatie opnemen in prestatieafspraken met corporaties

samenwerken

Opstellen Regionale Adaptatiestrategie (RAS)

uitvoeren

Klimaatadaptatie vertalen naar Omgevingsvisie en Omgevingsplan

uitvoeren

Opstellen regenwaterplan voor woonwijk Bargeres

samenwerken

Opstellen Regionale Adaptatiestrategie (RAS)

samenwerken

Monitoren geplaatste regen-meters

uitvoeren

Opstellen regenwaterplan voor woonwijk Bargeres

uitvoeren

Vier projecten Subsidie impuls gelden DPRA aanvragen

uitvoeren

Vier projecten Subsidie impuls gelden DPRA aanvragen

uitvoeren

Klimaatadaptieve uitvoering bebossingsstrategie Provincie Drenthe

samenwerken

Bodemdaling-problematiek Veenkoloniën blijven agenderen provinciaal en nationaal

lobby

Uitvoeren inspanningen project bodemdaling Nieuw Amsterdam

uitvoeren

Energieopwek hittestress

54

Omschrijving inspanning

Rol Gemeente

Deelname actie Steenbreek door gemeente Emmen

faciliteren

Klimaatadaptatie opnemen in prestatieafspraken met corporaties

uitvoeren

Klimaatadaptatie vertalen naar Omgevingsvisie en Omgevingsplan

samenwerken

Opstellen Regionale Adaptatiestrategie (RAS)

uitvoeren

Vier projecten Subsidie impuls gelden DPRA aanvragen

samenwerken

Klimaatadaptieve uitvoering bebossingsstrategie Provincie Drenthe

uitvoeren

Programmaplan duurzaamheid, energie en klimaat

Voor circulaire economie hebben we nog geen volledig overzicht met inspanningen. De eerste stap voor dit thema is het ontwikkelen van strategisch beleid, en op basis daarvan kiezen voor de meest kansrijke aanpak.

55

Colofon

Bezoekadres

Een uitgave van de gemeente Emmen

Raadhuisplein 1, 7800 RA Emmen Telefoon: 14 0591

gemeente.emmen.nl gemeente@emmen.nl 48677