Bijlage 2 - Participatieverslag ASML
Tekst van het document
Participatieverslag mogelijke ontwikkeling ASML op BIC Noord Juni 2025
Inhoudsopgave Voorwoord
5
De ontwikkeling in het kort
6
Het doel van participatie
8
De doelgroepen van participatie
9
De participatie-activiteiten
10
De opbrengst van participatie
12
a. b. c. d.
2
Terugblik op de informatiebijeenkomsten Een-op-een gesprekken Rode draden uit de gesprekken Inbreng op hoofdlijnen met reactie
Vervolg
20
Bijlage 1: informatiebrief
22
Bijlage 2: alle ontvangen feedback op het VOSP gebundeld
24
Bijlage 3: reactie Trefpunt Groen Eindhoven
26
Bijlage 4: reactie Waterschap De Dommel
39
3
Voorwoord Bij ASML vinden we ‘neighbourly’ belangrijk. Deze Engelse term laat zich in het Nederlands niet echt goed vertalen. Het ‘zijn van een goede buur’ komt misschien nog het meest in de buurt. Dat betekent dat we graag in contact komen en blijven met de mensen die wonen en werken in de omgeving van onze locaties. We willen weten wat er leeft. Zo kunnen we zo goed mogelijk rekening houden met elkaar én elkaar informeren als er iets speelt, zoals een goede buur betaamt. Vanuit dat uitgangspunt zijn we in mei 2025 gestart met een participatietraject over onze mogelijke nieuwe campus op BIC Noord. Voor de duidelijkheid: het gaat hier om een extra campus, aanvullend op die in Veldhoven. Vorig jaar maakten we afspraken over deze mogelijke uitbreiding met de gemeente Eindhoven. Dit is inmiddels uitgewerkt in een Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP). Dit plan vormde de basis voor de eerste gesprekken met de directe omgeving. We vinden het belangrijk om in een vroeg stadium te horen wat er leeft bij onze buren. Wat zijn hun ideeën, vragen en zorgen? We wilden graag open en transparant het gesprek aangaan om te praten over onze plannen en feedback te vragen. In mijn beleving is dat gelukt. Wij kijken in ieder geval terug op waardevolle en betrokken gesprekken met de buurt.
Een speciaal woord van dank aan de betrokken ambtenaren van de gemeente Eindhoven, die ons met raad en daad hebben bijgestaan in het beantwoorden van vragen die niet direct met het VOSP te maken hebben, maar die wel leven. We proefden gelukkig ook veel enthousiasme voor de bijdrage die ASML levert aan de regio op het gebied van werkgelegenheid, innovatie en economische groei. Tegelijkertijd spraken we ook open over de uitdagingen, zoals de impact op het verkeer en de voorzieningen. We nemen alle input van de omgeving serieus. In dit verslag geven we een overzicht van het participatieproces, de thema’s die naar voren kwamen en hoe we daarmee omgaan in het vervolg. We blijven hierover graag met onze buren in gesprek. Want voor ons betekent een goede buur zijn: samen bouwen aan de toekomst. Met oog voor elkaar. Via asml.com/BICNoord houden we iedereen graag op de hoogte van de verdere ontwikkelingen. Heeft u vragen of wilt u contact? Laat het ons gerust weten. Marjolein de Hooge Hoofd Maatschappelijke Betrokkenheid
4
5
De ontwikkeling in het kort De wereldwijde chipindustrie groeit de komende jaren flink door nieuwe technologieën (AI) en een stijgende vraag naar chips. We gebruiken met zijn allen steeds meer chips in ons dagelijks leven: in onze mobiele telefoon, onze auto, bij de dokter en in het ziekenhuis. Bij ASML leveren we machines waarmee de chipfabrikanten deze chips maken.
Om te voldoen aan de toenemende vraag naar onze chipmachines, verwachten we de komende jaren te groeien. Daarom zijn we met de gemeente Eindhoven in goed overleg aan het kijken naar mogelijkheden om een extra campus te ontwikkelen in het gebied Brainport Industries Campus (BIC) Noord. Deze campus is dus aanvullend op de campus in Veldhoven.
Vervolg
Naar verwachting besluit de gemeenteraad van Eindhoven in september 2025 over het VOSP. Dit is dan de basis voor de omgevingsplanprocedure. Daarvoor lopen nog verschillende onderzoeken. Uiteindelijk moet de gemeente Eindhoven de bestemming van het gebied namelijk wijzigen om de vestiging van ASML op BIC Noord mogelijk te maken. Ook in de aanliggende gemeenten Best en Oirschot moeten besluiten worden genomen, onder andere om de infrastructuur aan te kunnen passen.
U kunt het VOSP bekijken op asml.com/ BICNoord. Op deze website worden ook de belangrijkste thema’s kort toegelicht.
Voorlopig ontwerp
In 2024 heeft ASML met de gemeente Eindhoven afspraken gemaakt over een mogelijke nieuwe campus op BIC Noord. Deze afspraken zijn nu verder uitgewerkt in een voorlopig ontwerp. Dit heet het Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP). In dit ontwerp worden belangrijke kaders en uitgangspunten vastgelegd voor de toekomstige ontwikkeling. Het voorlopig ontwerp is nog niet definitief. Het is bedoeld als basis om de eerste gesprekken met belanghebbenden in de directe omgeving, zoals omwonenden en aangrenzende bedrijven, te voeren.
6
7
Het doel van participatie
“De directe omgeving en belangstellenden informeren (meeweten) over de voorgenomen ontwikkeling en met hen in gesprek (meedenken) over de kansen en uitdagingen”. Daarom zijn we in mei 2025 dit participatietraject gestart. Op deze manier betrekken we de omgeving bij het proces en gaan we zorgvuldig om met belangen. Hierbij hebben we vooraf de volgende doelen geformuleerd:
Informatievoorziening
Tijdig en helder informeren over de plannen, voortgang en gevolgen voor omwonenden en bedrijven/ondernemers in de omgeving. We zorgen ervoor dat partijen informatie uit eerste hand kunnnen krijgen en bijvoorbeeld niet uit de media.
Het plan beter maken
Met de kennis van betrokkenen kunnen we, vooruitlopend op de planologische procedure, de plannen optimaliseren en zorgen dat de campusontwikkeling goed aansluit op de omgeving.
Draagvlak creëren en belangen in kaart brengen
Ondersteuning en begrip van bewoners en ondernemers voor de geplande ontwikkelingen en het ophalen van diverse meningen en relevante belangen.
De doelgroepen van participatie In het participatieplan hebben we de volgende primaire stakeholders benoemd: •
Transparantie waarborgen
Open en eerlijke communicatie over de keuzes, besluiten en mogelijke obstakels in de ontwikkeling.
• • • •
Eigenaren van gronden binnen het plangebied BIC Noord Direct omwonenden Aangrenzende bedrijven Belangenorganisaties Overheidsorganisaties
De secundaire stakeholders, zoals inwoners, organisaties en bedrijven in de regio, hebben we vooral op de hoogte gesteld (meeweten), bijvoorbeeld via de website ASML Dichtbij. Op deze website hebben we iedereen uitgenodigd online te reageren, vragen te stellen en de mogelijkheid geboden om in contact te komen.
Deze groepen hebben we actief benaderd (meeweten) en uitgenodigd om in gesprek te gaan (meedenken).
8
9
De participatie-activiteiten
Voorafgaand aan het participatietraject hebben we diverse ‘incheckgesprekken’ gevoerd met mensen die goed ingeburgerd zijn in de buurt, zoals een bewonersvereniging en ondernemersvereniging. Zo hebben we geprobeerd onze activiteiten af te stemmen op de informatiebehoefte en wat er leeft in de omgeving. Op basis van deze incheckgesprekken hebben we de opzet van het participatietraject en de invulling van de informatiebijeenkomsten aangescherpt tot de volgende activiteiten:
Meeweten
1.041 brieven
verstuurd gericht aan omwonenden, bedrijven, grondeigenaren en andere stakeholders.
Op het participatieniveau ‘meeweten’ ondernamen we de volgende acties om mensen te informeren: Informatie beschikbaar op landingspagina van ASML Dichtbij.
Met 1.171 weergaven tussen 7 mei en 21 mei 2025.
Digitale nieuwsbrief
Volop (social) media-aandacht met
•
9 artikelen
naar circa 400 ontvangers met informatie vanuit gemeente Eindhoven.
in o.a. Eindhovens Dagblad, NRC en De Volkskrant.
Meedenken
•
Primaire stakeholders uitgenodigd om een reactie te geven op het VOSP. Via 3 mogelijkheden
1
2
1-op-1 gesprek
3
Informatie bijeenkomsten
We hebben een informatiebrief verstuurd aan omwonenden, bedrijven, grondeigenaren en andere stakeholders. Met deze brief (zie bijlage 1) hebben we hen uitgenodigd om in gesprek te gaan.
•
In de digitale nieuwsbrief van Gemeente Eindhoven zijn circa 400 ontvangers geïnformeerd met een artikel over de mogelijke uitbreiding en het VOSP.
•
In zowel de lokale, regionale als landelijke media is nieuws verschenen over het VOSP. Onder andere in het Eindhovens Dagblad, NRC en De Volkskrant.
Online reactieformulier
6 tijdsblokken verdeeld over 2 dagen
Op onze website ASML Dichtbij hebben we de landingspagina www.asml.com/ bicnoord ingericht. Hier staat informatie over het ontwerp, het proces en een overzicht van veelgestelde vragen. Op deze website kan ook het volledige VOSP bekeken worden.
Primaire stakeholders zijn uitgenodigd om een reactie te geven op het VOSP. Zij konden ‘meedenken’ via 3 mogelijkheden: 1. Een-op-een gesprek, in de vorm van een persoonlijke (bel-)afspraak. 2. Op de website ASML Dichtbij konden mensen tot en met 29 mei 2025 ook digitaal hun reactie op het VOSP indienen via een online reactieformulier. Deze reacties zijn verwerkt in de tabel op pagina 16-19 en bijlage 2. 3. 6 tijdvakken voor informatiebijeenkomsten. Aanwezigen konden hier informatie krijgen en in gesprek gaan met medewerkers van ASML en gemeente Eindhoven.
In totaal
119 bezoekers 35% omwonende 5% belangenorganisatie 14% overige
58 ingevulde feedbackformulieren
10
38% bedrijf in de buurt 8% grondeigenaar
8,6 Gemiddelde
tevredenheidsscore
11
De opbrengst van participatie Terugblik op de informatiebijeenkomsten
In alle communicatie hebben we de primaire stakeholders zo veel mogelijk uitgenodigd voor de informatiebijeenkomsten. Op 21 en 22 mei 2025 hebben we in 6 tijdsvakken met 119 omwonenden, bedrijven, ondernemers en andere stakeholders gesproken over VOSP). Ook de gemeente Eindhoven was met een flink aantal medewerkers vanuit verschillende expertises aanwezig om vragen te beantwoorden en vanuit hun rol het gesprek aan te gaan.
Een greep uit de reacties:
“Duidelijk, helder beeld van de plannen. Fijne mensen van zowel gemeente als ASML.”
“Ik ben trots op deze regio, en daar wordt ASML onderdeel van.”
In verschillende themahoeken konden bezoekers in eigen tempo en naar eigen informatiebehoefte zich laten informeren en in gesprek gaan over het VOSP. Aan het einde van de inloopbijeenkomsten hebben we feedback gevraagd over de avond. 58 bezoekers hebben de moeite genomen om het formulier in te vullen. De avonden werden gewaardeerd met een rapportcijfer van 8,6 – een resultaat om trots op te zijn. Deze waardering benadrukt wat ons betreft de open, transparante sfeer en de constructieve gesprekken die we samen hebben gevoerd. De opkomst en de actieve bijdragen van bezoekers bevestigen het belang van het tijdig delen van informatie en het voeren van een goed gesprek.
“Alle informatie was goed gegroepeerd. Medewerkers van ASML en de gemeente waren erg toegankelijk, er was ruim de mogelijkheid om vragen te stellen en opmerkingen te maken. Goed verzorgd.”
“Vriendelijke ontvangst. Fijn om alle plannen met uitleg en visuals meer in context te zien.”
“De infrastructuur zou aangepast moeten worden voordat er zoveel mensen hier komen werken, maar de vraag is of dat op tijd gebeurt.”
“Mooi verhaal, en nu waarmaken!”
“We hebben nu samen met ASML de kans om deze ontwikkeling goed voor te bereiden en te doen wat nodig is voor de omgeving.”
12
8,6
Gemiddeld rapportcijfer van de inloopbijeenkomsten
13
Een-op-een gesprekken
Om door te praten op specifieke situaties of om mogelijke samenwerking verder te verkennen, hebben we met verschillende primaire stakeholders een-op-een gesprekken ingepland. De komende periode volgen we deze gesprekken op.
gemeenten en ASML, o.a. over infrastructurele maatregelen en om besluitvorming hierover op elkaar af stemmen. Dit is tevens nodig in het kader van het bredere pakket aan maatregelen uit de Brainport- en Beethovendeal om de bereikbaarheid in de regio te verbeteren.
Daarnaast zijn en blijven we uiteraard bilateraal in gesprek met onze partners. Met diverse (overheids)partijen en andere in het participatieplan genoemde belanghebbenden, zoals Defensie, Waterschap De Dommel, provincie Noord-Brabant en Brabant Water heeft – al dan niet in het kader van de reguliere onderlinge overleggen bilateraal overleg plaatsgevonden waarbij het VOSP is toegelicht. Deze overleggen worden voortgezet. Daarnaast vindt er op reguliere basis overleg plaats tussen betrokken
Waterschap De Dommel en Trefpunt Groen Eindhoven hebben naar aanleiding van deze een-op-een-gesprekken een reactie op het VOSP ingediend, zie bijlage 3 en 4. Mede naar aanleiding hiervan wordt in het vervolgtraject een landschapsplan opgesteld waarin de verschillende onderwerpen nader uitgewerkt worden. Daarnaast wordt de komende periode het waterhuishoudkundigen rioleringsplan in overleg met het waterschap verder uitgewerkt. Dit maakt onderdeel uit van het TAM-omgevingsplan.
Rode draden uit de gesprekken
De gevoerde gesprekken waren overwegend positief van toon. Stakeholders gaven blijk van een gedeeld gevoel van trots en verantwoordelijkheid voor de regio. Veel stakeholders zijn benieuwd naar de nieuwe campus en stelden veel vragen. Met name over mobiliteit en het proces. Om te voorzien in deze informatiebehoefte vullen we de website steeds aan met extra vragen met antwoorden (Q&A’s). Het doet goed om te zien dat stakeholders kansen zien voor de bredere regio, bijvoorbeeld op het gebied van werkgelegenheid en economische groei. Daarbij gaven zij ook aan de stap naar een mogelijk nieuwe campus te zien als bevestiging van het feit dat ASML in Nederland, in Brabant, wil blijven. Wat verder naar voren kwam was dat veel vragen niet zozeer over het VOSP zelf gingen, maar over de bredere impact van de ontwikkeling op de regio. Er zijn zorgen gedeeld over de bereikbaarheid in een bredere context dan het plangebied. Zorgen over een toename van druk op voorzieningen als (huis)artsen en scholen en de woningmarkt. Deze zorgen zijn herkenbaar. Omwonenden spraken hierover realistisch en constructief. Het was bovendien positief dat de gemeente Eindhoven tijdens de bijeenkomsten aanwezig was om het gesprek over deze onderwerpen goed te kunnen voeren.
Samengevat: de bijeenkomsten maakten duidelijk dat het hier om een grote ontwikkeling gaat, met zowel kansen als uitdagingen, en dat een goede afstemming met de omgeving van essentieel belang blijft. Met een aantal stakeholders hebben we afspraken gemaakt om door te praten over specifieke wensen of zorgen. De komende periode geven we hier invulling aan. Alle ontvangen feedback op het VOSP is gebundeld en te lezen in bijlage 2. Daarnaast ontvingen we reacties van Trefpunt Groen Eindhoven en Waterschap De Dommel. Deze reacties zijn te lezen in bijlage 3 en 4.
14
15
Inbreng op hoofdlijnen met reactie Uit alle ontvangen feedback haalden we 17 hoofdpunten die we hieronder opsommen. Bij elk hoofdpunt geven we een reactie. Thema: bereikbaarheid Inbreng
Reactie ASML
Inbreng
Reactie ASML
1.
De benodigde infrastructurele maatregelen worden uitgevoerd onder regie van het Rijk en decentrale overheden. Voor een goede ontwikkeling moet de bereikbaarheid zowel in de aanleg- als in de gebruiksfase gewaarborgd zijn. Een deel van de maatregelen om bereikbaarheid te verbeteren maken onderdeel uit van de Brainport- en Beethovendeal. ASML draagt hier financieel aan bij en werkt hiervoor samen met de omliggende gemeenten (Eindhoven, Best, Oirschot), andere betrokken overheden (Rijk, provincie) en het bedrijfsleven. Daarnaast heeft ASML ook beleid om medewerkers en bezoekers te stimuleren (meer) gebruik te maken van het OV of de fiets om naar de locaties te reizen.
5.
Openbaar vervoer Er wordt nu al drukte in bussen rond het gebied BIC Noord, en breder in heel Eindhoven, ervaren. Vanuit inwoners in Best is aandacht gevraagd voor openbaar vervoer ten noorden van het plangebied. De wens is om buslijnen door te trekken voor een goede aansluiting van dit hoogwaardige openbaar vervoer in Best. Daarnaast is de suggestie gedaan om treinen vaker te laten stoppen op station Best waardoor mensen gemakkelijker van daar met fiets of bus naar BIC Noord kunnen reizen.
Net als het verbeteren van fietsroutes is het verbeteren van het openbaar vervoer een belangrijke maatregel om de drukte van het autoverkeer te verminderen. De ambitie van gemeente Eindhoven is dan ook om een hoogwaardige openbaar vervoer (HOV) verbindingen te realiseren die onder andere Eindhoven Centraal en station Best verbindt, met een tussenstop op BIC Noord (Brainportlijn). Momenteel wordt er al gewerkt aan de aanleg van HOV3, een HOV verbinding die ervoor zorgt dat het gebied sneller te bereiken is met het openbaar vervoer.
Sluipverkeer Voornamelijk omwonenden zijn ongerust over sluiproutes die mogelijk ontstaan in de omving door de komst van ASML op BIC Noord. Specifiek is sluipverkeer door Best genoemd.
Het verbeteren van de infrastructuur in het gebied en de omgeving is van groot belang. ASML onderschrijft dit punt en samen met de betrokken overheden wordt gewerkt aan de uitvoering van maatregelen om dit te bereiken.
2.
3.
4.
16
Thema: bereikbaarheid
Ontwikkeling inframaatregelen Infrastructurele maatregelen zijn nodig in en rond het gebied BIC Noord zodat de extra mensen die naar verwachting komen werken op BIC Noord bij ASML vlot van en naar hun werk kunnen reizen. Een veelgehoorde zorg is dat de ontwikkeling van inframaatregelen traag zal verlopen. Dat de inframaatregelen pas uitgevoerd worden nadat er gebouwd is.
Bereikbaarheid bedrijven Door ondernemers en bedrijven in de omgeving is een grote zorg uitgesproken over de bereikbaarheid van hun bedrijven, voornamelijk over de weg. Dit omdat wegen in de omgeving van BIC Noord nu al erg druk zijn, vooral tijdens de spitsuren. Specifiek is aandacht gevraagd voor de capaciteit van de snelweg A58 en de afslagen bij Erica en de Landsard die aangepast zouden moeten worden. Daarbij is gevraagd om extra verkeersoverlast tijdens de bouwfase zoveel mogelijk te voorkomen.
Het belang van ASML is hierbij hetzelfde als dat van de omliggende bedrijven. De bereikbaarheid zowel in de aanlegals in de gebruiksfase moet gewaarborgd zijn. De regie hiervoor ligt bij het Rijk en decentrale overheden.
BIC 1 en parkeren De bereikbaarheid van BIC 1 komt door de komst van BIC Noord onder druk te staan, omdat ervaren wordt dat de huidige wegen rond BIC 1 en de parkeergarage aldaar nu al vaak vol zijn. Daarnaast zijn vragen gesteld over de voortgang wat betreft de parkeerhub op Westfields.
Zie beantwoording onder 1 en 2. In aanvulling hierop: op de mogelijke nieuwe campus op BIC Noord worden parkeervoorzieningen gerealiseerd. De parkeergarage op BIC 1 is niet ten behoeve van BIC Noord. Een specifieke update voor de parkeerhub op Westfields is niet bekend. De drukte bij het kruispunt LandsardSpottersweg is een tijdelijke situatie. Door werkzaamheden t.b.v. de aanleg van HOV 3 ontstaat wachttijden voor het verkeerslicht. Daarom is de groentijd inmiddels aangepast.
Bereikbaarheid woonomgevingen Omwonenden in de omgeving zijn ongerust over de bereikbaarheid van hun woonomgeving, in bredere zin dan alleen in en rond het gebied BIC Noord. Het is nu al druk in een groot deel van Eindhoven. Het gaat dan om autoverkeer maar ook om fiets- en wandelmogelijkheden. Specifiek is gevraagd voor behoud van de snelfietsroutes in het gebied (F2 en Groene Corridor), ook tijdens de bouwfase.
Net als voor bedrijven geldt dat ook de bereikbaarheid van woonomgevingen moet zijn gewaarborgd. Dit sluit aan bij het breed pakket aan maatregelen, opgesteld door de overheden, wat onderdeel uitmaakt van de hierboven genoemde Brainport- en Beethovendeal. Snelfietsroutes worden hierin specifiek genoemd als belangrijke maatregel om de druk van het autoverkeer te verminderen.
6.
Het laten stoppen van meer treinen op station Best is in het kader van de ontwikkeling van BIC Noord momenteel geen onderwerp van gesprek. Gesprekken hierover worden gevoerd in regioverband en met het Rijk.
Thema: duurzaamheid Inbreng
Reactie ASML
7.
Bij de ontwikkeling van BIC Noord is veel aandacht voor onder andere de ligging nabij het Natuur Netwerk Brabant en een ecologische verbindingszone. We streven ernaar om de impact op de natuur op en rondom de campus te dempen. In het VOSP is onderbouwd hoe hiermee wordt omgegaan en dit wordt verder vormgegeven tijdens de ruimtelijke procedure.
Natuur Op de locatie BIC Noord wordt groen ingewisseld voor bebouwing. Hoe het groen gecompenseerd wordt, is aangedragen als belangrijk onderwerp. Vraag om dit goed te onderbouwen.
17
Thema: ASML in verbinding met de regio
18
Thema: het uiterlijk van de campus
Inbreng
Reactie ASML
Inbreng
Reactie ASML
8.
Samenwerking overheden Door omliggende gemeente is aandacht gevraagd om de processen t.b.v. de ontwikkeling en aanpassen infrastructuur op elkaar af te stemmen en hierbij samen te werken.
Er vindt op reguliere basis overleg plaats tussen de betrokken gemeenten en ASML, o.a. over infrastructurele maatregelen en om besluitvorming hierover op elkaar af stemmen. Dit is tevens nodig in het kader van het bredere pakket aan maatregelen uit de Brainport- en Beethovendeal om de bereikbaarheid in de regio te verbeteren.
9.
Relatie met de omgeving De informatieavonden zijn door vele bezoekers als eerste kennismaking met het bedrijf ASML gezien. Voornamelijk bewonersoverleggen geven aan graag in nauw contact met ASML te willen blijven, bij voorkeur met een vast contactpersoon. Specifiek is aandacht gevraagd voor publieksvriendelijke vertalingen van formele stukken.
We kijken met een goed gevoel terug op de contacten die zijn gelegd tijdens de informatiebijeenkomsten. Graag blijven we in gesprek en passen de manier van communiceren aan naar behoefte. We zullen de website ASML Dichtbij blijven gebruiken om onze omgeving op de hoogte te houden en zullen kijken hoe we publieksvriendelijke vertalingen van formele stukken kunnen delen.
13. Toegankelijkheid groene corridor Er leeft een wens voor openbaar toegankelijke wandelof fietspaden door het gebied (nu is het gebied niet toegankelijk). En de mogelijkheid om gebruik te maken van voorzieningen. Daarnaast zijn wensen uitgesproken voor een wandelpad vanuit BIC Noord richting bedrijventerrein Westfields en een fietspad naar het bedrijventerrein Eindhoven Airport.
Onderdeel van de mogelijke nieuwe campus is een openbaar wandelpad langs de Ekkersrijt. Deze is door zowel medewerkers als bezoekers van het gebied te gebruiken. Of deze aan te sluiten zijn op de omliggende bedrijventerreinen wordt in een latere fase nader bekeken. De voorzieningen op het terrein van ASML zijn, in verband met veiligheid, niet openbaar. Wel worden er zogenoemde touchpoints gerealiseerd. Dit zijn plekken waar ontmoeting en kennisuitwisseling worden bevorderd en die (via een campuspad) mogelijk verbonden kunnen worden met gebieden buiten de campus.
10. Samenleven Vragen vanuit omwonenden en bewonersoverleggen: hoe zorgen we dat de nieuwe medewerkers van ASML (veelal internationals) zich snel thuis voelen in de regio? En zo goed mogelijk onderdeel worden van de lokale samenleving? Denk aan de mogelijkheid voor nieuwe mensen om zich aan te sluiten bij verenigingen.
14. Samenwerking BIC BIC 1 is een sterk ecosysteem. Op welke manier kan BIC Noord daaraan bijdragen? Er wordt aandacht gevraagd voor mogelijkheden van samenwerking tussen BIC Noord en BIC 1.
ASML vindt het belangrijk dat medewerkers zich snel thuis voelen in de regio maar ook een onderdeel worden van de regio. Er zijn diverse initiatieven en programma’s opgesteld om medewerkers te stimuleren actief deel te nemen aan de (lokale) samenleving. Ook doen veel van onze medewerkers vrijwilligerswerk bij lokale instanties in de regio.
Het VOSP gaat niet in op mogelijke samenwerkingen. Over de mogelijkheden tot samenwerking met andere partijen wordt buiten de scope van de ruimtelijke procedure eventueel met partijen gesproken, waarbij het vanzelfsprekend is dat partijen op de Brainport Industries Campus met elkaar contact hebben als onderdeel van het gehele ecosysteem.
15. Architectuur Er is aandacht gevraagd voor moderne architectuur die past bij de uitgangspunten van het plan: gastvrij en innovatief.
In de uitwerking van de gebouwen wordt hier rekening mee gehouden. In het VOSP zijn beeldkwaliteitsregels opgenomen t.b.v. de architectonische uitwerking.
11. Milieuaspecten Er zijn vragen gesteld over de mogelijke impact van de nieuwe gebouwen op mensen die wonen in Batadorp, als meest dichtbijgelegen woongebied. Denk aan: mogelijk extra geluid, zicht (hoogtes gebouwen), trillingen (door mogelijk heien in de bouwfase), luchtvervuiling, verandering luchtkwaliteit. Als wens is een geluidswal bij Best genoemd.
Bij de mogelijke ontwikkeling van BIC Noord is naast ecologie (zoals onder punt 7 is beschreven) veel aandacht voor de overige milieuvraagstukken. Zowel in het VOSP als in de nog te volgen ruimtelijke procedure wordt dit nader onderbouwd. Tijdens de bouwfase houden we rekening met eventuele overlast en we zullen deze waar mogelijk zoveel mogelijk beperken.
12. Impact op regio Opvallend is dat veel van de vragen en reacties die ontvangen zijn, betrekking hebben op de impact op de regio. Denk aan zorgen over voldoende voorzieningen zoals (huis)artsen, scholen. Ook zijn zorgen geuit over de druk op huizenmarkt, stijging van woningprijzen voor mensen die in de buurt een huis willen kopen. Omwonenden spreken hier realistisch over, de druk is in heel Nederland enorm hoog. De zorg zit in de extra druk die de mogelijk nieuwe medewerkers met zich meebrengen, die immers allemaal ergens in de omgeving komen wonen. Wat betreft hotels en restaurants worden kansen gezien, maar ook zorgen geuit als het gaat om bereikbaarheid.
De Brainportregio groeit hard en dit is mede een gevolg van de enorme vraag naar microchips en de groei van de semiconductor industrie, waar ASML een onderdeel van is. Het is een gemeenschappelijk belang dat de bereikbaarheid, voorzieningenniveau en het (betaalbaar) woningaanbod op peil blijft. Afspraken hierover zijn onder andere vastgelegd in de eerdergenoemde Brainport- en Beethovendeal. De middelen die beschikbaar zijn gesteld, gaan niet naar ASML, maar naar de regio. ASML draagt hier financieel aan bij en werkt hiervoor samen met de gemeenten in de Metropoolregio Eindhoven, andere overheden zoals Rijk en provincie en het bedrijfsleven. Daarnaast heeft ASML afgelopen jaar via het ASML betaalbaar wonen programma financiële steun gegeven aan 6 woningbouwprojecten, dat zich richt op betaalbare woningen. De genoemde opgaven op het gebied van bijvoorbeeld voorzieningen en woningen liggen echter buiten de invloedssfeer van het Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan en worden in afzonderlijke trajecten opgepakt.
Thema: algemeen Inbreng
Reactie ASML
16. Ondergrondse infra Er is aandacht gevraagd voor kabels die naast de Dirk Noordhoflaan in de grond liggen en mogelijk verplaatst moeten worden.
Er zullen ten behoeve van de bouw veel nieuwe kabels en leidingen moeten worden aangelegd en eventueel verlegd. Hier wordt rekening mee gehouden.
17. Kansen toeleveranciers Er wordt een kans gezien door omliggende bedrijventerreinen voor invulling van leegstaande panden door toeleveranciers van ASML of functies die niet op BIC Noord passen.
ASML realiseert haar programma op de mogelijke nieuwe campus BIC Noord. Als er behoefte is aan aanvullend programma of andere functies die niet in te passen zijn op de nieuwe campus, dan wordt hiervoor eventueel gekeken naar de omgeving. Op dit moment is dat niet aan de orde.
19
Vervolg Naar verwachting besluit de gemeenteraad van Eindhoven in september 2025 over het VOSP. Het VOSP dient als input voor de planologische procedure die volgt na besluitvorming. Het huidige omgevingsplan staat de gewenste ontwikkeling niet toe en volgens de Omgevingswet is een planologische procedure de volgende stap om de ontwikkeling mogelijk te maken. Dit is een formele procedure onder regie van de gemeente Eindhoven. De gemeenteraad van Eindhoven zal uiteindelijk het nieuwe plan formaliseren. Ook de gemeenten Best en Oirschot dienen het ruimtelijk plan voor de noodzakelijke aanpassingen aan de wegenstructuur op hun grondgebied vast te stellen.
6 mei 2025
College B&W van gemeente Eindhoven geeft VOSP vrij Het VOSP geeft inzicht in welke maatregelen nodig zouden zijn voor de ontwikkeling van de campus. Ook schetst het kaders voor bijvoorbeeld bebouwing, verkeer, water en duurzaamheid. Het college van burgemeester en wethouders (B&W) van de gemeente Eindhoven gaf het VOSP op 6 mei vrij, zodat ASML kon starten met participeren.
Vervolgstappen na vaststellen van het VOSP
Vervolgstappen
Besluit over ontwerp-omgevingsplan
Terinzagelegging ontwerp-omgevingsplan
tot en met 29 mei 2025
ASML organiseert participatie ASML vindt het belangrijk de omgeving vroeg te informeren en over het voorlopig ontwerp in gesprek te gaan. Daarom vindt er participatie plaats met omwonenden, aangrenzende bedrijven, eigenaren, overheidspartijen en belangenorganisaties. Dit gebeurt op de volgende manieren: • Inzien van het plan en reageren via asml.com/bicnoord • Brieven aan mensen en bedrijven in de omgeving • Informatiebijeenkomsten • Persoonlijk 1-op-1 contact Alle reacties worden gebundeld in een participatieverslag.
Besluit over vaststelling omgevingsplan
Terinzagelegging vastgesteld omgevingsplan
juni 2025
Definitieve VOSP in college van B&W van gemeente Eindhoven Het college van B&W van de gemeente Eindhoven stelt het definitieve VOSP naar verwachting in juni vast en legt het daarna voor aan de gemeenteraad.
Gemeente Eindhoven start met het bouwrijp maken
september 2025
Gemeenteraad van Eindhoven besluit over vaststelling definitieve VOSP De gemeenteraad van Eindhoven besluit uiteindelijk of het definitieve VOSP vastgesteld kan worden, zodat de verdere ruimtelijke uitwerking en procedures kunnen starten. Dit besluit vindt naar verwachting plaats tijdens de raadsvergadering op 9 september 2025.
2028: Eerste werknemers aan het werk op de nieuwe campus
ASML | Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP)
20
21
Bijlage 1: informatiebrief
ASML Netherlands B.V. De Run 6501 5504 DR VELDHOVEN Postbus 324
Aan de bewoner(s) van BIC 1 5657BX Eindhoven
5500 AH VELDHOVEN The Netherlands Phone +31(0) 40 2687000 www.asml.com Trade Register 17052456 Eindhoven, The Netherlands
Datum Onderwerp
7 mei 2025 Verdere uitwerking ontwerpplan mogelijke uitbreiding ASML op BIC Noord
Beste omwonende of aanliggend bedrijf, Vorig jaar heeft ASML met de gemeente Eindhoven afspraken gemaakt over een mogelijke nieuwe campus in het gebied Brainport Industries Campus (BIC) Noord. Deze afspraken zijn nu verder uitgewerkt in een Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP). Dit plan is een ontwerp en is nog niet definitief. ASML vindt het belangrijk om u als mogelijk toekomstige buurtgenoot in een vroeg stadium te informeren en nodigt u uit om hierover in gesprek te gaan.
Wat kunt u verwachten op de informatiebijeenkomst? Naast algemene informatie kunt u aan verschillende tafels meer informatie krijgen over de diverse thema’s uit het plan. Denk aan mobiliteit, duurzaamheid of landschappelijke inpassing. U kunt hierover in gesprek gaan met medewerkers van ASML, vragen stellen en een reactie geven. Ook zijn er medewerkers van de gemeente Eindhoven aanwezig om vragen te beantwoorden. Hoe gaat het verder? We bekijken alle reacties uitvoerig. Waar mogelijk verwerken we de input in het (definitieve) stedenbouwkundig plan. In een participatieverslag beschrijven we wat er met alle input is gedaan. Op dit moment zijn nog niet alle benodigde vergunningaanvragen ingediend. Er is dus nog geen definitief besluit genomen door zowel ASML als de gemeente. Naar verwachting besluit de gemeenteraad van Eindhoven in september 2025 over het VOSP. Dit is dan de basis voor de omgevingsplanprocedure. Daarvoor lopen nog verschillende onderzoeken. Uiteindelijk moet de gemeente Eindhoven de bestemming van het gebied namelijk wijzigen om de vestiging van ASML op BIC Noord mogelijk te maken. Meer informatie? Op de website asml.com/BICNoord vindt u meer informatie. Hopelijk zien we u op een van de informatiebijeenkomsten. Met vriendelijke groet,
Dat kan op de volgende manieren: door de informatie te bekijken en te reageren op de website ASML Dichtbij: asml.com/BICNoord. Hier staat ook een overzicht van meest gestelde vragen inclusief antwoorden. Via een online formulier kunt u reageren tot en met donderdag 29 mei 2025.
Marjolein de Hooge ASML Hoofd Maatschappelijke Betrokkenheid
door u aan te melden voor een van de informatiebijeenkomsten op woensdag 21 en donderdag 22 mei, van 16:00 tot 18:00 uur en van 18:00 tot 20:00 uur, bij Hotel Van der Valk, Best. U kunt zich aanmelden via de QR-code hiernaast of bit.ly/informatiebijeenkomst-BICNoord door het maken van een persoonlijke (bel-)afspraak. Dit kan via het mailadres dichtbij@asml.com. Waarom zijn er plannen voor een extra ASML Campus op BIC Noord? De wereldwijde chipindustrie groeit de komende jaren flink door nieuwe technologieën (AI) en een stijgende vraag naar chips. We gebruiken met zijn allen steeds meer chips in ons dagelijks leven: in onze auto, bij de dokter en in het ziekenhuis, mobiele telefoons, etc. ASML levert machines waarmee de chipfabrikanten chips maken. Om te voldoen aan de toenemende vraag naar onze chipmachines, verwacht ASML de komende jaren te groeien. Daarom kijken we met de gemeente Eindhoven in goed overleg naar mogelijkheden om een extra campus te bouwen in het gebied Brainport Industries Campus (BIC) Noord. Deze campus is dus aanvullend op de campus in Veldhoven. Het staat nog niet vast dat ASML gaat uitbreiden op BIC Noord. Hoe zien de plannen eruit? De plannen zijn nu verder uitgewerkt in een voorlopig ontwerp stedenbouwkundig plan. Dit plan is dus nog niet definitief.
Het is bedoeld als basis om de eerste gesprekken met belanghebbenden in de directe omgeving (omwonenden en bedrijven) te voeren. We willen graag weten wat eventuele ideeën, vragen en zorgen zijn. We vinden het belangrijk om de toekomstige buren goed te informeren en in gesprek te gaan over de eerste plannen zoals die in het VOSP beschreven staan.
22
Kaart met plangebied BIC Noord in groene omkadering
23
Bijlage 2: alle ontvangen feedback op het VOSP gebundeld Naast de besproken hoofdthema’s in het participatieverslag is aandacht gevraagd voor de volgende onderwerpen. Bereikbaarheid • De omgeving van BIC Noord is nu al druk wat betreft autoverkeer. Zo is de parkeergarage van BIC 1 altijd vol. Een nuancering: dit geldt voor de hele regio. • Is er vanuit BIC Noord een verbinding te leggen naar station Best? Een goede treinverbinding naar BIC Noord kan een succesfactor zijn. • Er leeft een zorg over een toename van sluipverkeer door Best. Specifiek zijn genoemd: de Oude Bestse Ploegstraat en een klein weggetje Ekkersrijt bij het spoor. • Toename verkeer betekent ook een toename van geluid. Een geluidswal langs de snelweg zou een win-win voor Batadorp zijn. • Er is opgemerkt dat de snelweg en het vliegveld goed bereikbaar moeten blijven tijdens bouwwerkzaamheden. • De afslagen bij Erica en de Landsard zouden aangepast moeten worden. Op deze punten wordt veel verkeersoverlast verwacht. In relatie tot de bereikbaarheid van BIC Noord, maar ook in relatie tot de bereikbaarheid van de kazerne, Eindhoven Airport, BIC 1 en omliggende bedrijventerreinen en woonwijken. Ook tijdens de bouwfase. • De capaciteit van de A58 komt verder onder druk te staan door de komst van BIC Noord. • Er wordt veel gebruikgemaakt van de fietssnelroute naar Eindhoven, F2.
Vanuit Batadorp wordt gevraagd dat deze route in gebruik kan blijven, ook tijdens de bouwfase. • Mensen zijn ongerust over de ontwikkeling van inframaatregelen ten opzichte van de bouw van de ASML campus. De inframaatregelen moeten gelijk opgaan, maar er leeft een zorg dat die trager (te traag) zullen gaan. • Wat gaat er gebeuren met de parkeerhub op Westfields?
24
• Bij de MIRT wordt gekeken naar verkeer buiten het plangebied BIC Noord, dit is mogelijk te laat. Bij het ontwikkelen van het omgevingsplan moet het totaalplaatje van mobiliteit duidelijk zijn (t/m station Best). • Oproep om na te denken over mogelijkheden van openbaar vervoer voor bedrijventerrein Westfields (Beijer, DPD, GXO) en de kazerne. • Als idee is geopperd: de monorailverbinding (op palen) van station Best via BIC naar Eindhoven Airport, met een latere verbinding naar het huidige ASML in Veldhoven. • Er zijn voor komende 10 jaar +/- 45.000 nieuwbouwwoningen gepland op minder dan 1,5 kilometer van een treinstation, tussen Breda, Den Bosch, Venlo en Sittard met Eindhoven als groeiend middelpunt. Aangedragen idee: realiseer een treinstation Eindhoven 'Ploegstraat' tussen Best en Strijp S met leenfietsen. Het is 1,5 kilometer fietsen tussen weiland en bos naar het viaduct onder de snelweg in het Noordelijkste puntje van BIC Noord. • Specifieke vraag van een restaurant in de omgeving: aandacht voor de bereikbaarheid met de auto omdat zij daarin beperkt worden. Zij vragen een bushalte in een straal van 200 meter. • De bewonersvereniging Meerhoven vraagt aandacht voor eerdere ‘Evaluatie Verkeerssituatie Meerhoven’, uitgevoerd in opdacht van de gemeente Eindhoven. Duurzaamheid • Er zijn zorgen over de natuur die ingewisseld wordt voor bebouwing.
Er moet veel gecompenseerd worden. En de vraag is om dat goed te onderbouwen. • Er is gevraagd om natuurbeheer af te stemmen met Eindhoven Airport. • Hoe zit het met waterberging in het gebied? En met waterstromen ondergronds? • Maak een groene omgeving waarin bedrijvigheid plaatsvindt.
ASML in verbinding met de regio • De ontwikkeling van BIC Noord heeft een impact op omliggende buurten. Bewonersoverleg Batadorp en bewonersvereniging Meerhoven vragen aandacht voor de verwachte toename van verkeersdrukte in de omgeving en verwachte toename van druk op voorzieningen en de woningmarkt. De vraag is om bij de ontwikkeling van BIC Noord het bewonersoverleg en de bewonersvereniging te betrekken. Ze geven aan dat zij een rol kunnen spelen, samen met ASML, in het bevorderen van sociale cohesie in de wijk, bijvoorbeeld door de komst van (internationale) medewerkers van ASML. Zij geven aan te willen ondersteunen in de informatievoorziening via hun eigen kanalen, bijvoorbeeld via de eigen app van Bewonersvereniging Meerhoven. • Er bestaat een wens voor een direct aanspreekpunt vanuit ASML, voor de omgeving. De informatiebijeenkomsten worden door de omgeving gezien als goed eerste kennismakingsmoment. • Regelmatige informatie vanuit ASML, de omgeving wil graag op de hoogte gehouden worden. • Er is een wens voor publieksvriendelijke vertalingen van formele stukken. • Omgeving is blij verrast door wat ASML doet aan maatschappelijke projecten. Dit mag beter en vaker uitgedragen worden. • Er leven zorgen wat betreft de verwachte toename van drukte bij huisartsen, tandartsen, scholen, winkels etc.
Het belang van voldoende voorzieningen in de omgeving en de verwachte (extra) druk daarop door de komst van BIC Noord zijn veelvuldig besproken. • Hoe kan een triple helix samenwerking vorm krijgen op BIC 1, BIC 2 en BIC Noord? Wat betekenen de touch points in het plan precies? En komen er op BIC Noord openbare faciliteiten? • Wat zijn de mogelijkheden voor een Onderwijs Experience Center (in combinatie met BIC 1, BIC 2 en BIC Noord)? • De openbare voorzieningen in de toegankelijke corridor worden als kansen gezien voor de omgeving. Ook het feit dat het gebied openbaar toegankelijk is, wordt gezien als pluspunt. • Hoe kunnen we in de omgeving verschillende culturen van internationals, medewerkers van ASML, beter samen laten gaan/leven?
• Is er zicht op waar de nieuwe medewerkers van BIC Noord, van ASML, vandaan gaan komen? Vanuit de ervaringen uit Veldhoven. • Er leven vragen wat betreft mogelijke uitstoot, extra luchtvervuiling en geluidsoverlast door de ontwikkeling van BIC Noord. • Vanuit omwonenden in Batadorp zijn vragen gesteld over het bouwproces, en de mogelijke impact daarvan op de woonomgeving. Wordt er bijvoorbeeld geheid gedurende de bouw? Daarnaast kwam de vraag naar voren: zijn de gebouwen van ASML straks te zien vanuit Batadorp? Het uiterlijk van de campus • Er is een wens voor een wandelverbinding tussen BIC Noord en bedrijventerrein Westfields. • De vraag is gesteld om de architectuur speelser te maken dan de huidige panden van BIC 1, en innovatiever dan de panden van ASML in Veldhoven. • Er is een kans uitgesproken om innovatieve architectuur toe te passen. • Aan de westzijde van de Spotterweg ligt nog een laatste stukje van het historische Weverspad (met bomenlaan). Blijft dit behouden of komt deze te vervallen door de verbreding van de Spottersweg? Algemeen • Er leven vragen over de planning en het proces. Wanneer kan er bijvoorbeeld formeel een zienswijze worden ingediend? • Er worden veel kansen gezien voor toeleveranciers van ASML, dat ook zij zich kunnen vestigen in en rond het gebied. Voornamelijk waar nu leegstand is. Specifiek ingebracht door bedrijventerrein Eindhoven Airport.
• Ingediend: een heldere discussie over de locatiekeuze zelf en de consequenties daarvan voor alle transportbewegingen (ook de vliegbewegingen) en van eventuele alternatieven of verbeterpunten. En dan snel knopen doorhakken. • Voor hotels in de omgeving worden kansen gezien. • Waar lopen kabels onder wegen, en wat gebeurt daarmee als wegen verlegd worden in het plangebied van BIC Noord? • Ingediend idee: een uitkijktoren in Best.
25
Bijlage 3: reactie Trefpunt Groen Eindhoven
Reactie Trefpunt Groen Eindhoven
Over het Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan
Voorlopig ontwerp stedenbouwkundig plan BIC Noord
In plaats van na te denken over individuele clusters (zoals het geval was bij BIC cluster 1 en 2), besloten gemeente en ASML om vanaf het begin het BIC Noord gebied als een geheel te beschouwen. Tijdens onze eerste gesprekken in de zomer van 2024 vond TGE dit al een goede strategie, omdat er rekening gehouden kan worden met alle aanwezige natuurwaarden (en andere uitgangspunten). Het huidige VOSP kan daarom ook worden gezien als een integraal masterplan voor heel BIC Noord.
Datum: 23 mei 2025
Samengevat omvat het huidige ontwerp:
Aanleiding Het noordelijke deel van de Brainport Industries Campus (BIC Noord), gelegen tussen de Oirschotsedijk, de snelwegen A2/N2 en A58 en het Beatrixkanaal, is in 2024 gekozen als het gebied waar ASML binnen de regio zou kunnen uitbreiden. Op het zuidelijk deel van BIC is cluster 1 sinds 2019 is bedrijf en het bestemminsplan voor BIC cluster 2 is in 2024 vastgesteld. BIC Noord biedt de ruimte om door te groeien tot 20.000 werknemers en faciliteert daarmee de benodigde expansie voor ASML. Deze ontwikkeling biedt ook de mogelijkheid om het netwerk van toeleveranciers rondom ASML te versterken. In juli 2024 had Trefpunt Groen Eindhoven haar eerste gesprek met gemeente Eindhoven over deze ontwikkeling. Tijdens deze vergadering gaf TGE haar belangrijkste uitgangspunten en voorwaarden aan, met betrekking tot natuur en biodiversiteit: bestaande gebieden opgenomen in het Natuurnetwerk Brabant (NNB) moeten behouden blijven; de ecologische verbindingszone langs de beek Ekkersrijt moet aan de oostkant behouden blijven en aan de westkant uitgebreid worden (zoals eerder afgesproken); en de balans 40% ‘rood’ (bebouwing en verharding) / 60% groen uit het Groenbeleidsplan voor dit gebied moet gehaald worden. We waren verheugd te horen dat dit ook voor de gemeente belangrijke uitgangspunten waren.
Begin april 2025 ontmoette TGE de gemeente Eindhoven en ASML om bijgepraat te worden over het integrale stedenbouwkundig ontwerp voor BIC Noord en de uitgangspunten en randvoorwaarden die daartoe leiden. De vergadering richtte zich ook op de betekenis van dit ontwerp voor de natuur en het water in dat gebied. Daarna kwam TGE bijeen met haar achterban om deze plannen te bespreken. Sinds begin mei is het volledig Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP) openbaar.
26
-
-
-
-
-
-
Het naar het zuiden verplaatsen van de Dirk Noordhoflaan (DNH-laan). Twee ASML-clusters ten noorden van de nieuwe DNH-laan, van elkaar gescheiden door de Ekkersrijt en haar oevers. Het cluster ten westen van de Ekkersrijt zal bestemd zijn voor productie (cleanrooms en logistiek) en het cluster ten oosten voor kantoorruimte. Deze twee ASML-clusters zullen met elkaar worden verbonden via meerdere verhoogde bruggen (max. 4). Het derde cluster, ten zuiden van de nieuwe DNH-laan is aangeduid als BIC Mix en biedt flexibiliteit voor invulling (dit gebied kan ontwikkeld worden volgens het BIC-concept, exclusief door ASML, of een combinatie van beide). De nodige parkeerhubs worden verder van de Ekkersrijt gepositioneerd aan de westelijk rand van het gebied. Het is voorzien dat ASML twee parkeergarages behoeft en BIC-mix een eigen, derde parkeergarage krijgt. Het huidige wegennet moet ook worden aangepast. De belangrijkste betreffen het verbreden van de Spottersweg (westzijde van het Beatrixkanaal), een nieuwe Dirk Noordhoflaan, en aanpassingen van een aantal kruispunten. Een nieuwe HOV-lijn is nodig om BIC Noord goed te verbinden met het openbaar vervoer. Er zijn twee varianten mogelijk, maar de keuze tussen optie 1 en optie 2 is nog niet gemaakt. Uiteindelijk zal in het kader van de MIRT-verkenning een beslissing worden genomen.
De exacte locatie voor een HOV-halte op de campus is ook nog niet vast te stellen. Het gebied wordt ‘uitstekende bereikbaar’ voor fietsers. Vanaf de Oirschotsedijk komt er een fietspad in noordelijke richting langs de hele Ekkersrijt, dat ook naar de fietsparkeerlocaties leidt.
27
Afweging Volgens het Groenbeleidsplan van gemeente Eindhoven valt BIC Noord binnen de strategieën ‘Integrale ontwikkeling groen-rood’ en ‘Natuur en landschap’. De eerste strategie gaat uit van een verdeling van 60% groen en 40% rood (gebouwen, wegen en parkeren). Volgens het VOSP (blz. 47) zal dit worden bereikt: van de 105 hectare van BIC Noord zal 41,3 ha (39%) 'rood' zijn en 63,7 ha (60%) zal 'groen' zijn. De 'Natuur en landschap'-gebieden overlappen ruwweg de gebieden binnen het Natuurnetwerk Brabant (NNB).
Clusters TGE vindt het zeer positief dat de drie clusters (de twee ASML-clusters en BIC Mix) buiten de bestaande NNB-gebieden worden geprojecteerd. Ook de ecologische verbindingszone (EVZ) langs de oostoever van de Ekkersrijt wordt gerespecteerd en grotendeels behouden. De westoever van de Ekkersrijt wordt ook als EVZ ingericht over een breedte van 30 meter. Net als bij de huidige Dirk Noordhoflaan, gaat de nieuwe weg verhoogd over de Ekkersrijt heen, waardoor de structuur van de ecologische verbindingszone (EVZ) gewaarborgd blijft. Zo zullen ook de verbindingen tussen de oostelijke en westelijke ASML-clusters (respectievelijk kantoren en productie) via meerdere verhoogde bruggen lopen. TGE is verheugd dat het behoud van de NNB-gebieden en van de EZV langs de Ekkersrijt zo'n belangrijke randvoorwaarde is geweest bij de vormgeving van dit ontwerp. Het doel is om van BIC Noord een groene campus te maken, met de Ekkersrijt als groenblauwe ader. Het Campuspad zal erlangs doorlopen en veel (kantoor)gebouwen zullen hun entree gericht hebben op het Campuspad/de Ekkersrijt. Ook de buitenruimtes op de ASML-campus zullen zich richten op de Ekkersrijt en delen mee in de aanwezige kwaliteit. We willen er echter aan herinneren dat de belangrijkste rol van een ecologisch verbindingszone is als een functionele corridor voor biodiversiteit te fungeren.
Het biedt ook een groeiplaats, beschutting en voedsel voor veel soorten. Natuurbescherming is het hoofddoel en daarvoor is o.a. een bepaalde rust nodig. Daarom vragen we aandacht voor het evenwicht dat nodig is tussen de openbaarheid en toegankelijkheid van BIC Noord en de beleving van de Ekkersrijt, en de behoefte om zijn natuurwaarden te beschermen.
Aanbevelingen clusters -
Er moet voldoende afstand blijven tussen het toekomstige BIC Mix gebouw en de Oirschotsedijk. Deze laan is omgevormd tot een langzame mobiliteitsroute: de Groen Corridor. Het zou niet alleen 'groen' van naam moeten zijn, maar ook een groene uitstraling moeten hebben. Er moet ook worden gekeken naar de mogelijkheid om de huidige groenstrook tussen de twee NNB-gebieden (die ongeveer 25 m breed is) te verbeteren, zodat deze als ecologische verbindingszone functioneert.
Figuur 1 - Masterplankaart voor BIC Noord (Bron: VOSP “ASML op BIC Noord”)
28
29
-
Aanbevelingen Campuspad:
Parkeren
Het aanmoedigen van wandelen en fietsen binnen de ASML-campus lijkt ons een goed
Het huidige ontwerp voorziet in 5.136 tot 8.560 parkeerplaatsen op de ASML-campus. Het parkeren wordt verdeeld over twee parkeerterreinen die strategisch dicht bij de belangrijkste wegen liggen.
uitgangspunt. Het openbaar maken van BIC Noord lijkt een mooi doel. Maar ondanks de argumenten in het VOSP vinden wij het moeilijk te begrijpen waarom het Campuspad geprojecteerd moet worden binnen de 30 meter zone van het huidige EVZ aan de oostoever van de Ekkersrijt en niet direct buiten deze zone. -
Sterker nog, de oostelijke oever van de Ekkersrijt is al ingericht als EVZ, met een breedte van 25m, soms 30m. Op sommige plaatsen zijn nieuwe plassen gegraven op 90m afstand van de Ekkersrijt (fig.2). Wij pleiten ervoor dat er bij deze inrichting rekening mee wordt gehouden en dat noch de clusters, noch enig fiets- of voetpad binnen deze zone komen. We zijn vroeg genoeg in het proces om hier rekening mee te houden en dit als randvoorwaarde op te nemen in het ontwerp. Door de locatie van de kantoorgebouwen zorgvuldig te bepalen, zal deze voorwaarde haalbaar zijn.
-
Als het Campuspad in laatste instantie toch moet bestaan binnen de EVZ op de oostoever, dan moet het een vlonderpad zijn en niet op maaiveld, en alleen voor voetgangers (het vlonderpad van de High Tech Campus is een goed voorbeeld).
In hoofdstuk 4 worden 3 scenario's gepresenteerd met betrekking tot het aantal benodigde parkeerplaatsen in elk scenario. Alleen het scenario zonder HOV-lijn voorziet de behoefte aan 8560 parkeerplaatsen. De andere twee scenario's, beide met een HOV-lijn in gedachten, voorzien tussen 5136 en 5600 of 6420 parkeerplaatsen. Zoals in het document te lezen is, en zoals de bedoeling van de gemeente is, wordt er wel degelijk een HOV-lijn gepland voor BIC Noord. Hiermee rekening houdend verdedigen wij dat voor het Stedenbouwkundig Plan een strikt maximum van 6420 parkeerplaatsen moet worden beschouwd, in plaats van 8.560. En idealiter maximaal 5600 parkeerplaatsen, zoals berekend in het 'Ambitiescenario ASML 33:33:33' (hoofdstuk 4). Verder steunen we alle inspanningen die worden gedaan om het aantal autobewegingen naar BIC Noord te verminderen, met o.a. een goed netwerk van openbaar vervoer en fietsen. Dit zou de in het VOSP gepresenteerde ambitie van veel ruimte vrij voor voetgangers en fietsers binnen de campus en een aangenamere, groenere werkomgeving verder versterken.
Effecten op natuur De drie clusters die voor BIC Noord zijn geprojecteerd, zullen geen aantasting veroorzaken aan de NNB-gebieden of de EVZ langs de Ekkersrijt. Aan de andere kant zal er door de noodzakelijke aanpassingen aan het wegennet sprake zijn van aantasting van NNB-gebieden. De oppervlakte NNB die verloren gaat ten gevolge van de aanpassingen aan het wegennet bedraagt ongeveer 2,5 hectare. De compensatieopgave die hieruit volgt, inclusief compensatiefactor, bedraagt ongeveer 4,0 hectare.
Figuur 2 – huidig inrichting van de oostelijk oever van de Ekkersrijt, met aangelegen poelen.
30
31
Figuur 4 - Rood zijn de zoekgebieden voor natuurcompensatie als gevolg van aantasting door aanpassingen aan het wegennet.
Het onderzoek naar mogelijk beschermde soorten in het plangebied wordt momenteel uitgevoerd en zal naar verwachting eind 2025 klaar zijn. TGE zou dit onderzoeksrapport graag ontvangen zodra het klaar is.
Figuur 3 – Ruimtebeslag wegennet op NNB-gebieden. Groen: NNB-gebieden; zwarte: gepland wegennet. (Bron: ‘Natuurtoets gebiedsbescherming in BIC Noord’)
Er worden twee compensatiegebieden voorgesteld: de westoever van de Ekkersrijt, die wordt ingericht als ecologische verbindingszone van 30 meter breed; en een gebied dat momenteel in agrarisch gebruik is op de noordelijke hoek van BIC Noord (fig. 4). Samen bieden deze twee gebieden voldoende oppervlakte voor de compensatie. TGE is het eens met de voorgestelde compensatiegebieden. We willen in de toekomst graag meedenken over de mogelijkheden voor natuurinrichting in deze gebieden. Een opmerking echter: rond 2010-2012 zijn er nieuwe natuurgebieden gecreëerd na de werkzaamheden aan de A2/A67. Er moet gekeken worden of de mogelijke compensatiegebieden voor BIC Noord daar niet mee overlappen.
32
Aanbevelingen over natuur: -
TGE is van mening dat het inrichten van de natuurcompensatiegebieden moet gebeuren voordat de bouwwerkzaamheden beginnen. Het zou daarom een van de eerste taken moeten zijn, en wel tijdens fase 1 van de tijdlijn. Dit zou voldoende tijd geven voor de ontwikkeling van de natuur voordat de ASML Campus in gebruik wordt genomen.
-
Kijk als mogelijkheid voor (verdere) natuurcompensatie naar de mogelijkheid om de huidige strook NNB-gebied langs het Beatrixkanaal te verbreden.
-
Zoals hierboven vermeld vindt TGE ook dat er gekeken moet worden naar het versterken van de ecologische verbinding tussen de twee NNB-gebieden langs de Oirschotsedijk (zie fig. 5).
-
Ten westen van de A2 ligt een bosgebied dat niet tot het NNB behoort. Toch zou er ook gekeken kunnen worden naar de mogelijkheid om dit bosgebied te verbinden met het grotere NNB-bos aan de noordkant van BIC Noord (zie fig. 5).
33
Figuur 6 – Links: Regionale waterberging en reserveringsgebieden waterberging uit Provinciale Omgevingsverordening. Rechts: Aantasting waterbergingscapaciteit. (Bron: VOSP “ASML op BIC Noord”)
Figuur 5 - oranje pijlen: mogelijkheden voor nieuw/ versterkte natuurverbindingen
Aanbevelingen over water: -
Effecten op water Het terrein van de twee toekomstige ASML-clusters moet ‘strategisch opgehoogd’ worden. Volgens het VOSP, gezien de kwetsbaarheid van de hightech maakindustrie voor overstromingen is het noodzakelijk om het terrein te verhogen tot een niveau van 18,5 meter boven NAP. Met uitzondering van de Ekkersrijt en oeverzone van 2 x 30 meter, die haar waterbergende functie zal behouden. De ophoging van het terrein betekent dat delen die eerder waren bestemd als regionale waterbergingsgebieden en reservering waterbergingsgebieden na de ophoging en bebouwing niet langer beschikbaar zullen zijn voor waterberging. Enkele poelen, gelegen binnen de huidige EVZ aan de oostkant van Ekkersrijt, en ook daarbuiten, zullen volgens het ontwerp ook aangetast worden door deze grondophoging. Volgens de berekeningen in het VOSP kan deze aangetaste waterberging volledig worden gecompenseerd. De belangrijkste maatregel is het afgraven van grond - tot 20 cm diep - langs de 30 meter brede zone op de westoever van de Ekkersrijt, waardoor meer waterbergingsruimte langs de beek ontstaan. Deze afgraving hoort ook bij de natuurinrichtingsmaatregelen langs de Ekkersrijt. Een knijpconstructie (of knijpduiker) in de ingang van de duiker van de Ekkersrijt onder de Randweg Eindhoven en de A2 wordt ook aangelegd.
34
Zoals we hierboven ook stellen (zie ‘Campuspad’), verdedigen we echter dat de huidige inrichting van de oostelijke oever van Ekkersrijt moet worden beschermd en zou niet worden mogen aangetast. Dit geldt ook voor de poelen die daar al zijn aangelegd en deel uitmaken van deze ecologische verbindingszone. Door de locatie van de kantoorgebouwen zorgvuldig te bepalen, zal deze voorwaarde haalbaar zijn.
Nieuwe HOV-lijn Een nieuwe HOV-lijn is nodig om BIC Noord goed te verbinden met het openbaar vervoer. Er worden twee opties gepresenteerd voor een nieuwe HOV-route (fig. 7). Hoewel het besluit over welke optie te kiezen niet binnen het huidige VOSP valt, moet er wel rekening worden gehouden met de toekomstige route, zodat de benodigde ruimte in het ontwerp kan worden ingepast. -
Optie 1 – langs Spottersweg en bundeling met nieuwe DNH-laan Optie 2 – aan de oostzijde buiten ASML-campus, parallel aan de A2/N2 met een onderdoorgang onder de snelweg door.
TGE is tegen optie 2 en heeft daarom een sterke voorkeur voor optie 1. Het tracé van optie 2 zou een bestaand NNB-gebied moeten doorsnijden, evenals het gebied dat is aangewezen voor NNBcompensatie, aan de noordkant van BIC Noord (fig. 8). Optie 1 betekent weliswaar een verdere uitbreiding van de Spottersweg, maar dat vinden wij te verkiezen boven de vernietiging en versnippering van nog een NNB-gebied.
35
Om de toekomstige verkeersdruk op te vangen, wordt de Spottersweg verbreed van 2x1 naar 2x2 rijstroken, een verdubbeling van de huidige capaciteit. Op sommige wegen in Eindhoven is bij de invoering van een HOV-lijn geen extra rijstrook toegevoegd: de HOV-lijn is aangelegd door een autorijstrook op te offeren. Aangezien het doel van een HOV-lijn is om het openbaar vervoer te stimuleren, is een afname van het autoverkeer te verwachten. We willen daarom vragen of een HOV-lijn kan worden toegevoegd aan de Spottersweg met behoud van de breedte van een 2x2 weg.
Figuur 8 - uitsnede van de masterplankaart, waarop de route van optie 2 voor de nieuwe HOV-lijn is aangegeven (blauwe lijn). Deze doorsnijdt een NNB-gebied, het gebied dat is aangewezen voor natuurcompensatie en een ander bosgebied. (Bron: VOSP “ASML op BIC Noord”).
Figuur 7 - Schematische weergave van de twee mogelijke routes voor de nieuwe HOV-lijn. Blauw - optie 1; roze - optie 2. Groen - eerder geplande route, welke BIC Noord niet bedient. Oranje - geplande fietspaden. (Bron: VOSP “ASML op BIC Noord”)
36
37
Bijlage 4: reactie Waterschap De Dommel Nawoord Met de ontwikkeling van de ASML-campus in BIC Noord zien we ook kansen om de biodiversiteit te versterken en uit te breiden en waar mogelijk robuuste natuurelementen toe te voegen. TGE, waaronder de natuurgroepen in haar achterban, wil graag betrokken worden bij de volgende stappen in het ontwikkelingstraject en meedenken over o.a. het landschapsplan, de invulling van nieuwe natuurgebieden, natuurinclusief bouwen en andere groen- en natuurgericht onderwerpen.
Gemeente Eindhoven T.a.v. mevrouw M. Silverentand Postbus 90.150 5600 RB EINDHOVEN
Namens Trefpunt Groen Eindhoven, Nuno Curado, coördinator
Klokgebouw 146, 5617 AB Eindhoven info@trefpuntgroeneindhoven.nl www.trefpuntgroeneindhoven.nl
Boxtel Ons kenmerk Uw kenmerk Onderwerp
: 26 mei 2025 : 299271 / 326252 : : VOSP BIC Noord te Eindhoven
Behandeld door Doorkiesnummer E-mailadres Bijlagen Verzonden
: : : : :
Erik van Kronenburg (0411) 661 065 EvKronenburg@dommel.nl 1
28 mei 2025
Beste Manon, Op 7 mei 2025 ontving ik van ASML een e-mail over het Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP). Op 22 mei j.l. spraken we elkaar tijdens de informatiebijeenkomst in Motel Best over de ontwikkelingen voor BIC-Noord. Hoewel Waterschap De Dommel geen formele reactie hoeft te geven, willen we toch graag een aantal punten met de gemeente Eindhoven en ASML delen. Belang van water Bij de ontwikkeling van BIC-Noord zijn er een paar belangrijke zaken die met water te maken hebben: • Het compenseren van gebieden die water kunnen opvangen. Maatregelen om de regionale waterbergingsgebieden en de reserveringsgebieden waterberging te compenseren en te mitigeren. • Een waterhuishoudkundige rapportage maken voor hoe het water wordt vastgehouden, vertraagd en afgevoerd bij de uitbreiding van ASML. • De aanpassing en uitbreiding van de Dirk Noordhofflaan infrastructuur. • De inpassing van de afwatering en/of waterberging voor BIC II direct naast de bestaande Dirk Noordhofflaan. • De inrichting van het Natuurnetwerk Brabant (NNB) en het verbeteren van de Ekkersrijt volgens de Kaderrichtlijn Water (KRW). Waterberging en ophoging van het gebied ASML wil het gebied ophogen tot 18,50 meter boven NAP. Daardoor verdwijnen delen van de waterbergingsgebieden. Daarvoor is een omgevingsvergunning nodig. Deze moet worden aangevraagd vóór de start van de werkzaamheden.
De uitvoering van het plan gebeurt waarschijnlijk in fases. Wij vragen om maatwerk: als er geen gebouwen komen, hoeft het gebied misschien niet opgehoogd te worden. Dit geldt
38
39
-/- Een afschrift van deze brief stuur ik door aan Micha Schmidt van ASML. Heb je vragen? Neem dan gerust contact met me op, op doorkiesnummer (0411) 661 065.