Intiatiefvoorstel internationale strategie voor Eindhoven

2 0 2 5 Intiatiefvoorstel Internationale Strategie voor Eindhoven

Tjeerd Ritmeester – PvdA Eindhoven Robin Brokmann – Volt Eindhoven 15-04-2025

Inhoudsopgave Aanleiding................................................................................................... 3 Doelstelling................................................................................................. 4 Huidig beleid............................................................................................... 5 Voordelen................................................................................................... 6 Randvoorwaarden....................................................................................... 7 Proces....................................................................................................... 13 Financiën................................................................................................... 15

2

aaNLEIDING Eindhoven heeft zich de afgelopen decennia ontwikkeld tot een internationale speler. Dit is mede dankzij de positie van Brainport als technologische en economische motor. In onze regio wordt een belangrijk deel van de economie van morgen gemaakt. De groei van Brainport is een gevolg van een toenemende internationale vraag naar hightech producten. Dat heeft ook voor Eindhoven grote gevolgen. Om met Brainport te kunnen meegroeien staat onze stad voor een schaalsprong die moet resulteren in duizenden nieuwe woningen, meer publieke voorzieningen, en grote investeringen in de infrastructuur. Deze internationale verwevenheid kan zowel positief als negatief uitpakken. Verstoringen in toeleveringsketens, geopolitieke druk op strategische sectoren (zoals halfgeleiders) en afhankelijkheid van buitenlandse investeringen met mogelijke veiligheidsrisico’s, kunnen de Eindhovense economie en samenleving onevenredig hard raken. Oplopende spanningen tussen Europa en China hebben bijvoorbeeld grote gevolgen voor Eindhovense bedrijven en daarmee ook onze stad en inwoners. Zulke risico’s moeten we op tijd zien aankomen. Een ander voorbeeld is onze positie in de Europese Unie. Door toegenomen internationale exposure zijn we afhankelijker van Europees beleid op bijvoorbeeld strategische autonomie, economische veiligheid en hightech.

Om hier effectief op in te spelen, moet de stad een actieve Europese houding aannemen, beleidsontwikkelingen tijdig signaleren en strategisch anticiperen. Tegelijkertijd biedt toegang tot de internationale arena nieuwe kansen voor lokale ambities en creëren van maatschappelijke impact door kennisdeling en samenwerking. Neem het thema wonen: via bestaande netwerken, EU-programma’s voor sociale en experimentele woningbouw, en EUfondsen kan Eindhoven concreet profiteren. Ook andere steden bieden waardevolle lessen. Wenen en Helsinki zijn toonaangevend in betaalbare woningbouw, Freiburg en Malmö in circulair bouwen. Door uitwisselingen, city labs en partnerschappen kunnen we die kennis benutten. Kansen benutten en risico’s tijdig signaleren vereisen echter wel een duidelijke strategie. Dat betekent niet dat Eindhoven op dit moment geen internationale activiteiten heeft, maar die strategische onderlegger is er op dit moment niet. Hierdoor zijn er nu vooral losse activiteiten die grotendeels economisch worden ingestoken. Europa biedt veel meer kansen dan alleen de hightech sector. Met een goed afgestemd internationaal beleid dat inzet op verschillende ambities kunnen we maatschappelijk nog veel meer kansen creëren op terreinen zoals duurzaamheid, mobiliteit, wonen, armoedebestrijding en cultuur. Kortom, er staat veel op het spel.

Zonder een samenhangende internationale strategie blijft Eindhoven kwetsbaar voor risico’s en laat het waardevolle kansen liggen. Een strategisch kader biedt richting, versterkt samenwerking en zorgt dat Eindhoven op alle lokale ambities nog veel meer kan bereiken voor haar inwoners. De PvdA Eindhoven en Volt Eindhoven willen daarom dat de gemeente een internationale strategie ontwikkelt.

3

Doelstelling Dit initiatiefvoorstel geeft het college de opdracht om een samenhangend en goed afgestemd internationaal beleid te ontwikkelen dat: Duidelijke prioriteiten stelt, gebaseerd op de economische en maatschappelijke belangen van de stad; Aansluit bij de sterke sectoren van de regio, zoals technologie en innovatie; Een heldere rolverdeling hanteert tussen de gemeente en partners zoals Brainport; Focus aanbrengt in internationale samenwerking, met gerichte inzet op economische en maatschappelijke thema’s die de meeste impact hebben; Belangrijke internationale ontwikkelingen monitort die invloed hebben op Eindhoven; Bewustwording vergroot over de kansen en risico’s van globalisering; Zorgt voor consistentie in en samenhang van beleid met een internationale component, om zo versnippering van initiatieven te voorkomen en de internationale positionering van Eindhoven te versterken. De internationale strategie heeft drie hoofdambities: 1. Het maximaal benutten van kansen, in lijn met onze lokale ambities, die ontstaan door toenemende internationale exposure; 2. Beter zicht op ontwikkelingen in het buitenland die impact hebben op Eindhoven en onze lokale ambities; 3. Het faciliteren van internationale bewustwording in de gemeentelijke organisatie, de gemeenteraad en bij inwoners.

4

huidig beleid Eindhoven is internationaal actief en maakt, gezien onze beperkte omvang, relatief veel lawaai. Aan de huidige internationale activiteiten ligt geen eenduidige strategie of beleidsbasis ten grondslag. Het grootste deel van onze activiteiten wordt vanuit ons kantoor in Brussel uitgevoerd, waar we werken aan twee hoofdthema’s: de Brainport-pijler en stedelijke opgaven. Onze lobbyist en het strategieteam proberen zelfstandig een match te maken tussen Eindhovense prioriteiten, de belangen van de Europese Commissie en de kansen om invloed uit te oefenen, zoals het benutten van kansrijke fondsen. Via Brainport Development werken we ook samen met andere gemeenten, maar deze samenwerking ligt volledig bij hen, zonder actieve betrokkenheid van de gemeente Eindhoven. Brainport Development heeft zelf wel een eigen internationale economische strategie. Andere internationale activiteiten van de gemeente Eindhoven vinden fragmentarisch plaats zoals deelname aan stedelijke netwerken, congressen, en andere vormen van samenwerking.. Met een overkoepelende strategie kunnen we onze inspanningen beter coördineren, onze zichtbaarheid vergroten en onze effectiviteit versterken.

5

Voordelen De voordelen van een eigen internationaal beleid zijn: Beter beleid Door strategisch in te spelen op internationale kansen en risico's, wordt beleid effectiever. Dit heeft directe impact op de inwoners, zoals meer werkgelegenheid, economische kansen, en betere publieke voorzieningen. Efficiëntie Een samenhangende internationale strategie zorgt voor gerichter werk door versnipperde activiteiten te bundelen onder één overkoepelende strategie. Dit voorkomt dubbel werk, maakt efficiënter gebruik van middelen en versterkt een integrale aanpak die economische groei, sociale ontwikkeling en duurzaamheid bevordert. Maximale benutting van een sterk profiel 1 Eindhovens sterke profiel (onder randvoorwaarden gaan we hier verder op in) biedt kansen om internationaal zowel economisch als maatschappelijk impact te maken. Een gerichte strategie zorgt ervoor dat dit profiel effectief wordt ingezet voor samenwerking, investeringen en innovatie, terwijl de stad tegelijk inspeelt op mondiale ontwikkelingen die haar toekomst beïnvloeden. Groter draagvlak Internationale ontwikkelingen hebben steeds meer invloed op het dagelijks leven in Eindhoven. Door het inspelen op mondiale bewustwording kunnen inwoners beter begrijpen waarom bepaalde keuzes worden gemaakt, wat het draagvlak voor lokaal beleid vergroot.

Benutten van onbenutte kansen Een internationale strategie maakt het mogelijk om kansen te ontdekken die anders misschien over het hoofd zouden worden gezien, zoals toegang tot nieuwe markten, kennisnetwerken en samenwerkingen die Eindhoven verder kunnen versterken op gebieden zoals technologie, duurzaamheid en cultuur. Versterkte samenwerking Door duidelijke rolverdelingen binnen de stad en met externe partners (zoals Brainport en de provincie) kan Eindhoven beter gebruik maken van netwerken en samenwerking, wat leidt tot meer impact met minder middelen. Flexibiliteit en veerkracht Het monitoren van internationale ontwikkelingen zorgt ervoor dat de stad snel kan reageren op geopolitieke veranderingen, economische fluctuaties of andere externe schokken, waardoor Eindhoven beter voorbereid is op onverwachte gebeurtenissen. Toekomst Eindhoven is ook binnen de MRE geen eiland. Regionale samenwerking biedt veel voordelen. Als de strategie eenmaal ontwikkeld is zou dit ook binnen de MRE besproken moeten worden.

[1] Tech, Design, en Kennis

6

Randvoorwaarden Een internationale strategie kan alleen werken als aan de volgende randvoorwaarden wordt voldaan. In dit hoofdstuk zal daar een verdere toelichting op worden gegeven. Integrale benadering Een internationale strategie voor Eindhoven moet integraal worden benaderd. Dit betekent dat internationale ontwikkelingen niet alleen als economische kansen of risico’s worden bekeken, maar in samenhang met andere ambities van de stad (zoals de doelen uit het bestuursakkoord, de stadsvisie, etc.). Internationale trends beïnvloeden niet alleen handel en investeringen, maar ook zaken als duurzaamheid, mobiliteit, cultuur, onderwijs en sociale cohesie. Denk bijvoorbeeld aan hoe Eindhoven kan profiteren van internationale kennisuitwisseling over duurzame stedelijke ontwikkeling, slimme mobiliteit, sociale woningbouw en energietransitie door efficiënter gebruik te maken van bestaande netwerken. Tegelijk helpt deze aanpak om de bredere maatschappelijke impact van internationale ontwikkelingen sneller te signaleren en hier proactief op in te spelen. In andere woorden, door signalen uit het buitenland structureel te vertalen naar beleid dat de hele stad ten goede komt, kan Eindhoven beter inspelen op kansen en risico’s.

Dit vraagt om samenwerking tussen verschillende domeinen binnen de gemeente en een centrale regie, zodat internationale activiteiten en prioriteiten goed op elkaar zijn afgestemd en bijdragen aan een brede, duurzame ontwikkeling van de stad. Een integrale benadering met centrale regie betekent dat onze internationale activiteiten niet in silo’s blijven hangen. Dit vraagt om een of meer medewerkers, ideaal gezien in samenwerking met team strategie, die een sleutelrol spelen in het-tot-stand-komen van de internationale strategie en de uitvoering daarvan.23 ‘De beleidsmedewerker internationale zaken’ geldt daarnaast als centraal contactpunt voor collega’s en departementen binnen de gemeentelijke organisatie zoals wethouders, raadsleden, lobbyisten en ambtenaren.

Bredere inzet van het Eindhovense profiel Eindhoven profileert zich als de stad van technologie, design en kennis. Dit is een krachtig en herkenbaar profiel dat de unieke identiteit van de stad benadrukt en haar internationale positie versterkt. Technologie vormt de ruggengraat van Brainport, design is diepgeworteld in de creatieve industrie en innovatie, en kennis staat centraal in de samenwerking tussen bedrijven, onderwijsinstellingen en overheid. Dit profiel is een enorme troef voor de stad, maar wordt vaak te eenzijdig en economisch geïnterpreteerd. Vooral op maatschappelijk vlak is er een wereld te winnen.

[2] De vaste medewerker die wij voor ogen hebben wordt vanaf nu ‘beleidsmedewerker Internationale Zaken’ genoemd. Dit kunnen ook meer medewerkers zijn indien nodig. [3] Het Team Strategie van de gemeente Eindhoven speelt een cruciale rol in de ontwikkeling van langetermijnbeleid en de strategische koers van de stad. Door trends te analyseren en het bestuur te adviseren, zorgen zij voor beleid dat aansluit op economische groei, innovatie en duurzaamheid. Dit maakt hen waardevol voor internationaal beleid en de beleidsmedewerker Internationale Zaken.

7

Dat kan door het huidige profiel breder uit te leggen. Hoewel technologie, design en kennis onmiskenbaar bijdragen aan economische groei en werkgelegenheid, reiken de implicaties veel verder: Technologie heeft invloed op de manier waarop we samenleven, hoe duurzaam en leefbaar onze stad is en hoe we maatschappelijke uitdagingen oplossen; Design is niet alleen een motor voor industrie en export, maar speelt ook een cruciale rol in stedelijke ontwikkeling, sociale innovatie en cultuur; Kennis strekt zich uit buiten de grenzen van technische expertise en is essentieel voor onderwijs, cultuur, gezondheid en inclusie. Een te economische benadering van dit profiel zou betekenen dat Eindhoven kansen misloopt op andere terreinen. Om de stad echt internationaal aantrekkelijk te maken en haar positie te versterken, moet het profiel breder worden ingevuld. Dit hangt direct samen met de integrale benadering van het internationale beleid. Door ons TDKprofiel breder uit te leggen betekent dat we het niet alleen zien als een middel voor economische groei, maar ook als een instrument voor duurzaamheid en maatschappelijke vooruitgang. Door deze bredere uitleg van ons profiel kan Eindhoven zich internationaal niet alleen onderscheiden als een economisch sterke stad, maar als een vooruitstrevende, duurzame en inclusieve stad waar innovatie ten dienste staat van de samenleving.

Internationale positionering en prioritering De internationale strategie van de gemeente Eindhoven moet voortkomen uit een gezamenlijke prioriteitenlijst, waarbij verschillende gemeente-afdelingen samenwerken om focus aan te brengen in de buitenlandse activiteiten van de stad. Deze prioriteiten moeten aansluiten op de kernambities van Eindhoven, zoals technologische innovatie, duurzaamheid, talentontwikkeling, maatschappelijke impact en leefbaarheid. Maar ze moeten ook duidelijk aansluiting vinden bij de prioriteiten als onderdeel van onze lokale ambities.4 Door deze focus voorkomen we versnippering en zorgen we ervoor dat internationale inspanningen direct bijdragen aan de stedelijke ontwikkeling en economische kracht van Eindhoven. Om dit effectief te coördineren, wordt de strategie aangestuurd door het eerder benoemde centrale punt binnen de gemeentelijke organisatie. Idealiter wordt deze aanpak ondergebracht bij team Strategie, zodat internationale vraagstukken vanaf het begin structureel worden meegenomen in het bredere beleid van de stad. Dit zorgt ervoor dat internationale activiteiten niet als losstaande initiatieven plaatsvinden, maar integraal verbonden zijn met de sociale, economische en ruimtelijke ambities van Eindhoven.

Met een duidelijke prioritering kunnen de bestaande instrumenten (op deze instrumenten wordt onder punt d verder gegaan) doelgerichter worden ingezet. De prioriteiten worden periodiek herijkt op basis van internationale en politieke ontwikkelingen, evenals nieuwe inzichten, zodat de 5 strategie flexibel en toekomstbestendig blijft.

[4] Zoals het bestuursakkoord, de stadsambities, etc. [5] Periodiek = Ideaal 1x in de 2 jaar. Voor deze periode is gekozen omdat de wereld relatief snel verandert en je daar snel op moet kunnen inspelen. Met een vaste medewerker heb je daar ruimte voor.

8

Internationale instrumenten Een duidelijk overzicht van de beschikbare internationale instrumenten, alsmede hoe ze worden ingezet op basis van de eerder benoemde prioriteitenlijst, is essentieel om versnippering te voorkomen en de effectiviteit van de internationale strategie te vergroten. Veel van deze instrumenten worden al ingezet, maar zonder een overkoepelende prioritering blijft de impact beperkt. Door ze strategischer te benutten, zorgen we ervoor dat internationale inspanningen direct bijdragen aan de ambities van Eindhoven en beter inspelen op kansen en risico’s. Dit maakt de stad slagvaardiger en versterkt haar positie op het wereldtoneel. Denk bij in te zetten instrumenten aan: 6 Lobbywerk: Gericht beïnvloeden van internationale, nationale en Europese besluitvorming om Eindhovens belangen en ambities beter te verankeren in beleid en regelgeving. Netwerkvorming: Opbouwen en versterken van formele en informele netwerken, zowel regionaal als internationaal, om samenwerking en kennisdeling te bevorderen. City Diplomacy: Directe samenwerking met andere steden en sub-nationale overheden (zoals provincies, regio’s, etc) om gemeenschappelijke uitdagingen aan te pakken en gezamenlijke belangen te behartigen. Public Diplomacy: Betrekken van maatschappelijke organisaties, bedrijven en kennisinstellingen om internationale samenwerking en maatschappelijke doelen te versterken.

Kennisuitwisseling: Actief deelnemen aan internationale onderzoeksprogramma’s en samenwerkingen om innovatie en talentontwikkeling in Eindhoven te stimuleren. Handelsbevordering: Ondersteunen van lokale bedrijven bij internationale expansie door deelname aan handelsmissies, matchmaking en toegang tot relevante netwerken. Internationale evenementen: Organiseren of aantrekken van congressen, beurzen en culturele festivals om Eindhoven’s internationale zichtbaarheid te vergroten en kennisuitwisseling te stimuleren. EU-subsidies en financiering: Actief gebruikmaken van Europese fondsen en programma’s voor innovatie, duurzaamheid en stedelijke ontwikkeling om projecten te realiseren. Gaststad en talentwerving: Aantrekken van internationale studenten, onderzoekers en professionals door samenwerking met universiteiten en bedrijven en het bieden van een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Stedenbanden: Deze kunnen in tegenstelling tot de oude stedenbanden strategisch en periodiek worden ingezet op basis van de internationale prioriteiten die we als stad hebben gesteld. Crisis- en risicomanagement: Bijhouden van geopolitieke ontwikkelingen en het ontwikkelen van scenario’s om economische, sociale en veiligheidsrisico’s beter te beheersen. Met een heldere prioritering kunnen deze instrumenten doelgerichter worden ingezet.

Door periodieke herijking op basis van internationale en politieke ontwikkelingen, evenals nieuwe inzichten, blijft de strategie flexibel en toekomstbestendig.

[6] Deze lijst van activiteiten is niet uitputtend maar moeten in een internationale strategie wel worden meegenomen.

9

Structureel monitoren van geopolitieke ontwikkelingen en de impact op Eindhoven Eindhoven wordt als internationale stad steeds vaker blootgesteld aan geopolitieke verschuivingen die directe gevolgen hebben voor onze economie, innovatiekracht en maatschappelijke ontwikkeling. Verstoringen in toeleveringsketens en veranderende internationale regelgeving kunnen onze lokale ambities beïnvloeden. Tegelijkertijd ontstaan er nieuwe kansen voor samenwerking, investeringen en kennisuitwisseling. Door geopolitieke ontwikkelingen structureel te monitoren en tijdig te vertalen naar lokaal beleid, kan de gemeente proactief inspelen op risico’s en strategische keuzes maken die de weerbaarheid en groei van de stad versterken. De beleidsmedewerker internationale zaken kan internationale ontwikkelingen het beste duiden en vertalen naar kansen en risico’s voor Eindhoven. Door nauw samen te werken met team Strategie, 6 dat de organisatie en haar ambities goed kent, ontstaat een snelle en gerichte reactie op mondiale ontwikkelingen. Dit zorgt ervoor dat de hele organisatie tijdiger en effectiever kan inspelen op relevante internationale trends. Om geopolitieke ontwikkelingen effectief te vertalen naar lokaal beleid, moet de gemeente Eindhoven een gestructureerd systeem opzetten voor het monitoren, analyseren en rapporteren van internationale trends.

Dit vraagt om een combinatie van eigen informatievergaring, strategische samenwerking met externe partners en een vaste rapportagestructuur richting de gemeenteraad. I.Actieve informatievergaring en analyse De gemeente kan via haar ‘de beleidsmedewerker internationale zaken’ geopolitieke ontwikkelingen en hun impact op Eindhoven systematisch volgen door: Zelfstandige monitoring Via Internationale contacten en netwerken Signalering vanuit de lobbyisten Bedrijfsleven, kennisinstellingen, en lokale organisaties De eerder beschreven geopolitieke instrumenten II.Vertaling naar lokaal beleid De verzamelde informatie moet via ‘de beleidsmedewerker internationale zaken’ worden omgezet in concrete beleidsmaatregelen door: Regelmatige impactanalyses Integratie in bestaande beleidsdomeinen Flexibele bijsturing van prioriteiten III.Periodieke informatievoorziening aan de raad De gemeenteraad moet goed geïnformeerd zijn om zo geopolitieke overwegingen achter strategische keuzes duidelijk te maken door: Een tweejaarlijkse geopolitieke update wat er internationaal gebeurt Aanverwante rapportages Thematische sessies of expertbijeenkomsten De beleidsmedewerker internationale zaken staat ook gemeenteraadsleden bij Door geopolitieke ontwikkelingen structureel te monitoren en vertalen naar lokaal beleid, kan Eindhoven zich beter voorbereiden op risico’s en kansen, en blijft de organisatie goed

geïnformeerd over de internationale context waarin de stad opereert.

10

Mondiale bewustwording Mondiale bewustwording is cruciaal voor Eindhoven, omdat internationale ontwikkelingen direct invloed hebben op het dagelijks leven van inwoners. Geopolitieke spanningen, klimaatverandering en digitale transities raken niet alleen de economie, maar ook stedelijke ontwikkeling, sociale cohesie en duurzaamheid. Door inwoners actief te betrekken en inzicht te geven in hoe Eindhoven verbonden is met de wereld, ontstaat er niet alleen meer draagvlak voor strategische keuzes, maar kunnen zij ook actief bijdragen aan de internationale ambities van de stad. 7

De gemeente kan dit bevorderen door: Publiekscampagnes en educatie: Toegankelijke content, zoals video’s en interactieve websites, om uit te leggen hoe mondiale ontwikkelingen Eindhoven beïnvloeden. Ook scholen en universiteiten kunnen worden betrokken bij lesprogramma’s over Eindhoven in de wereld. Culturele en economische uitwisseling: Internationale festivals, handelsmissies met lokale ondernemers en samenwerkingen met andere steden om inwoners en bedrijven bewust te maken van de kansen en uitdagingen van globalisering en de internationale inzet van onze stad. Dialoogbijeenkomsten: Stadsdialogen over grote mondiale gebeurtenissen, zoals de energietransitie of geopolitieke spanningen, waarin inwoners hun perspectieven kunnen delen en beter begrijpen hoe dit lokaal impact heeft. Transparantie en communicatie: Regelmatige updates via gemeentelijke communicatiekanalen over hoe internationale trends lokaal beleid beïnvloeden en waarom bepaalde keuzes worden gemaakt. Door mondiale bewustwording structureel te verankeren in de internationale strategie, wordt Eindhoven niet alleen economisch sterker, maar ook sociaal en cultureel beter voorbereid op internationale dynamiek.

Duidelijke rolverdeling In de internationale strategie van Eindhoven is het essentieel om een duidelijke rolverdeling te creëren tussen wat de gemeente doet en wat onze partners, zoals Brainport, bedrijven en de provincie, doen. Deze partijen hebben vaak hun eigen internationale agenda’s en middelen, bijvoorbeeld een eigen lobbyist voor Brainport, en ook bedrijven en de provincie zijn actief in het buitenland. Hoewel er soms overlap is, kan een heldere rolverdeling ervoor zorgen dat er geen dubbel werk wordt gedaan en dat de verschillende actoren elkaar versterken in plaats van belemmeren. Door een duidelijke verdeling van verantwoordelijkheden kunnen we als stad Eindhoven ervoor zorgen dat de gemeente zich richt op haar strategische kerntaken, zoals het coördineren van beleid, het waarborgen van maatschappelijke belangen en het bouwen van lange-termijn relaties. Ondertussen kunnen partners zoals Brainport zich richten op het versterken van de technologische en economische positie van de regio, en kunnen bedrijven zich concentreren op hun commerciële belangen.

[7] Dit is geen uitputtende lijst maar abstracte voorbeelden die als inspiratie kunnen dienen. Bestaande participatietrajecten, bijvoorbeeld in het kader van de stadsvisie, kunnen ook worden meegenomen.

11

Deze heldere afbakening maakt het mogelijk om prioriteiten vast te stellen die in lijn zijn met zowel de gemeentelijke doelen als die van partners. Hierdoor kan Eindhoven gericht inspelen op internationale ontwikkelingen, met een gecoördineerde aanpak die het gezamenlijke belang van de regio dient. Bovendien zorgt een duidelijke rolverdeling ervoor dat we meer sturing krijgen op de juiste prioriteiten, wat zowel de effectiviteit als de impact van onze gezamenlijke internationale activiteiten vergroot. Expertise binnen en buiten de gemeente Bij het opstellen van de internationale strategie van Eindhoven is het cruciaal om zowel interne als externe expertise te benutten. Binnen de gemeente beschikt Eindhoven al over waardevolle kennis en ervaring, met name in het team Strategie en onder de lobbyisten. Team Strategie heeft inzicht in de bredere beleidsdoelen van de stad en kan helpen de internationale strategie af te stemmen op de langetermijnvisie en prioriteiten van de stad. De gemeentelijke lobbyisten spelen een essentiële rol bij het identificeren van internationale kansen en risico’s, en het vertegenwoordigen van Eindhoven bij nationale en internationale stakeholders. Het benutten van deze interne expertise zorgt ervoor dat de strategie goed aansluit bij het bestaande beleid en dat de inzet van middelen optimaal is.

Daarnaast is het van belang om externe expertise te raadplegen om de strategie verder te verdiepen en de bredere impact van internationale ontwikkelingen te begrijpen. Externe deskundigen kunnen nieuwe perspectieven en inzichten bieden die de gemeente wellicht niet altijd intern heeft. Dit kunnen onder andere de volgende groepen zijn: Onderzoeksinstituten en universiteiten Consultants, denktanks en NGO’s Internationale netwerken en brancheorganisaties Bedrijven en internationaal actieve ondernemers Diplomaten en consulaire diensten Het combineren van interne en externe expertise bij het ontwikkelen van de internationale strategie zorgt voor een bredere en meer diepgaande benadering van internationale kwesties. Het versterkt de strategie en maakt het mogelijk om deze af te stemmen op zowel de lokale ambities als op internationale ontwikkelingen, terwijl er ook ruimte is voor flexibiliteit en innovatie.

12

proces Het proces voor de ontwikkeling van een internationale strategie voor Eindhoven moet systematisch, participatief en flexibel zijn, zodat de stad haar internationale ambities effectief kan realiseren. Bij voorkeur wordt dit binnen team strategie opgepakt omdat zij de meeste affiniteit met de huidige internationale activiteiten van de gemeente Eindhoven hebben. Hieronder zie je een proces weergave die aansluit bij de eerder beschreven doelstellingen en randvoorwaarden: A. Initiatiefase: Verkenning en Identificatie Duur: 3-6 maanden In deze fase wordt een overzicht gemaakt van de huidige stand van zaken van Eindhoven’s internationale activiteiten, bestaande initiatieven en eventuele lacunes. Dit kan door: Het uitvoeren van een grondige inventarisatie van de bestaande initiatieven, samenwerkingen en geopolitieke risico’s. Input verzamelen van stakeholders, zoals bedrijven, kennisinstellingen, gemeenteraadsleden en externe experts, over hun wensen en verwachtingen voor de internationale strategie. Het uitvoeren van een SWOT-analyse (sterkte, zwakte, kansen, bedreigingen) om kansen en risico’s te identificeren die invloed hebben op de toekomstige internationale ontwikkeling. B. Ontwikkelingsfase: Strategie en Actieplan Duur: 6 maanden In deze fase wordt het actieplan opgesteld dat de basis vormt voor de internationale strategie.

Dit proces moet de volgende onderdelen omvatten: Het formuleren van duidelijke prioriteiten voor de internationale positionering van Eindhoven dat rekening houdt met de eerder geïdentificeerde kansen en risico’s. Het vaststellen van (meetbare) doelstellingen op de lange en korte termijn. Het integreren van de eerder genoemde randvoorwaarden (integrale benadering, prioritering, rolverdeling, etc.) in de strategie. Het creëren van een overzicht van de benodigde instrumenten en middelen (lobbywerk, netwerkvorming, kennisuitwisseling, etc.), inclusief een beschrijving van wie welke rol speelt. Het ontwikkelen van een communicatieplan om mondiaal bewustzijn te creëren en de gemeenschap te betrekken. C. Voorlegging aan de Raad Duur: 3 maanden Na het opstellen van het concept van de internationale strategie, wordt deze voorgelegd aan de gemeenteraad van Eindhoven. Dit biedt de kans om input te krijgen van raadsleden, die de strategie kunnen beoordelen, bijsturen en goedkeuren voordat deze officieel wordt geïmplementeerd. Het voorleggen aan de Raad zorgt voor: Democratische legitimiteit Breed draagvlak Een strategie die de ambities van de raad goed weerspiegelt Dit proces kan in combinatie met een voorbereidende avond zijn waarin experts, belanghebbenden en vertegenwoordigers van relevante sectoren in Eindhoven de gelegenheid krijgen om feedback te geven.

13

D. Implementatiefase: Uitvoering en Coördinatie Duur: Doorlopend In deze fase wordt de strategie uitgevoerd. De belangrijkste activiteiten omvatten: Het toewijzen van specifieke verantwoordelijkheden binnen de gemeentelijke organisatie en bij externe partners. Het opzetten van een centraal coördinatiepunt voor internationale zaken, bij voorkeur binnen het team Strategie, waar alle initiatieven en activiteiten samenkomen. Het implementeren van een gestructureerde monitoring- en evaluatiemethode voor internationale ontwikkelingen die specifiek gericht is op de impact voor Eindhoven. Het beginnen van gerichte initiatieven, zoals handelsmissies, netwerkactiviteiten, en deelname aan internationale beleidsplatforms. E. Evaluatie en Herijking: Flexibiliteit en Aanpassing Duur: Periodiek, minimaal elke 2 jaar De laatste fase is gericht op het continu verbeteren van de internationale strategie: Het periodiek evalueren van de voortgang van de strategie aan de hand van vooraf vastgestelde doelstellingen en prestaties. Het aanpassen van prioriteiten en acties op basis van nieuwe geopolitieke en economische ontwikkelingen. Het betrekken van gemeenteraadsleden en inwoners via transparante rapportages, zodat zij de effectiviteit van het beleid kunnen volgen en erop kunnen reageren. F.

Langetermijnvisie: Duurzaamheid en Innovatie Naast de reguliere evaluatie moet Eindhoven zich voorbereiden op de lange termijn door: Het ontwikkelen van flexibele beleidsinstrumenten die kunnen inspelen op snel veranderende mondiale omstandigheden. Het versterken van samenwerking met andere steden, regio’s, en internationale organisaties om gezamenlijke uitdagingen aan te pakken. Het versterken van de internationale samenwerking in de gebieden duurzaamheid, innovatie, en sociale cohesie om Eindhoven niet alleen economisch maar ook maatschappelijk toekomstbestendig te maken. Door deze stappen zorgvuldig en gestructureerd te volgen, kan Eindhoven haar internationale strategie niet alleen goed positioneren, maar ook effectief en duurzaam implementeren. Het proces zal niet alleen leiden tot een beter gecoördineerd beleid, maar ook tot een stad die zich proactief voorbereidt op de uitdagingen en kansen van de internationale arena.

14

Financiën Het opstellen van een internationale strategie brengt kosten met zich mee, zoals ambtelijke ondersteuning, onderzoek en afstemming. De uiteindelijke kosten voor uitvoering en eventuele organisatorische aanpassingen hangen af van de keuzes en prioriteiten die uit deze strategie voortkomen. Voor de initiatiefase en ontwikkelingsfase is een werkbudget en strategisch adviseur nodig die de verkenning start en een eerste internationale strategie ontwikkelt. Voor deze stappen wordt een budget van €300.000 ingeschat. Deze inschatting is ambtelijk afgestemd. De kadernota is inmiddels opgesteld en wordt uitgewerkt in de begroting 2026. Wij roepen het college op om het geraamde budget van €300.000 voor de uitvoering van bovenstaande punten bij de integrale afweging voor de conceptbegroting 2026 mee te nemen.

15