Spuitzones presentatie raadbijeenkomst versie 14nov23

ONTWIKKELINGEN m.b.t. SPUITZONES Gemeenteraad van Eijsden-Margraten 14 november 2023 George Neelis, Pim Reijnen en Jef Rutten

Doel Inzicht in toepassing van spuitzoneregels zoals gehanteerd door de Raad van State (RvSt)

Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2. Spuitzoneregels 3. Misverstanden 4. Problemen 5. Geen probleem 6. “Vreemde” gevolgen 7. Oplossingen(?) 8. Juridisch (geen) risico 9. Beleidsregel? 10. Afhandeling aanvragen 11. Omgevingswet/omgevingsplan

1. Aanleiding - Confrontatie met rechtspraak - Veel aanvragen in spuitzones - Aandacht voor gezondheid in planologie

1. Aanleiding Spuitzoneregels alleen aan de orde als sprake is van: a. afwijking of herziening van bestemmingsplan (straks omgevingsplan), en b. een gevoelig object of gevoelige functie binnen 50m van het agrarisch perceel.

2. Spuitzoneregels - in beginsel geldt afstand van 50m tussen perceel met spuitmogelijkheid en een voor gewasbeschermingsmiddelen gevoelig object of gevoelige functie (spuitzone); - van 50m mag worden afgeweken als reeds voldoende voorzieningen aanwezig zijn ter voorkoming van overslaan van drift, of dat deze nog worden getroffen; - dergelijke kortere afstand moet worden onderbouwd met locatie specifiek onderzoek (lso); - in beginsel uitgaan van maximale mogelijkheden die bestemmingsplan biedt en niet van feitelijke situatie.

3. Misverstanden - We zijn niet de enige gemeente met spuitzoneproblematiek. - Criterium “aantal gehinderden neemt niet toe” is achterhaald.

4. Praktijkproblemen a. RvSt bepaalt uitleg begrippen ‘gevoelig object’ en ‘gevoelige functie’: - een ‘gevoelig object’ in relatie tot spuitzones is een gebouw waar mensen langdurig verblijven en daardoor een grotere kans lopen op blootstelling aan gewasbeschermingsmiddelen; - een ‘gevoelige functie’ in relatie tot spuitzones is een terrein waar mensen langdurig verblijven en daardoor een grotere kans lopen op blootstelling aan gewasbeschermingsmiddelen.

4. Praktijkproblemen b. Algemene onderzoeken naar mogelijkheden van verkleining spuitzone, tot nu toe niet door Afdeling geaccepteerd. c. Indien driftbeperkende voorzieningen onmogelijk, dan medewerking nodig van agrariër. d. Onmogelijkheid driftbeperkende maatregelen en geen medewerking agrariër, dan aanvraag afwijzen.

5. Geen problemen Toepassing van de spuitzoneregels leidt niet tot problemen als: - er geen strijd is met het bestemmingsplan of afwijkingsomgevingsvergunning; - het geen gevoelig object of geen gevoelige functie betreft; - het gebouw vergunningvrij is ex artikel 2 van bijlage II Besluit omgevingsrecht (hierna: Bor); - er een groenwal is of andere afscheiding (inclusief bouwwerken) die het overslaan van drift voorkomt, op basis van een lso; - het gevoelige object geen openingen heeft die binnen de spuitzone liggen.

6. “Vreemde” gevolgen Moeilijk uitlegbare situaties: - uitbreiding gevoelige objecten zoals woning wordt niet getroffen door spuitzoneproblematiek als uitbreiding strijdig is met het bestemmingsplan, maar vergunningvrij ex artikel 2 bijlage II Bor; - bestaande gevoelige objecten en functies mogen niet zo maar worden vervangen door andere gevoelige objecten of functies als deze leiden tot strijd met het bestemmingsplan; - verlenging tijdelijke omgevingsvergunningen kan worden tegengehouden doordat moet worden getoetst aan de spuitzoneregels; - alleen deskundigenrapport wordt door de RvSt geaccepteerd; - in beginsel geldt hetgeen maximaal planologisch mogelijk is.

7. Oplossingen(?) Om initiatieven mogelijk te maken en tegelijk de spuitzoneregels in acht te nemen, zijn een aantal oplossingen denkbaar: - algemene rapporten met nieuwe inzichten op grond waarvan kortere afstanden mogen worden gehanteerd; - planologische besluit waarbij de betrokken agrariër toestaat dat diens agrarisch perceel een spuitbeperking krijgt opgelegd; - reeds aanwezige afscherming; - maatregelen aan object zelf; - voorzieningen op basis van lso; - een robuuste oplossing voor de spuitproblematiek kan worden gerealiseerd door het bestemmingsplan te herzien en na de inwerkingtreding van de Omgevingswet, het omgevingsplan aan te passen. Planschadeclaims liggen in dat geval op de loer.

7. Oplossingen(?) V

Locatie: Kapelkesstraat 70-70a Eijsden

7. Oplossingen(?) V

Locatie: Kapelkesstraat 70-70a Eijsden

8. Juridisch (geen) risico a. Juridisch risico als besluit kan worden vernietigd. - Belanghebbenden? b. Juridisch risico als gemeente aansprakelijk kan worden gesteld. - Bewust spuitzoneregels negeren kan leiden tot aansprakelijkheid als relatie wordt aangetoond tussen vergunning en opgelopen ziekte.

9. Interne gedragslijn Geen beleidsregel omdat: - problematiek is dynamisch; - geen publicatieplicht.

10. Afhandeling aanvragen Alle “spuitzone-aanvragen” worden steeds intern beoordeeld conform de interne gedragslijn.

11. Omgevingswet/-plan Naar verwachting geen wijziging in de spuitzoneregels als Omgevingswet in werking treedt.

Vragen?