Nadere Toelichting raadsvoorstel Herzien Woonprogramma

gemeente Eindhoven Inboeknummer 8077241_4.1. Dossiernummer 25.47.103 B&W beslisdatum: 21 november 2025

Nadere toelichting bij raadsvoorstel Herzien Woonprogramma Nadere toelichting Onderwerp: informatieverstrekking naar aanleiding van toezeggingen tijdens meningsvorming Herzien woonprogramma 2025-2030 Tijdens de meningsvormende vergadering van 18 november j.l. over het herzien woonprogramma 2025 – 2030 heeft wethouder Verhees toegezegd voorafgaand aan de behandeling in de raadsvergadering op 25 november a.s. informatie te verstrekken. Hieronder treft u de toezeggingen aan met daarachter de gevraagde informatie. Toezegging 1: Monitoring 85% en relatie met bestaande voorraad Wethouder Verhees informeert de raad via een nadere toelichting over de monitoring van de realisatie van de voldoende betaalbare woningbouw op gebiedsniveau, ook in relatie tot de bestaande voorraad in een wijk Nadere toelichting De nadere toelichting wordt onderverdeeld in drie onderdelen: 1) monitoring van 85% betaalbaar op gebiedsniveau, 2) relatie met de bestaande voorraad in een gebied en 3) de relatie met de monitoring via het dashboard van KnoopXL. 1. Monitoring van 85% betaalbaar op gebiedsniveau In de Publieke Projectenkaart is het al mogelijk om op stadsdeel-, wijken buurtniveau te zien wat de percentages betaalbaar zijn die op dit moment in de pijplijn zitten. Dit kan worden ingezien door in de kaart met de muis ‘boven een gebied te staan’ en de informatie links van de kaart te lezen (zie figuur).

Via in- of uitzoomen verandert het schaalniveau en dus ook de getoonde informatie.

Inboeknummer 8077241_4.1.

Figuur 1: Inzicht in programmering op gebiedsniveau in Publieke Projectenkaart

2. Relatie met de bestaande voorraad De situatie in de bestaande voorraad in een buurt is belangrijk bij het programmeren van nieuwbouwprojecten om in te spelen op behoeften uit de buurt en voor een goed en divers woonaanbod in wijken. We hebben als gemeente veel data beschikbaar om goed te adviseren bij nieuwbouwprojecten. Zo hebben we onder andere informatie op buurtniveau over verschillende woningtypen, de verdeling huur en koop, het aandeel sociale huur, de gemiddelde woningwaarde, de huishoudenssamenstelling, het gemiddelde inkomen en over de bouwperiode en energielabels van de woningen. Veel van deze informatie staat ook op de websites Eindhoven in Cijfers — Eindhoven Open Data en Gemeente Eindhoven in cijfers en grafieken | AlleCijfers.nl. Het opnemen van informatie over de bestaande voorraad in de Publieke Projectenkaart is op korte termijn niet mogelijk. Dit is een toepassing van Shintolabs, die ook door veel andere gemeenten en andere overheden wordt afgenomen. Grote wijzigingen qua functionaliteiten kosten tijd en moeten ingepland worden. In de (interne) Woningbouwmonitor is veel van bovenstaande data wel al opgenomen ten behoeve van projectadvisering. Het bieden van (nog) meer inzicht in de bestaande

2

Inboeknummer 8077241_4.1. voorraad via de (interne) Woningbouwmonitor en mogelijk ook de Publieke Projectenkaart staat wel op de agenda voor 2026, maar wanneer dit precies opgepakt kan worden en hoe dit er uit gaat zien is nog niet duidelijk. 2. Relatie met monitoring via het dashboard van KnoopXL Er is op dit moment geen automatische koppeling tussen de woningbouwmonitor van de gemeente en het dashboard van de Fellenoord BV. Dat komt omdat de woningbouwmonitor gevoed wordt vanuit de gemeentelijke grondexploitaties en het dashboard vanuit de grondexploitatie van de Fellenoord BV. Er is echter actief contact tussen de beheerders van de Woningbouwmonitor en het dashboard van KnoopXL zodat de informatie over planning en realisatie van het aantal woningen overeenkomt. 3. Overige informatie over monitoring Gelet op de bespreking in de Raad willen wij de Raad ook graag nog de volgende technische informatie meegeven. De Publieke Projectenkaart is een kaart die is ontwikkeld om inwoners en andere geïnteresseerden informatie te geven over de geplande woningbouwprojecten en de toekomstige woningbouwproductie. In lijn hiermee wordt informatie over de realisatie uit het verleden voor slechts 1 kalenderjaar weergegeven. Deze informatie blijft uiteraard in de systemen van de gemeente bewaard, maar de realisatie van 2 jaar terug is dus niet zichtbaar in de Publieke Projectenkaart.

3

Inboeknummer 8077241_4.1. Toezegging 2: Realisatiegraad en overprogrammeren Wethouder Verhees informeert de raad via een nadere toelichting over informatie over de ambitie qua realisatiegraad, met betrekking tot de overprogrammering van 130% Nadere toelichting In de jaarrapportage over 2024 en de bijbehorende Raadsbrief is al aangegeven dat het naast het vullen van de pijplijn ook noodzakelijk is om de realisatiegraad van projecten te verhogen. Het verhogen van de ontwikkelsnelheid en het verlagen van de doorlooptijd van projecten verhoogt immers ook de woningbouwproductie. Intussen zien we dat het verder vullen van de pijplijn met woningbouwprojecten goed lukt. Er zitten in totaal al meer dan 45.000 woningen in de pijplijn, waarvan er zo’n 38.000 mogelijk opgeleverd zouden kunnen worden in de periode waarover dit woonprogramma spreekt (in aanbouw tot en met 2030, realisatie t/m 2033). Dit is een overprogrammering van 150% ten opzichte van de doelstelling van ruim 25.000 woningen.1 Doordat veel projecten zich nog in de studiefase bevinden, is het zaak deze plannen zo snel mogelijk hard te maken.

Figuur 2: Dashboard woningbouw Publieke Projectenkaart

1 Dit zijn ruwe prognoses op basis van de gemeentelijke Woningbouwmonitor.

Omdat we de laatste jaren steeds zien dat de prognoses niet uitkomen, worden de data en de planningen van de woningbouwprojecten de komende periode kritisch doorgelicht. Als hieruit zou blijken dat de prognoses voor de komende jaren significant lager uitvallen, dan kan extra inzet op het verder vullen van de pijplijn voor de korte termijn noodzakelijk zijn.

4

Inboeknummer 8077241_4.1. Gelet hierop lijkt extra inzet op bestaande plannen en het verhogen van de realisatiegraad op dit moment meer voor de hand te liggen, dan nog meer inzet op het vullen van de pijplijn boven de 130%. Voor de periode na 2030 zullen wel nog nieuwe projecten noodzakelijk zijn en daar werkt de organisatie ook aan. We blijven inzetten op nieuwe kansen die zich voordoen, onder meer doordat we op verschillende strategische plekken in de stad voorkeursrecht hebben gevestigd en hiermee nieuwe ontwikkellocaties verwerven als gemeente. Hiermee hebben we de mogelijkheid ook de realisatie van voldoende sociale en betaalbare woningbouw te waarborgen. Toezegging 3: Herijking KPI’s in nieuwe bestuursperiode Wethouder Verhees informeert de raad via een nadere toelichting over waar afspraken vastgelegd zijn over herijking van de KPI’s in Knoop XL. Nadere toelichting De herijking per bestuursperiode vloeit voort uit de motie Terugkijken om vooruit te kijken (link naar motie). De raad heeft deze motie op 24 januari 2023 aangenomen. Hierin heeft de raad zichzelf de opdracht gegeven om na het einde van de raadsperiode een evaluatierapport op te stellen. Zodat voor de nieuwe raadstermijn duidelijk is wat goed gaat en wat minder gaat en de raad(scommissie) mogelijk nieuwe kaders kan stellen. Die evaluatie vindt plaats door een onderzoek van de Eindhovense rekenkamer.

De evaluatieresultaten komen naar verwachting beschikbaar in Q1 2026. De uitkomsten daarvan worden in de nieuwe raadsperiode logischerwijs meegenomen in het raadsvoorstel Ruimtelijk raamwerk dat in Q3 2026 naar u toekomt. Het ruimtelijk raamwerk is een verdere uitwerking van de Ontwikkelvisie en wordt mede vormgeven op basis van de kpi's en gemeentelijk beleid. Het ruimtelijk raamwerk zal uitwijzen of we overal aan de kpi's kunnen voldoen. De raad kan dan besluiten om de kpi's te herijken. Een herijking van de kpi's vraagt altijd een raadsbesluit, zoals afgesproken. Burgemeester en wethouders van Eindhoven,

secretaris

5