Raadsvoorstel Herziening financiële verordening en diverse nota’s

Raadsvoorstel

Onderwerp:

Datum: Portefeuillehouder:

Herziening financiële verordening en diverse nota's 21 oktober 2024 Mw. A.C. SneevlietRadstaak

Behandelaar:

Financieel adviseur

Zaaknummer: Bijlagen:

398961 1. Memo herziening financiële verordening en diverse nota’s 2a. Financiële verordening 2025 2b. Lijst privaatrechtelijke rechtshandelingen 2025 2c. Raadsbesluit privaatrechtelijke rechtshandelingen 2003 2d. Verstrekken rentedragende geldleningen aan verenigingen voor de (ver)bouw, aanleg c.q. aankoop van sportaccommodaties 3a. Nota reserves en voorzieningen 20252028 3b. Verloop reserves en voorzieningen (begroot per 1-7-2024) 4. Nota waardering en afschrijving 2025-2028 5. Gewijzigde nota rechtmatigheidsverantwoording 2023

Korte beschrijving voorstel: In onze financiële verordening zijn, conform artikel 212 van de Gemeentewet, onze financiële kaders en spelregels vastgelegd. Vanwege voortdurende ontwikkelingen in wensen en regelgeving, is deze verordening beoordeeld en op onderdelen aangepast. Deze aanpassingen zijn ook gedaan in de verschillende gemeentelijke nota's die voortvloeien uit de financiële verordening. In dit voorstel vragen we de raad om de nieuwe financiële verordening en de nieuwe of gewijzigde nota's vast te stellen. Te nemen besluit: 1.

2.

3.

Conform: a. bijlage 2a de financiële verordening 2025 vast te stellen en daarin 1. de OZB-bepaling uit artikel 4, lid 2, op te nemen; ÓF 2. de OZB-bepaling uit artikel 4, lid 2, niet op te nemen; b. bijlage 3a de nota reserves en voorzieningen 2025-2028 vast te stellen; c. bijlage 4 de nota waardering en afschrijving 2025-2028 vast te stellen; d. bijlage 5 de nota rechtmatigheidsverantwoording 2023 te wijzigen door het toevoegen van artikel 4.2.6 Tijdigheid melding begrotingsafwijkingen. Het besluit van de raad van de gemeente Elburg van 23 januari 2003 uit bijlage 2c, waarbij een lijst met privaatrechtelijke rechtshandelingen is vastgesteld waarover het college van burgemeester en wethouders de raad niet vooraf hoefde te informeren, en waarbij de raad de bevoegdheid om namens de raad rechtsgedingen, bezwaar - of administratief beroepsprocedures te voeren of voor te bereiden heeft overgelaten aan het college van burgemeester en wethouders, met ingang van 1 januari 2025 in te trekken. Het besluit van de raad van de gemeente Elburg van 27 mei 2013 uit bijlage 2d, waarbij de beleidsnotitie “Verstrekken rentedragende geldleningen aan verenigingen voor (ver)bouw, aanleg c.q.

aankoop van sportaccommodaties” is vastgesteld, en waarbij aan het college van b en w de bevoegdheid is gegeven om binnen de kaders van genoemde beleidsnotitie geldleningen aan verenigingen te verstrekken, met ingang van 1 januari 2025 in te trekken.

2

Inleiding Door ontwikkelingen op gebied van wensen en wet- en regelgeving sluiten de bestaande financiële verordening en de daarbij horende nota’s niet langer aan op de (gewenste) praktijk. Ten opzichte van de vorige versies van de verordening en nota’s zijn om die reden diverse onderdelen uit deze documenten geactualiseerd. In het memo, dat als bijlage 1 bij dit raadsvoorstel is bijgevoegd, worden alle actualisaties toegelicht. Voor de financiële verordening geldt dat aansluiting is gezocht met de modelverordening van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Met name op bepalingen over het budgetrecht en informatieplicht hebben actualisaties plaatsgevonden. Daarnaast heeft de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording tot wijzigingen geleid in de financiële verordening en de nota rechtmatigheid. Voor de oude versie van de nota reserves en voorzieningen geldt dat de in de financiële verordening bepaalde vierjarige looptijd ten einde is. Deze nota moet daarom opnieuw aan de raad worden aangeboden. Ten opzichte van de vorige nota geldt dat diverse reserves en voorzieningen zijn opgeheven of ingesteld. De nieuwe nota sluit daarom aan op de huidige reserves en voorzieningen van de gemeente. Ook zijn enkele kaders van deze reserves en voorzieningen geactualiseerd. De nota waardering en afschrijving is nog geldig, maar sluit op onderdelen niet langer aan met de praktijk.

In bijlage 1 worden de wijzigingen in de nota ten opzichte van de vorige versie toegelicht. Aanvullend kent de gemeente Elburg een treasurystatuut, waarin kaders voor ons treasurybeleid zijn uitgewerkt. De vorige versie van het treasurystatuut dateert uit 2015. Door diverse ontwikkelingen in de afgelopen jaren en de financiële uitdagingen die onze gemeente de komende jaren te wachten staat, wordt het treasurystatuut opnieuw onder de loep genomen. Conform de financiële verordening 202 5 stelt het college het treasurystatuut vervolgens vast en wordt dit document separaat en niet ter vaststelling, maar ter kennisgeving, gedeeld met de raad. In de beeldvormende vergadering zullen dit raadsvoorstel en alle bijbehorende stukken aan u verder worden gepresenteerd en toegelicht. Beoogd effect Duidelijke uitgangspunten en spelregels voor het financiële beleid van de gemeente, vastgelegd in actuele documenten die aansluiten op wet- en regelgeving, actualiteiten en de behoeftes van belanghebbenden. Argumenten 1.1.

Actualisaties van de financiële verordening, nota reserves en voorzieningen, nota waardering en afschrijving en nota rechtmatigheid zijn nodig en gewenst. Door ontwikkelingen op gebied van wensen en wet- en regelgeving zijn de financiële verordening en de diverse nota’s niet langer actueel. Om die reden zijn de verordening en nota’s op verschillende onderdelen aangepast. In de inleiding van dit voorstel is samengevat om welke wijzigingen dit gaat. Door de nieuwe financiële verordening en nota’s door de raad te laten vaststellen, beschikken we weer over actuele afspraken en kaders voor ons financieel beleid. Hieronder benoemen we de argumenten voor enkele belangrijke inhoudelijke wijzigingen. Onroerendezaakbelasting (OZB) Aan de voorliggende verordening uit bijlage 2a is artikel 4, lid 2, toegevoegd. Hierin wordt gesteld dat, in de financiële kaders van de begroting, de stijging van de onroerendezaakbelasting (OZB) voortaan wordt gebaseerd op de toegepaste prijsindexatie. Deze indexatie volgt uit de meest recente publicatie van het Centraal Plan Bureau (CPB). Met de opname van dit lid is beoogd te bevorderen dat de OZB, als belangrijke inkomstenbron van de gemeente, niet uit de pas loopt met de overige baten en lasten van de gemeente. Het lid volgt niet direct uit de modelverordening van de VNG en is nieuw ten opzichte van de vorige financiële verordening van de gemeente Elburg.

3

Uw raad wordt gevraagd om een keuze te maken tussen opname van het huidige lid 2 uit artikel 4 (zie bijlage 2a) of het weglaten van dit lid. Om die reden kan logischerwijs alleen worden ingestemd met besluitpunt 1a.1 óf 1a.2 – en niet met allebei. Hoogte reserves De hoogte van de reserves is afgestemd op de verschillende functies die deze kunnen hebben. In de nota reserves en voorzieningen heeft hierop een uitgebreide herziening plaatsgevonden. Per reserve is aangegeven wat de minimaal en maximaal gewenste omvang is. Het is aan de raad de kaders vast te stellen en omdat de bestedingen van de reserves een raadaangelegenheid zijn, moeten alle mutaties in de reserves door de raad worden goedgekeurd. Voor de reserve sociaal domein wordt een maximum voorgesteld van € 5 miljoen. Dit plafond wordt als toereikend geacht om alle verplichtingen en risico’s binnen het sociaal domein af te dekken. Bij de instelling van dit maximum is eenduidigheid gezocht met het plafond op de algemene reserve bouwgrondexploitatie, dat ook op € 5 miljoen ligt. Daarnaast wordt een minimum van € 2 miljoen op de reserve sociaal domein voorgesteld. Op die manier wordt geborgd dat eventuele risico’s binnen het sociaal domein door de reserve opgevangen kunnen worden.

Het college streeft ernaar om op termijn de risico’s binnen het sociaal domein nauwkeuriger in kaart te brengen en, indien mogelijk, op geld te zetten. Op deze manier zou voor het minimumniveau verder aansluiting gezocht kunnen worden met de algemene reserve en de algemene reserve bouwgrondexploitatie, waarvoor geldt dat de minimale omvangen in de geactualiseerde nota reserves en voorzieningen gelijk zijn gesteld aan de bij begroting berekende benodigde weer standscapaciteit. Voor een verdere toelichting op de minimale en maximale omvang per reserve verwijzen we u naar de nota reserves en voorzieningen uit bijlage 3a. Grensbedragen Bij rapportage op over- en onderschrijdingen op lasten, baten en investeringskredieten zijn grensbedragen aangegeven. Dit is in verband met gewijzigde regelgeving met betrekking tot rechtmatigheid. Zonder het vermelden van bedragen zou in principe iedere afwijking onrechtmatig zijn. Bij incidentele baten en lasten en uitgaven op investeringskredieten is een rapporteringsgrens van € 100.000 opgenomen. Bij structurele baten of lasten is dit € 25.000. Gekozen is voor een bedrag waarbij er sprake is van een praktische en substantiële grens om de raad adequaat en op het gewenste niveau te informeren. Overigens is, volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV), de raad bevoegd om de budgetten per programma toe te wijzen.

Daarbinnen is het college geautoriseerd de uitvoering vorm te geven. Bepalingen in de financiële verordening met betrekking tot het meld en van afwijkingen in de incidentele of structurele baten en lasten gelden dan ook op programmaniveau. Afschrijvingstermijnen In de nota waardering en afschrijving 2025-2028 zijn onder ander enkele afschrijvingstermijnen geactualiseerd op basis van verwachte economische levensduur. In het memo uit bijlage 1 bij het raadsvoorstel vindt u een verdere toelichting op deze en alle andere actualisaties. 1.2.

In de Gemeentewet is bepaald dat de raad de uitgangspunten voor het financiële beleid vaststelt. Dit gebeurt met de vaststelling van de financiële verordening, zo staat in artikel 212 van de Gemeentewet. De geactualiseerde nota’s vloeien voort uit de financiële verordening. De kaders voor deze nota’s zijn dan ook in de verordening opgenomen. Artikel 212 geeft verder aan dat de financiële verordening waarborgt dat aan de eisen van rechtmatigheid, verantwoording en controle wordt voldaan.

4

2.1.

In de nieuwe financiële verordening zelf is een geactualiseerde lijst met privaatrechtelijke rechtshandelingen opgenomen Artikel 8 van de nieuwe financiële verordening heeft betrekking op de informatieplicht van ons college richting uw raad in geval van privaatrechtelijke rechtshandelingen met ingrijpende gevolgen voor de gemeente (bijvoorbeeld aankopen boven een bepaald bedrag, het verstrekken van geldleningen en kapitaal aan verenigingen, instellingen en ondernemingen). Uw raad kan met dit artikel kaders geven aan de gevallen waarin u vooraf wensen en bedenkingen wil kunnen meegeven aan ons college met betrekking tot deze privaatrechtelijke rechtshandelingen met ingrijpende gevolgen voor de gemeente. Het tweede lid van artikel 8 van de nieuwe financiële verordening maakt het voor uw raad mogelijk om uitzondering op deze informatieplicht aan te wijzen. In de ‘oude’ financiële verordening werd verwezen naar een lijst met privaatrechtelijke rechtshandelingen, die was vastgesteld in 2003. Met de vaststelling van de nieuwe financiële verordening wordt de lijst uit 2003 vervangen door een nieuwe lijst, die ook nog eens rechtstreeks deel uitmaakt van de financiële verordening. 2.2.

In artikel 160, lid 1, onder e, van de huidige Gemeentewet is expliciet verwoord dat ons college ook bevoegd is om namens uw raad rechtsgedingen, bezwaarprocedures of administratief beroepsprocedures te voeren of handelingen ter voorbereiding daarop te ver richten. Ten tijde van het raadsbesluit van 23 januari 2003 was wat nu artikel 160, lid 1, onder e, van de Gemeentewet is minder expliciet ten aanzien van de bevoegdheid van ons college om namens uw raad te besluiten rechtsgedingen, bezwaarprocedures of administratief beroepsprocedures te voeren, of handelingen ter voorbereiding daarop te verrichten. In het huidige artikel 160, lid 1, onder e, van de Gemeentewet is expliciet vastgelegd dat ons college ook bevoegd is om namens uw raad rechtsgedingen, bezwaarprocedures of administratief beroepsprocedures te voeren of handelingen ter voorbereiding daarop te verrichten. Het huidige artikel 160, lid 1, onder e, van de Gemeentewet biedt uw raad wel de bevoegdheid om bijvoorbeeld op enig moment te besluiten om een reeds ing esteld bezwaar of beroep in te trekken.

De werkwijze van uw raad biedt naar onze mening voldoende mogelijkheden om uw raad te informeren over bijvoorbeeld een door ons namens de raad ingesteld bezwaar, beroep of civielrechtelijk geding en om op enig moment met uw raad van gedachten te wisselen over bijvoorbeeld de intrekking van zo’n bezwaar, beroep of civielrechtelijk geding. Hiervoor is het naar de mening van ons college niet nodig om de onderdelen 2 en 3 van het raadsbesluit van 23 januari 2003 (in geactualiseerde vorm) te handhaven. 3.1.

De uitzondering op de informatieplicht bij het verstrekken van rentedragende geldleningen aan verenigingen wordt in de nieuwe financiële verordening niet meer gemaakt. In de huidige financiële verordening is een uitzondering op de informatieplicht van ons college aan uw raad bepaald voor het verstrekken van leningen, waarborgen en garanties aan verenigingen voor zover werd bepaald aan de bij raadsbesluit van 27 mei 2013 vastgestelde beleidsnotitie “Verstrekken rentedragende geldleningen aan verenigingen voor (ver)bouw, aanleg c.q. aankoop van sportaccommodaties”. Deze uitzondering wordt in de nieuwe financiële verordening niet meer gemaakt. In het kader van de nieuwe financiële verordening geldt dus dat de informatieplicht van ons college aan uw raad ook geldt voor leningen aan verenigingen in relatie tot sportaccommodaties. Kanttekeningen n.v.t. Financiën n.v.t. Communicatie/burgerparticipatie Het besluit tot intrekking van de twee raadsbesluiten wordt na aanneming daarvan door uw raad bekend gemaakt in het digitale Gemeenteblad van Elburg. Vervolg Bij akkoord van de raad geldt dat de financiële verordening per 1 januari 2025 geldig is en wordt toegepast. De nieuwe nota’s treden per 1 januari 2025 in werking en zijn geldig tot en met 31 december 2028. De gewijzigde nota rechtmatigheidsverantwoording 2023 geldt bij vaststelling met terugwerkende kracht per 1 januari 2024.

5

Bijlagen 1. Memo herziening financiële verordening en diverse nota’s 2a. Financiële verordening 2025 2b. Lijst privaatrechtelijke rechtshandelingen 2025 2c. Raadsbesluit privaatrechtelijke rechtshandelingen 2003 2d. Verstrekken rentedragende geldleningen aan verenigingen voor de (ver)bouw, aanleg c.q. aankoop van sportaccommodaties 3a. Nota reserves en voorzieningen 2025-2028 3b. Verloop reserves en voorzieningen (begroot per 1-7-2024) 4. Nota waardering en afschrijving 2025-2028 5. Gewijzigde nota rechtmatigheidsverantwoording 2023

Elburg, 17 september 2024 Het college van burgemeester en wethouders, de burgemeester,

de secretaris,

ir. J.N. Rozendaal

Mw. mr. A.H. van der Maat-Bosma