Bijlage 2 - Relatie SGE en MRE 20230522
Tekst van het document
memo
projectnaam Verschil nieuwe regionale detailhandelsvisie SGE met visie MRE datum 22 mei 2023 projectnummer P05703 opdrachtgever Gemeente Helmond
Inleiding Doel memo
Detailhandel wordt geconcentreerd in bestaande winkelgebieden.
Het afgelopen jaar is de (sub)regio Stedelijk Gebied Eindhoven (SGE),
Nieuwe ontwikkelingen moeten passen bij het verzorgingsgebied en aantoonbaar kwaliteit toevoegen en de structuur versterken.
onderdeel van de grotere regio Metropoolregio Eindhoven (MRE), bezig geweest met het vormgeven van een nieuwe regionale detailhandelsvi-
Nieuwe ontwikkelingen vinden in principe alleen plaats in de con-
sie. Deze nieuwe visie ligt momenteel klaar (versie 22 mei 2022). Aan
centratiegebieden of op plekken waar dat voor de leefbaarheid
BRO is gevraagd de relatie met de bestaande overkoepelende detail-
noodzakelijk is.
handelsvisie van de MRE (BRO, 2015) uiteen te zetten. Op welke pun-
RvL
Doel memo
Supermarkten worden gerealiseerd in of aan de rand van een bestaand winkelgebied.
ten verschillen de visies? Knelt het ergens? Waar komen visies overeen?
FWi, RK0
De regionale detailhandelsvisie MRE (2015) bevat de volgende concrete regionale afspraken.
BRO projectleider projectteam
Regionale afspraken MRE
Solitaire supermarkten op bedrijventerreinen / perifere concentraties zijn niet toegestaan.
Perifere detailhandel met bovenlokale impact wordt geclusterd op
De detailhandelsvisie MRE (BRO, 2015) is een visiestuk en bevat keu-
bestaande locaties. Er worden geen nieuwe PDV-locaties toege-
zes op hoofdlijnen. Om die reden is destijds (in 2015) gekozen voor een
voegd.
nadere beleidsverdieping voor het SGE. Het detailhandelsbeleid van de
Er komt geen Retailpark of mega mall in de regio
MRE en het SGE uit 2015 wordt gecontinueerd, zoals het blijven inzet-
Internetwinkels zonder fysieke bezoekmogelijkheid voor de consument zijn toegestaan op bedrijventerreinen.
ten op vitale centra, concentratie van winkels in centra en het streven naar een complementaire regionale hiërarchie tussen centrumgebieden.
handelslocaties of op een kruispunt van passanten.
Ook blijft de Regionale Adviescommissie Detailhandel (RACD) de onafhankelijke toetsingscommissie van het SGE bij bovenlokale detailhan-
Zuivere afhaalpunten worden geconcentreerd op bestaande detail-
Internetwinkels met een fysieke bezoekmogelijkheid en een show-
delsinitiatieven. De nieuwe detailhandelsvisie van het SGE is ten op-
room worden gezien als reguliere winkels en worden gerealiseerd
zichte van de MRE en vorige SGE visie wel meer genuanceerd en con-
op een bestaande detailhandelslocatie.
creet op sommige specifieke thema’s. Dit betekent soms meer duidelijk-
Ontwikkelingen met een bovenlokale impact worden subregionaal
heid en daarmee beleidsbeperkingen en soms juist meer duidelijkheid
afgestemd. Ontwikkelingen met een regionale impact worden regio-
Bosscheweg 107
over waar wel/geen lokale beleidsruimte zit. Bovendien wordt in de
naal afgestemd.
5282 WV Boxtel +31 (0)411 850 400
nieuwe SGE visie de rol van de RACD geïntensiveerd, om gemeenten
info@bro.nl www.bro.nl
te helpen bij de uitvoering van de nieuwe SGE visie. Op enkele punten is echter ook sprake van strijdigheid tussen de nieuwe SGE visie en de bestaande MRE visie.
1/3
Relatie SGE en MRE
gangspunt is, wordt niet uitgesloten dat er voor dagelijkse voor-
goederen. NB: dit zijn al lang belangrijke bestaande feitelijke con-
In de volgende punten zijn de belangrijkste aanvullingen en nuances
zieningen op termijn nieuwe concentraties nodig zijn om te kun-
centratiegebieden, maar waren nooit regionaal beleidsmatig aange-
met de MRE visie uit 2015 geschetst.
nen voorzien in de forse bevolkingsgroei of dat bestaande con-
wezen als concentratiegebieden.
De aanleiding van de visie is anno 2023 niet langer te veel leeg-
centraties getransformeerd moeten worden. De vraag in hoe-
stand en krimp. De aanleiding is een bovengemiddelde woning-
verre behoefte is aan meer/minder boodschappencentra is niet
de perifere concentraties, ten gunste van de complementariteit met
bouwopgave met forse bevolkingsgroei. Het SGE is in transitie en
beantwoord in de subregionale visie, omdat dit idealiter onder-
de reguliere centra. Dit is continuering van bestaand beleid. Wel zijn
dit betekent ook iets voor de detailhandelsstructuur en behoefte. De
deel moet zijn van het lokale detailhandelsbeleid. Indien sprake
grootschalige winkels in de branches ‘bruin- en witgoed’, ‘dierenbe-
nieuwe visie is progressief en biedt op onderdelen meer (lokale) be-
is van het beleidsmatig aanwijzen van nieuwe concentraties
nodigdheden en –voeders’ en ‘rijwielen’ aangemerkt als branches
leidsruimte om de behoefte op een kwalitatief verantwoorde manier
en/of het ontwikkelen daarvan, is advies van de RACD en regio-
waar maatwerk voor geleverd kan worden, vanuit verschillende
in te vullen.
nale afstemming noodzakelijk. Voor recreatieve en doelgerichte
overwegingen met verschillende specifieke voorwaarden. Dit is
Het beleid wat betreft afhaalpunten wordt gecontinueerd. Er is ech-
concentraties ligt de prioriteit nog steeds uitsluitend bij de be-
nieuw ten opzichte van de MRE visie uit 2015.
ter nieuw beleid ontwikkeld voor de bezorgeconomie. Dit is met
staande tot de regionale hoofdstructuur behorende centra.
name sinds 2020 een duidelijk nieuwe trend, zoals flitsbezorgers,
Er wordt nadrukkelijk niet ingezet op verdere brancheverbreding op
De nieuwe SGE visie doet concrete (nieuwe) uitspraken over enkele
Het recreatieve winkelaanbod (kleding, sport, speelgoed, media,
bestaande perifere concentraties en de branchering. Uitgangspunt
waar de MRE visie logischerwijs niet in voorziet.
etc.) is de afgelopen 10 jaar gestaag afgenomen in de MRE en het
voor alle perifere concentraties is dat overal (op termijn) de branche-
Zowel de MRE als SGE visie zetten in op concentratie van super-
SGE. Online bestedingen namen gestaag toe. Anno 2023 lijkt er
ring wordt teruggebracht naar detailhandel in volumineuze artikelen.
markten in centra ten gunste van combinatiebezoeken en vitaliteit.
echter een nieuwe balans te ontstaan tussen online en offline. De
Voor enkele perifere concentraties betekent dit dat aanpassing in
Op dit thema zijn echter nuanceverschillen en strijdigheden te be-
grote ‘shake out’ in deze sector is geweest. De verwachting voor de
het bestemmingsplan (omgevingsplan) vereist is. In het uitvoerings-
noemen.
toekomst is dat het aanbod per saldo redelijk stabiel blijft. Er zullen
hoofdstuk is dit nader uitgelegd, zodat planschade (nadeelcompen-
De MRE visie spreekt uitsluitend over schaalvergroting: super-
nog steeds zaken verdwijnen, maar er liggen nadrukkelijk ook kan-
satie) voorkomen wordt.
markten worden steeds groter. In de nieuwe SGE visie is ook de
sen voor nieuwe formules en aanbieders. Deze verschuiving van de
trend van schaalverkleining benadrukt. Naast reguliere super-
trend heeft niet geleid tot wezenlijk nieuw beleid. Wel brengt het een
initiatieven blijven gehandhaafd. Aanvullend is de eis opgenomen
markten is op sommige plekken echter ook behoefte aan klein-
nieuw perspectief met zich mee. Denk niet alleen aan reduceren
dat ook bij substantiële sanering van detailhandel regionale afstem-
schalige gemakswinkels (maximaal 250 m² wvo), denk aan hoog
van winkelmeters, transformatie en krimp, maar denk ook aan het
ming wenselijk is, bijvoorbeeld als het gaat om transformatie van
stedelijke gebieden, kleine dorpen of trafficlocaties. De nieuwe
behouden van recreatieve winkels in een aantrekkelijke omgeving
winkelgebieden naar woon-/werkgebieden. Dit is een aanvulling op
SGE visie biedt (lokale) beleidsruimte om deze kleinschalige ge-
en eventueel faciliteren van nieuwe aanbieders.
de MRE visie.
makswinkels op dergelijke locaties af te wegen, uiteraard onder
Meubelplein Ekkersrijt is en blijft hét concentratiegebied voor detail-
De drempelwaarden voor regionale afstemming van detailhandels-
De rol van de RACD als toetsingscommissie blijft gehandhaafd.
voorwaarden. De RACD heeft hier altijd een adviesrol. NB: de
handel in volumineuze artikelen binnen het thema ‘in/om huis’. In de
Aanvullend wordt de rol van de RACD uitgebouwd. In de nieuwe vi-
regionale afspraken in het MRE bieden momenteel ook al ruimte
nieuwe SGE visie krijgt Meubelplein Ekkersrijt de ruimte om de con-
sie speelt de RACD een proactieve rol in met name de uitvoering
voor initiatieven buiten concentraties onder de noemer ‘leefbaar-
centratie verder te laten meegroeien met het draagvlak en de kwali-
van het regionale detailhandelsbeleid. De RACD kan gemeenten
heid’ (zie derde bullet vorige pagina).
tatieve behoefte. Net als het vorige beleid blijft echter ruimte voor lo-
helpen met de uitvoering, kennis delen en initiëren. De RACD is
De regionale afspraken in de MRE (2015) leggen de focus op
kale perifere concentraties. Ten opzichte van de MRE en SGE visie
specifiek opgericht in het SGE en opereert los van de provinciale
‘bestaande’ winkelgebieden en concentraties. Hoewel dit voor
uit 2015 zijn enkele nieuwe beleidsmatige concentratiegebieden op-
adviescommissie die ook actief is in andere delen van de MRE.
de nieuwe subregionale visie nog steeds een belangrijk uit-
genomen, zoals Autowijk (Eindhoven) en Varenschut (Helmond) voor automotive en de NBC-weg voor detailhandel in volumineuze
Verschil nieuwe regionale detailhandelsvisie SGE met visie MRE
2/3
Ten opzichte van de vorige SGE visie en de MRE visie zijn enkele nieuwe concrete en ambitieuze uitvoeringsacties geformuleerd. Belangrijkste is de ambitie om harde plancapaciteit buiten centra juridisch te gaan saneren. In het uitvoeringshoofdstuk van de nieuwe SGE visie is dit nader toegelicht. Ook heeft de RACD een nadrukkelijkere rol in de uitvoering, om ambtelijke capaciteit te ontlasten en gemeenten te helpen. Dit is daarmee een aanvulling op de MRE visie.
Verschil nieuwe regionale detailhandelsvisie SGE met visie MRE
3/3