26-073 Bijlage 4.-Ambtelijk-advies-portefeuilleverdeling
Tekst van het document
Memo portefeuilleverdeling Betreft: Ambtelijk advies portefeuilleverdeling Eindhoven groeit en staat voor langjarige, ingewikkelde opgaves die om scherpe keuzes en een focus op de uitvoering vragen. Dat vraagt ook om goede en zo efficiënt mogelijke samenwerking binnen het college, met de ambtelijke organisatie en met inwoners, partners in de stad en binnen verschillende samenwerkingsverbanden. Een heldere portefeuilleverdeling helpt daarbij. In deze memo geven we vanuit ambtelijk perspectief een aantal afwegingen en aandachtspunten mee voor de verdeling van de portefeuilles. Aantal wethouders De Gemeentewet schrijft voor dat het aantal wethouders een gemeente met de omvang van Eindhoven ten minste twee is en maximaal negen. In de begroting is financiële borging voor zes wethouders, inclusief ondersteuning. Opgaven en uitvoeringskracht centraal In de Koers Sociaal (2)040 en de Omgevingsvisie zijn langjarige opgaven voor Eindhoven bepaald die deelonderwerpen overstijgen. Het verdelen van portefeuilles langs deze opgaven bevordert efficiënte en eenvoudige afstemming en vergroot de slagkracht, zowel voor bestuurders onderling als tussen bestuur en ambtelijke organisatie. Tegelijkertijd is het van belang om te zorgen voor een evenwichtige verdeling van portefeuilles binnen het college.
Verwevenheid ruimtelijk en sociale opgaven We adviseren oog te houden voor de verwevenheid tussen ruimtelijk-economische en sociaal-maatschappelijke opgaven. Een voorbeeld is de Koers Sociaal (2)040 opgave ‘sociaal maatschappelijk bouwen en inrichten’ die sterk verbonden is met ruimtelijke keuzes. Andere voorbeelden zijn de verwevenheid tussen sociale basis en leefbare wijken en de wisselwerking tussen sociaal-maatschappelijk en ruimtelijk bij de huisvesting van kwetsbare groepen. Ook rond voorzieningen als sport, onderwijs en cultuur, lopen inhoud en huisvesting in elkaar over. Door deze aspecten binnen één portefeuille te houden, sluiten deze optimaal op elkaar aan. Vanwege het huisvestingsvraagstuk, sluit deze opgave goed aan bij een ruimtelijke portefeuille. Kansrijk opgroeien Vanwege het belang om vroegtijdig te investeren in de ontwikkeling van onze jeugd, adviseren we om t.b.v. de Koers Sociaal (2)040 opgave ‘kansrijk opgroeien’, jeugd(zorg) en onderwijs in één portefeuille onder te brengen.
Woningbouw Door de urgentie van de woningbouwopgave in Eindhoven en de regio is ons advies om de uitvoeringskracht hierin centraal te zetten. Dit kan door de portefeuilles wonen, ruimtelijke ordening en grondzaken (incl. GREX-en) bij elkaar te brengen. Grootschalige gebiedsontwikkelingen Verder zien we dat (grootschalige) gebiedsontwikkelingen in de praktijk aan verschillende portefeuilles raken. Om de uitvoeringskracht te versterken is het ambtelijke advies om ‘gebiedsontwikkelingen’ als portefeuille onder te brengen bij één portefeuillehouder en de coördinerende verantwoordelijkheid hierover niet los te verdelen over verschillende wethouders. Op die manier kan advisering, afstemming en uitvoering het efficiëntst worden ingericht. Mocht toch voor een verdeling van de coördinerende verantwoordelijkheid gekozen worden, adviseren we om dit op gebiedsniveau te doen en niet op projectniveau. Financiën Bij de portefeuille financiën adviseren we te waken dat deze geen last heeft van dubbele belangen op de inhoud. Wij adviseren hiermee rekening te houden in de portefeuillecombinaties en uiteindelijke rolinvulling van de betreffende portefeuillehouder. Bestuurlijk samenspel op samenhangende opgaves In de praktijk raken opgaven en ontwikkelingen aan meerdere portefeuilles.
Advies is om naast de portefeuilleverdeling duidelijke afspraken te maken over rolinvulling en verantwoordelijkheden. Dit biedt helderheid voor zowel college, raad, ambtelijke organisatie als inwoners en partners in de stad. Daarbij adviseren wij aandacht te hebben voor de volgende punten: Gebiedsgericht werken en de rolinvulling ten opzichte van wijken binnen Eindhoven, onder meer vanuit Pact Woensel-Zuid Ons advies is om de integrale verantwoordelijkheid voor de opgave ‘gebiedsgericht werken’ (inclusief Pact Woensel-Zuid) te beleggen bij één wethouder welke toeziet op de eenduidige manier van werken in de wijken. Daarnaast is er een afweging om te werken met wijk- of stadsdeelwethouders. Dit kan betrokkenheid en zichtbaarheid in de wijken versterken, maar vraagt ook om een duidelijke afbakening tussen de rol en verantwoordelijkheid van de wijkwethouder ten opzichte van de inhoudelijke portefeuilles. Om de uitvoeringskracht te vergroten, is ons advies om niet met aanvullende wijk- of stadsdeelwethouders te werken. Inwoners en overheidsparticipatie De verantwoordelijkheid hiervoor kan binnen de specifieke opgaven en projecten in ieders portefeuille gelegd worden. Dit zorgt voor betrokkenheid van alle wethouders, maar heeft het risico dat de verantwoordelijkheid voor inwoners- en overheidsparticipatie tussen verschillende portefeuilles wegvalt.
Om dat op te vangen, kunt u kiezen de integrale verantwoordelijkheid voor inwoners- en overheidsparticipatie binnen één portefeuille te
2
borgen. In dat geval is belangrijk om de verbinding met participatietrajecten binnen specifieke portefeuilles helder vast te leggen. Regionale samenwerking en deelnemingen Het belang van zowel regionale samenwerkingsverbanden als deelnemingen neemt toe, bijvoorbeeld met de samenwerking binnen de Metropoolregio Eindhoven en de deelneming in BIC 1. In de dagelijkse praktijk raken verschillende inhoudelijke portefeuilles aan verschillende thema's binnen deze samenwerkingsverbanden en deelnemingen, maar er is ook behoefte aan een portefeuille die de integrale verantwoordelijkheid heeft op zowel regionale samenwerking als deelnemingen. De integrale portefeuille met betrekking tot deelnemingen sluit goed aan op 'financiën'. Weerbare stad en organisatie De urgentie van de opgaves rond weerbaarheid neemt toe. We adviseren hier aandacht voor te hebben bij de portefeuilleverdeling. Logisch zou zijn de integrale, coördinerende verantwoordelijkheid op deze opgave te koppelen aan de portefeuille 'veiligheid’ van de burgemeester. Op deelgebieden en opgaves vanuit weerbare stad en organisatie, hebben andere inhoudelijke portefeuillehouders een rol, bijvoorbeeld klimaat en energie. Tenslotte, na de formatie volgt een ambtelijk advies aan het nieuwe college met betrekking tot de invulling van commissies binnen onder meer de VNG, G40 en regionale samenwerkingsverbanden.
Ook heeft op vraag van de raad een evaluatie naar de functie van stadsgezant plaatsgevonden, deze uitkomsten kunt u eveneens gebruiken in het formatieproces.
3