20210308 05a RV Coronafonds.docx

Aan de gemeenteraad

Raadsvoorstel Onderwerp Coronafonds eerste tranche Beslispunt(en) 1. Akkoord te gaan met bijgevoegde ˋnotitie besteding coronafonds eerste tranche´. 2. Het plafond van de reserve Covid-19 te verhogen tot € 885.000 door € 35.000 te storten in de reserve uit het saldo van de jaarrekening 2020 dan wel uit de algemene reserve. 3. In te stemmen met de ˋSubsidieregeling Verenigt U´ en daarvoor een subsidieplafond eerste tranche vast te stellen ter hoogte van € 300.000. 4. Af te wijken van de nota waarderen en afschrijven vaste activa 2017 en de uitgaven voor de fruitpers en de mobiele sportcontrainer niet te activeren.

Toelichting Aanleiding / motivering Uw raad heeft bij de Bestuursrapportage 2020-2 op 15 december 2020 besloten om de reserve Covid19 ter grootte van € 700.000 in te stellen. Dit bedrag wordt bij de jaarrekening 2020 aangevuld tot maximaal € 850.000 met niet-bestede corona compensatie gelden 2020 (hierna; het coronafonds eerste tranche). Naar aanleiding daarvan heeft het college de directie opdracht gegeven om een raadsvoorstel voor te bereiden waarin de spelregels en de ideeën voor de besteding van het coronafonds eerste tranche worden geformuleerd. Dat heeft geleid tot dit raadsvoorstel. Hieronder wordt de totstandkoming (het vertrekpunt) en de insteek van het bestedingsvoorstel beschreven; de uitgangspunten (pijlers, thema ’s en doelgroepen), ofwel: de waarom vraag. Het vertrekpunt en de totstandkoming van dit voorstel De covid-19 pandemie is nog in volle gang. De gemeente (zowel de maatschappij als de gemeentelijke organisatie) heeft zich op verschillende fronten aan moeten passen op de nieuwe en steeds veranderende situatie die is ontstaan als gevolg van de covid-19 pandemie die zich in golvende bewegingen manifesteert.

Op economisch gebied zijn er vrij snel na de uitbraak medio maart 2020 vanuit het rijk middelen beschikbaar gekomen die zijn gericht op inkomens ondersteuning van doelgroepen die door de lockdown en de 1,5 meter maatregel financieel het hardst zijn getroffen. Op gemeentelijk niveau zijn daarvoor loketten ingericht. Om breder na te denken over oplossingen voor de nadelige gevolgen van de corona crisis is intern een ambtelijke en een bestuurlijke taskforce corona ingesteld. De betrokken portefeuillehouders in de bestuurlijke taskforce corona hebben vanaf november 2020 via de digitale weg overleg gehad met 1

besturen van gemeenschapshuizen, sportaccommodaties, ouderensteunpunten, horeca-sector, carnavalsverenigingen etc. om via burgerparticipatie een goed beeld te krijgen van voorstellen inzake herstel en hervorming. Met die input zijn de ideeën uit beide taskforces op elkaar afgestemd en is de bestuurlijke taskforce gekomen tot uitgangspunten van dit voorstel. Daarbij is geredeneerd vanuit de pijn. Waar zit nu, afgezien van de economische impact, de pijn ? Inspiratiebron vormt het advies van de Brede Economische Sociale Taskforce (BEST), dat het college van Gedeputeerde Staten van de Provincie Limburg instelde, met een perspectief op de toekomst; Hoe verder na corona. Het advies is 8 oktober 2020 uitgebracht en opgenomen in een brochure “De kunst van richting te veranderen”. Naast de impact op de gezondheid en de economie, benoemt het advies een grote maatschappelijke impact; de eenzaamheid neemt toe en mensen ervaren nadelige fysieke en mentale effecten. Twee denkbeelden die kunnen leiden naar duurzame (nieuwe) oplossingen zijn volgens het advies; de kracht van ontmoeten en samenwerking over grenzen (van onder meer sectoren en domeinen) heen.

Samengevat zou je kunnen zeggen dat naast de impact op de economie en de gezondheid, het nadelig effect van de covid-pandemie is gelegen in de verarming in onderling contact, de onmogelijkheid (of in ieder geval sterke beperking) om te verbinden op de manier waarop we dat gewend waren. Zo ligt het verenigingsleven, dat een essentieel onderdeel vormt van het DNA van onze gemeente, vrijwel helemaal plat. Vanuit die dreigende sociale isolatie ontstaan ook kansen. Er ontstaan andere manieren van verbinden en een groter bewustzijn/waardering van onze landschappelijke omgeving, het belang van fijnschaligheid en korte keten denken e.d.. Dit bestedingsvoorstel is gericht op die kansen. Het gaat uit van de kracht van verbinden en is vooral gericht op het versterken van de sociale cohesie en het bevorderen van zelforganisatie. De 3 pijlers:

Herstel - Hervorming - Verbinden

Bezien vanuit dat vertrekpunt steunt dit voorstel op 3 pijlers; Herstel, Hervorming, Verbinding. De doelgroepen van dit bestedingsvoorstel zijn geclusterd in de doelgroepen: Verenigingsleven, Kunst en Cultuur, Onderwijs, Specifieke doelgroepen samenleving en Economie. In de matrix (opgenomen in bijlage 1) is te zien hoe per doelgroep de ideeën zijn onderverdeeld in 3 kolommen; Herstel, Hervorming en Verbinden. Een deel van dit bestedingsvoorstel is in de matrix opgenomen in de kolom Herstel. Dit zijn de ideeën die tot een lastenverlichting leiden. De herstelposten zijn een reserve post voor compensatie van huur van verenigingen (veelal eigendom gemeente) en de herstelsteun voor gemeenschapshuizen (geen eigendom gemeente). De pijler “Hervorming” is gericht op het aanjagen van initiatieven die in aanpassing op de ontstane situatie door de corona-pandemie een plan hebben ontwikkeld dat een positieve bijdrage levert aan één of meer van de thema’s; Leefstijl; Landschap en Landbouw; Digitalisering; en/of Duurzaamheid. In de matrix zijn verreweg de meeste ideeën onder gebracht onder de kolom Hervorming. De ideeën/bestedingsvoorstellen onder de kolom Hervorming moeten allemaal een link met één/meer van voormelde thema’s hebben én een verbinding tot stand brengen. De kolom Hervorming heeft dus eigenlijk betrekking op alle 3 de pijlers; Hervorming (mede ter Herstel) én Verbinding.

De pijler “Verbinding” staat voor: - verbinding met specifieke doelgroepen in de samenleving die leidt tot meer participatie, vitaliteit, inclusiviteit; en/of - verbinding in de vorm van een bredere samenwerking van verschillende verenigingen/doelgroepen die leidt tot grotere sociale cohesie of zelfsturing (bijvoorbeeld binnen een kern), of korte ketenwerking; en/of - verbinding met één /meer van de thema ‘s Leefstijl, Landschap en de landbouw, Digitalisering en/of Duurzaamheid. In de matrix in bijgevoegde notitie (bijlage 1) onder de kolom Verbinden staan de ideeën die ter verbinding van alle doelgroepen zijn. Dat zijn een werkbudget voor het Platform Verenigt U ! en communicatie en een herdenkingsbijeenkomst. 2

De 4 thema’s Waarom is er in het kader van “Hervorming” gekozen voor de thema’s; Leefstijl, Landbouw en Landschap, Digitalisering en Duurzaamheid ? In de inleiding komt dat al een beetje naar voren. Er is geredeneerd vanuit de “pijn”. Waar zit, afgezien van de economische impact, de pijn ? Eigenlijk gaat de gehele maatschappij gedurende de covid-19 pandemie (die onvoorzienbaar lang aanhoudt) gebukt onder gevoelens van onzekerheid, of zelfs zorgen, of angst en een gemis van “het oude normaal”; een gemis aan echt contact met anderen en met de buitenwereld. Een gemis aan vrijheid. Hoe kan de gemeente helpen ? De rode draad in dit voorstel is; door het stimuleren en faciliteren van verbinding. Verbinding met anderen, verbinding met de natuur én een gezonde balans (verbinding) tussen lichaam en geest. Verbinding met anderen vergroot de mogelijkheden tot zelforganisatie, het denken in mogelijkheden en kansen en daarmee ook het gevoel van vrijheid. Daarom is in dit bestedingsvoorstel de verbinding gezocht met de thema’s: - Leefstijl; dat o.m.

ziet op een positieve gezondheid door participatie van specifieke doelgroepen in de samenleving, inclusiviteit, beweging en een gezonde en bewuste voeding; - Landschap en Landbouw; omdat ons landschap zo kenmerkend en belangrijk is voor onze gemeente en de verbinding daarmee een positief effect heeft op het welzijn; - Digitalisering; omdat dit naast het “oude normaal” (en dus ook na corona) de mogelijkheden om mensen te verbinden vergroot; en - Duurzaamheid; omdat duurzaamheidsinvesteringen een gunstig effect op het milieu en daarmee op de gezondheid hebben en op de lange termijn tot een lastenverlichting leiden. De hoe (en hoeveel) vraag: verwijzing naar notitie In de ˋnotitie besteding coronafonds eerste tranche´ (bijlage 1) is aangegeven hoe deze pijlers en thema’s vorm hebben gekregen in het bestedingsvoorstel. De opzet van de notitie maakt het mogelijk om vanuit de hoofdlijnen per idee in te zoomen. Wij denken uw raad hiermee u een goed beeld te geven van de door ons voorgestelde besteding van het coronafonds eerste tranche en de onderliggende motivatie. Dit bestedingsvoorstel is een eerste aanzet om de samenleving na de covid19 pandemie op gang te helpen.

Relatie met bestaand beleid en strategische visie / integraliteit Bij de voorbereiding van spelregels en ideeën is aangesloten bij het uitvoeringsprogramma prioritaire thema’s 2020 dat een nadere verdiepingsslag betreft van activiteiten die in de programmabegroting 2020-2023 in diverse beleidsvelden zijn opgenomen.

Gevolgen Burgerparticipatie, toelichting en verantwoording De voorgestelde aanpak is tot stand gekomen door digitale bijeenkomsten te organiseren voor verschillende groepen burgers. Vanuit deze behoefte is het bestedingsvoorstel opgesteld. Het uitwerken van de ideeën gebeurt in samenwerking met de doelgroepen en zal een positief effect hebben op burgerparticipatie. Financiële en personele aspecten, incidenteel / structureel, begrotingspost In de tweede bestuursrapportage 2020 heeft uw raad besloten de reserve Covid-19 in te stellen met een maximale omvang van € 850.000 met als doel de samenleving na de Covid-19 pandemie op gang te helpen. Tevens heeft uw raad besloten uit het saldo van de bestuursrapportage € 700.000 te storten in de reserve. Dit bedrag wordt bij de jaarrekening 2020 aangevuld tot maximaal € 850.000 met niet-bestede corona compensatie gelden 2020. De beschikkingsbevoegdheid voor de reserve ligt bij uw raad. 3

De voorgestelde maatregelen kosten € 884.881 en passen aldus niet binnen het maximale budget van € 850.000. Wij stellen u derhalve voor : a. Het plafond van de reserve te verhogen tot maximaal € 885.000. b. Aanvullend € 35.000 te storten in de reserve met als dekking het saldo van de jaarrekening 2020 (mits toereikend) dan wel de algemene reserve. 1. Huurcompensatie sportverenigingen Maatregel 1 heeft als doel sportverenigingen te compenseren voor de huren die zij moeten betalen aan de verhuurders. Ook de gemeente zelf verhuurt sportaccommodaties aan sportverenigingen. Vanaf 9 maart as. kan de gemeente, als verhuurder, bij het ministerie VWS compensatie aanvragen voor de huren van Q4-2020 die zij kwijtscheldt. Voor Q1+Q2-2021 is eveneens een regeling in voorbereiding. Indien onze aanvragen worden gehonoreerd dan hoeft een bedrag van € 57.218 niet gefinancierd te worden uit de reserve Covid-19. 11. Mobiele sportcontrainer / 12. Fruitpers De nota waarderen en afschrijven vaste activa 2017 bepaalt dat de uitgaven voor de fruitpers en de mobiele sportcontrainer moeten worden geactiveerd. Gezien het incidentele karakter van de reserve Covid-19 stellen wij u voor af te wijken van de nota door de uitgaven niet te activeren maar ten laste van de reserve Covid-19 te brengen.

Structurele lasten maatregelen Enkele maatregelen – fruitpers, sportcontrainer en tiny forest – leiden tot structurele lasten die nog niet in de begroting zijn opgenomen. Bedragen zijn momenteel nog niet bekend. Deze zullen te zijner tijd worden opgenomen in de begroting 2022-2025. Planning, uitvoering en evaluatie Als uw raad met dit bestedingsvoorstel akkoord gaat, dan is de planning dat de uitgewerkte plannen uiterlijk mei 2021 met behulp van burgers en verenigingen klaar zijn voor uitvoering en voor communicatie daarover op het platform Verenigt U. De planning van de uitvoering verschilt per bestedingsonderdeel. Start van de uitvoering met onderdelen van het bestedingsvoorstel is volgens planning vanaf april 2021. Beeldvormende vergadering op 8-3-2021. Besluitvormende vergadering op 18-3-2021. Communicatie Na besluitvorming in uw raad volgt er publicatie in de Etalage, in de nieuwsbrief, een oproep op het platform ”Verenigt U” en nader te bepalen social media in maart 2021. Maatschappelijke effecten Het beoogde maatschappelijk effect van dit bestedingsvoorstel is de versterking van de sociale cohesie en het bevorderen van zelforganisatie, ter stimulering van de positieve gezondheid om de samenleving na de covid-19 pandemie op gang te helpen.

Risico’s Risico is dat doelgroepen, bijvoorbeeld verenigingen, mede door de nog aanhoudende pandemie en de daarmee verbonden beperkende maatregelen en onzekerheden, niet, of niet in die mate als met dit bestedingsvoorstel beoogd, deelnemen of gebruik maken de mogelijkheden die dit voorstel biedt. Dit risico kan zo veel mogelijk worden beperkt door een goede communicatie en door als gemeente onder meer via het platform Verenigt U ! telkens die verbindingsmogelijkheden te blijven bieden en daarin zelf ook een actieve rol in te nemen. Het college van Eijsden-Margraten De gemeentesecretaris,

De voorzitter, 4

Mari-An Gerits Naam bijlage Notitie coronafonds eerste tranche Subsidieregeling Verenigt U exclusief bijlagen

Zaaknummer Z/20/132705

Dieudonné Akkermans Documentnummer 493059

Z/20/132705

490418

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Eijsden-Margraten gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; gelet op de behandeling in de Beeldvormende vergadering;

Besluit: 1. Akkoord te gaan met bijgevoegde ˋnotitie besteding coronafonds eerste tranche´. 2. Het plafond van de reserve Covid-19 te verhogen tot € 885.000 door € 35.000 te storten in de reserve uit het saldo van de jaarrekening 2020 dan wel uit de algemene reserve. 3. In te stemmen met de ˋSubsidieregeling Verenigt U´ en daarvoor een subsidieplafond eerste tranche vast te stellen ter hoogte van € 300.000. 4. Af te wijken van de nota waarderen en afschrijven vaste activa 2017 en de uitgaven voor de fruitpers en de mobiele sportcontrainer niet te activeren. Aldus besloten in de openbare vergadering van 18 maart 2021.

5

De griffier,

De voorzitter,

Mr. Marc Verbeet

Dieudonné Akkermans

6