[R22.015] - Raadsvoorstel met uitwerking motie 'Gevolgen glyfosaat voor biodiversiteit'

*R22.015*

Raadsvoorstel Raad d.d. Commissie d.d. B&W d.d.

19 april 2022 5 april 2022 8 maart 2022

Portefeuillehouder Opsteller Zaaknr.

LKO kbie01

Onderwerp Raadsvoorstel uitwerking motie 'Gevolgen glyfosaat voor biodiversiteit' Voorstel De raad voor te stellen: - Het beleid ‘geliberaliseerde pacht vanaf 2020’ te wijzigen, waarmee bij de eerstvolgende geliberaliseerde pachtuitgiftes een verbod op het gebruik van glyfosaat wordt opgelegd met uitzondering van pleksgewijze bestrijding van haarden van persistente onkruiden en invasieve exoten - Voor langjarige pacht het gebruik van niet-chemische alternatieven voor onkruidbestrijding te stimuleren en hiervoor eenmalig een budget van € 17.500,- excl. BTW beschikbaar te stellen te dekken vanuit het begrotingssaldo - ..e begrotingswijziging 2022 vast te stellen Inleiding/aanleiding Tijdens de behandeling van het Duurzaamheidsbeleid in de raadsvergadering van 22 april 2021 is het onderwerp ‘glyfosaat’ aan de orde geweest. De gemeenteraad heeft het college hierbij opgeroepen om: 1. Informatie in te winnen over de gevolgen van glyfosaat op de biodiversiteit 2. Deze informatie te delen met de raad 3. Met een uitgewerkt voorstel te komen op welke manier(en) de gemeente Eersel het gebruik van glyfosaat in de landbouw kan tegengaan c.q. verbieden te beginnen bij de eigen gemeentelijke grondportefeuille CLM – een ter zake deskundig adviesbureau – is gevraagd de gemeente te adviseren naar aanleiding van de aangenomen motie.

Het betreffende advies treft u bijgaand aan en is eerder middels een raadsinformatiebrief aan u toegezonden. De raadsinformatiebrief is tevens bijgevoegd. In dit voorstel wordt de lijn die in de raadsinformatiebrief is omschreven ter besluitvorming aan uw raad voorgelegd. Wettelijk en/of beleidskader - beleid geliberaliseerde pacht vanaf 2020 - pachtwet Argumenten 1.1 glyfosaat heeft nadelige gevolgen voor de biodiversiteit zoals in de notitie van CLM wordt beschreven heeft het toepassen van glyfosaat nadelige invloed op de biodiversiteit. Door de jaren heen zijn er betere alternatieven gekomen om onkruid te bestrijden die minder nadelige effecten hebben. Deze alternatieven methodes hebben weliswaar iets hogere bewerkingsprijzen tot gevolg, maar veronderstelt wordt dat pachters nog altijd bereid zal zijn om de gevraagde pachtsom te betalen.

R22.015 Pagina 1 van 5

1.2 Een verbod op het toepassen van glyfosaat lijkt juridisch houdbaar De afgelopen jaren zijn meermaals rechtszaken gevoerd over het opleggen van een verbod op glyfosaat. Waar het in eerste instantie juridisch niet houdbaar was, lijkt daar inmiddels een kentering in te zijn ontstaan. De grondkamer – de wettelijke instantie die pachtovereenkomst moet goedkeuren – lijkt een dergelijke bepaling inmiddels te accepteren. 2.1 bij langjarige pacht is stimuleren het maximaal haalbare Voor langjarige pachtovereenkomst geldt de pachtwet. Hierin zijn slechts enkele (zwaarwegende) opzeggingsgronden opgenomen met veelal een plicht tot betaling schadeloosstelling. Het openbreken van deze overeenkomsten voor het opleggen van een verbod op glyfosaat is niet mogelijk. Van rechtswege zou een verbod kunnen ontstaat als de daartoe bevoegde autoriteiten het middel niet meer goedkeuren, of dit op korte termijn gebeurt is moeilijk in te schatten. In juridische zin kan er dus geen verbod opgelegd worden, wel kan er ingezet worden op het stimuleren van alternatieven. Doordat het toepassen van glyfosaat de meest gangbare en goedkoopste manier van onkruidbestrijding is, is er nog onbekendheid over (en wellicht ook onwil tegen) de alternatieven. Daarom wordt voorgesteld in te zetten op het vergroten van de kennis daarover en het bieden van ondersteuning.

Hierbij wordt gedacht aan het beschikbaar stellen van informatiemateriaal, het geven van trainingen met een opvolgmoment met individueel advies. Omdat een deel van de pachters werkt met loonwerkers worden ook deze betrokken hierbij. 3.1 Begroting wordt gewijzigd door verhoging van het voorbereidingskrediet Voor het verhogen van het voorbereidingskrediet zoals beschreven onder punt moet de begroting worden gewijzigd. Alternatieven Er worden geen alternatieven voorgesteld. Risico’s Handhaving: - In de praktijk is het moeilijk om te controleren op, en te handhaven tegen, het gebruik van glyfosaat. Behalve bij het doorspuiten van het vanggewas – wat zichtbaar een gele akker oplevert – is de toepassing nauwelijks waar te nemen. Juridisch: - Zoals aangegeven lijkt de rechtspraak steeds vaker aan de zijde van de verpachter te staan als het gaat om het opleggen van een verbod op glyfosaat. Garanties hierover zijn er echter niet te geven, het is dus niet helemaal zeker dat de grondkamer hier zijn akkoord op geeft dan wel de rechter de gemeente in het gelijk stelt op het moment dat er een procedure wordt gestart hiertegen. Effectiviteit: - Het stimuleren van de pachters met een langjarig contract biedt geen garanties op een goede uitkomst. De gemeente kan de kennis aanreiken en ondersteuning bieden, maar uiteindelijk moeten de pachters het zelf oppikken en tot uitvoering willen brengen.

Financieel De kosten voortvloeiende uit dit voorstel worden geraamd op € 17.500,- excl. BTW. Voor dit bedrag wordt informatiemateriaal ontwikkelt, trainingen gegeven inclusief een opvolgmoment met individueel advies. Voorgesteld wordt om het budget ‘grondzaken algemeen’ met € 17.500,- excl. BTW te verhogen, welke gedekt kunnen worden uit het begrotingssaldo.

R22.015 2

Communicatie/Participatie Uw besluit wordt gecommuniceerd met de pachters. Planning Het traject met de langjarige pachters wordt 2e helft van dit jaar opgestart. Bijlagen - Wijziging beleid geliberaliseerde pacht vanaf 2020 – verbod op toepassen glyfosaat, corsa nr. 22.04352 - Adviesnotitie CLM ‘glyfosaat in de gemeente Eersel, december 2021 – corsa nr. 22.00555. - Raadsinformatiebrief: uitwerking motie ‘gevolgen glyfosaat voor biodiversiteit’ – corsa nr. 22.00490

Eersel, 1 maart 2022 Burgemeester en wethouders van Eersel secretaris {{esl:Signer1:signature:size(200,50)}}

burgemeester {{esl:Signer2:signature:size(200,50)}}

de heer ing. H.M.L. Offermans

de heer drs. W.A.C.M. Wouters

R22.015 3

Raadsbesluit R22.015 Onderwerp: Raadsvoorstel met uitwerking motie 'Gevolgen glyfosaat voor biodiversiteit'

De raad van de gemeente Eersel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 1 maart 2022; gehoord de beraadslaging in de commissievergadering van 5 april 2022;

besluit:

-

-

-

het beleid ‘geliberaliseerde pacht vanaf 2020’ te wijzigen, waarmee bij de eerstvolgende geliberaliseerde pachtuitgiftes een verbod op het gebruik van glyfosaat wordt opgelegd met uitzondering van pleksgewijze bestrijding van haarden van persistente onkruiden en invasieve exoten; voor langjarige pacht het gebruik van niet-chemische alternatieven voor onkruidbestrijding te stimuleren en hiervoor eenmalig een budget van € 17.500,- excl. BTW beschikbaar te stellen te dekken vanuit het begrotingssaldo; de .e begrotingswijziging 2022 vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 19 april 2022 De raad van de gemeente Eersel de griffier,

de voorzitter,

J.W.G. van Bree

drs. W.A.C.M. Wouters

R22.015 Pagina 5 van 5