Adviesrecht en verplichte participatie rv def.pdf

Raadsvoorstel

Onderwerp

Adviesrecht en verplichte participatie omgevingsvergunningen

Behandelaar:

E. Boogmans

Datum Portefeuillehouder

14 september 2021 A.C. Sneevliet

Emailadres: Zaaknummer: Bijlagen

erwin.boogmans@elburg.nl 40920 Lijst met gevallen waarvoor bindend advies van de gemeenteraad nodig is, Lijst met gevallen waarvoor participatie verplicht is, Overzicht oud – nieuw.

Onderwerp Adviesrecht en verplichte participatie omgevingsvergunningen Te nemen besluit: 1. 2. 3.

Vaststellen Lijst met gevallen waarvoor bindend advies van de gemeenteraad nodig is Vaststellen Lijst met gevallen waarvoor participatie verplicht is De inwerkingtreding van de onder 1. en 2. genoemde lijsten vast te leggen op de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet.

De Omgevingswet zet in op snellere en betere besluitvorming bij nieuwe ruimtelijke initiatieven. De Omgevingswet zet ook in op procedures en regels die inzichtelijk, voorspelbaar en gemakkelijk in het gebruik zijn. Open, flexibel, uitnodigend, innovatief en vertrouwen zijn daarbij kernwoorden. Vertrouwen in de samenleving, met een eigen verantwoordelijkheid bij initiatienemers om invulling te geven aan participatie. In Elburg hebben we deze verbeterdoelen omarmd. Ze sluiten aan op de Elburgse ambities en uitgangspunten bij de invoering van de Omgevingswet, zoals vastgelegd in het Implementatieprogramma uit 2019. Deze ambities richten zich onder meer op het versterken van de participatie en het verbeteren van de dienstverlening. Werken mét de inwoners in plaats van vóór de inwoners. Met vertrouwen ruimte bieden aan initiatief vanuit de samenleving. En de klant centraal stellen bij onze manier van werken. De verbeterdoelen van de Omgevingswet zijn vertaald naar regels in die wet. Uitgangspunt bij nieuwe ruimtelijke initiatieven is een omgevingsvergunning. Het college beslist. De beslistermijn is acht weken. Participatie is aan de initiatiefnemer zelf, er worden geen inhoudelijke eisen gesteld. Dit vormt de wettelijke basis, ongeacht of het initiatief past binnen het omgevingsplan.

Is hiermee geen andere procedure mogelijk? En heeft de raad geen enkele rol meer bij initiatieven? Nee, dat is niet het geval. De Omgevingswet geeft ruimte om van deze basis af te wijken. Het betreft: a. Het mogelijk maken van een initiatief door wijziging van het omgevingsplan. Het toepassen hiervan ligt bij grotere projecten, zoals bijvoorbeeld een nieuwe woonbuurt, voor de hand. Deze optie is vergelijkbaar met een herziening van het bestemmingsplan. Er kunnen zienswijzen worden ingediend over een ontwerp herziening omgevingsplan en de raad besluit. Er is voorafgaand geen aanwijzing nodig van gevallen waarbij dit toegepast kan worden. b. Een bindend adviesrecht voor de raad bij aanvragen voor omgevingsvergunning

2

De raad kan een lijst met gevallen vaststellen waarvoor advies van de raad nodig is voor een buitenplanse (niet binnen het omgevingsplan passende) omgevingsplanactiviteit. Als een aanvraag omgevingsvergunning wordt ingediend die niet binnen het omgevingsplan past en onder één van de op de lijst voorkomende gevallen valt, moet het college de raad advies vragen over het verlenen van de vergunning. Het advies van de raad is bindend. c. Het verplicht stellen van participatie bij aanvragen voor omgevingsvergunningen. In de basis hoeft een initiatiefnemer bij een aanvraag omgevingsvergunning alleen aan te geven of participatie gevoerd is en zo ja, hoe dat is gedaan en wat de resultaten zijn. De raad kan echter buitenplanse omgevingsplanactiviteiten aanwijzen waarvoor participatie verplicht is. In dat geval moet de initiatiefnemer, voordat een aanvraag om een omgevingsvergunning wordt ingediend, een participatieproces vormgeven en aangeven wat met de resultaten is gedaan. d. Het toepassen van de uitgebreide voorbereidingsprocedure (ontwerp-vergunning ter visie, zienswijzen) in plaats van de reguliere procedure van acht weken. Het toepassen van de uitgebreide voorbereidingsprocedure kan op verzoek of met instemming van de aanvrager. Ook kan het college, met in acht neming van wettelijke criteria, zelf besluiten die procedure van toepassing te verklaren.

Dat kan alleen als het een buitenplanse omgevingsplanactiviteit betreft, als het gaat om een activiteit die aanzienlijke gevolgen heeft of kan hebben voor de fysieke leefomgeving en waartegen naar verwachting verschillende belanghebbenden bedenkingen zullen hebben. Voordat het college zo’n besluit neemt moet het de aanvrager van de vergunning gelegenheid geven zijn zienswijze daarover naar voren te brengen. Bovengenoemde mogelijkheden moeten op zichzelf beschouwd worden. Het zijn zelfstandige beslissingen. Het aanwijzen van bepaalde initiatieven voor verplichte participatie betekent niet dat daardoor ook een bindend adviesrecht geldt. En het aanwijzen van bepaalde initiatieven voor bindend adviesrecht betekent niet dat de uitgebreide voorbereidingsprocedure van toepassing is. Dit vraagt, voorafgaande aan de inwerkingtreding van de Omgevingswet, in ieder geval van de raad: 1. een besluit tot het aanwijzen van gevallen van buitenplanse omgevingsplanactiviteiten waarvoor bindend advies van de raad nodig is; 2. een besluit tot het aanwijzen van buitenplanse omgevingsplanactiviteiten waarvoor participatie verplicht is. Beoogd effect Doel van het voorstel is om vanaf het moment van inwerkingtreding van de Omgevingswet te beschikken over daarop gebaseerde lijsten met gevallen van aanvragen omgevingsvergunning waarvoor een bindend adviesrecht en verplichte participatie geldt.

Argumenten Het aanwijzen van gevallen waar bindend adviesrecht en verplichte participatie geldt versterkt een zorgvuldige voorbereidingsprocedure bij complexe aanvragen omgevingsvergunningen. Wanneer ligt het aanwijzen van gevallen voor bindend adviesrecht en verplichte participatie voor de hand? In feite worden hiermee extra waarborgen ingebouwd om tot een zorgvuldig besluit te komen. Waarborgen die met name van toegevoegde waarde kunnen zijn bij complexe initiatieven, met in potentie aanzienlijke impact op de omgeving en naar verwachting meerdere zienswijzen. De notitie Omgevingsbeleid Elburg, waar de raad 31 mei 2021 mee heeft ingestemd, geeft op basis hiervan een voorzet voor gevallen waarbij tot een bindend adviesrecht van de raad en verplichte participatie wordt besloten. Aan de hand hiervan is de ‘Lijst met gevallen waarvoor bindend advies van de gemeenteraad nodig is’ en de ‘Lijst met gevallen waarvoor participatie verplicht is’ opgesteld. Voorstel is deze lijsten vast te stellen. De op de lijsten aangewezen gevallen liggen in het verlengde van de huidige lijst van gevallen waarvoor de raad een verklaring van geen bedenkingen moet afgeven (ter indicatie is als bijlage het Overzocht oud – nieuw toegevoegd). Zoals in de notitie Omgevingsbeleid Elburg al toegelicht is uitgangspunt jaarlijks het bindend adviesrecht en de verplichte participatie te evalueren.

Dat kan leiden tot een voorstel tot aanpassing van de lijsten. Inzet is de komende jaren de vanuit de verbeterdoelen en

3

ambities opgezette nieuwe manier van werken door te ontwikkelen, zodat er steeds minder aanleiding is tot specifieke aanwijzingen. De aan de raad aangeboden Beleidsnota Inwonerparticipatie in de Omgevingswet geeft inzicht hoe invulling te geven aan de verplichte participatie. Kanttekeningen De wettelijke beslistermijn voor (buitenplanse) omgevingsvergunningen is acht weken. De beslistermijn voor buitenplanse omgevingsvergunningen van acht weken (eventueel te verlengen met zes weken) wordt met het bindend adviesrecht en verplichte participatie niet verlengd. Het toepassen van de uitgebreide voorbereidingsprocedures bij aanvragen omgevingsvergunning (op grond van artikel 16.65, lid 4 en 5 Omgevingswet) moet door het college per geval beoordeeld worden. Dit met in acht neming van de wettelijke criteria. Deze liggen in lijn met het uitgangspunt voor de bovengenoemde lijsten. Echter, niet uit te sluiten is dat de raad binnen de reguliere vergunningenprocedure advies dient af te geven. Het niet voldoen aan de termijn heeft geen directe consequenties, maar raad en college worden geacht, als overheidsorgaan en gelet op de verbeterdoelen en eigen ambities, zich hier maximaal voor in te spannen.

Financiën Het vaststellen van de Lijst met gevallen waarvoor bindend advies van de gemeenteraad nodig is en de Lijst met gevallen waarvoor participatie verplicht is heeft geen directe financiële gevolgen. Communicatie/burgerparticipatie Het beluit tot vaststelling van beide lijsten wordt bekendgemaakt door publicatie in het Gemeenteblad. De lijsten treden in werking op de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet en worden dan toegepast bij de aanvragen omgevingsvergunningen waarop de procedures uit de Omgevingswet van toepassing zijn. Vervolg Na vaststelling worden de lijsten geïntegreerd in de nieuwe werkprocessen, procedures en informatievoorziening over nieuwe initiatieven onder de Omgevingswet. Bijlage(n) 1. Lijst met gevallen waarvoor bindend advies van de gemeenteraad nodig is. 2. Lijst met gevallen waarvoor participatie verplicht is. 3. Overzicht oud – nieuw.

Elburg, 14 september 2021 Het college van burgemeester en wethouders, de burgemeester,

de secretaris,

ir. J.N. Rozendaal

P.W. Wanrooij