20230530 08b RV GR BsGW - Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023.docx

Aan de gemeenteraad

RAADSVOORSTEL

GR BsGW - Ontwerpbegroting 2024, meerjarenbegroting 20252027 en begrotingswijziging 2023 KORTE SAMENVATTING Op 23 februari 2023 heeft de gemeente de ontwerpbegroting 2024 en de ontwerp-meerjarenbegroting 2025-2027 van de BsGW ontvangen, met het verzoek deze aan uw raad aan te bieden en eventueel een zienswijze hierover naar voren te brengen. Op basis van de conceptbegroting wordt geadviseerd met de onderliggende begroting in te stemmen en hierover een positieve zienswijze in te dienen.

TOELICHTING AANLEIDING Op 23 februari 2023 heeft de gemeente de ontwerpbegroting 2024 en de ontwerp-meerjarenbegroting 2025-2027 van de BsGW ontvangen, met het verzoek deze aan de raad aan te bieden en eventueel een zienswijze hierover naar voren te brengen. MOTIVERING De BsGW heeft de ontwerpbegroting 2024 en de ontwerp-meerjarenraming 2025-2027 aangeleverd. Financieel effect ontwerpbegroting 2024 en ontwerp-meerjarenraming 2025-2027 De ontwerpbegroting 2024 laat een stijging van de netto-kosten zien van € 299.000 begroting 2023. Begroting 2024: Begroting jaarschijf 2024 uit begroting 2023: Verschil:

€ 25.823.000 € 25.524.000 € 299.000

Dit verschil kan als volgt worden verklaard: 1. Loonindexering 2. Indexering goederen en diensten 3. Vervallen kosten GDI voorzieningen 4. Extra fte’s

€ € €€

155.000 66.000 345.000 423.000

€

299.000

Totaal

1. Loonindexering (nadeel € 155.000) De indexering voor loonontwikkeling is gebaseerd op de meest actuele, (meerjaren)gegevens van het Centraal Plan Bureau (CPB), en de loonvoet sector overheid. De BsGW heeft op basis hiervan rekening gehouden met een indexering van 3,3%. Bij de begroting 2023 bedroeg deze 2,5%. gemeente Eijsden-Margraten 1

2. Indexering goederen en diensten (nadeel € 66.000) De indexering goederen en diensten is gebaseerd op de meest actuele, (meerjaren) gegevens van het Centraal Plan Bureau (CPB), en de Consumenten Prijsindex (CPI). De BsGW heeft op basis hiervan rekening gehouden met een indexering van 2,6% op goederen en diensten. 3. Vervallen GDI voorzieningen (voordeel € 345.000) De kosten uit hoofde van de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI) worden met ingang van 2023 centraal gefinancierd. De centrale financiering, via een structurele uitname uit het gemeentefonds, maakt een einde aan de naheffingen voor de ontwikkeling en het gebruik van de voorzieningen in de GDI. Deze centrale financiering leidt daarmee tot minder administratieve lasten. 4. Extra fte’s (nadeel 423.000) Er doen zich de komende jaren enkele (landelijke en wettelijke) ontwikkelingen voor, die ertoe leiden dat BsGW geconfronteerd wordt met extra uitvoeringstaken en -kosten in 2024 en verdere jaren. Deze taken en kosten waren ten tijde van het opstellen van de begroting 2023 en meerjarenraming 20242027 nog niet bekend en zijn derhalve ook niet in die meerjarenraming opgenomen. Vandaar dat BsGW hier in begroting 2024-2027extra formatie voor vraagt. Naar aanleiding van de behandeling hiervan in het AB, heeft een verdiepingsslag plaatsgevonden die heeft geleid tot een nadere uitsplitsing naar tijdelijk versus structureel.

Tevens is de noodzakelijk formatie uitbreiding nog een kritisch tegen het licht gehouden en is afgesproken dat na 3 jaar een evaluatie zal plaatsvinden Naast de behandeling van de ontwerpbegroting 2024-2027 in het Algemeen Bestuur ligt ook echter de 1e begrotingswijziging 2023 ter behandeling voor. In totaal bedraagt deze bijstelling €1.044.000*. Deze begrotingswijziging heeft ook structurele gevolgen voor 2024 en verder. *) 1. Bruto lonen, sociale lasten, incl. VIC-functionaris: € 675.000 2. Huisvesting: € 58.000 3. ICT (onderhoud en outsourcing): € 128.000 4. Vervallen kosten GDI voorzieningen: - /- € 345.000 5. Operationele kosten: € 406.000 6. Accountantskosten: € 122.000 Totaal: € 1.044.000 Ad.1 CAO-lonen stijgen met 7,0% in plaats van met de begrote 2,5%, een correctie van 4,5%. Daarenboven stelt BsGW in het kader van nieuwe rechtmatigheidseisen een ‘verbijzonderd interne controle’-functionaris aan. Ad 2 t/m 6 In de begroting 2023 is rekening gehouden met 2,7% voor ICT en 1,9% voor de overige goederen en diensten. Diverse leveranciers hanteren een hogere prijsindex voor 2023, waarvan de belangrijkste in deze begrotingswijziging worden meegenomen. Aandeel gemeente Eijsden-Margraten Op basis van de door de BsGW gepresenteerde concept begroting bedraagt het aandeel van de gemeente Eijsden-Margraten hierin € 510.000.

In de meerjarenbegroting van de gemeente Eijsden-Margraten is een bedrag opgenomen van € 488.000. Instemmen met de concept begroting van de BsGW zou betekenen dat er een tekort ontstaat van € 22.000. Naast de behandeling van de ontwerpbegroting 2024-2027 in het Algemeen Bestuur ligt zoals vermeld ook de 1e begrotingswijziging 2023 ter behandeling voor. Het nadelig effect van de 1e begrotingswijziging voor onze gemeente bedraagt € 30.000. De gevraagde bijdrage voor Eijsden-Margraten bedraagt hierdoor € 540.000 (€ 510.000 + € 30.000). Het tekort ten opzichte van onze eigen begroting wordt dan € 52.000 (€ 540.000 - € 488.000). Landelijke ontwikkelingen In deze paragraaf is op hoofdlijnen een beeld geschetst van de ontwikkelingen waar BsGW mee te maken heeft en krijgt. De ontwikkelingen binnen BsGW (bedrijfsvoering) worden grotendeels bepaald door de externe (landelijke) ontwikkelingen. Inflatie in het algemeen en stijgende energiekosten in het bijzonder De overheid neemt maatregelen om gezinnen te helpen, die door de huidige situatie op de gemeente Eijsden-Margraten 2

energiemarkt en de stijgende inflatie hun rekening niet kunnen betalen. Sociaal invorderen en vroegsignalering zijn instrumenten die hiervoor worden ingezet. Ook zullen gemeenten in een zo vroeg mogelijk stadium passende hulp aanbieden. Dit zal mogelijk invloed hebben op de begrote vervolgingsopbrengsten. Proceskosten BsGW heeft nog steeds te maken met ncnp-bedrijven (No-cure No-pay). Deze bedrijven veroorzaken een relatief groot aantal van de jaarlijkse (WOZ-)bezwaren met de daaruit voortvloeiende uitvoeringsen proceskosten. Bovendien worden de bezwaren steeds uitgebreider, complexer en technischer. Maar ook corona en de energiecrisis heeft impact op het aantal ingediende bezwaren. Dit maakt het voor BsGW lastig om vooraf te begroten wat de omvang exact zal zijn. Financiële tegenvallers zijn daardoor steeds mogelijk. Vooralsnog blijft de begrote post proceskostenvergoeding derhalve gehandhaafd. Fiscale vereenvoudigingswet 2017 Diverse wetswijzigingen zijn te verwachten welke mogelijk van invloed zullen zijn op de begroting van BsGW, zoals hogere proceskostenvergoedingen dan wel lagere opbrengst vervolgingskosten. Wet open overheid (Woo) In januari 2022 nam de Tweede Kamer de wijzigingswet Wet open overheid (Woo) aan, de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). De Woo trad per 1 mei 2022 in werking en beoogt een meer transparante en actieve overheid.

De belangrijkste wijziging in de Woo betreft de actieve openbaarmaking: het verplicht overheden actief, dus uit eigen beweging, bepaalde informatie openbaar te maken, naast het op orde brengen van de informatiehuishouding van bestuursorganen. Het actief openbaar maken houdt in dat documenten binnen 14 dagen nadat ze zijn vastgesteld of ontvangen, gepubliceerd moeten worden op het internet. Verder herhaalt de Woo de bepaling uit de (huidige) Archiefwet dat overheidsorganisaties documenten in goede, geordende en toegankelijke staat moeten houden. De Woo leidt, ook voor BsGW tot extra én aanvullende inspanningen. Inspanningen waartoe de de BsGW niet geoutilleerd is. Het op orde brengen van de informatiehuishouding vergt ingrijpende veranderingen bij BsGW. Omdat in vrijwel alle processen binnen BsGW data/documenten ontstaan is een BsGW-brede aanpak nodig en zal veel inspanning vergen. Een doorlooptijd van ongeveer 8 jaar wordt hiervoor ingeschat. De implementatie van de nieuwe Archiefwet (2021) zal hierin meegenomen worden, waarbij vanuit de wet het aanstellen van een archivaris verplicht is. De BsGW-begroting dient hiertoe logischerwijs in redelijkheid en billijkheid bovenwaarts te worden aangepast. Zonder extra middelen is het onmogelijk om de wet goed en voortvarend te implementeren en uit te voeren.

Implementatie gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen Deze wetswijziging brengt met zich mee dat alle Gemeenschappelijke Regelingen moeten worden aangepast om zo scherpere afspraken te maken over bijvoorbeeld uittreding of evaluatie en dat keuzes worden gemaakt over het al dan niet instellen van een gemeenschappelijke commissie voor raadsleden. Ontwikkelingen in de bedrijfsvoering van BsGW Aanbevelingen Rekenkamer(commissie)s In de zomer van 2021 is het rapport van de rekenkamer(commissie)s van elf (van de negenentwintig deelnemende) gemeenten opgeleverd. Het onderzoek dat hieraan ten grondslag ligt, heeft geresulteerd in zeven aanbevelingen, waarvan er zes rechtstreeks op (de relatie tussen de deelnemers en) BsGW betrekking hebben: 

het gefaseerd ontwikkelen van een volledige en samenhangende set kwaliteitsindicatoren;



het op interactieve wijze ontwikkelen van een overzichtelijk dashboard met relevante financiële informatie;

gemeente Eijsden-Margraten 3



het actiever en gerichter communiceren met gemeenteraden;



het opstellen en vaststellen van een strategische aanpak ten einde de proceskosten terug te dringen;



het organiseren van het harmonisatietraject inclusief het kostenaspect;



het maken van afspraken ter verbetering van het samenspel tussen Dagelijks Bestuur en Algemeen Bestuur.

De uitvoering van de aanbevelingen is ter hand genomen. De voortgang wordt via de Bestuursrapportages gerapporteerd. Informatievoorziening en ICT BsGW maakt deel uit van een sterk veranderende omgeving, waarin de steeds verdere digitalisering van de informatievoorziening een belangrijke ontwikkeling is. Vanwege einde contractduur is het vervangen van zowel de ICT-infrastructuur als de huidige belastingpakketten via een Europese aanbesteding aan de orde. Na oplevering beschikt BsGW over een actueel c.q. vernieuwd applicatielandschap, dat aansluit bij de technologische ontwikkelingen, zoals de scheiding van data met processen en het verminderen van afhankelijkheid van leveranciers conform de Common Ground gedachte. Daarnaast is de infrastructuur geschikt om de samenhang tussen de verschillende basisregistraties integraal te ontsluiten. De kosten voor de implementatiefase van de hierboven genoemde aanbestedingen zijn voor het totaalbedrag en eenmalig opgenomen in de begroting 2023 (€ 2.275.000). Harmonisatie en de herziening van de kostenverdeelmethode Op dit moment zijn er veel varianten die als heffingsgrondslag voor de verschillende belastingsoorten gelden. Dit maakt het inrichten van de processen, inclusief de automatisering hiervan, ingewikkeld. Maatwerk, workarounds en meer zijn hiervoor nodig. Harmonisatie is een onderwerp dat geruime tijd op de actielijst stond.

Op 9 december 2021 heeft het Algemeen Bestuur ingestemd met het procesvoorstel m.b.t. harmonisatie en de herziening van de kostenverdeelmethode. Het onderdeel Harmonisatie is ter hand genomen. Besluitvorming hierover vindt medio 2023 plaats. Voor de herijking van de kostenverdeelmethode inclusief besluitvormingstraject is 2023 uitgetrokken. Implementatie van de herziene kostenverdeelmethode staat voor 2025 gepland. Verbetering archiefbeheer De Provincie Limburg in 2021 heeft een archiefinspectie uitgevoerd binnen BsGW. In 2022 zijn op basis van het bestuurlijk vastgestelde en het door de Provincie Limburg geaccordeerde plan van aanpak de eerste verbeterstappen gezet. Naast het digitaliseren van het archief en het zaaksysteemwerken is met name ook aanvullende kennis en kunde nodig om alle digitale aspecten binnen BsGW vanuit juridisch perspectief én kostenbewustzijn (enkelvoudige opslag – meervoudig gebruik) te (waar)borgen. Het vakgebied van informatiebeheer is daarnaast volop in ontwikkeling; de (in wording nieuwe) Archiefwet 2021, Baseline Informatiebeveiliging Overheid, de AVG.

Deze ontwikkelingen zullen moeten worden door vertaald naar goed ingerichte informatieprocessen en duurzaam informatiebeheer voor de organisatie, mede doordat BsGW een informatie gedreven organisatie is waarbij de beveiliging van informatie essentieel is voor een betrouwbare dienstverlening aan onze klanten. Voor dit laatste ontbreekt het op dit moment aan (voldoende) kennis en kunde binnen BsGW. Gezien de omvang van het verbetertraject en het structureel borgen van de kwaliteit van de digitale informatiehuishouding is vanaf 2024 0,8 fte (in de vorm van een recordmanager) benodigd is om aan de vereiste kwaliteit te kunnen (blijven) voldoen. De recordmanager adviseert over de ontwikkelingen op het gebied van informatiemanagement en de inrichting van het digitale informatiebeheer, stelt kaders en richtlijnen op met betrekking tot de informatiehuishouding, brengt verbeteringen aan in informatieprocessen en de ordeningsstructuur, gemeente Eijsden-Margraten 4

stelt werkprocessen omtrent informatiebeheer op en coördineert deze en stimuleert, begeleidt en traint medewerkers. Samenwerkingsportaal Vanaf 1 januari 2022 bestaat de verplichting om woningen te waarderen op basis van de gebruiksoppervlakte. Daarvoor gebruikte BsGW de bruto inhoud om woningen te waarderen. Namens en op verzoek van de deelnemers heeft BsGW de regie van dit transitieproject (2019-2021) op zich genomen, in nauwe samenwerking met de gemeenten en Het Gegevenshuis. In 2021 is met tien gemeentelijke deelnemers een start gemaakt met deze nieuwe waarderingssystematiek. Zoals gezegd worden met ingang van 2022 alle woningen op basis van de gebruiksoppervlakte gewaardeerd, waarmee tevens de beheerfase start: het bij- en actueel houden van de gegevens. Hiervoor zullen de deelnemers jaarlijks een WOZ-mutatiedetectie (laten) uitvoeren. In dit kader werken deelnemers, gegevenshuizen en BsGW samen met een zogenaamd Samenwerkingsportaal (tot voor kort Regieportaal genaamd). Dit is een applicatie, die in staat is om relevante gegevens voor zowel de BAG (gemeenten), de BGT als de WOZ (BsGW) op een efficiënte manier uit te wisselen en te tonen, zowel administratief als geografisch. Namens de keten heeft BsGW de regie op zich genomen voor het aanschaffen van dit portaal. Voor de jaren 2022 tot en met 2024 is voor het samenwerkingsportaal € 333.000 per jaar opgenomen.

Investeren in de toekomst: trainees Momenteel is er een ongekende krapte op de arbeidsmarkt. Daarnaast is sprake van een vergrijzing in de samenleving maar ook binnen BsGW. Binnen nu en acht jaar zal 23% van het totale bestand via natuurlijk verloop uitstromen. Daarnaast zullen medewerkers mogelijk ervoor kiezen om eerder dan de pensioengerechtigde leeftijd uit dienst te treden. Traditionele wervingscampagnes helpen hierin niet langer meer en er zal gezocht moeten worden naar andere manieren om toch de juiste kennis in huis te halen. Deze ontwikkelingen noodzaakt BsGW om andere wegen te bewandelen om vacatures ingevuld te krijgen en voor te sorteren op de komende, hiervoor genoemde, ontwikkelingen. De afgelopen jaren heeft BsGW daarom een aantal trainees succesvol opgeleid en konden hierdoor vacatures worden ingevuld. Deze trainees kunnen worden ingezet op het gebied van het nieuwe belastingstelsel waterschappen, maatschappelijk verantwoord innen, data-analyse (voorsprong ncnp’s), ICT, juridisch advies, financiën, etc. In lijn met de gedachtewisseling tijdens de AB-vergadering wordt voor de komende vier jaar ingezet op het opleiden van 2x trainees, waarbij na drie jaar een evaluatie plaatsvindt. RELATIE MET BESTAAND BELEID EN STRATEGISCHE VISIE / INTEGRALITEIT Per 1 januari 2015 is de gemeente toegetreden tot de gemeenschappelijke regeling BsGW.

Dientengevolge behoort de BsGW tot de verbonden partijen van de gemeente. PROCES VAN BURGERPARTICIPATIE nvt FINANCIËLE ASPECTEN Begrotingspost

Begroot bedrag

Werkelijke geboekte uitgaven

Harde verplichting / bestelbon

Begrotingsruimte

Gevraagd bedrag voorstel

Extra vraag (-/-) / ruimte (+)

A

B

C

D=(A-B-C)

E

F=(D-E)

€ 488.000

€ 540.000

€ 52.000

6040003€ 488.000 4424103 (2024) Bijdrage GR BsGW gemeente Eijsden-Margraten

5

Op basis van de ontwerpbegroting van de BsGW dient in totaal € 52.000 te worden bijgeraamd. Wij stellen u voor met de conceptbegroting in te stemmen. UITVOERING EN EVALUATIE Na instemming in de gemeenteraad zal de BsGW geïnformeerd worden Het college van Eijsden-Margraten De Gemeentesecretaris,

De voorzitter,

Drs. M.A.G. Gerits

Mr. A.P. Krijnen

gemeente Eijsden-Margraten 6

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Eijsden-Margraten gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; gelet op de behandeling in de Dialoogvergadering Samenleving;

BESLUIT 1. Als zienswijze kenbaar maken dat de raad kan instemmen met de ontwerpbegroting 2024 en meerjarenbegroting 2025-2027 van de BsGW. 2. Instemmen met de 1e wijziging 2023 Aldus besloten in de openbare vergadering van 30 mei 2023.

De griffier,

De voorzitter,

Mr. M.G.A.J.T. Verbeet

Mr. A.P. Krijnen

gemeente Eijsden-Margraten 7