Gemeentelijke steun wooncooperaties (Motie M8)

Motie - Gemeentelijke steun wooncoöperaties

M8

De indieners van deze motie hebben de startnotitie Herziening Woonprogramma: Zoveel mogelijk mensen onder dak (25.11.451) van het college gelezen. Na het gesprek hierover in de vergadering van 13 mei 2025 stellen de indieners voor om in de vergadering van 20 mei 2025 een besluit te nemen over gemeentelijke steun aan wooncoöperaties. De indieners hoorden dat: • De woningcorporaties en marktpartijen niet altijd kunnen voorzien in voldoende sociale en middeldure woningen, door een breed scala aan redenen; • Wooncoöperaties geen winstoogmerk hebben en daardoor bijdragen aan betaalbare woningen. Bewoners betalen een maandelijkse huur uitsluitend op basis van de gemaakte grond-, bouw- en bijkomende kosten1; • In een wooncoöperatie zijn de bewoners geen klanten of consumenten, maar eigenaars en opdrachtgevers. Ze beheren en besturen zelf hun woonomgeving, wat zorgt voor meer eigenaarschap van de bewoners en meer sociale cohesie. Ze kopen samen diensten en producten in en combineren dit vaak met zorg of welzijn. Ook zetten ze zich vaak in voor de omgeving.

Dit heeft een positieve invloed op de cohesie in wijken en de weerbaarheid van buurten; • In het bestuursakkoord Samen Morgen Mooier Maken is opgenomen dat de gemeente bewonersinitiatieven met collectieve woonvormen in de stad, zoals wooncoöperaties, faciliteert; • Het College positief tegenover wooncoöperaties staat, maar dat het op dit moment geen prioriteit heeft2; • Wooncoöperaties zichzelf meer dan bewezen hebben in steden als Zürich, waar één op de vijf woningen in bezit is van een wooncoöperatie, en de huren minimaal 20% onder de marktprijs liggen3; • De gemeente Amsterdam de ambitie uitgesproken heeft dat in 2040 tien procent van de woningvoorraad uit wooncoöperaties bestaat4; 1 https://openjournals.ugent.be/agora/article/61296/galley/185696/view/ 2 Aldus wethouder Verhees in de meningsvormende vergadering van 13 mei 2025; 3 https://www.nul20.nl/dossiers/lessen-uit-zurich 4 https://openresearch.amsterdam/nl/page/88723/de-kracht-van-het-collectief---

woonco%C3%B6peraties-in-amsterdam

•

•

Zelfbouwinitiatieven, zoals wooncoöperaties, op dit moment moeizaam van de grond komen door gebrek aan locaties, financiële en technische kennis, en beperkte leningsmogelijkheden; Aangezien wooncoöperaties geen winstoogmerk hebben, ze een bijdrage kunnen leveren aan het vlottrekken van kleinere complexe (binnenstedelijke) projecten die anders onrendabel zijn.

De indieners vinden dat: • Er snel meer betaalbare woningen gebouwd moeten worden; • Aangezien zowel de woningcorporaties en de vrije markt in zwaar weer zitten, gekeken moet worden naar mogelijke andere vormen, zoals het bewezen concept van wooncoöperaties. Wooncoöperaties zijn minder afhankelijk van de markt en overheidsregulering; • Wooncoöperaties, net als de woningcorporaties, gemeentelijke steun verdienen bij de ontwikkeling van sociale en middeldure woningen; • Het investeren in, en stimuleren van, de kennis(overdracht) op het gebied van wooncoöperaties kan bijdragen aan een professionaliseringsslag van deze woonsector en daarmee ook aan versnelling in de toekomst; • In de toekomst ook financiële steun voor wooncoöperaties mogelijk moet zijn, maar dat hiervoor eerst in kaart gebracht moet worden welke mogelijkheden en wensen hier voor zijn. De raad roept het college van burgemeester en wethouders op om: 1. Het publieke belang van wooncoöperaties te erkennen, waardoor het mogelijk wordt voor de gemeente om initiatieven te ondersteunen op organisatorisch en financieel vlak; 2. Een gemeentelijk aanspreekpunt in te stellen om wooncoöperaties aan te jagen, waar: a. Wooncoöperaties (in oprichting) ondersteuning in de vorm van kennis kunnen vinden voor de periode van 2026 tot en met 2030; b.

Ook een faciliterende- en netwerkrol aangenomen wordt om zo te komen tot een onafhankelijk platform voor Eindhovense Wooncoöperaties, bestaande uit gemeente, wooncoöperaties, woningcorporaties, individuele experts, en geldverstrekkers; c. In gesprek gegaan wordt met gemeente Amsterdam en Utrecht hoe zij het financieringsgat van wooncoöperaties opvangen, waarbij middels een gemeentelijke garantstelling geldleningen worden verstrekt aan wooncoöperaties die inzetten op betaalbaarheid (sociale huur en middenhuur). 3. Voor de ambtelijke capaciteit, of voor het uitzetten als opdracht, 200.000 euro uit het budget ‘Eindhoven Bouwt Door’ aan te wenden; 4. De raad middels een raadsinformatiebrief eind 2025 op de hoogte te stellen van de stand van zaken.

Eindhoven, 20 mei 2025 Leden van de raad, Rutger Rauws (GroenLinks), voorsteller Tjeerd Ritmeester (PvdA), voorsteller Chris Dams (D66), voorsteller Robin Brokmann (Volt), voorsteller Jonas Roothans (PvdD), voorsteller Niek Rennenberg (OAHvE), voorsteller

Deze motie is ingetrokken (toezegging wethouder) in de vergadering van 20 mei 2025. J. Jongbloed, griffier.