240618 Presentatie kerntakendiscussie

WAT VOOR GEMEENTE WILLEN WE ZIJN? OP WEG NAAR 2050 RTB 18 juni 2024

1

Inhoud: • Nut en noodzaak • Wat zien we buiten? • Welke gemeente wil je zijn? • Vervolgproces

2

Wat voor gemeente willen we zijn in 2050? (mensen en leefomgeving)

3

Missie

Visie

Strategie

Hoger doel

Waar gaan/staan we voor?

Hoe gaan we dit bereiken?

Resultaten

4

5

Nut en noodzaak Wat voor gemeente willen we zijn? Overkoepelend (afwegings)kader/kapstok:

• (toekomstige) visie- en beleidsontwikkeling • versterken en aanvullen van verschillende beleidsterreinen • samenhang der dingen • kerntakendiscussie • doelgerichte samenwerking

6

Wat ligt er al?

• • • •

Strategische visie 2022 Bestuursakkoord 2022-2026 Hoofdlijnen Omgevingsvisie Agenda Zuid-Limburg

7

Landelij ke gemeente met agrarisc h karakter

Uniek en divers landscha p behouden Robuuste natuur

Transforma tie landbouw Klimaatadapt atie Verduurzami ng toerisme Gastvrijhe id Energietran sitie

Dichtbij het leven Authentic iteit Monumente n

Kwaliteit en fijnschali Plattelandseco gheid nomie Lokaal, kleinschalig ondernemersc hap Passende werkgelegenh eid

Veilighe id

Duurzame mobilite it

Traditie Meebewegen s en met de tijd cultuur Vitale Kwaliteit inwoners van leven Burgerkrac ht Thuis Toekomstig e generaties Duurzaam wonen in een prettige leefomgevi ng Grensligg

ing Economische potentie Maas(dal)

Verenigingsl even Gemeenschaps zin Sociale samenhan g Eigensoorti g en divers karakter kernen Directe nabijheid stedelijke voorzieninge n 8 (Maastricht,

Conclusie: er ligt veel, verstopt in verschillende documenten. Geen uitgebreid traject opstarten om te komen tot een strategische visie.

Wat ontbreekt dan nog? • Een heldere, eenduidig omschreven WHY • Zicht op samenhang der dingen (satéprikker)

9

Wat zien we buiten? • •

Trends & ontwikkelingen (Toekomst Nederland 2040, denktank VNG ) Agenda Zuid-Limburg

10

Impactrijke trends en ontwikkelingen

11

• • • •

Groei bevolking door migratie 2040 piek vergrijzing Meer en kleinere huishoudens Demografische ontwikkelingen i.r.t. woningbouwopgave • Toenemende zorgvraag en zorgkosten • Minder mantelzorgers • Relatief kleinere beroepsbevolking

12

• • • • •

Extreem weer Bosbranden Overstromingen Stijging zeespiegel Klimaatbestendiger en circulaire bouwen • Afname biodiversiteit • Vervuiling lucht, water, grond en uitputting natuurlijke bronnen

13

• Verandering samenleving door robotisering, digitalisering, AI, social media en gentechnologie • Kans welvaart op peil houden bij krimpende beroepsbevolking en minder arbeidsproductiviteit • Bedreigingen: cybercriminaliteit, aantasting privacy, politieke beïnvloeding of cyberoorlog

14

• Wereldeconomie groeit harder dan in Europa • Europa relatief minder belangrijk qua aantal inwoners, economische en politieke macht (vgl. China, India) • Machtsblokken van landen die handelen vanuit ‘eigen belang’ • Protectionisme neemt toe • Toename (klimaat)gerelateerde migratie • Extreem klimaat vergroot de kans op conflicten in de wereld

15

• Sociale samenhang onder druk, groepen mensen voelen zich ongehoord en niet aangehaakt • Kloof tussen klassen, wijken, scholen en opleidingsniveaus • Minder vertrouwen in de politiek

16

• Versplinterde landelijke politiek maakt het lastig lange lijnen uit te zetten • Overmatige aandacht voor uitzonderingen en details, waardoor stapeling van beleid • Complexiteit wet- en regelgeving en uitvoerbaarheid • Taken en middelen gemeenten in disbalans • Meer aandacht voor de regio’s (Elke regio telt!)

17

Agenda Zuid-Limburg Schaalsprong Zuid-Limburg:

• Economische kansen • Ruimtelijke kwaliteit • Sociale samenhang • Internationale samenwerking

18

Ambities Agenda Zuid-Limburg

• Werken aan een nieuwe economie: grensoverstijgende kenniseconomie • Werken aan een nieuwe ruimtelijke kwaliteit: wonen in een prachtig, toekomstbestendig landschap • Werken aan het ombuigen van achterstanden naar voorsprong: aanpakken van onaanvaardbare achterstanden in delen van Zuid-Limburg

19

Wat voor gemeente wil je zijn?

20

21

De kapstok: wat voor gemeente wil je zijn?

22

• Er is een ‘verborgen probleem’ (vb. Chemelot als meest duurzame en meest concurrerende chemiesite van West-Europa) • Koersvastheid, bewuste keuzes voor lange termijn  alles ten dienste van ….. (Vb. Parkstad/Heerlen Noord: betere levenskansen voor de volgende generatie).

• Belang van Early Warning Systeem, wat gebeurt buiten? Eventueel bijsturen, kansen benutten.

23

Centrale vragen:

• Wat is het ‘verborgen’ probleem? • In welke richting willen wij ons ontwikkelen?

24

Aan de slag!

25

Mentimeter www.mentimeter.com Inlogcode: 6528 8594

Untitled presentation - Mentimeter

26

Vraag 1

• Wat is volgens u het ‘verborgen’ probleem voor Eijsden-Margraten? Waar ligt u wakker van?

27

Vraag 2 Wat zijn volgens u belangrijke dilemma’s die impact hebben op de vraag welke gemeente wil je zijn? Voorbeelden: behoud en beheer v.s. ontwikkeling en vernieuwing Lokaal v.s. (Eu)regionaal Gemeente aan zet v.s. bewoners aan zet Zelfstandig v.s complementair aan de regio 28

Vraag 3 Wat wilt u nog meegeven?

29

Vervolgproces 10 september RTB verder inkleuren wat voor gemeente willen we zijn. December 2024 vaststellen wat voor gemeente willen we zijn?

30