20211214 06 RB Gemeentelijk Beleidsplan verkeer en vervoer.pdf

gemeente

eijsden-margraten

Aan de gemeenteraad

Raadsvoorstel Onderwerp Gemeentelijk Beleidsplan verkeer en vervoer Beslispunt(en) Vaststellen van het gemeentelijk beleidsplan verkeer en vervoer

Toelichting--------------------------------------------------------------------------------------------------Aanleiding / motivering Op 22 oktober 2013 stelde de gemeenteraad het nieuwe gemeentelijk verkeersveiligheidsplan vast. Het eerste gemeentelijke verkeersveiligheidsplan dat door de nieuwe gemeenteraad van EijsdenMargraten is vastgesteld. De gemeente heeft RHDHV (RoyalHaskoning DHV Engeneering) opdracht verstrekt om het gemeentelijk verkeersveiligheidsplan te actualiseren en uit te breiden. Voor u ligt derhalve het gemeentelijke beleidsplan verkeer en vervoer. Het gemeentelijk verkeers- vervoersplan bestaat uit een aantal thema’s: > Verkeersveiligheid > Doorstroming > Duurzaamheid > Verknoping > Kwaliteit > Educatie Van deze thema’s worden ambities beschreven en vertaald in beleidsmaatregelen. Evaluatie Gemeentelijk verkeersveiligheidsplan 2013 Het gemeentelijk verkeersveiligheidsplan uit 2013 is geëvalueerd. Geconcludeerd mag worden dat de voorgenomen speerpunten allemaal zijn uitgevoerd. De gemeente Eijsden-Margraten heeft geen Black Spots meer. De gemeente scoort op het gebied van verkeersveiligheid ten opzichte van de omliggende gemeenten erg gunstig.

Toch zijn nieuwe speerpunten te benoemen en geven landelijke en provinciale ontwikkelingen aanleiding om het gemeentelijke verkeersveiligheidsplan 2013 te herformuleren en een gemeentelijk beleidsplan verkeer en vervoer te formuleren. Participatieproces De gemeente heeft een oproep gedaan aan alle burgers om hun reactie te geven op de verkeersveiligheid en het openbare vervoer in onze gemeente. Daarnaast zijn 2 inloopdagen georganiseerd. Deze participatie heeft geresulteerd in 750 meldingen, waarin complimenten worden gegeven ten aanzien doorgevoerde maatregelen, opmerkingen worden geplaatst ten aanzien van beheers aspecten, maar ook zorgen worden uitgesproken over potentiële verkeersonveilige situaties of knelpunten ten aanzien van het openbaar vervoerssysteem. Daarnaast zijn ook 2 raadssessies gehouden en is er een raadsthemabijeenkomst georganiseerd. De gemeente heeft alle meldingen gerubriceerd, maar ook gecategoriseerd naar de kernen, om te destilleren waar de focus moet liggen. 1

Deze meldingen zijn als input gebruikt voor het formuleren van de beleidsmaatregelen van ons nieuwe Gemeentelijke beleidsplan verkeer en vervoer. We hebben er voor gekozen om gerubriceerd te reageren naar alle melders en niet afzonderlijk elke melding van een antwoord te voorzien. Als voorbeeld is aangegeven dat op bepaalde locaties voldoende parkeergelegenheid aanwezig is terwijl de buurman aangeeft dat te weinig parkeerruimte is. De meldingen zijn als volgt in te delen: 1. Landbouwverkeer/vrachtverkeen met name meldingen over de grootte en snelheid, waarmee het landbouwverkeer en vrachtverkeer deelneemt aan het verkeer en met name de dorpen "belast”. 2. Snelheid: met name de snelheid die wordt gereden binnen de bebouwde kom. 3. Parkeren: verzoek om meer parkeergelegenheid of handhaving van parkeerregels. 4. Doorstroming: meldingen ten aanzien van te druk voor een betreffend wegvak, ofte smal om de hoeveelheid verkeer te verwerken. 5. Openbaar vervoer, verzoek om extra collectieve vervoersvoorzieningen. 6. Voorrang/verkeersregels: met name vragen over de voorrang en anderszins vragen met betrekking tot de verkeersregels. 7. Toeristisch-recreatief verkeer, de zorgen omtrent motoren, scooters en wielrenverkeer. 8. Voetgangers: met name het verbeteren of aanbrengen van oversteekplaatsen. 9. Fietsers: met name verzoeken om verbetering van fietsvoorzieningen.

Na accordering van het gemeentelijk beleidsplan verkeer en vervoer, maakt de gemeente de reactie op de 750 meldingen bekend via de gemeenteinfo en de website. Rolverdeling Op grond van de gemeentewet stelt de gemeenteraad de kaders vast. Voorliggend raadsvoorstel geeft derhalve onze ambitie en visie weer en stelt de beleidsmaatregelen en de financiële kaders vast. Het college van burgemeester en wethouders zal binnen deze kaders en beleidsmaatregelen voor de uitvoering van het verkeers- en vervoersbeleid zorgdragen. Jaarlijks zal het college een uitvoeringsprogramma opstellen en de raad hierover informeren en verantwoording hierover afleggen. Kaders We hebben de landelijke en provinciale kaders bestudeerd en benoemd. Dit zijn de uitgangspunten voor ons nieuw vast te stellen beleid. Op grond van de Planwet sluit de gemeente aan op het landelijke en provinciale beleid. Op het gebied van verkeersveiligheid geeft het rijk als ambitie aan in de top 4 van de veiligste landen van de Europese Unie te willen zijn. Naast deze ambitie stelt het Rijk ook te kijken naar andere vervoerssystemen die robuust en samenhangend moeten zijn om de groei van 2028 en met een doorkijk naar 2040 aan te kunnen.

Het rijk geeft aan de leefomgeving te willen verbeteren door C02 reducerende maatregelen te treffen en het hoofdnet zodanig in te richten dat de te verwachten groei verwerkt kan worden en betrouwbare reistijden te krijgen. De provincie geeft in haar beleid aan tot doel te hebben om toekomstbestendige, toegankelijke, slimme, schone en grenzeloze mobiliteit te ontwikkelen, zodat mensen zich naar wens en behoefte vrij kunnen bewegen. Daarnaast is een regionale mobiliteitsvisie voor Zuid-Limburg vastgesteld die mede ons beleid bepaalt. Strategische ambities voor Zuid-Limburg zijn: • • • •

het door ontwikkelen van de agglomeratiekracht; het verbeteren van de gezondheid, leefbaarheid en veiligheid; het streven naar duurzame mobiliteit en C02-reductie; het inzetten op inclusieve mobiliteit en collectieve bereikbaarheid.

De ambitie van de regionale mobiliteitsvisie is vertaald in 10 thema’s. Het betreft de volgende 10 thema’s:

1. 2. 3. 4.

Duurzame en slimme mobiliteit Knooppunten waar ruimte en mobiliteit samen komen Nationaal en internationaal (openbaar) vervoer Goederenvervoer en distributie 2

5. Hernieuwde aandacht voor de verkeersveiligheid 6. Verbeteren van netwerk en stimuleren fietsgebruik 7. Robuust wegennetwerk en leefbare kernen 8. Stimuleren ketenmobiliteit 9. Recreatief verkeer 10. Sociaal en inclusief In het licht van dit beleid en de regionale, provinciale en nationale kaders luidt onze visie op mobiliteit: “In Eijsden-Margraten werken we aan duurzame bereikbaarheid van de gemeente door de kwaliteit van de leefomgeving voor haar inwoners, bezoekers en ondernemers op het gebied van mobiliteit te verbeteren”. Om deze ambitie c.q. visie te bereiken hanteren wij de volgende beleidsmaatregelen. We geven deze aan op basis van de beleidsthema’s. Beleidsthema’s Zoals in de aanleiding al is aangehaald, bestaat het Gemeentelijk beleidsplan verkeer en vervoer uit een aantal Thema’s. Deze thema’s worden onderstaand genoemd en beschreven. Thema Verkeersveiligheid. Het aantal geregistreerde ongevallen nam de afgelopen 5 jaar toe. Ten aanzien van de locaties waar deze ongevallen plaats vinden is een diffuus beeld zichtbaar. Er zijn 6 locaties die een hogere registratiegraad kennen, gaan we deze cijfers nader analyseren naar vervoersmiddel en leeftijd, blijkt dat bij de ongevallen veel auto’s betrokken zijn, maar dat de meeste slachtoffers behoren tot de leeftijdscategorie 50-59 jaar en gebruik maken van de fiets. Dit is ook de meest kwetsbare doelgroep.

Daarnaast scoren de ongevallen bij de motorrijders ook hoog. De ambitie voor de gemeente ten aanzien van verkeersveiligheid luidt dan ook: De gemeente Eijsden-Margraten conformeert zich aan de landelijke, provinciale en regionale doelstellingen op het gebied van verkeersveiligheid. De beleidsmaatregelen bij het thema verkeersveiligheid luiden: v' Wij stellen in regionaal verband een risico-analyse op uitmondende in een regionaal uitvoeringsprogramma. V Wij voeren jaarlijks analyses uit op locaties in onze gemeente met meer dan 4 ongevallen. V Wij laten een fietsplan opstellen ter verbetering van de verkeersveiligheid voor fietsers. J Wij starten een project ter verbetering van de verkeersveiligheid voor motorrijders. Thema Doorstroming De huidige wegencategorisering is duidelijk en logisch en behoeft niet te worden gewijzigd. Toch dient op enkele plaatsen in de gemeente de inrichting van de weg in overeenstemming te worden gebracht met de categorisering. Waar nodig dienen alsnog snelheidsremmende maatregelen te worden genomen. Dit wordt integraal opgepakt bij rehabilitaties van wegen door werk met werk te maken. Onze gemeente kent een groot en bovenal mooi buitengebied. Onze agrariërs die tevens iandschapsbeheerders zijn, gebruiken de wegen met hun landbouwvoertuigen waarmee ze hun producten telen, verzorgen en oogsten.

Daarnaast voeren zij onderhoud uit aan de landschapselementen. In overleg met de stakeholders in de agrarische sector wordt een kwaliteitsnet ontwikkeld. Daarnaast heeft de gemeente Eijsden-Margraten de ambitie om een uitstekende bereikbaarheid voor de bedrijventerreinen in de gemeente te bieden. Daarnaast dienen knelpunten op het wegennet voorkomen te worden door -waar mogelijk- alternatieven aan te bieden. De beleidsmaatregelen bij het thema Doorstroming luiden: ■/ Wij brengen de functie en de vormgeving van de weg in overeenstemming, zodat de weggebruiker geholpen wordt het snelheidsregime te herkennen. We completeren daarmee een eenduidige inrichting van de weg conform duurzaam veilig. s Wij brengen snelheidsremmende maatregelen aan als de v85 (de snelheid van 85% van voertuigen) hoger is dan 40 km per uur in een 30 km per uur zone. v' Wij voeren burgerparticipatie uit bij rehabilitaties van wegen en betrekken de bewoners in een vroeg stadium daarbij en reserveren een budget voor het verbeteren van de verkeersveiligheid van betreffend wegvak. 3

s S ^

Wij treden in overleg met de stakeholders in de landbouw om knelpunten in het verkeer te inventariseren en landbouwroutes geschikt en verkeersveilig te maken. Wij voorkomen onnodig vrachtverkeer in de woonwijken door het vrachtverkeer gebruik te laten maken van het kwaliteitsnetwerk goederenvervoer. We monitoren de effecten om een eventuele tolheffing voor vrachtverkeer.

Thema Duurzaamheid: Eijsden-Margraten wil een fiets- en wandelgemeente zijn. Het complementeren van het utilitaire fietsnetwerk en investeren in veilige en directe (school-thuis) routes voor fietsers en voetgangers maakt daar onderdeel van uit. Ook investeert de gemeente in nieuwe knooppunten van wandel- en fietsroutes. Daarnaast streeft de gemeente naar een -waar mogelijk- betere scheiding tussen gemotoriseerd en langzaam verkeer. Momenteel kent de gemeente diverse fietsvoorzieningen als fietspaden, fietsstroken en fietsenstallingen. Een eenduidig beeld ontbreekt echter. Ook het gebruik van fiets- en suggestiestroken en het al of niet toepassen hiervan op erftoegangswegen (30 km/h) gebeurt niet altijd consistent. Het is dan ook wenselijk om, als de gemeente de ambitie als fietsgemeente echt waar wil maken, een fietsbeleidsplan op te stellen. Onze beleidsmaatregelen bij het thema duurzaamheid luiden: s We vergroten de toegankelijkheid voor minder validen in de openbare ruimte. s We realiseren nieuwe knooppunten voor wandel- en fietsroutes. S We stellen een fietsbeleidsplan op. S \J\le participeren in provinciaal verband om onze infrastructuur voor oplaadpunten elektrische auto’s verder te ontwikkelen. S We stellen beleid op en bepalen toekomstige strategische laadpalen elektrische auto’s. Thema Verknoping.

De gemeente Eijsden-Margraten is een toeristische gemeente die vooral inzet op wandel- en fietstoerisme. Naast meer aandacht voor fietsparkeren wil de gemeente ook het gemotoriseerd (auto)verkeer faciliteren. Uitgangspunt is wel dat alleen extra parkeergelegenheid wordt gerealiseerd als dit cijfermatig ook duidelijk is aangetoond. Voor de gehele gemeente blijft het regime van gratis parkeren gehandhaafd, met uitzondering van de gebieden waar sprake is van een vergunningstelsel. Daarnaast werkt de gemeente, samen met de Heuvelland-gemeenten, het regionaal knooppuntenprogramma verder uit. De beleidsmaatregelen voor het thema verknoping luiden als volgt: V Wij realiseren in overleg met de regio strategische verknopingspunten waarbij overstap van vervoersmodaliteiten gerealiseerd worden. V Onze boa’s handhaven het parkeerregime dat in onze gemeente is vastgesteld. V Wij realiseren op gemeentelijke parkeervoorziening minimaal 2% voor invalidenparkeerplaatsen of hanteren de CROW normering. S Wij stellen een parkeerbeleidsplan op waarbij het uitgangspunt is dat pas parkeergelegenheid wordt aangelegd als nut en noodzaak worden aangetoond middels een parkeerbalans op basis van de kencijfers uit het ASW.

V We willen verkeershinder en verkeersoverlast door recreatief en toeristisch verkeer voorkomen door gezamenlijk met de gemeenten Guipen-Wittem en Vaals maatregelen te benoemen en te realiseren. Thema Kwaliteit: Verbetering van het Openbaar Streekvervoer, met name in de kleine kernen, wordt bevorderd. Hiervoor zal de Provincie nadrukkelijk worden aangesproken. Ook worden alternatieve vormen van (openbaar) vervoer onderzocht. De gemeente blijft zich inzetten voor een halfuurs-treindienst van en naar het station Eijsden. Het “vervoer op maat” in de vorm van een collectief vraagafhankelijk vervoersysteem wordt minimaal in stand gehouden.

4

Slimme alternatieve mobiliteitsoplossingen De technologische ontwikkelingen maken het mogelijk kleinschalig openbaar vervoer aan te bieden op een slimme (smart) wijze. De gemeente is hier niet leidend in, maar volgt deze ontwikkelingen. Slimme technologische vervoersvormen kunnen een alternatief zijn voor de minder rendabele lijndiensten, juist ook voor kleine kernen. Indien alternatieven zich aandienen, dan zullen wij meedenken en deze in regionaal verband onderzoeken. Hier is een betere samenhang tussen de verschillende aangeboden (vraagafhankelijke) vervoersvormen van belang (zoals WMO-vervoer, buurt- en belbussen, deelauto's etc). De beleidsmaatregelen bij het thema kwaliteit zijn: ^ We anticiperen op SMART-mobility. s We stimuleren deelmobiliteit in regionaal verband. ^ We onderzoeken de mogelijkheid samen met onze stakeholders voor gratis openbaar vervoer voor toeristen en recreanten. ^ We voorzien de verknopingspunten van goede stallingsruimten voor fietsen. S We willen verkeershinder en verkeersoverlast door recreatief en toeristisch verkeer voorkomen door gezamenlijk met de gemeenten Gulpen-Wittem en Vaals maatregelen te benoemen en te realiseren. ^ We overleggen minimaal vier keer per jaar met de concessiehouder openbaar vervoer over ontwikkelingen en verbetering ten aanzien van het openbaar vervoer in onze gemeente.

V We verwijderen overbodige borden, of saneren borden door zoneringen aan te brengen. Thema Educatie: Ambitie van de gemeente Eijsden-Margraten is om de verkeersveiligheid en leefbaarheid van de schoolomgevingen te verbeteren en om een veilige schoolomgeving te creëren bij alle scholen in de gemeente Eijsden-Margraten. We gaan dit verbeteren door in te zetten op educatie, voorlichting en tot slot handhavend op te treden. Waar nodig kunnen infrastructurele aanpassingen worden gedaan. In het bestuursakkoord staat vermeld dat schoolroutes veilig moeten zijn en ook als zodanig worden onderhouden. We hanteren de volgende beleidsmaatregelen bij het Thema Educatie: V Wij streven naar veilige school-thuisroutes. Om te komen tot een veilige schoolomgeving hebben de leerling, ouders en school het initiatief. Zij komen gezamenlijk tot initiatieven om gedrag in de schoolomgeving te verbeteren. De gemeente toetst dit als wegbeheerder en voert waar noodzakelijk (optische) maatregelen door. ^ Wij starten een project ouderen in het verkeer. ^ Wij hebben aandacht voor de motorrijders. ^ Wij faciliteren als gemeente bij de uitwerking van permanente verkeerseducatie. Relatie met bestaand beleid en strategische visie / integraliteit Verkeers- en vervoersbeleid is niet een van onze prioritaire thema’s.

Wel draagt goed verkeers- en vervoersbeleid bij aan het leefbaar houden van onze kernen (prioritaire thema wonen); goede fiets en wandelvoorziening ter bevordering van aantrekkelijke en veilige recreatieve voorzieningen en goede en veilige ontsluiting voor onze landbouw (prioritair thema landschap en landbouw); het uitvoeren van beheersmaatregelen ten aanzien van verbetering van de laad-infrastructuur en goede verknopingspunten behoren tot ons prioritair thema Duurzaamheid. Daarnaast is in ons bestuursakkoord 2018-2022 als speerpunt opgenomen, veilige school-thuisroutes en goede OVvoorzieningen. in onderstaande tabel zijn de dwarsverbanden weergeven tussen de prioritaire thema’s en de thema’s genoemd in het gemeentelijke verkeers- en vervoersplan.

5

y> E ^ Ü> h- O

Verkeersveiligheid Doorstroming Duurzaamheid Verknoping Kwaliteit Educatie

Landbouw & Landschap V V

Prioritaire thema’s Wonen Duurzaamheid V V V

V V

Lifestyle

V V V

V

V

Gevolgen---------------------------------------------------------------------------------------------------Financiële en personele aspecten, incidenteel / structureel, begrotingspost Om de voorgestelde ambities per thema te bereiken en de voorgestelde beleidsmaatregelen te behalen zijn kosten geraamd. De totale kosten per jaar bedragen gemiddeld € 250.000. Dit bedrag is opgebouwd uit investeringskosten, exploitatiekosten en personeelskosten. Deze kosten zijn meegenomen in de begroting 2022-2025 die in november door de raad is behandeld. We trachten zo veel mogelijk werk met werk te maken en de verkeersremmende maatregelen te realiseren tijdens onze werkzaamheden aan de wegen en het riool. Voor beide kapitaalgoederen zijn meerjarig middelen gereserveerd. In het wegenbeleidsplan € 2.297.000 per jaar voor onderhoud en € 3.2 miljoen voor rehabilitatie. In het GRP zijn per jaar de nodige middelen opgenomen om riolen te vervangen. Jaarlijks zullen bij de begrotingsbehandeling de benodigde middelen beschikbaar worden gesteld en zal via de P&C-cyclus de verantwoording plaats vinden. Planning, uitvoering en evaluatie De genoemde ambities per thema als wel de bijbehorende beleidsmaatregelen zijn ambitieus en zullen niet van vandaag op morgen gerealiseerd zijn. Ons college zal na vaststelling van dit beleidsdocument een jaarplanning maken om meerjarig gezien de doelen te bereiken.

Jaarlijks bij behandeling van de planning en control cyclus en bijbehorende documenten zal het college het jaar programma presenteren en over de resultaten van het afgelopen jaarprogramma rapporteren. Beeldvormende vergadering op 6-12-2021. Besluitvormende vergadering op 14-12-2021. Communicatie Na vaststelling van het gemeentelijk verkeers- en vervoersplan zullen we dit bekend maken. Tevens zullen we een reactie presenteren op de 750 meldingen die zijn gedaan. Maatschappelijke effecten Verkeersveiligheid en mobiliteit raakt al onze inwoners en bezoekers. Burgers zijn niet alleen participanten in het beleid maar tevens de actoren. Zij zullen door hun gedrag en wijze van gebruik vervoersmiddelen mede bepalend zijn voor het realiseren van de doelen en beleidsmaatregelen. We kunnen als overheid de veiligste inrichting realiseren en veel aandacht schenken aan educatie en voorlichting en handhaving. Het gedrag in het verkeer is een aandachtspunt voor ons allemaal. We zullen samen moeten zorgen voor eikaars verkeersveiligheid en respect voor elkaar moeten tonen. Ook tijdens de onlangs aangenomen motie inzake verkeersoverlast als gevolg van toenemend toeristisch recreatieve verkeer in onze gemeente blijkt dat we rekening moeten houden met eikaars belangen.

De belangen van de agrarische sector en de toeristische sector die met het landschap hun brood moeten verdienen en voor een economische spin-off zorgen in onze regio. De rust en authenticiteit die voor veel van onze bewoners en bezoekers als een hoge intrinsieke waarde wordt gezien. De uitdaging die wordt gezien om de mooie kronkelende wegen en heuvels in ons landschap te bedwingen met fiets of motor. Allemaal belangen die we met elkaar moeten bewaken en koesteren om zo met respect voor elkaar en met elkaar te kunnen omgaan. 6

Risico’s Naast het reeds genoemde maatschappelijke effect is er ook nog en politiek risico. Met name ten aanzien van openbaar vervoer zijn wij afhankelijk in het realiseren van onze doelstellingen van politieke verantwoordelijkheden. Wij zijn als wegbeheerder verantwoordelijk voor de inrichting van de weg. Maar de weg wordt gebruikt door de weggebruikers. Het gedrag kunnen we middels educatie/voorlichting en handhaving beïnvloeden maar niet sturen. Ten aanzien van het openbaar vervoer is het bevoegde gezag voor het streekvervoer in Limburg de Provincie Limburg, zij bepalen hoe de concessie er zal komen uit te zien. Ten aanzien van het hoofdrailnet is het rijk het bevoegde gezag en wel het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Ten aanzien van de treinverbinding Luik-Maastricht is de Belgische overheid leading.

Het college van Eijsden-Margraten De gemeentesecretaris,

De voorzitter,

Mari-An Gerits

Sjraar Cox

7

gemeente

eijsden-margraten

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Eijsden-Margraten gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; gelet op de behandeling in de Beeldvormende vergadering en raadsvergadering

Besluit: Het gemeentelijke beleidsplan verkeer en vervoer van de gemeente Eijsden-Margraten vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 14 december 2021.

\

De voorzitter,

Drs. G.J.M. Cox

8