Raadsvoorstel principeverzoek kerkgebouw HHG (1).pdf

Raadsvoorstel

Onderwerp

Behandelaar:

J.H. Timmerman – D. Ackema

Datum

Principeverzoek nieuw kerkgebouw HHG Doornspijk 22 maart 2022

Emailadres:

Portefeuillehouder

A.C. Sneevliet

Zaaknummer: Bijlagen

jan.henk.timmerman@elburg.nl daan.ackema@elburg.nl 205003 8

Te nemen besluit: 1.

2.

In te stemmen met het principeverzoek voor de bouw van een nieuw kerkgebouw en de HHG het plan verder laten uitwerken tot een ontwerpbestemmingsplan en de HHG mondeling en schriftelijk op de hoogte brengen van dit raadsbesluit. Een persbericht uit te laten gaan ter kennisgeving van het principebesluit.

Inleiding In 2016 heeft de Hersteld Hervormde Gemeente Doornspijk en Nunspeet (HHG) een eerste principeverzoek ingediend om gebruikmaking van een eigen kerkgebouw mogelijk te maken. Naar aanleiding van dit principeverzoek zijn verschillende alternatieven onderzocht en heeft het College van Burgemeester en Wethouders gesprekken gehad met het kerkbestuur. Destijds is op dit principeverzoek geen besluit genomen. In 2020 is onder leiding van een mediator een poging gedaan de huidige situatie, waarin de HHG en de Protestantse Kerk Nederland (PKN) het bestaande kerkgebouw aan de Zuiderzeestraatweg West 104 samen gebruiken, te bestendigen. Dit heeft echter niet tot het beoogde resultaat geleid. Sindsdien heeft de HHG verder gewerkt aan de realisatie van een eigen kerkgebouw. Hiervoor heeft het de locatie Zuiderzeestraatweg West 69 op het oog. Planologisch gezien is de realisatie van een kerkgebouw hier niet mogelijk. Naar aanleiding daarvan heeft de HHG, na verschillende ambtelijke overleggen, een uitgebreid principeverzoek ingediend als voorbereiding voor een partiële herziening van het bestemmingsplan. Ook is het plan bij een inloopochtend voor belangstellenden op 29 januari 2022 verder toegelicht en konden aanwezigen vragen stellen aan het kerkbestuur en de bouwcommissie.

Daarnaast heeft de HHG het principeverzoek op 22 februari 2022 gepresenteerd aan het college van Burgemeester en Wethouders. Vanwege de omvang, ruimtelijke impact en het maatschappelijke belang van het project, heeft het college in overleg met het presidium ervoor gekozen de besluitvorming over het principeverzoek over te laten aan u als gemeenteraad. Beoogd effect Indien wordt ingestemd met dit principeverzoek, zal de HHG een partiële wijziging van het bestemmingsplan voorbereiden en aanvragen, waarmee de realisatie van een nieuw kerkgebouw op het adres Zuiderzeestraatweg West 69 planologisch mogelijk wordt gemaakt. Argumenten 1.1. Het principeverzoek geeft een duidelijke ruimtelijke onderbouwing die in overeenstemming is met de Omgevingsvisie Elburg 2018 en de Visiekaart Omgevingsplan Doornspijk. In de Omgevingsvisie Elburg 2018, vastgesteld op 30 januari 2019, wordt ingezet op le efbare, vitale kernen met ruimte voor nieuwe ontwikkelingen. In de Omgevingsvisie heeft dit geleid tot een ambitie voor Doornspijk waarin is opgenomen dat het van belang is dat voorzieningen zo geconcentreerd mogelijk, nabij elkaar gelegen zijn. Hierbij ligt een accent op het behoud van de leefbaarheid, wat moet

2

gebeuren door een hoge sociale betrokkenheid en hoge participatiegraad aan het verenigingsleven. Een verdere uitwerking voor de (ruimtelijke) toekomst van Doornspijk is tot stand gekomen met inbreng van een breed opgezette klankbordgroep. Dit heeft geresulteerd in de Visiekaart Omgevingsplan Doornspijk zoals die in maart 2021 door u is vastgesteld. Het nieuw te bouwen kerkgebouw is beoogd op de locatie Zuiderzeestraatweg West 69. Op dit moment is het perceel in gebruik als kringloopwinkel. In het huidige bestemmingsplan “Doornspijk en Hoge Enk” heeft de locatie een bestemming ‘detailhandel – Tuincentrum’. Daarnaast ligt op het plangebied de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 2’. De oppervlakte van het perceel is ongeveer 5.700 m2. De oppervlakte van het huidige bouwvlak, exclusief het kleine gebouw dat gedeeltelijk op het naastgelegen landgoed ligt, is ongeveer 1.150 m2. In de Visiekaart is Doornspijk opgedeeld in een Woongebied en een Dorpsgebied. Centraal gelegen is het ‘zoekgebied Dorpshart’. De beoogde locatie is gelegen in het zogenaamde Dorpsgebied. In dit gebied wordt een menging van functies beoogd. Het principeverzoek om een nieuw kerkgebouw te bouwen op het perceel Zuiderzeestraatweg West 69 is hiermee niet in strijd. Op hoofdlijnen is de uitvoerbaarheid van het plan middels dit principeverzoek aangetoond. 1.2.

Uit het traject met de mediator in 2020 is gebleken dat onderzochte alternatieven geen andere mogelijkheden hebben opgeleverd.

Op verzoek van het college heeft een onafhankelijke mediator onderzoek gedaan naar alternatieve mogelijkheden. Dit onderzoek, ingegeven door de wens om de ruimtelijke impact zo beperkt mogelijk te houden, was er met name op gericht om duidelijk te krijgen of er een oplossing was te vinden waarbij beide kerkelijke gemeenten (HHG en PKN) de huidige samenwerking in het bestaande (grote) kerkgebouw aan de Zuiderzeestraatweg West 104 zouden kunnen en willen voortzetten. Dit bleek naar het oordeel van de HHG niet mogelijk vanwege principiële redenen (onder meer door een verschil in geloofsbeleving tussen beide kerkelijke gemeenten) en om praktische redenen zoals het elkaar kruisen van in-en uitgaande kerkgangers bij de zondagse erediensten en de grote druk op de bijz alen waardoor soms moet worden uitgeweken naar andere gebouwen in de omgeving. Ook andere opties zijn onderzocht maar bleken niet haalbaar. Tussen beide kerkgenootschappen is, met respect voor ieders standpunt, geen overeenstemming bereikt om blijvend samen te werken in het huidige kerkgebouw. Vanuit de wens van de HHG om een eigen kerkgebouw te hebben zijn de voorbereidingen hiervoor weer voortgezet. De Hervormde PKN gemeente blijft eigenaar en gebruiker van de bestaande kerk. 1.3.

Geen grote bezwaren gekomen uit het overleg met andere instanties en uitgevoerde onderzoeken.

Het oprichten van een nieuw kerkgebouw is een niet te onderschatten stap, zowel vanuit principiële en sociaal-maatschappelijke redenen, als ook om financiële redenen. Ook de ruimtelijk aspecten om een kerkgebouw goed in te passen op een geschikte locatie vraagt veel aandacht, onder meer vanwege de grote ruimtelijke impact. Gedacht kan worden aan de forse grootte, de extra parkeerdruk en een goede stedenbouwkundige en landschappelijke inpassing. Wij hebben in de afgelopen paar jaar, vooruitlopend op het nu ingediende principeverzoek, nadrukkelijk aan de HHG gevraagd om een uitgebreide onderbouwing voor te bereiden. Met wat er nu bekend is wordt met het principeverzoek een goed beeld verkregen van het schetsontwerp en de toekomstige situatie. Uit het overleg wat tot dusver is gevoerd met provincie, waterschap, ODNV, VNOG en het Oversticht zijn geen grote ruimtelijk-planologische bezwaren naar voren gekomen. Het ODNV heeft nog wel enkele voorwaarden gesteld die verder worden toegelicht bij kanttekening 1.5. 1.4.

Het principeverzoek biedt voldoende onderbouwing om vanuit een positieve grondhouding de HHG (op eigen risico) een concept ontwerpbestemmingsplan te laten voorbereiden.

Om te kunnen meewerken aan een nieuw kerkgebouw op het perceel Zuiderzeestraatweg West 69 moet het ter plekke geldende bestemmingsplan worden gewijzigd. In tegenstelling tot enige jaren geleden ligt er nu een goed onderbouwd verzoek en lijken er, met de nu bekende gegevens, geen bezwaren. De nog uit te voeren onderzoeken (zie hiervoor bij de kanttekeningen) en de verdere uitwerking tot een ontwerpbestemmingsplan kunnen, bij de afweging van het college en/of de gemeenteraad, uiteindelijk tot een andere uitkomst leiden. Op dit moment biedt het principeverzoek afdoende informatie om te veronderstellen dat een wijziging van het bestemmingsplan haalbaar wordt geacht.

3

2.1.

De inwoners op de hoogte stellen

Het principeverzoek betreft een majeure ruimtelijk en sociaal-maatschappelijk ontwikkeling voor de gemeente en uiteraard in het bijzonder voor Doornspijk. Om die reden is het goed om de inwoners van de gemeente op de hoogte te brengen van het genomen besluit. Daarom wordt voorgesteld om een persbericht uit te laten gaan om uw principebesluit bekend te maken. Kanttekeningen 1.1.

´Overcapaciteit’ kerkgebouwen

Het nieuwe kerkgebouw krijgt een capaciteit van maximaal 900 zitplaatsen, de plaatsen op de galerij hierbij inbegrepen. In het principeverzoek heeft de HHG onderbouwd dat deze capaciteit benodigd is. Echter is het gevolg van deze nieuwbouw c.q. de beëindiging van een gezamenlijk gebruik van de bestaande monumentale kerk van de PKN, met een capaciteit van bijna 1300 zitplaatsen, wel dat de huidige kerk een veel lagere bezetting krijgt. Dit geldt zowel bij de zondagse erediensten als ook de kerkelijke activiteiten gedurende de week. Door de nieuwbouw en de capaciteit van de huidige kerk ontstaat dorps breed bezien een zekere “overmaat” aan ruimte voor de kerkgenootsc happen. 1.2.

Verkeersdrukte Zuiderzeestraatweg West

Fietsers en voetgangers uit het dorp moeten, wanneer zij de nieuw te bouwen kerk van de HHG willen bezoeken, de drukke Zuiderzeestraatweg West oversteken. Dit leidt tot een onveilige verkeerssituatie bij de toegang van het terrein. Als oplossing hiervoor is afgesproken dat de HHG opgeleide verkeersregelaars inzetten op drukke momenten, met name bij aanvang en beëindiging van de zondagse diensten of andere diensten met veel bezoekers op doordeweekse dagen, om het oversteken veiliger te maken. Voor het autoverkeer zijn er minder conflictsituaties te verwachten, mits er voldoende parkeerplaatsen op eigen terrein worden gerealiseerd. Het zogenaamde “vol parkeren”, waar in de situatietekening in het principeverzoek mee wordt gerekend om genoeg parkeerplaatsen te realiseren volgens de gemeentelijke parkeernota, mag hierbij overigens niet worden meegerekend . Gelet op de CROW-norm, ervaringen elders en verkeerstellingen uit het verleden, denkt de HHG dat de parkeervraag op eigen terrein iets minder groot is dan de gemeentelijke parkeernorm van 0,2 parkeerplaatsen per bezoeker. Echter is in de overleggen met de HHG aangegeven dat aan de gemeentelijke parkeernorm moet worden voldaan. In de gevoerde overleggen heeft de HHG aangegeven aan deze parkeernorm te kunnen voldoen.

Met het oog op de verkeersdrukte is het ook van belang dat er afspraken worden gemaakt over de aanvangstijden van de kerkdiensten van de HHG. De HHG heeft in een verklaring aangegeven dat zij hun diensten altijd een half uur later zullen laten beginnen dan de diensten van de PKN. 1.3.

Aansluiting op provinciale weg

De Zuiderzeestraatweg is een belangrijke provinciale weg. De aansluiting hierop dient zorgvuldig en zo verkeersveilig mogelijk plaats te vinden, rekening houdend met diverse weggebruikers. Gesprekken vanuit de kerkelijke gemeente zijn hierover geweest met de provinciale medewerkers en bestuurders en later ook vanuit de gemeente, gezamenlijk met de HHG en de provincie. Een definitieve beoordeling en instemming van de provincie is hiervoor nog nodig. Dit wordt, indien wordt ingestemd met het principeverzoek, verderop in de procedure verder uitgewerkt. 1.4.

Verdere architectonische uitwerking nodig

Het schetsontwerp is op 8 december 2021 besproken met de welstandscommissie. Bij dit overleg zijn enkele duidelijke aanbevelingen gedaan met de vraag aan de architect om hier nog eens kritisch naar te kijken. Kernpunten waren dat de architectuur nog onvoldoende eenheid heeft en dat er geen aanleiding is om bij de architectuur van het naastgelegen hoofdgebouw van het landgoed aan te sluiten. In het bijgaande ontwerp van het kerkgebouw (bijlage 2 bij het principeverzoek, datum 8 november 2021)

4

ontbreekt nog de verwerking van het advies van de welstandscommissie. Verdere uitwerking van de architect kan in de vervolgprocedure, na het principebesluit, plaatsvinden. 1.5.

De nodige onderzoeken moeten nog (verder) uitgevoerd worden

Zoals hiervoor bij de argumenten genoemd is zijn er al veel onderzoeken uitgevoerd voor dit principeverzoek, die ook gebruikt kunnen worden voor de ruimtelijke onderbouwing bij het bestemmingsplan. Een aantal onderzoeken hebben echter nog wel verdere uitwerking nodig. Zoals nu in het advies van ODNV is vermeld gaat het om (aanvullend) onderzoek op het gebied van bodem, externe veiligheid, geluid en bedrijven & milieuzonering, luchtkwaliteit, ecologie waar onder een stikstofonderzoek volgens de meest recente richtlijnen en het vastleggen van de zorgplicht en het behoud van bomen. 1.6.

Waterhuishouding moet nog verder worden uitgewerkt

Het is nog niet duidelijk hoe tot een goede waterhuishouding wordt gekomen. Het Waterschap is hierbij de verantwoordelijke instantie. Van de HHG wordt verwacht dat zij aantonen hoe de waterberging –en afvoer wordt geregeld. Mogelijke extra kosten, bijvoorbeeld voor aansluiting op het gemeentelijk riool komen voor rekening van de initiatiefnemer. In overleg met het Waterschap is afgesproken dat de afstemming hierover in het vervolg van de procedure, na het principeverzoek, kan plaatsvinden. Financiën Voor de behandeling van het principeverzoek worden leges in rekening gebracht. Hierop is de legesverordening van toepassing. Indien in principe wordt ingestemd met de gewenste wijziging van het bestemmingsplan zal bij het verzoek tot partiële wijziging van het bestemmingsplan een anterieure overeenkomst worden opgesteld waarmee wordt geregeld dat de risico's en kosten voor het vervolg van de procedure en/of eventuele planschade niet voor rekening van de Gemeente Elburg zullen zijn , maar voor de initiatiefnemer de HHG. Dit geldt ook voor mogelijke schade als gevolg van de werkza amheden aan gemeentelijke eigendommen. Communicatie/burgerparticipatie Initiatiefnemers hebben als onderdeel van dit principeverzoek gesproken met een aantal inwoners in de buurt van de beoogde locatie. Hieruit zijn vooralsnog geen principiële bezwaren naar voren gekomen.

Opgemerkt moet worden dat dit uitsluitend ging om omwonenden die in de buurt van de beoogde locatie wonen. Tevens heeft de HHG op 29 januari 2022 een laagdrempelige inloopochtend georganiseerd voor belangstellenden, waarbij een presentatie werd afgespeeld waarop de visualisatie en schetsdoorsneden van het nieuwe kerkgebouw te zien waren. Daarnaast kon men vragen stellen aan leden van het kerkbestuur en de bouwcommissie. Een verslag van deze inloopochtend is in bijlage 6 bijgevoegd. De resultaten van deze participatie kunnen worden opgenomen in het ontwerp van het bestemmingsplan. Vervolg Indien in principe door de gemeenteraad wordt ingestemd met het verzoek van de HHG dan moet als volgende stap een partiële herziening van het bestemmingsplan worden voorbereid. Hiervoor dient de HHG een bestemmingsplan te laten voorbereiden door een erkend stedenbouwkundig adviesbureau. Dit conceptplan moet aansluiten bij het Omgevingsplan Doornspijk, wat op dit moment wordt voorbereid. Vervolgens komt het plan ter toetsing bij de gemeente. Bij een gunstig verloop van deze ver volgstappen kan het ontwerpplan op zijn vroegst vanaf september ter inzage worden gelegd voor een periode van 6 weken. In die weken kunnen zienswijzen worden ingediend bij de gemeenteraad.

Na de beoordeling van de zienswijzen ligt de bevoegdheid bij de gemeenteraad om al dan niet tot vaststelling van het bestemmingsplan voor het nieuwe kerkgebouw te besluiten.

5

Bijlage(n) 1. Principeverzoek inclusief bijlagen (zie subkopje) 2. Advies ODNV 3. Advies verkeer Provincie 4. Advies Waterschap 5. Advies Oversticht 6. Participatieverslag inloopochtend 29 januari 2022 7. Advies VNOG 8. Verklaring HHG over aanvangstijden Bijlagen bij Principeverzoek Kerkgebouw Doornspijk, datum 9 november 2021 1. Studie en schetsontwerp Landschappelijke inpassing, datum april 2017 2. Ontwerp kerkgebouw, datum 8 november 2021 3. Gespreksverslag overleg provincie, datum 25 juli 2018 4. Quick scan natuurtoets Zuiderzeestraatweg West, datum 2 juni 2021

Elburg, 22 maart 2022 Het college van burgemeester en wethouders, de burgemeester,

de secretaris,

ir. J.N. Rozendaal

P.W. Wanrooij