[R24.014] Deelname De Groene Zone Zonnepanelen

*R24.014*

Raadsvoorstel Raad d.d. Commissie d.d. B&W d.d.

16 april 2024 4 april 2024 12 maart 2024

Portefeuillehouder Opsteller Zaaknr.

SKR baar01 Z24000129

Onderwerp Deelname De Groene Zone Zonnepanelen Voorstel De raad voor te stellen: 1. Deel te nemen aan het regionale project De Groene Zone Zonnepanelen, - waarmee woningeigenaren met een smalle beurs ondersteund en ontzorgd worden bij het plaatsen van zonnepanelen op hun woning; - waarmee VvE’s ondersteund worden bij het realiseren van zonnepanelen op hun daken; - de lasten van dit project te dekken uit het krediet ‘Transitievisie warmte en energie’. 2. De uit het projectplan voortvloeiende en daarmee samenhangende activiteiten tot de publieke taak van de gemeente Eersel te rekenen, en daarmee duidelijkheid creëren voor alle partijen. Inleiding/aanleiding Het verduurzamen van woningen is een cruciale schakel in de energietransitie en het verduurzamen van onze gemeenschap. Het initiatief voor verduurzaming van woningen ligt echter vaak bij de woningeigenaar. Voor woningeigenaren bestaat de energietransitie van hun woning grofweg uit drie stappen: - besparen van energie, oftewel het isoleren van de woning; - het aardgasvrij maken van de woning, oftewel het overstappen naar verwarming door een duurzame energiebron; - het opwekken van duurzame energie, voornamelijk ten behoeve van het eigen gebruik. In 2023 heeft uw raad ingestemd met deelname aan het regionale project De Groene Zone Isoleren, waarmee we de snelheid kunnen verhogen waarmee woningen geïsoleerd worden.

Voor het zelf opwekken van duurzame energie, door middel van zonnepanelen, zien we dat veel inwoners al zonnepanelen op hun woning leggen. Echter, bepaalde groepen woningeigenaren blijven achter. Dit zijn met name: - particuliere woningeigenaren met een ‘smalle beurs’; - woningeigenaren binnen een VvE. Veel van hen willen wel investeren in duurzame energie, maar lopen tegen drempels aan zoals uitzoekwerk, administratie, financiën en het zelf organiseren van onderhoud. Met het project De Groene Zone Zonnepanelen (DGZZ) nemen we deze drempels weg door volledige ontzorging van de woningeigenaar en de VvE. Naast deze specifieke doelgroepen staat DGZZ uiteraard open voor alle particuliere woningeigenaren die ontzorgd willen worden bij het leggen van zonnepanelen op het dak van de eigen woning.

R24.014 Pagina 1 van 5

Wettelijk en/of beleidskader -

Klimaatakkoord In het Klimaatakkoord wordt de opwek van zonne-energie door huishoudens van belang geacht voor het realiseren van de klimaatopgave. De visie voor 2050 in het Klimaatakkoord gaat er ook vanuit dat huishoudens hun eigen elektriciteit opwekken met zonnepanelen.

-

Regionale Energiestrategie Hoewel de focus in de Regionale Energiestrategie (RES) ligt op het grootschalig opwekken van energie, wordt in de RES het belang van kleinschalig zon-op-dak duidelijk onderschreven. Het stimuleren van zon-op-dak zet inwoners aan tot besparing en duurzame opwek van energie.

-

Duurzaamheidsbeleid 2017-2025 In het Duurzaamheidsbeleid staat de ambitie beschreven dat woningen niet alleen geïsoleerd worden, maar ook hun eigen energie duurzaam opwekken, door middel van warmtepompen en zonnepanelen.

Argumenten 1.1. Binnen dit project worden barrières voor aanschaf van zonnepanelen zoveel mogelijk weggenomen doordat deelnemers volledig worden ontzorgd door de serviceprovider Binnen het project worden deelnemers volledig ontzorgd. Veel inwoners met een smalle beurs zijn niet in staat om zelf te investeren in zonnepanelen en weten niet dat er andere mogelijkheden zijn. Ook VvE’s ervaren obstakels wanneer ze hun complex willen verduurzamen, zoals uitzoekwerk, administratieve taken, financiële zaken en het zelf organiseren van onderhoud. Dit project pakt deze zorgen aan door de serviceprovider, die de woningeigenaar en de VvE ontzorgt vanaf het begin (de aanvraag) tot het einde van het project (installatie van de zonnepanelen en onderhoud ervan). Hierdoor worden belangrijke barrières voor het aanschaffen van zonnepanelen weggenomen. De gemeente speelt een belangrijke rol in dit project. De gemeente wordt gezien als een betrouwbare partij, waardoor de inwoner het uitzoekwerk naar een betrouwbare partij bespaard blijft. Hiermee wordt een extra drempel weggenomen. 1.2. Het project ligt in de geest van de aangenomen motie ‘Renteloze lening zon op dak’ Bij de begrotingsbehandeling 2023 nam uw raad de motie ‘Renteloze lening zon op dak’ aan. Deze motie roept het college op om te kijken naar een gemeentelijke renteloze lening voor zon op dak.

Een dergelijke gemeentelijke regeling bleek geen toegevoegde waarde te hebben, omdat vanuit het Nationaal Warmtefonds al renteloze leningen verstrekt worden voor inwoners met een inkomen tot € 60.000,-. Met dit project begeleiden we deze groep inwoners naar de lening van het Nationaal Warmtefonds. 1.3. De gemeente speelt een belangrijke rol bij het stimuleren van de overstap naar duurzame energie voor inwoners met een beperkt budget Het is van groot belang dat ook inwoners met beperkte financiële middelen gestimuleerd worden om zonnepanelen op hun dak te realiseren, en dat zij inzien dat zonnepanelen ook voor inwoners met een smalle beurs beschikbaar zijn. Deze groep inwoners kan mogelijk gebruik maken van een energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds. Als het gezamenlijke inkomen van de eigenaren onder de € 60.000,ligt, is de rente gedurende de hele looptijd 0%. Bovendien is het mogelijk om de lening vervroegd af te lossen zonder extra kosten. Op deze manier kan de inwoner besparen op zijn energiekosten en woonlasten, wat financiële voordelen oplevert. Inwoners die geen leenruimte hebben, kunnen zelfs in aanmerking komen voor een energiebespaarlening met combinatielening. De eerste vijf jaar betaalt de inwoner dan geen aflossing. Dit geld wordt betaald uit een combinatielening. Als na vijf jaar uit de hertoets blijkt dat het inkomen nog R24.014 Pagina 2 van 5

steeds niet toereikend is voor aflossing, wordt de rest van de aflossing ook betaald uit de combinatielening en hoeft de inwoner dus niets te betalen. Alleen bij verkoop van de woning binnen de looptijd van de lening, lost de deelnemer de combinatielening af. 1.4. Met dit project neemt de gemeente Eersel het voortouw om het gebruik van zonne-energie op particuliere woningen te bevorderen en te ondersteunen Met dit project zet de gemeente Eersel een belangrijke stap in het behalen van de doelen, zoals vastgesteld in het Klimaatakkoord en onze eigen gemeentelijke doelen. In een soortgelijk project dat eerder is uitgevoerd door andere gemeenten in de regio, bleek dat er een zogenaamde ‘spin-off’ zichtbaar was door het project. Voor elke woning die via het project zonnepanelen kreeg, bleek dat er ook door een ander installatiebedrijf zonnepanelen op een andere woning werden geplaatst. Dit is ten dele toe te schrijven aan actieve communicatie vanuit het project over zonnepanelen en het delen van positieve ervaringen door deelnemers in eigen kring. 1.5. De gemeente wordt volledig ondersteund bij de uitvoering van dit project De aanbesteding van dit project wordt ondersteund door Bizob. Bovendien wordt geregeld dat de serviceprovider verantwoordelijk is voor alle administratieve en uitvoeringstaken in dit project, inclusief het plaatsen van de zonnepanelen en de facturering.

Financieel gezien wordt de gemeente eveneens ontlast. De gemeente verstrekt zelf geen lening, maar deelnemers hebben de mogelijkheid om, indien gewenst, een lening af te sluiten bij het Nationaal Warmtefonds. 2.1. Het versnellen van de opwek van duurzame elektriciteit is van algemeen belang Gemeenten hebben een opgave om de CO2-uitstoot terug te dringen. Het duurzaam opwekken van elektriciteit levert hieraan een grote bijdrage. Grootschalige opwek van zonne-energie is momenteel echter beperkt door netcongestie. Voor kleinverbruiksaansluitingen (3 x 80 A) gelden geen beperkingen. De voordelen van zonnepanelen op eigen daken zijn inmiddels welbekend. Moeilijkere doelgroepen, zoals VvE’s en particuliere woningeigenaren met een smalle beurs, lopen echter nog erg achter met de aanschaf van zonnepanelen. Daarom richt dit project zich specifiek op deze doelgroepen. 2.2. Het tot een publieke taak van de gemeente rekenen, schept duidelijkheid bij iedereen Wanneer we de activiteiten uit dit project tot de publieke taak van de gemeente rekenen, zorgt dit voor duidelijkheid bij iedereen. Inwoners krijgen duidelijkheid. Het zorgt ook voor duidelijkheid bij marktpartijen, zowel de marktpartijen die deze aanbesteding winnen, als andere marktpartijen. Alternatieven 1.1.

Een lokale variant van dit project opstarten Het is mogelijk om een lokale variant op te starten van DGZZ, in plaats van mee te doen met het regio brede project. Dit levert echter niet het schaalvoordeel op dat we hebben in DGZZ. Daarbij kunnen we geen gebruik maken van kennis en expertise in de regio, die is opgedaan bij eerdere, soortgelijke projecten. Een lokale variant opstarten is daarom niet wenselijk. Risico’s 1.1. Het vinden van een goede marktpartij is mogelijk lastig Bij een aanbesteding van dergelijk omvang, kan het lastig zijn om een (goede) marktpartij te vinden. Dit kan deels voorkomen worden door in de aanbesteding goed te kijken naar punten waar vrijheid in de invulling van de opdracht kan worden toegestaan, zonder af te doen aan de kwaliteit, en/of de aanbesteding op te delen (bijvoorbeeld in de uitvoering) in percelen.

R24.014 Pagina 3 van 5

1.2. Door toepassen van de Wet natuurbescherming kan het zijn dat de plaatsing van zonnepanelen minder snel plaatsvindt Bij het plaatsen van zonnepanelen is het noodzakelijk om te voldoen aan de Wet Natuurbescherming. Dit betekent onder andere dat rekening moet worden gehouden met het broedseizoen van vogels en moet worden gecontroleerd of er geen beschermde diersoorten aanwezig zijn. 1.3. We kunnen de risico’s op de ontwikkeling van (energie)prijzen en (fiscale) (overheids)maatregelen niet binnen dit project beheersen Sinds 1 januari 2023 is de BTW op zonnepanelen afgeschaft. Ook is er de laatste tijd veel te doen geweest over de salderingsregeling en vragen bepaalde energiemaatschappijen een terugleververgoeding aan inwoners met zonnepanelen. Desondanks is het plaatsen van zonnepanelen nog steeds financieel interessant. Wanneer (energie)prijzen of bepaalde (overheids)maatregelen veranderen, kan het echter zo zijn dat zonnepanelen zich moeilijker gaan terugverdienen. Deze zaken liggen buiten onze invloedssfeer. Daarom wordt er getoetst aan de actuele marktsituatie. Financieel De geraamde jaarlijkse kosten van het project DGZZ zijn (voor 14 gemeenten) worden geschat op € 75.000,-. Dit komt neer op een jaarlijkse bijdrage van € 5.360,- per gemeente. Hierbij is rekening gehouden met de kosten voor communicatie en de administratieve eenheid.

De eenmalige kosten voor projectondersteuning bedraagt per gemeente € 5.000,-. Deze kosten worden gefinancierd vanuit krediet ‘Transitievisie warmte en energie’. Communicatie/Participatie DGZZ richt zich specifiek op huiseigenaren met een smalle beurs en Verenigingen van Eigenaars (VvE’s). Hoewel het project openstaat voor alle huiseigenaren wordt de communicatie gericht op deze specifieke doelgroepen. Dit vereist een specifieke benadering. De energiecoaches kunnen een belangrijke bijdrage leveren in deze communicatie, door inwoners met vragen door te verwijzen naar dit project. Planning DGZZ heeft een looptijd van drie jaar, met de mogelijkheid om deze periode twee keer met één jaar te verlengen. Bij de aanvang van de aanbestedingsprocedure wordt de gewenste duur van de opdracht vastgesteld. Jaarlijks wordt de voortgang gemonitord, waarbij wordt beoordeeld of doorgang, uitbreiding of tussentijdse beëindiging van het project wenselijk is. Bijlagen -

[24.04534] - Projectplan De Groene Zone Zonnepanelen Eersel, 12 maart 2024 Burgemeester en wethouders van Eersel secretaris {{esl:Signer1:signature:size(200,50)}}

burgemeester {{esl:Signer2:signature:size(200,50)}}

ing. H.M.L. Offermans

drs. W.A.C.M. Wouters

R24.014 Pagina 4 van 5

Raadsbesluit R24.014 Onderwerp: Deelname De Groene Zone Zonnepanelen

De raad van de gemeente Eersel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 12 maart 2024; gehoord de beraadslaging in de commissievergadering van 4 april 2024;

besluit:

1. Deel te nemen aan het regionale project De Groene Zone Zonnepanelen, - waarmee woningeigenaren met een smalle beurs ondersteund en ontzorgd worden bij het plaatsen van zonnepanelen op hun woning; - waarmee VvE’s ondersteund worden bij het realiseren van zonnepanelen op hun daken; - de lasten van dit project te dekken uit het krediet ‘Transitievisie warmte en energie’. 2. De uit het projectplan voortvloeiende en daarmee samenhangende activiteiten tot de publieke taak van de gemeente Eersel te rekenen, en daarmee duidelijkheid creëren voor alle partijen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 16 april 2024 De raad van de gemeente Eersel de griffier,

de voorzitter,

J.W.G. van Bree

drs. W.A.C.M. Wouters

R24.014 Pagina 5 van 5