Raadsvoorstel Besteding gelden Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW)

gemeente Eindhoven Inboeknummer 21bst00330 Dossiernummer 21.11.751 B&W beslisdatum 16 maart 2021

Raadsvoorstel Besteding gelden Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW) Inleiding De gemeente heeft in samenwerking met de vier Eindhovense woningcorporaties op 16 november 2020 een aanvraag ingediend bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties voor de Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (hierna te noemen: RREW), voor het bedrag van €2.217.000,-. De RREW is de opvolger van de Regeling Reductie Energie (RRE). De aanvraag is op 9 februari 2021 gehonoreerd door het ministerie voor het volledige bedrag. Voor besteding van subsidies met bedragen hoger dan 1 miljoen is goedkeuring van de raad nodig. De toegekende uitkering is éénmalig en moet voor 31 juli 2022 besteed worden. De RREW is er om inwoners (woningeigenaren én huurders) te stimuleren om kleine energiebesparende maatregelen te nemen in hun woning, en daarmee CO₂ te reduceren. Dit stimuleren we door het uitdelen van vouchers, die men kan inwisselen tegen kleine energiebesparende maatregelen eventueel in combinatie met advies. Deze activiteiten sluiten aan bij de duurzaamheidsambities van het Duurzaamheidspact. Dit project legt tevens verbinding met het gemeentebrede isolatieprogramma en het Eindhovense energieloket. Zowel het isolatieprogramma als het energieloket zijn momenteel in ontwikkeling.

Naar verwachting wordt in Q2 2021, tijdens een A-avond, aan de raad toelichting gegeven over hoe deze projecten zich tot elkaar verhouden. In dit raadsvoorstel, waarin we goedkeuring vragen op de besteding van de RREW middelen, gaan we hier niet verder op in.

 Wettelijke taak  Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college  Onvermijdelijk

Doelstelling Doel van de Regeling Reductie Energiegebruik Woningen is woningeigenaren én huurders te stimuleren om energie te besparen en daarmee hun CO₂ -uitstoot te verminderen.

Inboeknummer 21bst00330

Voorstel Voorgesteld wordt: 1. Kennis te nemen van de toegekende subsidiebeschikking en de besteding van de door het ministerie toegekende €2.217.000,- door de gelden in te zetten voor de volgende activiteiten zoals beschreven in de aanvraag (bijlage 4): 1.Vouchers voor kleine energiebesparende maatregelen: 1A Energiebesparende Vouchers (vrij te besteden) ad. € 1.854.000,1B Energiebox plus advies ad. € 333.000,2. Algemeen advies: 2A Lokale informatiecampagne over energiebesparing en promotie ad. €15.000,2B Gemeente brede advisering op het gebied van Transitievisie Warmte ad. €15.000,2. In te stemmen met de bijgevoegde Begrotingswijziging. Argumenten 1.1 Het project draagt bij aan de Klimaatverordening van Eindhoven om in 2030 de CO2 -uitstoot met 55% te verminderen. Om onze CO2-doelstellingen te kunnen halen, zijn subsidies vanuit het Rijk onmisbaar. Met de RREW-gelden informeren we inwoners op een laagdrempelige manier over het verduurzamen van hun woning. Daarnaast kunnen inwoners met de uitgedeelde vouchers, waar in argument 2.1 dieper op wordt ingegaan, zelf aan de slag met kleine energiebesparende maatregelen. Daarmee verlagen ze de CO2 –uitstoot van de stad, maar ook de eigen energierekening. Een rekenvoorbeeld leert ons dat met de aanvraag in theorie ca. 3.500 ton CO2 jaarlijks kan worden bespaard.

Dit is het geval als alle bereikte huishoudens in hun woning 6 bestaande gloeilampen vervangen door LEDverlichting. 1.2 Het voorstel past binnen het doel in het huidig coalitieakkoord om toegankelijke informatie beschikbaar te stellen voor inwoners en hen te helpen met de juiste keuzes maken In het coalitieakkoord 2018-2022 staat het volgende: "We willen inwoners en bedrijven graag helpen bij het maken van de juiste keuzes bij verduurzaming en het aardgasvrij maken van hun panden". Daarom wil de gemeente Eindhoven in 2021 een (digitaal) Eindhovens Energieloket lanceren om de informatie en ondersteuningsstructuur naar inwoners verder te professionaliseren op het gebied van de energietransitie. Uit de bewonersenquête is gebleken dat online vindbaarheid van het energieloket belangrijk is. Om de bekendheid en vindbaarheid van het energieloket te vergroten, wordt ingezet op het verstrekken van vouchers die vanuit de RREW worden betaald. Het energieloket is opgenomen in het collegeprogramma voor 2021 en wordt naar verwachting in de zomer gelanceerd. Tijdens een A-avond wordt later dit jaar een toelichting gegeven over de uitwerking van dit loket. In dit raadsvoorstel, waarin we goedkeuring vragen op de besteding van de RREW middelen, gaan we hier niet verder op in. 2.1. Het doel van het verstrekken van de vouchers is tweeledig.

Enerzijds inwoners in beweging te brengen om energiebesparende maatregelen te nemen. Anderzijds om bekendheid van het Eindhovens Energieloket te vergroten

2

Inboeknummer 21bst00330

De vouchers zijn voor zowel huurders als woningeigenaren inwisselbaar voor (kleine) energiebesparende maatregelen (denk aan: slimme thermostaat, ledverlichting, waterbesparend douchepakket, brievenbus afsluiter, isolatieplaten, bewegingsmelder etc.) of een energiebox plus energieadvies. Op de website van het toekomstige Eindhovense Energieloket kan men de vouchers verzilveren. Op deze manier kan de Eindhovenaar op een laagdrempelige manier kennis maken met het nieuwe Energieloket, die gelijktijdig met de vouchers van de RREW wordt gelanceerd. Daarmee vergroten we de bekendheidbaarheid van toekomstige energieloket. 2.2. In het voorstel zijn ook sociaal-maatschappelijke aspecten meegenomen, zoals het extra ondersteunen van minima via de Voedselbank en worden langdurig werkelozen opgeleid tot energiecoach Voor de aanvraag is contact geweest met de Voedselbank Eindhoven om de vouchers via hun kanaal te verspreiden. Zodat we ook de inwoners bereiken die het minder breed hebben, en voor wie duurzaamheid wellicht niet bovenaan het prioriteitenlijstje staat. Dit vanuit de gedachte: energiebesparing in huis zorgt voor een lagere energierekening én is daarnaast beter voor het milieu. De Voedselbank heeft hier positief op gereageerd. Momenteel worden ook andere kanalen bekeken, bijvoorbeeld Werkplaats financiën XL.

Ook het reeds lopende project, Energiebox plus advies, is onderdeel van deze aanvraag. Met de middelen uit de RREW wordt ook gewerkt aan een upgrade van de (inhoud van) de energiebox en het bijbehorende advies. De stichting van de energiebox heeft vorig jaar 14 55+’ers vanuit een bijstands- of NUG-situatie in Eindhoven opgeleid tot energiecoach. Dankzij de RREW-gelden kan de stichting zonder winstoogmerk de contracten van 13 reeds opgeleide coaches verlengen. 2.3. De geleerde lessen vanuit de RRE zijn meegenomen, zodat het project zich nu kenmerkt door eenvoud en hoge impact Eén van de geleerde lessen vanuit de nog lopende RRE is het aanbrengen van focus in het aantal verschillende activiteiten, zodat ook de ambtelijk capaciteit beperkt kan worden. De RRE-aanvraag, voorloper van de RREW, bestaat uit zeven verschillende deelactiviteiten uitgevoerd door zes verschillende partijen. Hierdoor heeft de gemeente ervaring opgedaan in welke aanpak en activiteiten leiden tot het gewenste resultaat. Het voorstel voor de RREW heeft deze zaken in ogenschouw genomen. Het verstrekken van vouchers is een laagdrempelige actie met grote mate van keuzevrijheid voor de inwoner.

Eén van de betrokken partijen, die meer dan 50 gemeentes ondersteunt met de RRE activiteiten, laat zien dat de projecten met cadeaubonnen de hoogste conversiefactor hebben van gemiddeld 70% bij het versturen van een gemeentelijk brief. Dat betekent dat wanneer de gemeente een brief stuurt naar 100 bewoners gemiddeld 70 bewoners de cadeaubonnen verzilveren. Voordeel van een digitaal energieloket en het gebruiken van vouchers is daarnaast dat deze digitale aanpak tegemoet komt aan de actualiteit rondom COVID-19. 2.4. De middelen komen rechtstreeks ten goede aan de inwoners van Eindhoven, zowel huurders als kopers Uit recent onderzoek onder woningeigenaren in Eindhoven blijkt dat meer dan de helft van de Eindhovense woningeigenaren geïnteresseerd is in subsidies om energiezuinige/energiebesparende maatregelen te kunnen toepassen. Met dit voorstel komen de middelen rechtstreeks ten goede aan de inwoner, die de vouchers vrij kan besteden aan kleine energiebesparende maatregelen, eventueel in combinatie met advies. Iedere inwoner van Eindhoven kan de voucher aanvragen. Dit in tegenstelling tot de RRE waar huurders zijn uitgesloten. 2.5. Project maakt koppeling met de toekomstige Transitievisie Warmte zodat het beleid kan worden vertaald naar handelingsperspectief voor de inwoner

3

Inboeknummer 21bst00330

In de looptijd van de RREW zal ook de Transitievisie Warmte worden gepubliceerd. Wij zijn voornemens om een online transitievisie warmte instrument te ontwikkelen met de middelen vanuit de RREW. Dit instrument vertaalt het warmtebeleid van de gemeente, op postcodeniveau, naar een concreet handelingsperspectief voor de inwoner. Zodat de inwoner inzicht krijgt in de warmteplannen van de gemeente voor zijn/haar buurt. Kanttekeningen 2.1. De ingediende RREW-subsidieaanvraag is gehonoreerd, het is niet mogelijk om activiteiten en doelen als omschreven in de aanvraag te wijzigen In de aanvraag, bijlage 4, is een omschrijving gegeven van de activiteiten en de wijze waarop deze activiteiten bijdragen aan het bereiken van huishoudens. Tevens is een begroting van de activiteiten aangeleverd. Met dit project dienen minimaal 22.704 unieke huishoudens bereikt te worden voor 31 juli 2022. De plannen mogen inhoudelijk niet meer worden gewijzigd. 2.2. Indien de doelstelling, het bereiken van 22.704 unieke woningen, waarvan minimaal 50% huurwoningen, niet wordt behaald wordt een deel van de subsidie teruggevorderd. Als niet alle woningen worden bereikt, wordt (een deel van) de subsidie teruggevorderd door het ministerie. Daarnaast moet minimaal 50% van de activiteiten gericht zijn op huurwoningen.

Om goed inzicht te hebben in de aantallen per doelgroep (huurders en woningeigenaren) maken we gebruik van real time dashboard. Hiermee kunnen we eenvoudig vaststellen of het project nog op schema loopt qua doelstellingen en of bijsturing nodig is. Indien het percentage huurwoningen achterloopt t.o.v. de koopwoningen, worden er in afstemming met de woningbouwcorporaties aanvullende acties uitgezet, bijvoorbeeld door de communicatiestrategie aan te passen. 2.3. Mogelijk worden de energiebesparende maatregelen doorverkocht Met de vouchers kunnen enkel energiebesparende maatregelen worden gekocht. Het is ongewenst als inwoners de energiebesparende maatregelen gaan verhandelen om geld te ontvangen, bijvoorbeeld via Marktplaats. Voor het aanvragen van een voucher dient een inwoner zijn/haar NAW-gegevens in te vullen. Elk huishouden kan dus slechts één voucher aanvragen. Daarnaast zijn de bonnen enkel inwisselbaar voor kleine energiebesparende maatregelen. Mochten de maatregelen toch worden verhandeld, dan worden de energiebesparende maatregelen in een andere woning toegepast en wordt daar alsnog energiebesparing gerealiseerd conform het doel van de RREW. 2.4. Kleine energiebesparende maatregelen kennen als gevolg van de RRE en RREW langere levertijden Het totale RREW budget vanuit het ministerie is 100 miljoen euro.

Dat betekent dat zo’n tweehonderd Nederlandse gemeenten aan de slag gaan met de uitvoering van de RREW. Een substantieel deel van het budget wordt aangewend voor de aanschaf van kleine energiebesparende producten. Uit de RRE blijkt dat deze producten beperkt voorradig zijn; dat resulteert in lange levertijden. Daarom inventariseren we of het mogelijk is om vouchers ook in te wisselen bij een lokale bouwmarkt. Daarnaast wordt er rekening gehouden met de levertijden in onze planning. Kosten Vanuit het ministerie is een bedrag ontvangen ad. €2.217.000,- voor grofweg twee activiteiten 1) vouchers voor energiebesparende maatregelen en 2) algemeen advies en lokale informatiecampagne. Nagenoeg het volledige bedrag wordt uitbesteed. De kosten worden dan ook ingezet voor de volgende activiteiten:

4

Inboeknummer 21bst00330

Inzet activiteiten 1. Vouchers voor (kleine) energiebesparende maatregelen 1A Energiebesparende Vouchers vrij te besteden € 1.854.000,1B Energiebox plus advies € 333.000,2. Algemeen advies 2A Lokale informatiecampagne over energiebesparing en promotie €15.000,2B Gemeente brede advisering op het gebied van Transitievisie €15.000,Warmte Totale kosten €2.217.000,De gemeentelijke uren zijn niet subsidiabel. De interne uren zullen vooral gemaakt worden binnen de afdeling Verkeer, Milieu en Duurzaamheid binnen de sector Ruimtelijke Expertise, aangevuld met ondersteuning vanuit communicatie. Deze uren kunnen ingepast worden binnen de bestaande formatie en vallen deels binnen de reeds voorziene reguliere werkzaamheden. Communicatie Dit project legt verbinding met het gemeentebrede isolatieprogramma en het energieloket. Naar verwachting wordt op 18 mei, tijdens een A-avond, toelichting gegeven over hoe dit zich tot elkaar verhoudt. Planning en uitvoering Het project loopt van 1 juli 2021 tot 31 juli 2022. De voorbereidingen zijn inmiddels gestart. Evaluatie Om te voldoen aan de vereisten van de regeling is monitoring erg belangrijk. Daarom willen we het aantal uniek bereikte huishoudens en de effectiviteit van de activiteiten monitoren via een real-time dashboard. Zo kunnen we bijsturen indien de resultaten achterblijven.

Evaluatie van de RREW-projecten vindt ieder kwartaal plaats en wordt meegenomen in de voortgangsrapportage van het Duurzaamheidspact. Daarnaast wordt aan het einde van het jaar vanuit het ministerie verantwoording gevraagd van de gerealiseerde acties en het aantal bereikte huishoudens.

5

Inboeknummer 21bst00330

Bijlage(n) Als bijlage(n) bij dit voorstel behoren: • Aanvraag Regeling Reductie Energiegebruik Woningen • Goedkeuring Aanvraag Regeling Reductie Energiegebruik Woningen • Concernbegrotingswijziging RREW • Begrotingswijziging sector RREW • Toelichting BGW Regeling Reductie Energiegebruik Woningen 

De bijlagen worden meegestuurd

Een ontwerpraadsbesluit bieden wij u hierbij ter vaststelling aan. Burgemeester en wethouders van Eindhoven,

, secretaris.

6

Inboeknummer 21bst00330

Raadsbesluit De raad van de gemeente Eindhoven; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 16 maart 2021; gelet op de behandeling in de meningsvormende vergadering van 20 april 2021; gelet op de Tijdelijke wet digitale beraadslaging en besluitvorming provincies, gemeenten, waterschappen en openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba; besluit: 1.

2.

Kennis te nemen van de toegekende subsidiebeschikking en de besteding van de door het ministerie toegekende €2.217.000,- door de gelden in te zetten voor de volgende activiteiten zoals beschreven in de aanvraag (bijlage 4): 1.Vouchers voor kleine energiebesparende maatregelen: 1A Energiebesparende Vouchers (vrij te besteden) ad. € 1.854.000,1B Energiebox plus advies ad. € 333.000,2. Algemeen advies: 2A Lokale informatiecampagne over energiebesparing en promotie ad. €15.000,2B Gemeente brede advisering op het gebied van Transitievisie Warmte ad. €15.000,In te stemmen met de bijgevoegde Begrotingswijziging.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 28 april 2021.

J. Verbruggen, griffier.

7