Collegebrief aan de leden van de raad over Beantwoording Vragenhalfuur over lozingen Beatrixkanaal

Aan de leden van de raad

gemeente Eindhoven Inboeknummer 24bst00128 Dossiernummer 24.06.103_2.2.1. B&W beslisdatum 06 februari 2024

Betreft: Beantwoording Vragenhalfuur over lozingen Beatrixkanaal

Geachte leden, Op 23 januari 2024 stond het vragenhalfuur (PvdD) met als onderwerp ‘De Hurk, een vrijbrief voor vervuiling Deel 2’ op de agenda. Er wordt hier gesproken over deel 2, omdat op 31 oktober 2023 (woonboten) en op 19 december 2023 (deel 1) ook vragen zijn gesteld over lozingen vanuit bedrijventerrein De Hurk op het Beatrixkanaal. Het antwoord op deze vragen was dat er geen bedrijven op de Hurk zijn die direct lozen op het oppervlaktewater. Wel monden er meerdere hemelwaterafvoeren uit op het kanaal; zogenaamde indirecte lozingen. Bij lozingen maken onze specialisten een onderscheid tussen directe en indirecte lozingen. Een indirecte lozing is een lozing die niet direct op het oppervlaktewater uitkomt, maar wordt geloosd via een bedrijfsriolering of ander tussenliggend (zuiverings)werk van een derde. Directe lozingen zijn lozingen die rechtstreeks door het bedrijf, al dan niet na passage van een zuiveringstechnisch werk van het bedrijf zelf, op het oppervlaktewater worden geloosd. Inleiding Recent heeft de Rechtbank Oost-Brabant een uitspraak gedaan over het recyclebedrijf Mirec. Dit bedrijf had een rechtszaak aangespannen tegen het college van Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Brabant. De provincie Noord-Brabant is bevoegd bezag voor dit bedrijf inzake de omgevingsvergunning voor milieubelastende activiteiten.

De VTH-taken (Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving) van de provincie worden uitgevoerd door de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB). Waterschap De Dommel is waterkwaliteitsbeheerder van het Beatrixkanaal. Op het kanaal wordt hemelwater van industrieterrein De Hurk geloosd. Het waterschap is bevoegd gezag voor de lozing van hemelwater afkomstig van De Hurk op het kanaal. Gemeente Eindhoven is bevoegd gezag voor lozingen op het hemelwaterriool vanuit het merendeel van de bedrijven (aansluitingsverordening en de voormalige Wet milieubeheer). We kunnen ons voorstellen dat de wijze waarop hier het bevoegd gezag is geregeld, ingewikkeld is.

Inboeknummer

24bst00128

Centraal in deze zaak staat dat zowel de provincie als waterschap niet overtuigd zijn dat recyclebedrijf Mirec afdoende maatregelen treft om te voorkomen dat hemelwater met te hoge concentraties aan zware metalen in het Beatrixkanaal terechtkomt. De provincie Noord-Brabant heeft daarom een tijdelijke vergunning voor een afvalwaterzuiveringsinstallatie bij het bedrijf Mirec voor drie jaar verleend. Het bedrijf Mirec ging niet akkoord met deze tijdelijke vergunning en heeft daarop een zaak aangespannen tegen de vastgestelde vergunning. De rechter stelt nu de provincie in het gelijk. De vergunning voor de nieuwe afvalwaterzuiveringsinstallatie van Mirec blijft daarmee beperkt tot maximaal drie jaar. De uitspraak van de rechter en de beantwoording van de Raadsvragen uit 2023 lijken met elkaar in tegenspraak omdat het in beide gevallen over lozingen op het Beatrixkanaal gaat. De raadsvragen op 19 december 2023 zijn beantwoord vanuit directe lozingen. Ten tijde van de beantwoording van deze raadsvragen speelde ook de directe lozing bij het Belgische bedrijf Nyrstar. Bij Mirec betreft het echter een indirecte lozing en dat hadden we in de beantwoording van de vragen duidelijker moeten stellen. Context Het bedrijf Mirec is een recycler van elektrische en elektronische apparatuur. Het bedrijf is gevestigd tussen de Hastelweg en het Beatrixkanaal op bedrijventerrein De Hurk.

Het buitenterrein van recyclebedrijf Mirec telt meerdere kolken die op een verzamelleiding uitkomen. Deze leiding is op de Dillenburgstraat aangesloten op het gemeentelijk hemelwaterriool. Dit hemelwaterriool mondt vervolgens uit op het Beatrixkanaal. In opdracht van de provincie Noord-Brabant wordt het bedrijf regelmatig door Waterschap De Dommel bezocht en worden er watermonsters genomen. De analyseresultaten daarvan worden aan de provincie Noord-Brabant ter beschikking gesteld. Uit deze analyse bleek dat hemelwater met te hoge concentraties aan zware metalen vanuit Mirec in het gemeentelijk hemelwaterstelsel terechtkomt. Dat was de aanleiding voor de provincie om handhavend op te treden en maatregelen van het bedrijf te eisen. Uiteindelijk presenteerde het bedrijf Mirec in 2022 de bouw van een afvalwaterzuiveringsinstallatie om het verontreinigde regenwater gezuiverd af te voeren naar het hemelwaterriool. Mirec heeft vervolgens een vergunning aangevraagd voor deze zuivering. De provincie Noord-Brabant heeft op 22 maart 2023 een vergunning verleend op grond van artikel 2.23 Wabo voor een termijn van drie jaren, omdat niet is voldaan aan de Best Beschikbare Techniek (BBT). Beantwoording vragenhalfuur 1. Is het college van deze gang van zaken op de hoogte en wat vindt zij hiervan? Voor wat betreft de milieuvergunning is de provincie Noord-Brabant bevoegd gezag.

De VTH-taken van de provincie worden, wettelijk verplicht, uitgevoerd door de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB). De ODZOB heeft bij het opstellen van de vergunning het waterschap en de gemeente om advies gevraagd. De expertise die nodig is voor beoordeling van deze vergunning, met name op het gebied van waterkwaliteit en

2

Inboeknummer

24bst00128

zeer zorgwekkende stoffen, is aanwezig bij de betrokken en verantwoordelijke overheden: provincie, ODZOB en waterschap. Het waterschap geeft in zijn advies aan dat de door Mirec voorgestelde zuivering niet aan de Best Beschikbare Techniek (BBT) voldoet. Het gaat hier om een end-of-pipe-oplossing. Het waterschap vindt, dat een aanpak bij de bron noodzakelijk is en staat Good Housekeeping voor. Dit advies van het waterschap werd onderschreven door onze eigen specialisten van Water en Milieu. Het advies is helder en past bij onze lijn waardoor het niet nodig was om een separate lijn te volgen. Het krantenartikel en uw vragen hebben ertoe geleid dat het onderwerp nadrukkelijk op de agenda van het college staat. Het college heeft opdracht gegeven om betrokken te worden bij de vergunningen rond dit bedrijf en andere bedrijven die onder toezicht staan van de provincie/ODZOB. Het college spreekt daarbij de provincie/ODZOB en waterschap aan op hun verantwoordelijkheden en stimuleren deze overheidspartners om dit vraagstuk breed op te pakken met aandacht voor milieu- en gezondheidsaspecten, economische ontwikkeling en zorgen van inwoners. Indien zij hier niet van op de hoogte is, hoe kan dit? Zie beantwoording vraag 1. 2.

Er zijn meerdere toezeggingen gedaan door de wethouder dat er geen lozingen plaatsvinden, hoe staat de wethouder, gelet op deze uitspraak en de vergunning, hier nu in? Het college is uitgegaan van een directe lozing. Het betreft hier een indirecte lozing. Het eerdere antwoord heeft hier geen rekening mee gehouden. Zie inleiding. 3.

Is het college bereid om hier het gesprek over aan te gaan met de provincie en het waterschap? En wat zijn de verdere vervolgstappen van het college hierin? Ja, het college wil proactief acteren richting de provincie en het waterschap. Op deze locatie speelt de bezorgdheid van de bewoners in de omgeving en het verzoek van de Raad om aandacht te hebben voor de gezondheidsimpact van bedrijventerrein De Hurk op de omgeving. 4.

Tijdens de vorige vragenronde gaf de wethouder aan dat het niet mogelijk was om (vaker) te handhaven, is de wethouder bereid om terug te komen op deze toezegging? De raadsvraag op 19 december 2023 ging over de handhaving van olielekken op rioolputten. Eindhoven telt heel veel rioolputten waardoor handhaving op een intensievere manier niet mogelijk is. In deze casus is de provincie Noord-Brabant bevoegd gezag voor VTH. Wel blijven we op meldingen acteren en attenderen we provincie en waterschap op het brede belang van de gezonde leefomgeving. 5.

6.

De olieachtige substantie in het kanaal waar het de vorige keer over ging bleek van een lekkend voertuig te zijn, dat voertuig was niet meer aanwezig. Wij vertrouwen op de deskundigheid van waterschap De Dommel en de ODZOB, maar

3

Inboeknummer

24bst00128

zou het toch zo kunnen zijn dat dit afkwam van Mirec en is de wethouder bereid om dit te bespreken met alle betrokken partijen? De olieachtige substantie die enige tijd geleden op het kanaal werd aangetroffen, kwam eveneens via het hemelwaterriool op het kanaal. De bron van de lekkage is niet aangetroffen. Waarschijnlijk is deze te wijten is aan een lekkage van een dieseltank (calamiteit) op openbaar terrein, niet op het terrein van Mirec. De olieachtige substantie was niet van Mirec afkomstig. Deze substantie werd op een andere uitstroming van het hemelwaterriool, die zich op een andere locatie bevindt, aangetroffen.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Eindhoven,

secretaris

4