Behandeladvies Raadsvoorstel Detailhandelsvisie 2030 - Van bezoek naar belevenis

Behandeladvies Raadsvoorstel Detailhandelsvisie 2030: Van bezoek naar belevenis Ten behoeve van de Agendacommissie Deadline besluit

nvt

Motivatie deadline Behandeladvies griffie

Bespreekstuk (90 minuten) Technische toelichting (gezien omvang visie en breedte thema’s) én inspraak op locatie plannen.

Toelichting behandeladvies Achtergrond Sinds de vaststelling van de Detailhandelsnota in 2015 (link raadsvoorstel) zijn de bevolkingsprognoses en economische groei van Eindhoven toegenomen. Ook is het koopgedrag veranderd (denk aan online kopen en afhalen/bezorgen). Dit heeft consequenties voor de winkelvoorzieningen en brengt uitdagingen met zich mee voor ruimtegebrek en leefbaarheid. Met de nieuwe detailhandelsvisie wil de gemeente van de Eindhovense winkelgebieden niet alleen “places to buy” maar ook “places to meet” maken. De consument staat daarbij centraal en winkelgebieden evolueren tot plekken met een unieke, aantrekkelijke identiteit. De Detailhandelsvisie 2030 is hét primaire toetsingskader voor nieuwe detailhandelsinitiatieven in de gemeente Eindhoven. Het nodigt marktpartijen uit om te investeren op de meest kansrijke locaties. De Detailhandelsvisie 2030 is een uitwerking van de Omgevingsvisie (november 2024 vastgesteld) en sluit aan op de Regionale Detailhandelsvisie Stedelijk Gebied Eindhoven (oktober 2023 vastgesteld). In de Raadsinformatiebrief Inzet op economische transformatieopgave binnenstad, wijkcentrumgebieden en radialen (december 2023) worden de prioriteiten voor de periode 2024-2026 beschreven en de inzet van middelen via het transformatieteam.

De actualisatie van de nota uit 2015 bevat deels een voortzetting van eerdere beleidskeuzes zoals het concentreren van detailhandel in winkelgebieden, het terughoudend omgaan met detailhandel op bedrijventerreinen en het faciliteren van vernieuwing en dynamiek binnen de beleidsmatige hoofdstructuur. Bij het opstellen van de nieuwe detailhandelsvisie is de Regionale Adviescommissie Detailhandel (RACD) betrokken als toetsingsorgaan en kennispartner. Adviesbureau BRO heeft een Analyserapport (bijlage 3) uitgebracht dat inzicht geeft in de belangrijkste aanbod- en leegstandsontwikkelingen, de koopstromen, de consumentenbeoordeling, trends en de behoefteramingen.

Voorstel Het college stelt voor: 1. De Detailhandelsvisie 2030 vast te stellen: Van bezoek naar belevenis conform bijlage 1 met onder meer de volgende uitgangspunten: a. Schoon, heel en veilige winkelgebieden bevorderen door bijvoorbeeld de inzet van sfeerbeheer; b. Consolidatie van supermarktmeters bevorderen door nieuwe solitaire supermarkten te vermijden en de focus te leggen op het moderniseren van bestaande locaties; c. Vasthouden aan bestaande locaties voor perifere detailhandel om de functie en aantrekkingskracht van deze gebieden te waarborgen en verdere groei te ondersteunen; d. Ondernemerschap ondersteunen door samenwerking in BIZ-vorming in combinatie met de inzet van het Team Transformatie; e. De winkeltijden verruimen op zon- en feestdagen van 09.00 uur tot 20.00 uur met uitzondering van 4 mei; f. Innovaties faciliteren in de detailhandel door ruimte te bieden voor nieuwe concepten en trends; g. Een laag parkeertarief te hanteren voor de eerste 30 min. Bij wijkwinkelcentra in het geval er sprake is van (invoering van) betaald parkeren; h. Duurzame en circulaire detailhandel stimuleren door actief te informeren en gerichte ondersteuning te bieden bij hergebruik en energiebesparing; i. Toegankelijkheid waarborgen door bijvoorbeeld de MKB-toegankelijke route; j. Levendigheid stimuleren door placemaking en combinatie van functies in winkelgebieden. 2.

De Verordening Winkeltijden gemeente Eindhoven 2025 vast te stellen conform ontwerpraadsbesluit. 3. De wijziging van artikel 2:28 lid 5 van de APV Eindhoven vast te stellen conform ontwerp raadsbesluit waarin de zinsnede ‘onder a’ is verwijderd zodat nadere regels kunnen worden gesteld ten aanzien ten aanzien van openbare inrichtingen bedoeld in 2:28 lid 3. Bijlage 2 Verordening Winkeltijden Eindhoven 2025 en bijlage 4 Ontwerp raadsbesluit APV 15e wijziging zijn opgenomen in de tekst van het ontwerp raadsbesluit. Aandachtspunten en beleidskeuzes Bestaand en nieuw beleid In beslispunt 1 zijn de belangrijkste en/of nieuwe uitgangspunten voor de Detailhandelsvisie 2030 opgenomen. De raad kan met een amendement uitgangspunten toevoegen, wijzigen of verwijderen. Gewenste detailhandelsstructuur Op pagina 23 t/m 26 van de visie (bijlage 1) wordt een overzicht gegeven van de gewenste ontwikkelingsrichting van de Eindhovense winkelgebieden. Op pagina 104 t/m 166 wordt deze per winkelgebied nader uitgewerkt. Hoe waardeert de raad deze uitwerking?

2

Afbouw radialen en andere winkelstrips In de Omgevingsvisie is opgenomen dat je binnen 15 minuten lopen of fietsen alle basisvoorzieningen kunt bereiken, zoals winkels, scholen en huisartsen. In de Detailhandelsvisie is daarom opgenomen dat het onwenselijk is dat winkelruimte die vrijvalt, wordt ingevuld met wonen. Uitgangspunt is de publieksfunctie voor voorzieningen te behouden voor een levendige en aantrekkelijke plint. In de toelichting op het programma voorzieningen (december 2024) is aangegeven dat in H1 2025 met een commissienotitie het concept programma voorzieningen aan de raad wordt voorgelegd. Kan de raad zich vinden in dit uitgangspunt? Winkeltijden Voorgesteld wordt de winkeltijden te verruimen op zon- en feestdagen van 9:00 tot 20:00 uur met uitzondering van 4 mei. Dan mogen de winkels tot 19:00 uur open zijn. Nu mogen de winkels op zon- en feestdagen van 12:00 tot 20:00 uur open zijn volgens de Verordening winkeltijden gemeente Eindhoven 2014 In detailhandelsnota 2015: beslispunt 1: de openingstijden op zon- en feestdagen worden gelijkgeschakeld met de overige dagen (6:00 tot 22:00 uur). Deze verruiming van de winkeltijden op zon- en feestdagen is uiteindelijk niet doorgegaan (zie Raadsinformatiebrief Verruiming winkelopenstelling zon- en feestdagen).

Wat vindt de raad van het voorstel dat winkels op zon- en feestdagen vanaf 9:00 uur open mogen zijn? Laag parkeertarief voor de eerste 30 minuten Bij het vaststellen van de Begroting 2025 zijn ook de parkeertarieven vastgesteld. Parkeren, buiten het centrum en Strijp-S, kost de eerste 60 minuten € 0,60. Nu wordt voorgesteld om bij winkelcentra de eerste 30 minuten een parkeertarief van € 0,10 te hanteren en voor de daarop volgende 30 minuten € 0,50 (beslispunt 1g). Of dit laag tarief wordt toegepast is afhankelijk van de afweging tussen het belang van de mobiliteitstransitie, het eerlijk speelveld met de winkels in het gebied binnen de Ring en de mogelijkheid voor mensen om kort boodschappen te kunnen halen die veel volume hebben of zwaar zijn. Als kanttekening wordt benoemd dat uitbreiding van het betaald parkeren in de wijken een risico is voor het economisch functioneren van de buurt- en wijkcentra die al matig functioneren, zeker wanneer gratis parkeren bij andere buurt- en wijkcentra mogelijk blijft. Een blauwe zone wordt door bezoekers minder ervaren als een drempel, maar wordt niet overwogen vanwege hoge handhavingskosten en de digitalisering van het parkeersysteem. In het Masterplan Mobiliteit is opgenomen dat er vanaf 2025 betaald parkeren binnen de ring wordt ingevoerd. Hiervoor is geen dragvlakmeting nodig.

In bestaande (woon)gebieden buiten de Ring blijft draagvlak voor het invoeren van betaald parkeren leidend. Wil de raad kaders/criteria wijzigen of toevoegen aan de afweging om betaald parkeren bij winkelcentra wel/niet in te voeren? Duurzame en circulaire detailhandel Bij de behandeling van de regionale detailhandelsvisie in 2023 in de raadsvergadering van 10 oktober 2023 (agendapunt 7.1) heeft het college de moties M1 Actieve branchering – duurzaamheid is geen detail en M2 Bezorgd omarmd met kanttekeningen.

3

Hoe waardeert de raad de uitwerking van de moties in de Detailhandelsvisie 2030? Placemaking Placemaking is een proces waarbij openbare ruimtes worden ontworpen en beheerd met als doel de sociale, culturele en economische dynamiek van een gebied te versterken. Dit proces richt zich op het betrekken van verschillende stakeholders, zoals ondernemers, bewoners, ontwikkelaars en lokale overheden. Placemaking maakt van winkelgebieden niet alleen plekken waar wordt gewinkeld, maar ook plekken waar mensen samenkomen en participeren in het lokale leven. De unieke kansen en strategieën voor placemaking worden beschreven. Hoe wordt ervoor gezorgd dat deze tool wordt ingezet? Blending (niet alcoholische horeca-activiteiten in een winkel) Het toestaan van horecavoorzieningen in winkels wordt gezien als een kans om winkelgebieden aantrekkelijker en toekomstbestendiger te maken. Om het mogelijk te maken dat het college nadere regels kan stellen aan deze horecavoorzieningen (zonder vergunning) wordt voorgesteld een artikel toe te voegen aan de APV (beslispunt 3). Als mogelijke regels worden genoemd: - het koppelen van de horeca-activiteiten aan de openingstijden van de winkel en - het beperken van de horecafunctie tot een bepaald percentage van het vloeroppervlak. Hoe worden deze kaders vastgelegd en wordt de raad daarbij betrokken? Participatie Naast analyses van o.a.

bevolkingsprognoses, heeft BRO gesprekken gevoerd met de Federatie van de Detailhandel Eindhoven (FOE), de Stichting Detailhandelsplatform Binnenstad Eindhoven (SDBE), lokale ondernemers, supermarktorganisaties, makelaars, vastgoedeigenaren, Eindhoven Toegankelijk en de RACD. De inbreng van inwoners en bezoekers is gebaseerd op het koopstromenonderzoek 2021. Hoe waardeert de raad het participatietraject? Financiële consequenties Er worden geen aanvullende financiële middelen gevraagd. Er is voor de periode 2024-2026 jaarlijks maximaal € 522.000,- subsidie beschikbaar voor de impulsaanpak binnenstad, wijkcentra en radialen. Voor 2024 is een extra bedrag beschikbaar van € 97.000,- (zijnde een restant van de subsidieregeling pilot impulsaanpak verbetering wijkcentrumgebieden en radialen 2023). Uit de Raadsinformatiebrief Herijking subsidieregeling impulsaanpak binnenstad, wijkcentra en radialen 2024 2026 Gemeente Eindhoven blijkt dat minder dan 1/3 deel van de beschikbare subsidie is verstrekt (uit ambtelijke informatie is gebleken dat er € 170.000,- is uitgekeerd), omdat de voorwaarden onvoldoende aantrekkelijk waren. De subsidieregeling is daarom aangepast. Verwacht wordt dat de aanvragen de komende periode zullen toenemen. Wat is de stand van zaken?

4

Evaluatie In het raadsvoorstel is opgenomen dat de actieagenda over twee jaar wordt geëvalueerd. In de visie is geen actieagenda opgenomen. Er volgt nog een uitvoeringsprogramma (collegebevoegdheid). De raad ontvangt een terugkoppeling van de evaluatie. Wat gaat de gemeente concreet (anders) doen? Hoe kan de raad beoordelen of de inzet van de gemeente succesvol is?

5