Jaarstukken 2023 Def (incl controle verklaring)

Inhoudsopgave Blad:

1.

Inleiding 1.1 1.2

2.

2

Leeswijzer Financiële beschouwing

3 4

Jaarverslag Programmaverantwoording 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9

3.

Programma 0: Programma 1: Programma 2: Programma 3: Programma 4: Programma 5: Programma 6: Programma 7: Programma 8:

9

Bestuur en ondersteuning Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, R.O. en stedelijke vernieuwing

10 19 25 28 33 37 44 57 62

Jaarverslag Paragrafen 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9

4.

Paragraaf 1: Paragraaf 2: Paragraaf 3: Paragraaf 4: Paragraaf 5: Paragraaf 6: Paragraaf 7: Paragraaf 8: Paragraaf 9:

69

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Wet open overheid Verbonden partijen Grondbeleid Lokale heffingen Subsidies

70 76 80 83 87 89 97 102 108

Jaarrekening Overzicht van baten en lasten 4.1 4.2

5.

113

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening

114 115

Jaarrekening Balans 5.1 5.2

6.

119

Balans Toelichting op de balans

120 122

Bijlagen 6.1 6.2

141

Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen

142 144

1

Jaarstukken 2023 Inleiding Het jaar 2023 ligt achter ons. In dit document kijken we terug. In deze jaarrekening treft u de inhoudelijke en financiële verantwoording over de behaalde resultaten. Als college zijn we blij met de behaalde resultaten. In 2023 is er veel in gang gezet. De dienstverlening aan onze inwoners heeft volop gedraaid. Paspoorten, vergunningen, uitkeringen werden uitgegeven. Het cijfer dat de gemeente Elburg van de inwoners voor die dienstverlening krijgt is goed. Samen met onze maatschappelijke partners is gewerkt aan grote projecten. Er werd een nieuw beleidsplan sociaal domein opgeleverd, de uitvoering daarvan is inmiddels in volle gang. Ook werd gewerkt aan plannen voor de multifunctionele accommodatie in Doornspijk en aan plannen om de woningbouw binnen de gemeente een impuls te geven. Voorbereidingen om te komen tot een renovatie van het gemeentehuis werden getroffen. En in de regio Kop van de Veluwe werden belangrijke samenwerkingsafspraken gemaakt voor grote gebiedsopgaven. In de programmaverantwoording van deze jaarstukken leest u hier meer over. Nieuw in deze jaarrekening is de rechtmatigheidsverantwoording. Sinds 2023 is dat een verplichting van het college en daarover rapporteren we u in deze jaarrekening. Financieel kijken we goed terug. Het jaarrekeningsaldo sluit met een positief resultaat van € 2.743.000.

Tegelijk zien we als we naar de toekomst kijken financieel moeilijke jaren op de gemeente afkomen. Als college bereiden we ons daarop voor door middel van een Perspectiefnota 2024. Kortom, in 2023 is veel gebeurd en het bestuursakkoord is in volle uitvoering. Financieel sluiten we positief af én we kijken goed naar de inhoudelijke en financiële uitdagingen die op ons afkomen. Wordt vervolgd! Het college van burgemeester en wethouders gemeente Elburg, Juni 2024

2

1.1 Leeswijzer Voor u liggen de jaarstukken over 2023 van de gemeente Elburg. De verantwoording heeft betrekking op het boekjaar 2023. De jaarstukken zijn in overstemming met de eisen van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) opgesteld. In onderstaande tabel zijn de onderdelen van de jaarstukken met toelichting opgenomen: Jaarstukken

Onderdeel

Financiële beschouwing

Jaarverslag

Toelichting Hierin wordt ingegaan op de belangrijkste afwijkingen in de jaarrekening, ten opzichte van de begroting. Voordelen worden gepresenteerd met een V, nadelen met een N. Verder worden in de beschouwing enkele kengetallen gepresenteerd.

Programma verantwoording

In de programmaverantwoording worden per programma de volgende onderdelen weergegeven:  Algemene informatie & gemeentelijke beleidskaders  Doelstellingen  Welke activiteiten en prestaties hiervoor zijn ondernomen  Indicatoren  Wat het programma heeft gekost (De verschillen per beleidsveld worden in de jaarrekening toegelicht) De programma’s zijn onder te verdelen in taakvelden. Per taakveld worden verschillen groter dan € 25.000 verklaard.

Paragrafen

Jaarrekening

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening

In negen paragrafen wordt verslag gedaan van de beleidslijnen met betrekking tot beheersmatige aspecten, alsmede lokale heffingen en verstrekte subsidies. In een extra paragraaf wordt nadere toelichting gegeven over de (financiële) gevolgen van corona. Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening bevat per programma de gerealiseerde baten en lasten en het saldo daarvan. Daarnaast zijn de algemene dekkingsmiddelen en onvoorziene uitgaven apart vermeld. Aan het eind wordt het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten gepresenteerd. Na aftrek van de werkelijke toevoegingen en onttrekkingen aan reserves volgt het gerealiseerde resultaat.

Balans

Hier is de balans per 31 december 2022 en per 31 december 2023 opgenomen.

Toelichtingen

Hier zijn de toelichtingen op de balans en het overzicht van baten en lasten opgenomen. Tevens bevat dit onderdeel een weergave van het verloop van de post onvoorzien en een verschillenanalyse plus toelichting daarop. Tevens ter toelichting:  Een overzicht van de aanwending van het bedrag voor onvoorzien  Een overzicht van incidentele baten en lasten per programma  Een overzicht van structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves  Een overzicht van de verantwoording Wet normering bezoldiging topfunctionarissen

Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen

SiSa

SISA staat voor single information en single audit. Het is een systeem dat is ingevoerd voor de verantwoording van onder andere specifieke uitkeringen. Deze verantwoording hoort als bijlage bij de jaarstukken.

3

1.2 Financiële beschouwing Resultaat 2023 op hoofdlijnen Het jaarrekeningsaldo sluit met een positief resultaat € 2.743.000. In onderstaande tabel wordt per programma weergegeven hoe de realisatie zich ten opzichte van de begroting verhoud. Omschrijving

(* € 1.000)

Primitief

Begroting

Rekening

na wijziging Bestuur en ondersteuning

5.058

N

4.372

N

3.509

N

Veiligheid

2.282

N

2.269

N

2.260

N

Verkeer, vervoer en waterstaat

N

3.184

N

3.448

N

2.921

Economie

549

N

290

V

28

V

Onderwijs

2.171

N

2.667

N

2.040

N

Sport, cultuur en recreatie

4.218

N

4.631

N

4.503

N

Sociaal domein

21.783

N

21.689

N

19.084

N

531

N

1395

N

530

N

1.455

N

1.520

N

2.051

N

Overhead

8.687

N

8.413

N

8.492

N

Algemene dekkingsmiddelen

48.392

V

51.849

V

52.140

V

Onvoorzien

70

N

0

-

0

-

Heffing Vennootschapsbelasting

0

167

N

35

N

Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, R.O. en stedelijke vernieuwing

Gerealiseerde saldo van baten en lasten

1.596

N

1.568

V

6.743

V

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves

1.758

V

774

V

4.000

N

162

V

2.342

V

2.743

V

Gerealiseerd resultaat

Bij de najaarsrapportage, waarin we de cijfers tot en met september 2023 hebben gepresenteerd, hebben wij aan uw raad alvast een overschot van € 2.342.000 verantwoord en verklaard. Daarmee valt het resultaat € 401.000 voordeliger uit dan bij de najaarsrapportage 2023 werd verwacht. Dit aanvullende voordeel wordt grotendeels verklaard door niet-bestede restantbudgetten met een verzoek tot overheveling naar 2024. Het gaat hierbij om een totaalbedrag van € 1.153.000. Deze restantbudgetten geven een voordeel in het jaarresultaat 2023. Door het bedrag te bestemmen aan de algemene bestemmingsreserve houden we de middelen beschikbaar voor besteding in 2024. De restantbudgetten is opgebouwd uit de volgende posten: Omschrijving

Bedrag x € 1.000

Omgevingswet decembercirculaire

179

Ontsluiting kruismaten

132

Versnelling woningbouw

125

Voorbereiding fietsstimulering

119

Organisatie ontwikkeling

93

Bestuurlijke samenwerking

77

Vastgoed (optimalisatie)

75

Maatschappelijke begeleiding

57

Ruiter- wandel- MTB routes

50

Ouderenbeleid

33

Aanschaf camera’s

30

Implementatie Wet Open Overheid

30

4

Website stage

25

Handhaving bouw

25

Gebiedsgerichte aanpak decembercirculaire

23

Overige over te hevelen budgetten

80

Totaal over te hevelen naar 2024

1.153

Voor de posten boven de € 100.000,- volgt een korte toelichting: Omgevingswet decembercirculaire: Vanuit het rijk zijn er, in de decembercirculaire, middelen beschikbaar gesteld voor het implementeren van de omgevingswet. Deze middelen worden in 2024 ingezet voor het betreffende doel. Ontsluitingkruismaten: Het project is vertraagd door hernieuwde inzichten welke moeten worden afgewogen. Versnelling woningbouw: Door personeelsgebrek is het project vertraagd en vindt het doorgang in 2024 Voorbereiding fietsstimulering: Betreft een meerjarig project waarbij de overgebleven middelen worden doorgezet naar het volgende jaar. Tegenover het voordeel voortkomend uit de overlopende budgeten staan een aantal voor- en nadelen op andere onderdelen. In de tabel hieronder vatten we de effecten groter dan € 250.000 samen. Bedragen x € 1.000 Omschrijving

Toelichting

Begroot resultaat na najaarsrapportage 2023

Bij de najaarsrapportage 2023 was een voordelig resultaat voorzien van € 2.342.000.

2.342

V

Over te hevelen budgetten

Er zijn restantbudgetten met een verzoek tot overheveling naar 2024. Deze restanten geven een voordeel in het jaarresultaat 2023, omdat de geraamde budgetten niet of slechts gedeeltelijk zijn besteed. In totaal bedraagt het voordeel € 1.153.000.

1.153

V

Afwikkeling faillissement hulpmiddelencentrum (HMC) 2019

Het faillissement van het HMC is eind 2023 afgewikkeld. Dit geeft een voordeel voor de gemeente Elburg van € 374.000.

374

V

Leges omgevingsvergunningen

Minder legesopbrengsten gerealiseerd dan ingeschat bij najaarsrapportage 2023. Uitgangspunt voor de inschatting bij najaarsrapportage was een vergelijkbaar verloop met 2022.

-312

N

-814

N

2.743

V

Overige verschillen < € 250.000 Saldo van baten en lasten

V/N

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves In totaal wordt er voor € 3.998.000 aan de reserves toegevoegd, dit bestaat uit vele stortingen en onttrekkingen. Het nadeel is als volgt te duiden: een storting aan de reserve sociaal domein uit een voordeel vluchtelingen Oekraïne (€ 770.000) als mede het egaliseren van andere voordelen op sociaal domein (€ 2.027.000). Het terugstorten van niet uitgevoerde zaken vanuit de algemene bestemmingsreserve (€ 1.380.000). Tevens is er een nadeel door lagere winsten waardoor de storting aan de bouwgrond reserve lager is (€ -395.000). Daarnaast zijn er nog een aantal kleine verminderde stortingen aan diverse reserves (€ -246.000). In het overzicht van de ontwikkeling van de reserves is waar te nemen dat de totale mutaties van zowel de algemene- als bestemmingsreserves overeenkomt met de toevoeging van € 3.998.000,-. Deze mutaties zijn conform de nota reserves en voorzieningen verwerkt.

Bouwgrondexploitatie In 2023 is binnen de diverse complexen in totaal 12.152 m2 grond verkocht. In totaal is ca. € 1.765.000 aan opbrengsten ontvangen. Aan uitgaven is ca. € 518.000 verantwoord. Verder is € 370.000 toegevoegd aan de algemene reserve bouwgrondexploitatie als tussentijdse winst op Broeklanden fase I en is er € 29.000 aan de reserve toegevoegd omdat het verwachte verlies voor Vossenakker Zuid lager uitvalt dan bij de vorige herziening.

5

C 20 30 33 34 39 41 43 45 46 47 48 49 50

Complex Oude Bleeksweg Wimpel 6 Kopse Waard Hokseberg Vossenakker Zuid Horstkamp Vossenakker Noord Gerichtenweg Broeklanden fase 2 Petraschool Volkstuinlocatie Waterlanden fase 2 Verspreide percelen Waarde

Waarde 1/1 31 190 803 11 361 1.051 476 242 3.494 281 14 468 347 7.770

Bedragen x € 1.000 Inkomsten Winst

Uitgaven

Voorziening

Waarde 31/12 31

190 23

826 11

95 187 19 31 94 12

-29 56 10 21 1.401 61 14

485 1.182 485 251 2.556 231

370

59 518

1.765

370

527 347 6.922

-29

Voor het berekenen van de tussentijdse winst wordt de percentage of completion (POC) methode gebruikt. In totaal is nu een tussentijdse winst van € 1.303.000 genomen op onderstaande vier actieve grondexploitaties. Onderdeel daarvan is de in 2023 genomen winst van € 370.000 op het complex Broeklanden II. Winsten en verliezen worden verrekend met de reserve bouwgrondexploitatie. In de paragraaf grondbeleid in deze jaarstukken lichten we de ontwikkelingen op de diverse complexen verder toe.

C 33 39 46 47

Complex Kopse Waard Vossenakker Zuid Broeklanden II Petraschool

Bedragen x € 1.000 POC 2021 POC 2022

POC t/m 2020 83

83

POC 2023

Tussenstand

-3 201

-81 732

370

1.303

199

651

370

1.303

Financiële positie Onderstaande kengetallen zijn ter ondersteuning van de beoordeling van de financiële positie en geven inzicht in de financiële weerbaarheid. Kengetal - jaarrekening

R2022

B2023

1a. Netto schuldquote

C

11%

C

39%

A

B

C

35%

A

A

B

C

53%

A

A

B

1b. Netto schuldquote gecorrigeerd met verstrekte leningen

A

B

C

3%

2. Solvabiliteitsratio

A

B

C

51%

A

B

R2023 A

C

1%

B

C

-4%

B

C

65%

B

3. Grondexploitatie

A

B

C

9,66%

A

B

C

10%

A

B

C

4,66%

4. Structurele exploitatieruimte begroting

A

B

C

2,2%

A

B

C

4%

A

B

C

5,28%

5a. Belastingcapaciteit

A

B

C

61%

A

B

C

94%

A

B

C

86%

C

76

C

77

A

B

C

76

5b. Woonlasten, Coelo rangnummer

A

B

A

B

6a. Weerstandsratio - incidenteel

A

B

C

1,62

A

B

C

1,59

A

B

C

1,75

6b. Weerstandsratio - structureel

A

B

C

0,53

A

B

C

0,47

A

B

C

0,92

7. Liquiditeit

A

B

C

1,26

A

B C

1,05

A

B

C

1,78

C

475

B

1.189

C

37,65

8. Netto schuld per inwoner

A

B

A

C

A

B

De financiële positie is aan het eind van 2023 op bijna alle onderdelen A ‘minst risicovol’. Alleen de ratio ‘Weerstandsratio – structureel’ scoort een ‘C’. De structurele weerstandratio is < 1,00. Dit is als gevolg van het risicobedrag welke is opgenomen voor de uitvoering jeugd. Deze ratio is een verwachting en geen daadwerkelijk feit voor de balanscijfers per 31 december 2023.

Ontwikkeling reserves en voorzieningen Onderstaand het verloop van de reserves.

6

Reserves Algemene reserve Algemene reserve bouwgrondexploitatie Algemene bestemmingsreserve Nog te bestemmen resultaat Totaal algemene reserves Reserves OBR Sociaal domein OBR Onderwijshuisvesting OBR MFC 't Harde OBR Vervanging vervoermiddelen OBR Begraafrechten OBR ICT OBR Woonfonds voor flexwoningen OBR Herhuisvesting gemeentekantoor OBR Reinigingsheffingen OBR Openbare ruimte OBR Personeelsvoorzieningen OBR Precarioheffing OBR Leefbaarheid Totaal bestemmingsreserves

Saldo 31-12-2022 13.750 4.320 2.078 6.145 26.293

Toevoeging

Onttrekking

0 399 2.571 2.743 5.713

0 174 1.569 6.145 7.888

Saldo 31-12-2022 6.985 9.128 2.443 777 788 0 0 0 40 3.654 108 3.987 1.887 29.797

Toevoeging

Onttrekking

5.698 1.990 0 99 0 1.195 591 500 970 372 0 0 70 11.485

686 843 124 87 394 0 0 0 208 227 0 0 500 2.569

Saldo 31-12-2023 11.997 10.275 2.319 789 394 1.195 591 500 802 3.799 108 3.987 1.957 38.713

56.090

17.837

10.457

63.470

Totaal reserves

Saldo 31-12-2023 13.750 4.544 3.080 2.743 24.117

Onderstaand het verloop van de voorzieningen. Omschrijving bedrag x € 1.000 Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's: Voorziening pensioen voorm. Wethouders Voorziening wachtgeld wethouders Voorziening wachtgeld personeel Subtotaal Onderhoudsegalisatievoorzieningen: DBM Onderhoud gebouwen DBM Onderhoud monumenten DBM Onderhoud dorpshuizen DBM Onderhoud zwembad DBM Onderhoud haven Subtotaal Door derden beklemde middelen: Voorziening afvalstoffenheffing Voorziening rioolheffing Voorziening parkeerfonds Subtotaal Totaal voorzieningen

Boekwaarde 31-12-2022

Toevoeging

Vrijval

3.018 218 3.236 880 95 677 175 0 1.826

Aanwending

Boekwaarde 31-12-2023 76 90

31 31

2.942 128 31 3.101

166

45 5 40 65

520

155

520

405 99 717 240 0 1.461

0 2.783 76 2.859

0

64 64

705

0 2.078 12 2.090

7.922

186

64

1.392

6.652

705

Financiële onrechtmatigheid Verantwoordelijkheid college van burgemeester en wethouders Met ingang van het verslagjaar 2023 gaan colleges van burgemeester en wethouders van gemeenten zelf een rechtmatigheidsverantwoording (verder RMV) opstellen, die opgenomen zal worden in de jaarrekening. Hiermee leggen gemeenten zelfstandig verantwoording af over de naleving van geldende wet- en regelgeving bij de totstandkoming van de baten en lasten en balansmutaties in de jaarrekening. Deze wetswijziging vloeit voort uit de voorstellen van de commissie Depla, zoals opgenomen in het rapport ‘Vernieuwing van de begroting en verantwoording van gemeenten’. Bij de waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door de raad op 18 december 2023 vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door de raad bepaald en bedraagt 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 2.535.000.

7

Single information Single audit SiSa bijlage Single information, Single audit: eenmalige informatieverstrekking, eenmalige accountantscontrole. SiSa is de manier waarop per jaar verantwoord wordt over de besteding van specifieke uitkeringen. SiSa is volledig ingebed in het reguliere jaarrekeningproces. Onze gemeente moet elk jaar aan het Rijk melden of en hoe het geld van de specifieke uitkeringen is besteed. Deze verantwoording hoort als bijlage bij de jaarstukken. De hoofdregel is dat alle medeoverheden die een specifieke uitkering ontvangen, of direct van het ministerie, of indirect van een provincie of gemeente, verantwoorden via SiSa. We zien sinds 2021 een grote toename in het aantal regelingen, deels door corona en de Oekraïense vluchtelingen. Te verantwoorden regelingen in 2023: Verstrekker

Nr.

Specifieke uitkering

Ministerie JenV Ministerie FIN

A16 B2

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek

Ministerie BZK Ministerie BZK

C32 C55

Regeling specifieke uitkering ventilatie in scholen Aanpak energiearmoede

Ministerie BZK Ministerie BZK

C62 C92

Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid

Ministerie BZK

C94

Regeling houdende regels verstrekking specifieke uitkering aan gemeenten verduurzaming [...] van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties

Ministerie OCW Ministerie OCW

D8 D14

Onderwijsachterstandenbeleid 2019-2022 (OAB) Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen

Ministerie OCW Ministerie OCW

D19 D22

Tijdelijke onderwijshuisvesting ontheemden Regeling specifieke uitkering voor de voorschoolse educatie aan ontheemde peuters

Ministerie IenW Ministerie IenW

E3 E44b

Subsidieregeling sanering verkeerslawaai Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptie 2021-2027 (SiSa tussen medeoverheden)

Ministerie IenW Ministerie SZW

E84 F28

Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023 Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid

Ministerie SZW Ministerie SZW

G2 G3

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet 2019 Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004 (exclusief levensonderhoud beginnende zelfstandigen) 2004

Ministerie SZW Ministerie SZW

G4 G10

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) Wet inburgering 2021_gemeentedeel 2022

Ministerie SZW Ministerie SZW

G12 G13

Kwijtschelden publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire Onderwijsroute 2022 _ deel gemeente

Ministerie VWS Ministerie VWS

H4 H8

Regeling specifieke uitkering stimulering sport Regeling Sportakkoord 2020-2022

Ministerie VWS Ministerie VWS

H12 H21

Regeling specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken Specifieke uitkering cliëntondersteuning

Ministerie VWS

H30

Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026

Ministerie VWS Ministerie VWS

H32 H35

Regeling specifieke uitkering Meerkosten Energie Openbare Zwembaden Specifieke uitkering IZA-doelen 2023-2026

Maatregelenbeleid Het maatregelenbeleid treedt in werking als een medeoverheid niet voldoet aan de procedure die is vastgesteld voor de verantwoording over specifieke uitkeringen. Als de verantwoordingsinformatie niet tijdig en/of niet plausibel aangeleverd wordt, kan de minister besluiten de bevoorschotting van de uitkeringen uit het Gemeentefonds op te schorten. Na ontvangst van de verantwoordingsinformatie of na afloop van de maximale opschortingstermijn kunnen de verstrekkers van de specifieke uitkeringen overgaan tot het financieel vaststellen. Het ontbreken van verantwoordingsinformatie of door de accountant gemelde fouten en onzekerheden kan gevolgen hebben voor de hoogte van de vaststelling.

Kerngegevens per 31 december 2023 Omschrijving Aantal inwoners

31 december

Aantal uitkeringsgerechtigden

2018 23.090

2019 23.163

2020 23.429

2021 23.743

2022 24.041

2023 23.906

236

228

241

241

223

212

8

Jaarverslag Programmaverantwoording

9

Programma 0

Bestuur en ondersteuning Het programma 'bestuur en ondersteuning' gaat over de algemene zaken die nodig zijn om de gemeente draaiend te houden. Denk hierbij aan het gemeentehuis, het college, burgerzaken, financieringskosten of ICT. De algemene inkomsten horen hier ook bij: de uitkering uit het gemeentefonds en de lokale lasten zoals de OZB en de parkeerbelasting. Missie Wij zijn een betrouwbare en dienstverlenende organisatie, die betrokken is bij onze inwoners, organisaties en ondernemers. Samen met hen werken wij aan een leefbare en duurzame samenleving. Wij zijn trots op het werk. Wij voelen ons verbonden met de samenleving en met elkaar. Kortom, samen aan zet voor Elburg! Visie Samen aan zet voor Elburg wordt als volgt bereikt: 

De inwoners, organisaties en ondernemers staan centraal in ons handelen.



We gaan er vanuit dat inwoners, organisaties en ondernemers hun verantwoordelijkheid nemen



voor zich zelf en hun omgeving. Als dat niet lukt, kunnen zij rekenen op ondersteuning van de gemeente.



Wij zoeken actief de samenwerking met onze inwoners, organisaties, ondernemers en buurgemeenten.



Wij werken oplossingsgericht aan resultaten voor onze inwoners, organisaties en ondernemers.



Wij doen wat we zeggen en zeggen wat we doen.

Kernwaarde

Omschrijving

Wij denken mee

We kijken naar de vraag achter de vraag om te achterhalen wat de burger wil bereiken. We maken maatwerk mogelijk als de situatie daarom vraagt. We wegen daarbij de belangen van inwoners én het algemeen belang zorgvuldig af. We leggen de keuzes uit met goede argumenten.

Wij zijn betrokken en professioneel

We verbinden ons met anderen om tot resultaat te komen. We hebben een open en uitnodigende houding en informeren elkaar over relevante zaken. We tonen interesse in de ander en gaan respectvol met elkaar om van mens tot mens. We investeren in talentontwikkeling.

Wij benutten de kracht in de samenleving

We zoeken actief de samenwerking met inwoners, organisaties, ondernemers en andere gemeenten. We bekijken per opgave of thema welke rol we als gemeente hebben.

Wij zijn klantgericht

We voelen ons verantwoordelijk voor de diensten die we verlenen en de taken die we uitvoeren. We maken eigen keuzes binnen de kaders en nemen initiatief om zaken verder te brengen en resultaten neer te zetten. We willen de klant positief verrassen.

10

Wij zijn betrouwbaar

We zijn betrouwbaar, mensen kunnen op ons rekenen. We zeggen wat we doen en doen wat we zeggen. We leren van wat er goed en fout gaat en zijn daar open over.

In de komende jaren willen we onze ambities en ontwikkelingen samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners en onze regionale partners vormgeven.

Verbonden partijen De resultaten hebben we behaald samen met de verbonden partijen:  Regio Zwolle  Kop van de Veluwe Taakvelden Taakveld bestuur Organisatie Portefeuillehouder burgemeester Ir. J.N. Rozendaal – domein bedrijfsvoering Tot dit taakveld behoort de facilitering van de bestuursorganen zoals college van burgemeester en wethouders, raad en commissies en de ondersteuning door de griffie, lokale rekenkamer en accountant. Verder ook werkzaamheden op het gebied van regionale, landelijke en internationale bestuurlijke samenwerking. In onderstaande tabel leest u de maatschappelijke doelen, de geplande activiteiten en het behaalde resultaat in 2023. Speerpunten en bestuurlijke prioriteiten Wat wilden we bereiken? (Maatschappelijk doel)

Wat gingen we ervoor doen? (Activiteiten)

Wat is gerealiseerd in 2023? (Realisatie)

Open bestuurscultuur

Verbinding tussen raad-collegeMT versterken en de onderlinge samenwerking een impuls geven, door het organiseren van een periodieke (bv. jaarlijkse) heisessie met raad-college-MT.

In 2023 zijn er verschillende gezamenlijke momenten geweest met gemeenteraad, college en MT. Als voorbeeld noemen we de heisessie in november 2023.

11

Samenwerking die primair gericht is op zo optimaal mogelijke dienstverlening met behoud van zelfstandigheid, eigen identiteit, bestuurlijke nabijheid en beleidsvrijheid

Jeugdraad en jeugdburgemeester

Regionale samenwerking in de Kop van de Veluwe en Regio Zwolle

Zowel in de Regio Zwolle als in de Kop van de Veluwe is samengewerkt aan opgaven op het gebied van economie, menselijk kapitaal en ruimte. Middels een samenwerkingsagenda wordt hier invulling aan gegeven

Werk maken van niet-vrijblijvende samenwerking op het gebied van bedrijfsvoering, te beginnen met belastingen, inkoop en ICT.

De samenwerking op het gebied van belastingen heeft concreet vorm gekregen. Samenwerkingsafspraken zijn gemaakt. De verschillen en overeenkomsten van de uitgangssituatie en personele consequenties zijn per gemeente inzichtelijk gemaakt. De aanbesteding voor een gezamenlijke belastingapplicatie is gestart. In 2024 wordt de implementatie verder uitgevoerd.

Stimuleren, initiëren en regisseren van verdere samenwerking op het gebied van bedrijfsvoering.

Het onderzoek in fase 2 van de Informatisering&Automatisering (I&A) samenwerking heeft grotendeels in 2023 plaatsgevonden en wordt in 2024 vervolgd.

Wij betrekken de jeugd van Elburg actief bij het lokale bestuur. De basisscholen van Elburg worden uitgenodigd om leerlingen af te vaardigen naar de Jeugdraad. Na een plechtige installatie zal de Jeugdraad in acht bijeenkomsten een thema vaststellen, onderzoeken wat nodig is om dat thema te verwezenlijken en zorgen voor realisatie.

In 2023 heeft de Jeugdraad 2022-2023 voorstellen gedaan aan de raad, o.a. tot het adopteren van een Alpaca en meedoen voor het Levend schilderij van het Museum Elburg. Deze voorstellen zijn gerealiseerd en één voorstel (meer speelveldjes) wordt in de evaluatie van het beleid meegenomen. Daarnaast is een nieuwe Jeugdraad geïnstalleerd voor het jaar 2023-2024 bestaande uit 25 leerlingen inclusief de Jeugdburgemeester.

Taakveld overhead Organisatie Portefeuillehouder burgemeester Ir. J.N. Rozendaal – domein bedrijfsvoering Dienstverlening Portefeuillehouder wethouder B. Jeensma – domein dienstverlening Tot dit taakveld behoren de kosten van overhead, dat wil zeggen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces. Speerpunten en bestuurlijke prioriteiten Wat wilden we bereiken? (Maatschappelijk doel)

Wat gingen we ervoor doen? (Activiteiten)

Wat is gerealiseerd in 2023? (Realisatie)

Vernieuwde huisvesting gemeentekantoor.

Vernieuwen van de huisvesting voor medewerkers en bestuur dat voldoet aan de eisen van

De gemeenteraad heeft een keuze gemaakt tussen renovatie of nieuwbouw van het gemeentehuis. De gemeenteraad heeft

12

Het Nieuwe Werken, duurzaamheid en energieneutraliteit.

gekozen voor renovatie. Het programma van eisen is verder uitgewerkt. Op basis daarvan kan in 2024 een eerste ontwerp worden gemaakt.

Toekomstbestendige gemeente Elburg (LT)

Visie op de organisatie

In 2023 is aan bureau Berenschot de opdracht gegeven om onderzoek te doen naar het toekomstperspectief voor de gemeentelijke organisatie op de middellange termijn (5-7 jaar). In 2023 is gesproken met de interne organisatie, de provincie, buurgemeenten uit de Kop van de Veluwe en netwerkpartners uit het maatschappelijk middenveld. Dit onderzoek resulteert begin 2024 in een advies van Berenschot aan het college.

Toekomstbestendige organisatie

Bemensing en uitvoering van het organisatieontwikkelingstraject

Het Plan van aanpak voor de organisatieontwikkeling ‘Samen aan zet voor Elburg’ is vastgesteld. De missie, visie en kernwaarden zijn vastgesteld. Het strategisch vermogen is vergroot door uitbreiding van de formatie met vier strategisch adviseurs en secretariële ondersteuning van het management.

Inspelen op krappe arbeidsmarkt

Inzet van trainees

In oktober 2023 is Elburg gestart met 2 trainees vanuit de Talentenregio. De looptijd van het traject is 2 jaar.

Duidelijkheid voor onze inwoners

Vaststellen van concrete servicenormen en deze bekend maken aan de inwoners

De servicenormen worden in 2024 opgesteld en besproken. Ze worden na vaststelling intern ingevoerd en gemonitord om daarna extern bekendgemaakt te worden.

De inwoner centraal. Samen kijken naar de mogelijkheden

Actualiseren beleidsregels en daarbij streven naar ruimere kaders en minder regels.

De invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 maakt het nodig om al het ruimtelijk beleid tegen het licht te houden, te actualiseren of af te schaffen. Dit zal heel 2024 beslaan.

Efficiënte en snelle dienstverlening aan onze inwoners

Versnellen dienstverlening door inzet op het KlantContactCentrum (KCC). Voor zoveel mogelijk traditionele balieproducten geldt voor 14.30 uur aangevraagd, dezelfde dag nog verstuurd. KCC pakt meer eenvoudige binnenkomende berichten op.

Het KCC handelt inmiddels 70% van alle binnenkomende vragen en verzoeken zelf af, ongeacht het kanaal waarop ze binnenkomen. Dit versnelt de afhandeling en ontlast de backoffice.

13

Uniforme klantbeleving. De gemeente geeft één consistent antwoord via alle contactkanalen.

Aanschaf nieuw communicatieplatform dat meerdere communicatiekanalen bundelt.

Deze ontwikkeling is komen te vervallen. De betreffende aanschaf is niet nodig. Doordat bestaande toepassingen beter zijn benut kan de aanschaf achterwege blijven.

De inwoner centraal. Samen kijken naar de mogelijkheden.

Procesoptimalisatie met de klantvraag als startpunt. Uitgangspunt zijn digitaal als het kan en standaardisatie waar mogelijk.

Inmiddels zijn veel processen beschreven en geoptimaliseerd, waardoor de dienstverlening is verbeterd en de doorlooptijd is verkort. Veel processen zijn voorzien van eenvoudig in te vullen e-formulieren.

De inwoner centraal. Samen kijken naar de mogelijkheden.

Uitvoeren van het post corona project. Actualiseren beleidsregels en daarbij streven naar ruimere kaders en minder regels.

De invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 maakt een herziening van de bestaande beleidsregels noodzakelijk. Bepaald moet worden of en hoe deze in de op te stellen omgevingsvisie komen.

Voldoen aan rechtmatigheidseisen van inkoop- en aanbesteding.

Om aan de rechtmatigheidseisen te voldoen is aanbesteding van een aantal applicaties noodzakelijk.

Teneinde meer in control te komen t.b.v. rechtmatigheid is er in 2023 gestart met een tweetal ingrijpende aanpassingen de Europese aanbesteding van een softwarebroker. Interventie van een Softwarebroker maakt verleningen van bestaande overeenkomsten veel eenvoudiger tevens krijgen we ook meer overzicht over het software landschap. Er wordt hiermee ook een vorm van contractmanagement gerealiseerd. Ten behoeve van inhuur is er een concessie- overeenkomst gerealiseerd met Flextender, dit eveneens om de procedurele kant van inhuur verder te professionaliseren. Hierbij wordt eveneens een vorm van contractmanagement bedreven. In 2024 gaan we een drietal budgethouders bijeenkomste n organiseren. De reden hiertoe is de dialoog aan te gaan met de collega's die een geldstroom op gang brengen. In 2023 zijn we hier mee gestart en we zien al een substantieel resultaat. In de maand april gaan we vanuit inkoopadvies de collega budgethouders van een groot aantal templates voorzien teneinde de formele verplichtingen bij het inkoopproces te vereenvoudigen.

14

De duurzame toegankelijkheid van onze digitale overheidsinformatie is langdurig geborgd.

Aansluiten op e-Depot. Dit is een digitale bewaarplaats die wordt gefaciliteerd door het Streekarchivariaat. Om aansluiting op het e-Depot te kunnen realiseren moet het digitale archief in geordende en toegankelijke staat zijn.

In 2023 is het gemeentelijke Document Management Systeem (DMS/RMA) geactualiseerd. Ook is er een beheertool geïmplementeerd. Hierdoor wordt de vastgelegde informatie conform wet- en regelgeving beheerd.

Uitvoering geven aan de Wet open overheid, die een transparante en actief openbaar makende overheid voorstaat.

Volgende fasen van de Wet open overheid implementeren.

In 2023 is er een adviseur Wet open overheid gestart. Deze adviseur zorgt voor de implementatie van Wet open overheid en geeft advies over de uitvoering van de wet. Regels over de passieve openbaarmaking (Wooverzoek) en actieve openbaarmaking (openbaren uit eigen beweging) zijn in kaart gebracht en er is meegewerkt aan de ontwikkeling van Djuma Openinfo. Deze software moet nog in gebruik worden genomen.

Verbetering van informatievoorziening en interactieve communicatie met inwoners en bedrijven.

Actuele informatie op website en eigentijdse berichtgeving en actieve toepassing van burgerparticipatie

In 2023 is overgestapt naar CitizenLab (www.elburgspreekt.nl). In 2023 hebben verschillende onderzoeken en enquêtes plaatsgevonden. Als voorbeeld noemen we de enquête voor de Omgevingsvisie, voorafgaand aan de inwonersavonden over de Omgevingsvisie. Een ander voorbeeld is de enquête over de afsluiting van de Havenkade.

Het integraal beeld in wat wel of niet kan binnen de fysieke leefomgeving. Besluitvormingsprocessen verlopen sneller en beter (digitale ondersteuning).

Stapsgewijs optimaliseren van informatievoorziening en het (verder) aansluiten op het Digital Stelsel Omgevingswet. Hierbij is de gemeente afhankelijk van de landelijke ontwikkelingen

De Omgevingswet is 1 januari 2024 in werking getreden, evenals het werken met het nieuwe digitale wegen. We zijn daarbij afhankelijk van de landelijke ontwikkelingen.

15

Jaarverslag 2023

Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Woonlasten éénpersoonshuishouden

Euro

Woonlasten meerpersoonshuishouden

WOZ-waarde woningen

Demografische druk

Formatie

Bezetting

Apparaatskosten

Externe inhuur

Overhead

Euro

1.000 euro

%

Fte per 1000 inw

Fte per 1000 inw

Euro Per inw

% van loonsom

% van totale lasten

Jaar

Elburg

Gelderland

Nederland

Bron

Omschrijving

COELO

Het gemiddelde totaalbedrag in euro’s per jaar dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten.

COELO

Het gemiddelde totaalbedrag in euro’s per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten.

CBS

De gemiddelde WOZwaarde van woningen.

CBS

Het aantal personen 0 tot 20 jaar én 65 jaar of ouder per honderd personen van 20 tot 65 jaar.

Gemeent e

Formatie ambtelijk apparaat

Gemeent e

Formatie minus vacatureruimte ambtelijk apparaat

Gemeent e

Salarissen en vergoeding ambtelijk apparaat

Gemeent e

Externe inhuur

Gemeent e

Lasten overhead t.o.v. lasten totaal

2020

643

712

700

2021

572

740

733

2022

739

847

823

2023

774

860

867

2020

721

779

773

2021

659

800

810

2022

828

914

905

2023

864

940

944

2020

269

263

271

2021

287

281

290

2022

307

310

317

2023

345

365

368

2020

81,3

73,6

69,8

2021

80,3

73,7

70,0

2022

80,0

74,0

70,1

2023

79,5

74,0

70,0

2020

8,0

N.v.t.

N.v.t.

2021

8,0

N.v.t.

N.v.t.

2022

8,0

N.v.t.

N.v.t.

2023

8,9

N.v.t.

N.v.t.

2020

8,2

N.v.t.

N.v.t.

2021

8,0

N.v.t.

N.v.t.

2022

8,3

N.v.t.

N.v.t.

2023

8,6

N.v.t.

N.v.t.

2020

593

N.v.t.

N.v.t.

2021

608

N.v.t.

N.v.t.

2022

650

N.v.t.

N.v.t.

2023

655

N.v.t.

N.v.t.

2020

12,4

N.v.t.

N.v.t.

2021

14,4

N.v.t.

N.v.t.

2022

13,0*

N.v.t.

N.v.t.

2023

15,2

N.v.t.

N.v.t.

2020

10

N.v.t.

N.v.t.

2021

11

N.v.t.

N.v.t.

2022

10

N.v.t.

N.v.t.

2023

11

N.v.t.

N.v.t.

*= correctie aangebracht t.o.v. beleidsindicatoren in eerdere publicatie.

16

Jaarverslag 2023

Middelen B e dra g x € 1.00 0

We rk e lijk

B e gro o t

to taal

V/ N

t o ta a l V / N

We rk e lijk

We rk e lijk

V e rs c hil

la s t e n

ba t e n

to taal V/ N

be gro o t - V / N

2023

2 02 3

2023

we rk e lijk

TV

T a ak v e ld o ms c hrijv ing

2022

0.1

B estuur

1.335

N

1.659

N

1.735

180

1.555

N

104

V

0.2

B urgerzaken

293

N

392

N

771

295

476

N

-84

N

0.3

B eheer o verige gebo uwen en gro nden

-30

V

163

N

307

191

117

N

46

V

0.4

Overhead

7.058

N

8.413

N

9.719

1.077

8.642

N

-229

N

0.5

Treasury

-492

V

-743

V

494

792

-298

V

-445

N

0.61

OZB wo ningen

-2.581

V

-2.876

V

463

3.169

-2.706

V

-170

N

0.62

OZB niet-wo ningen

-1.512

V

-1.621

V

9

1.651

-1.643

V

21

V

0.63

P arkeerbelasting

0

V

0

V

0

0

0

V

0

V

0.64

B elastingen o verig

161

N

45

N

138

108

31

N

14

V

0.7

A U en o verige uitk. gemeentefo nds

-44.809

V

-46.131

V

7

46.320

-46.313

V

182

V

0.8

Overige baten en lasten

-73

V

3.980

N

0

0

0

V

3.980

V

0.9

Venno o tschapsbelasting

78

N

167

N

35

0

35

N

132

V

- 4 0 .5 7 2

V

- 3 6 .5 5 3

V

13 .6 8 0

5 3.7 8 4

- 4 0 .10 4

V

3 .5 5 0

V

-908

V

-284

V

688

614

74

N

-358

N

-4 1.4 8 1

V

- 3 6 .8 3 8

V

14 .3 6 8

5 4.3 9 8

- 4 0 .0 3 0

V

3 .19 2

V

S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n Reserves G e re a lise e rd re s ult a a t

2023

We rk e lijk

Programmaverantwoording P rim it ie f

B e dra g x € 1.0 0 0 TV

T a a k v e ld o m s c hrijv ing

0.1

B estuur

0.2

B urgerzaken

0.3

B eheer o verige gebo uwen

0.4

B aten

S a ldo

La s t e n

1.442

0

1.442

556

323

233

180

161

Overhead

8.858

171

0.5

Treasury

-157

0.61

OZB wo ningen

171

0.62

OZB niet-wo ningen

53

0.63

P arkeerbelasting

0

0.64

B elastingen o verig

169

0.7

A U gemeentefo nds

5

0.8

Overige baten en lasten

3.055

0.9

Venno o tschapsbelasting

0 14 .3 3 2 42 14 .3 7 4

S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n Reserves G e re a lis e e rd re s ult a a t

La s t e n

N a wijziging

We rk e lijk

V/ N

B aten

S a ldo

La s t e n

B aten

S a ldo

1.659

0

1.659

715

323

392

1.735

180

1.555

104 V

771

295

476

19

327

164

-84 N

163

307

191

117

8.687

9.350

937

46 V

8.413

9.719

1.077

8.642

-229 N

406

-563

-157

586

-743

494

2.906

-2.735

292

3.168

-2.876

463

792

-298

-445 N

3.169

-2.706

1.528

-1.475

20

1.641

-1.621

9

-170 N

1.651

-1.643

0

0

0

0

0

0

21 V

0

0

96

73

141

96

45

138

108

31

14 V

43.156

-43.151

5

46.136

-46.131

7

46.320

-46.313

182 V

0

3.055

3.980

0

3.980

0

0

0

3.980 V

0

0

167

0

167

35

0

35

132 V

4 8 .7 4 7

- 3 4 .4 15

16 .4 9 8

5 3 .0 5 1

- 3 6 .5 5 3

13 .6 8 0

5 3 .7 8 4

- 4 0 .10 4

3 .5 5 0 V

18

24

786

1.071

-284

688

614

74

-358 N

4 8 .7 6 5

- 3 4 .3 9 1

17 .2 8 4

5 4 .12 2

- 3 6 .8 3 8

14 .3 6 8

5 4 .3 9 8

- 4 0 .0 3 0

3 .19 2 V

0

17

Jaarverslag 2023

Verschillenverklaring P rim it ie f

B e dra g x € 1.0 0 0

S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n

N a wijziging

We rk e lijk

La s t e n

B aten

S a ldo

La s t e n

B at e n

S a ldo

La s t en

B aten

Sa ldo

14.33 2

4 8 .7 47

- 3 4.415

16 .4 98

5 3.05 1

- 3 6.55 3

13 .6 80

53 .7 8 4

-4 0 .10 4

V/ N 3 .5 50 V

O m s c hrijv ing

T o e lic ht ing

V/ N

alle

Over te hevelen budgetten

Er zijn restantbudgetten met een verzo ek to t o verheveling naar 2024. Deze restanten geven een vo o rdeel in het jaarresultaat 2023, o mdat de geraamde budgetten niet o f slechts gedeeltelijk zijn besteed. Op pro gramma 0 betreft dit budgetten vo o r implementatie Wet o pen overheid (Wo o), o rganisatieo ntwikkeling, bestuurlijke samenwerking, archiefbeheer, optimalisatie vastgo edportefeuille, begro tingsapplicatie, nulmeting baseline info rmatiebeveiliging o verheid (B IO) en verbeterstappen en financieel info rmatiesysteem.

543 V

alle

Kapitaallasten

To tale vo o rdeel o p kapitaallasten bedraagt €848.000, maar o p pro gramma 0 bedraagt het effect €377.000 nadelig. Hiervan wo rdt €55.000 gecompenseerd do o r een hogere onttrekking uit de reserve ICT. Het nadeel van €377.000 bestaat uit een nadeel van €436.000 o p de to egerekende rente en uit een vo ordeel van €58.000 o p de afschrijvingen. Het to egerekende rentepercentage viel lager uit dan begro ot.

-377 N

alle

Opleidingsko sten

M eer geld aan opleidingen uitgegeven dan begro o t.

0

B egro ot resultaat na najaarsrappo rtage

B ij de najaarsrappo rtage 2023 was een vo o rdelig resultaat vo o rzien van €2.342.000.

0

Stelpo st lo o n- en prijsco mpensatie

Er zijn na de najaarsrappo rtage geen specifieke o nttrekkingen gedaan aan de stelpo st lo o n- en prijsco mpensatie. Daardo o r geeft de stelpo st o p pro gramma 0 een vo o rdeel van €675.000.

675 V

0.2

Inhuur basisregistratie perso nen

Uiteindelijk minder ko sten voo r inhuurmedewerkers op basisregistratie perso nen dan begro ot.

28 V

0.2

Verkiezingen

Vo o rdeel op verkiezingen bedraagt ca. €27.000. Ko sten vielen uiteindelijk lager uit dan verwacht bij najaarsrappo rtage 2023.

27 V

0.3

Huren landerijen en grond

Op landerijen en gro nd hebben we meer huuro pbrengsten o ntvangen dan begro o t.

30 V

0.3

Recreatiegedeelte Ko pse Waard

B etreft do o rbelasting van kosten uit de gro ndexploitatie De Ko pse Waard. Deze ko sten zijn naar rato do o rgerekend vo o r het recreatiegedeelte van het terrein, die niet meegeno men kunnen wo rden in de gro ndexploitatie. M en verwacht in 2024 te starten met de daadwerkelijke o ntwikkeling van het recreatiegebied, waarvo o r in de begroting 2024 een budget is o pgenomen.

-26 N

0.3

B odemsanering

Overschrijding wordt verklaard do o r beno digde bo demsanering o p een uit te geven grond. Verko o po pbrengst mo et no g gerealiseerd wo rden, maar deze zal ca. €9.000 bedragen en daarmee niet to ereikend zijn o m het nadeel te co mpenseren.

-46 N

0.4

Financiële administratie

Do o r o pschoning van balansrekeningen, het afbo eken van debiteuren en de vo rming van een vo o rziening dubieuze debiteuren o ntstaat een nadeel van €119.000 o p pro gramma 0.

-119 N

0.4

Specifieke uitkering (SP UK) spo rt

Er is een ho gere uitkering o ntvangen. Er staan hogere uitgaven o p andere programma's tegenover.

57 V

0.4

Info rmatiebeleid

De implementatie van de digitale handtekening wo rdt later opgepakt en dit geeft een voo rdeel o p info rmatiebeleid. Dit is o ntstaan do o r de wens o m de implementatie o rganisatiebreed o p te pakken.

29 V

0.4

Energielasten

De energiekosten vallen in zijn to taliteit €77.000 ho ger uit dan begro o t. Op programma 0 is het nadeel € 121.000, op andere pro gramma's is er dus per saldo een vo o rdeel.

-121 N

0.4

Suppleties belastingen

In de najaarsrapportage 2023 was melding gemaakt van terugo ntvangsten uit suppleties. Deze vallen uiteindelijk €178.000 lager uit dan begro ot.

-178 N

0.4

Doo rbelasting overhead

De do o rbelasting van o verhead naar investeringen en grondexplo itaties viel lager uit dan begro o t. Het vo lledige effect hiervan o p de explo itatie bedraagt €25.000 nadelig. Op pro gramma 0 is het nadeel € 195.000. Dit wo rdt geco mpenseerd do o r vo ordelen elders.

-195 N

0.4

Vo o rziening spaarverlof perso neel

B etreft vo rming van de vo o rziening spaarverlo f perso neel. Gemeld in najaarsrappo rtage als p.m.-po st, aangezien precieze o mvang nog niet bekend was.

-31 N

0.4

Juridische adviesko sten

Ho ger dan verwachte juridische adviesko sten dpo r meer zaken eind van het jaar dan verwacht.

-33 N

0.4

Dwangbevelen en aanmaningen

M inder opbrengsten uit dwangbevelen en aanmaningen dan begro o t.

-42 N

0.4

Fiscaal/adminstratief advies

M eer uitgaven aan ons fiscaal/ administratief advies dan verwacht.

-143 N

0.4

Outso urcen belastingen

Veroo rzaakt doo r begrote, maar niet gerealiseerde besparing doo r het o utso urcen van belastingen. In de begro ting 2024 is de besparing niet meer begroo t.

-50 N

0.4

A fwikkeling rehtzaak

B etreft afwikkeling rechtzaak. De raad is hiero ver per raadsbrief geïnfo rmeerd.

-63 N

0.5

Dividendo pbrengsten

Ontvangsten uit dividend vielen gro ter uit dan begroo t.

30 V

0.61

OZB wo ningen

Nadeel do o r hogere inhuurko sten dan begroo t.

-86 N

0.7

A lgemene uitkering gemeentefo nds

De o ntvangsten uit het gemeentefonds vallen ho ger uit als gevolg van de decembercirculaire 2023.

178 V

0.9

Venno o tschapsbelasting

De venno otschapsbelasting o ver 2023 viel lager uit do o r lagere winstnemingen o p grondexplo itaties.

132 V

Ontbrekende aansluiting begro ting

De primitieve begro ting in de bo ekho uding slo o t o p programmaniveau niet aan o p de vastgestelde begro ting do o r de raad. Het verschil op pro gramma 0 bedraagt €955.000.

955 V

Overige verschillen < €25.000

Het restant van het saldo o p pro gramma 0 wo rdt verklaard do o r verschillen < €25.000.

TV

S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n

-84 N 2.342 V

118 V 3 .5 50 V

18

Jaarverslag 2023

Programma 1

Veiligheid

Dit programma verantwoordt lasten die gerelateerd zijn aan criminaliteit en de preventie daarvan in de gemeente. Ook de kosten voor de brandweer vallen onder dit programma.

Visie De gemeente streeft naar een zo veilig mogelijke gemeente. Een gemeente waarin:    

Inwoners weerbaar zijn; Inwoners zich beschermd weten en zich veilig voelen; Overlast en criminaliteit voorkomen worden en indien aanwezig aangepakt worden; Ernstige calamiteiten achterwege blijven, dan wel op een adequate wijze worden aangepakt.

Samenwerkende partijen De resultaten zijn behaald, samen met verbonden partijen.        

Politie Noord- en Oost-Gelderland Openbaar Ministerie Inwoners en bewonersorganisaties Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland Regionaal Informatie- en Expertisecentrum NOG Veiligheidshuis Veilig Thuis Woningcorporaties

 Buurtbemiddeling  Winkeliers, bedrijven, horeca  Schoolbesturen  Halt  Maatschappelijke organisaties  (Sport) verenigingen  Samenwerking gemeenten Noord-Veluwe  Defensie

Taakvelden Taakveld Crisisbeheersing en brandweer Portefeuillehouder burgemeester Ir. J.N. Rozendaal – domein samenleven Tot dit taakveld behoren alle reguliere taken van de brandweer en taken in verband met het beperken en bestrijden van rampen en zware ongevallen. Speerpunten en bestuurlijke prioriteiten Wat wilden we bereiken? (Maatschappelijk doel)

Wat gingen we ervoor doen? (Activiteiten)

Wat is gerealiseerd in 2023? (Realisatie)

Primaire en brede opvang voor ontheemden uit Oekraïne aanbieden

Coördineren en regisseren van: · Opvanglocaties · Dagbesteding · School en werk

In 2023 zijn voorbereidingen getroffen om de gemeentelijke opvanglocatie aan de J.P. Broekhovenstraat uit te breiden met 10 flexwoningen. Dit als gevolg van het sluiten van de opvanglocatie op het Bospark Dennenrhode. De kinderen uit de Oekraïneklas zijn allemaal uitgestroomd naar regulier onderwijs en/of taalklas. Op het gebied van de opvang van asielzoekers (Dronten/ Oldebroek) heeft veel overleg plaatsgevonden. Zowel lokaal als (sub) regionaal.

Controleren coronavirus

· Treffen en handhaven van maatregelen in de gemeente

Niet meer van toepassing.

19

Jaarverslag 2023

· Positieve bijdrage leveren aan consequenties voor inwoners en ondernemers Goed voorbereid zijn op incidenten, rampen en crises

Vergroting van de zelfredzaamheid en het zelforganiserend vermogen van de inwoners, bedrijven/ instellingen

Voorbeelden van publiekscampagnes in 2023 zijn:  Hartveiligwonen  NL-Alert  Rookmelders  Slimme melders  Natuurbrandrisico

Taakveld Openbare orde en veiligheid Portefeuillehouder burgemeester Ir. J.N. Rozendaal – domein samenleven Tot dit taakveld behoren alle gemeentelijke taken op het gebied van de openbare orde en veiligheid en handhaving openbare orde, buitengewoon opsporingsambtenaar. Speerpunten en bestuurlijke prioriteiten Wat wilden we bereiken? (Maatschappelijk doel)

Wat gingen we ervoor doen? (Activiteiten)

Wat is gerealiseerd in 2023? (Realisatie)

Overlast tot en minimum beperken

Inzet van cameratoezicht en beveiligers

Waar nodig en mogelijk is cameratoezicht toegepast. Dit is mogelijk door de opgestelde beleidsregels. De camera's zijn ingezet om overlast te voorkomen en tijdens evenementen om crowd management te ondersteunen. Eén van de camera's is dit jaar uitgeleend aan de gemeente Nunspeet omdat zij een pilot gedraaid hebben met cameratoezicht. Tijdens evenementen en/of bijeenkomsten zijn beveiligers ingezet. Om overlast tijdens de jaarwisseling te beperken is de vuurwerkvrijezone, in combinatie met buurtpreventie, tentfeest en stooklocatie toegepast.

Meer zichtbaarheid van onze boa’s, ook in de avonduren

Indicatie inzet boa’s via Handhavingsuitvoeringsprogramma. En inhuur flexibele schil.

In 2023 zijn door de boa’s avonddiensten uitgevoerd. Het viel op dat er minder jeugd op straat is dan in coronatijd. De overlast(meldingen) zijn ook sterk afgenomen ten opzichte van die periode.

Contact leggen met jeugdgroepen

Inzet van jeugdboa’s (vanaf 2e helft 2022)

In 2023 is de training succesvol afgerond en is contact gelegd met de jeugdgroepen.

Minder schade

Lik-op-stuk en een actief schadeverhaal bij de daders. Bij schade aan gemeente-eigendom wordt aangifte gedaan

In 2023 zijn 42 aangiftes opgenomen. Het aantal schadegevallen is afgenomen. Het aantal woninginbraken en fiets- en auto-inbraken neemt helaas niet af. 20

Jaarverslag 2023

Via voorlichtingscampagnes wordt hier zowel in de zomer als winter wel nadrukkelijk op ingezet. Minder drugsgebruik en overlast

Handhaving op gebruik en verkoop van drugs. Bestuursrechtelijke handhaving n.a.v. rapportage van politie

In 2023 is ingezet op preventie en bewustwording. Met name door het meldpunt MMA actief en blijvend onder de aandacht te brengen. Ook staat het thema continu op de agenda van de klankbordgroep Veiligheid. Daar wordt integraal de samenwerking gezocht om met name jonge aanwas te voorkomen.

Bijdragen aan verantwoord en beperkt gebruik en verstrekking van alcohol

Handhaving op verstrekking van alcohol in de reguliere en para commerciële horeca aan minderjarigen

In 2023 zijn alle commerciële horecagelegenheden bezocht en zijn de ondernemers door middel van een brief geïnformeerd over de uitkomst (positief of waarschuwing). Ook is het Horecaconvenant (afspraken tussen ondernemer, gemeente en politie) geactualiseerd.

Een hoge graad van fysieke en sociale veiligheid in onze gemeente

Uitvoering geven aan de in het Integraal veiligheidsplan: · Zorg & Veiligheid · Kwetsbare personen · Overlast door drank en drugs · Woonoverlast · High Impact Crimes · Cybercrime · Woninginbraken

Naast de prioriteiten in het IVP zijn in 2023 ook diverse ad-hoc en/of andere veiligheidsthema's behandeld.  Overlast Station ’t Harde  De Probleemwolf in de omgeving  Kick out Zwarte Piet  Boerenprotesten  Raveparty  Opvang (statushouders, asielzoekers, ontheemden)

Een hoge graad van fysieke en sociale veiligheid in onze gemeente

Bestrijden en tegengaan van ondermijning: · Drugsproductie en handel · Witwassen · Gebiedsaanpak · Mensenhandel

In 2023 zijn alle signalen en meldingen uitgelopen door politie, gemeente en andere diensten. Op basis van nadere analyse zijn waar nodig (integrale) controles uitgevoerd. Aan de voorkant zijn via bijvoorbeeld de Bibob-toets barrières opgeworpen.

Een hoge graad van fysieke en sociale veiligheid in onze gemeente

(Jeugd)overlast voorkomen en tegengaan door in te zetten op preventie en handhaving (zie bestuursakkoord)

Samen met de Klankbordgroep Veiligheid zorgen we ervoor dat de (jeugd)overlast tot het minimum beperkt blijft. In de klankbordgroep zijn de Veiligheidskamer, Stichting Halt, Stichting Wiel, Tactus, het onderwijs en de politie vertegenwoordigd en vanuit de gemeente zijn handhaving, volksgezondheid, jeugd, 21

Jaarverslag 2023

zorg en OOV betrokken. Door de inzet van jongerenwerkers, onze jeugdboa's en de wijkagenten weten we wat er speelt op straat. Men kent de jeugd en weet wat er op straat afspeelt. Vermindering ergernis en overlast

Doorgaan met handhaving met een gewijzigde prioritering: minder inzetten op hondenpoep en meer op jeugdoverlast Inzetten jeugd-boa's.

Uiteraard is overlast niet voor 100% voorkomen, maar het is voor een groot gedeelte wel gelijk de kop ingedrukt. Zo is veel opgelost. Complexere problematiek wordt vanaf straat opgeschaald naar bijvoorbeeld zorg. Signalen komen ook vanuit het onderwijs richting de mensen op straat. Escalaties worden opgeschaald naar de veiligheidskamer mocht dit nodig zijn. Met elkaar zorgen we voor een prettige en veilige samenleving in de gemeente Elburg.

Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Jaar

Elburg

Gelderland

Winkeldiefstal per 1.000 inwoners

Per 1.000 inw.

2020

0,2

2021

0,4

2022

Diefstal uit woning per 1.000 inwoners

Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners

Jongeren met een delict voor de rechter

Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners

Per 1.000 inw.

Per 1.000 inw.

%

Per 1.000 inw.

Nederland

Bron

Omschrijving

1,8

2,0

Politie

1,6

1,8

0,3

1,8

2,3

Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners.

2023

0,5

1,9

2,5

2020

0,8

1,6

1,8

Politie

2021

0,9

1,3

1,3

2022

0,5

1,3

1,4

Het aantal diefstallen uit woningen, per 1.000 inwoners.

2023

0,2

1,1

1,3

2020

2,6

3,7

4,6

Politie

2021

1,9

3,4

4,4*

2022

3,4

3,7*

4,6

2023

3,1

3,4

4,3

Het aantal geweldsmisdrijven, per 1.000 inwoners. Voorbeelden van geweldsmisdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.)

2020

1

1

1

CBS

2021

1

1

1

2022

1

1

1

2023

N.b.

N.b.

N.b.

Het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen.

2020

3,4

4,1

4,5

Politie

2021

3,1

3,8

4,1

2022

4,1

3,8

4,0

Het aantal vernielingen en beschadigingen, per 1.000 inwoners.

2023

3,5

3,5

3,9

2020

16

10

10

Politie 22

Jaarverslag 2023

Verwijzingen naar Halt per 1.000 inwoners van 12-18 jaar

2021

9

8

8

2022

12

7

8

2023

8

N.b.

N.b.

Het aantal verwijzingen Halt per 1.000 inwoners van 12-18 jaar. Jongeren van 12-18 jaar die een licht strafbaar vergrijp plegen, worden door de politie of leerplichtambtenaren naar bureau Halt verwezen voor een passende Halt-straf. Zij krijgen leeropdrachten en er volgen gesprekken met de jongere en de ouders. Op deze manier kunnen jongeren rechtzetten wat zij fout hebben gedaan, zonder dat zij in aanraking komen met het Openbaar Ministerie

Per 1.000 inw.

*= correctie aangebracht t.o.v. beleidsindicatoren in eerdere publicatie.

Middelen B e dra g x € 1.0 0 0

We rk e lijk to taal

B e gro o t V/ N

to taal V/ N

We rk e lijk

la s t e n

ba t e n

We rk e lijk to taal V/ N

be gro o t - V / N

V e rs c hil

we rk e lijk

TV

T a a k v e ld o m s c hrijv ing

2022

2023

2023

2023

1.1

Crisisbeheersing en brandweer

1.388

N

1.534

N

1.547

31

1.516

N

18

V

1.2

Openbare o rde en veiligheid

643

N

735

N

763

19

744

N

-9

N

2 .0 3 1

N

2 .2 6 9

N

2 .3 10

50

2 .2 6 0

N

9

V

0

N

76

N

106

2

104

N

-28

N

2 .0 3 1

N

2 .3 4 5

N

2 .4 17

52

2 .3 6 4

N

-20

N

S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n Reserves G e re a lis e e rd re s ult a a t

2023

We rk e lijk

Programmaverantwoording P rimit ie f

B e dra g x € 1.0 0 0 TV

T a a k v e ld o m s c hrijv ing

1.1 1.2

N a wijziging

We rk e lijk

La s t e n

B aten

S a ldo

La s t e n

B a te n

S a ldo

La s t e n

Crisisbeheersing en brandweer

1.553

15

1.538

1.549

15

1.534

Openbare o rde en veiligheid

758

14

744

749

14

735

2 .3 11

29

2 .2 8 2

2 .2 9 8

29

4

31

-27

106

31

2 .3 15

60

2 .2 5 5

2 .4 0 4

60

S a ldo v a n ba te n e n la s t e n Reserves G e re a lis e e rd re s ult a a t

V/ N

B aten

S a ldo

1.547

31

1.516

18 V

763

19

744

-9 N

2 .2 6 9

2 .3 10

50

2 .2 6 0

9 V

76

106

2

104

-28 N

2 .3 4 5

2 .4 17

52

2 .3 6 4

-20 N

23

Jaarverslag 2023

Verschillenverklaring P rim itie f

B edra g x € 1.0 0 0

S a ldo v a n ba t en e n la s te n

N a wijziging

Werk e lijk

La s t e n

B a te n

S a ldo

La st e n

B aten

Sa ldo

La s t e n

B a t en

S a ldo

2 .311

29

2 .2 8 2

2 .2 9 8

29

2 .2 6 9

2 .3 10

50

2 .2 60

V/ N 9 V

O m s chrijving

T o e licht ing

1.1

Energielasten

De energiekosten vallen in zijn to taliteit €77.000 ho ger uit dan begro o t. Op pro gramma 1is het nadeel € 33.000, o p andere pro gramma's is er dus per saldo een vo ordeel.

-34 N

1.2

Over te hevelen budgetten

Er zijn restantbudgetten met een verzo ek to t o verheveling naar 2024. Deze restanten geven een vo o rdeel in het jaarresultaat 2023, o mdat de geraamde budgetten niet o f slechts gedeeltelijk zijn besteed. Op pro gramma 1betreft dit het budget vo o r camera to ezicht

30 V

Ontbrekende aansluiting begro ting

De primitieve begroting in de bo ekhouding slo ot o p pro grammaniveau niet aan op de vastgestelde begro ting do o r de raad. Het verschil o p pro gramma 1bedraagt €33.000.

33 V

Overige verschillen < €25.000

Het restant van het saldo o p pro gramma 1wo rdt verklaard do o r verschillen < €25.000.

-20 N

TV

S a ldo v a n ba t en e n la s te n

V/ N

9 V

24

Jaarverslag 2023

Programma 2

Verkeer, vervoer en waterstaat Alle kosten die de gemeente maakt/ rondom mobiliteit van voertuigen horen bij dit programma. Denk aan de aanleg en het onderhoud van wegen en (fiets) paden. Ook de (recreatieve) vaart valt onder dit programma, zoals het onderhouden van havens en waterwegen.

Visie De gemeente Elburg streeft naar een duurzame en veilige verkeersomgeving. De basis ligt in het convenant Duurzaam Veilig. Waar mogelijk worden het reguliere openbaar vervoer en ViaVé ingezet als alternatief voor de auto in het woon- en werkverkeer binnen de regio. Het integrale verkeersbeleid staat in het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoerplan (GVVP). Onze gemeente streeft naar een kwalitatief goede leefomgeving en een integrale aanpak van de openbare ruimte.

Verbonden partijen De resultaten zijn behaald in samenwerking met de verbonden partijen.  

Samenwerking Noord Veluwe op beleidsniveau. Basismobiliteit. Elburg is de regionale coördinator.

Taakvelden Taakveld Verkeer en vervoer Portefeuillehouder wethouder H. Wessel – domein ruimte Tot dit taakveld behoren de taken op het gebied van verkeer te land en bijbehorende infrastructuur. Speerpunten en bestuurlijke prioriteiten Wat wilden we bereiken? (Maatschappelijk doel)

Wat gingen we ervoor doen? (Activiteiten)

Wat is gerealiseerd in 2023? (Realisatie)

Voldoen aan de landelijke doelstellingen ‘Duurzaam Veilig’.

Intensiveren van de inzet voor een veilig weggebruik (d.m.v. o.a. snelheidsremmende maatregelen, bebording, meer overzicht, goed bruikbare trottoirs ook voor minder validen-, instructie aan E-bikers.

Vanwege de inzet van bredere en zwaardere bussen zijn op de Nunspeterweg enkele drempels vervangen door een ander type. Op de Pr. Mauritslaan is op verzoek een drempel aangelegd.

Veilige fietsoversteken op provinciale wegen in de gemeente

Indienen van verzoek om 9 fietsoversteekplaatsen op provinciale wegen te verbeteren, met de focus op 2 locaties.

Bij de provincie is aangegeven welke fietsoversteken op de provinciale wegen veiliger moeten. Twee van de negen aangedragen onveilige locaties hebben prioriteit gekregen bij de provincie.

De fysieke ruimte, inclusief voorzieningen zoals meubilair, speeltoestellen, e.d., is van goede kwaliteit en biedt voldoende mogelijkheden om te ontspannen, recreëren en bewegen.

De openbare ruimte onderhouden op basis van het kwaliteitsniveau dat is vastgelegd in het eind 2022 geactualiseerde beleidsplan openbare ruimte.

In 2023 is het beheerplan openbare ruimte geactualiseerd. Hierdoor blijft de openbare ruimte op de gewenste kwaliteit en kan er tijdig onderhoud plaatsvinden. In 2023 zijn er afspraken gemaakt met de aannemer en de sociaal aannemer om de kwaliteit op het juiste niveau te onderhouden.

Grote betrokkenheid bij de eigen woonbuurt.

Initiatieven om inwoners te betrekken bij het onderhoud en inrichting van de woonomgeving worden ondersteund.

Bewoners die graag een deel van de openbare ruimte onderhouden, ondersteunden we doorlopend in 2023.

Stimuleren van slimme en duurzame mobiliteit. Waarborgen

Realiseren fietsstimuleringsplannen m.b.t.: 1. Fietsveiligheid;

Jaarlijks monitoren we de behoefte aan extra fietsenstallingscapaciteit bij station en 25

Jaarverslag 2023

van de bereikbaarheid van de gemeente Elburg.

2. Fietsenstallingscapaciteit; 3. Ontbrekende schakels in het fietspadennet; 4. Bevordering fietsverkeer naar station en (winkel)centra; 5. Oversteekbaarheid van provinciale wegen.

winkelcentra. Er is momenteel geen behoefte aan uitbreiding.

Taakveld Parkeren Portefeuillehouder wethouder H. Wessel – domein ruimte Tot dit taakveld behoren ontwikkeling en beheer van (afzonderlijke) parkeervoorzieningen. Speerpunten en bestuurlijke prioriteiten Wat wilden we bereiken? (Maatschappelijk doel)

Wat gingen we ervoor doen? (Activiteiten)

Wat is gerealiseerd in 2023? (Realisatie)

Verbeteren verkeersveiligheid fietsers en voetgangers door verbeteren doorstroming autoverkeer.

Intensiveren van de aanleg van extra parkeerplaatsen

Aan de Larixweg en de Kervelstraat zijn (na bewonersparticipatie) extra parkeerplaatsen gerealiseerd.

Het stimuleren van meer duurzame vervoersmiddelen.

Zorgen voor voldoende fietsenstallingscapaciteit in winkelgebieden, bij bedrijven en bij het station.

Jaarlijks monitoren we de behoefte aan extra fietsenstallingscapaciteit bij station en winkelcentra. Er is momenteel geen behoefte aan uitbreiding.

Middelen B e dra g x € 1.0 0 0

We rk e lijk to taal

TV

T a a k v e ld o m s c hrijv ing

2022

2.1

Verkeer en vervo er

2.926

2.2

P arkeren

2.3

Recreatieve havens

2.4 2.5

B e gro o t V/ N

to taal V/ N 2023

We rk e lijk

We rk e lijk

la s t e n

ba t e n

to taal V/ N

be gro o t - V / N

2023

2023

2023

we rk e lijk

3.162

119

3.043

V e rs c hil

N

3.520

-28

V

-95

V

2

114

-113

V

18

V

-14

V

23

N

279

288

-9

V

32

V

Eco no mische havens

0

V

0

V

0

0

0

V

0

V

Openbaar vervo er

0

V

0

V

0

0

0

V

0

V

2 .8 8 5

N

3 .4 4 8

N

3 .4 4 3

522

2 .9 2 1

N

527

V

S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n Reserves G e re a lis e e rd re s ult a a t

N

We rk e lijk

N

477

V

93

N

-154

V

282

292

-10

V

-144

N

2 .9 7 7

N

3 .2 9 4

N

3 .7 2 5

8 14

2 .9 11

N

382

V

Programmaverantwoording P rim it ie f

B e dra g x € 1.00 0 TV

T a a k v e ld o m s c hrijv ing

2.1

Verkeer en vervo er

2.2

P arkeren

2.3

Recreatieve havens

2.4

Eco no mische havens

2.5

Openbaar vervo er S a ldo v a n ba t e n e n la s t e n Reserves G e rea lis e e rd re s ult a a t