[R21.015] - Raadsvoorstel Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid 2021-2025

*R21.015*

Raadsvoorstel Raad d.d. Commissie d.d. B&W d.d.

20 april 2021 6 april 2021 16 maart 2021

Portefeuillehouder Opsteller Zaaknr.

EBE

jwee01

Onderwerp Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid 2021-2025 (inclusief plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak) Voorstel 1. Het Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025 vast te stellen, waarmee in de periode 2021-2025 uitvoering wordt gegeven in de ambities die zijn vastgesteld in het Duurzaamheidsbeleid 2017-2025, en daarvoor: - €223.000,- van het restant krediet Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid inzetten voor de financiële consequenties van het Uitvoeringsprogramma in 2021; - de overige €53.000,- van het restant krediet Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid als extra storting toevoegen aan de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds; - een krediet groot €160.000,- beschikbaar stellen voor de uitvoering van het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak in 2021 met als dekking de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds; - de …. begrotingswijziging 2021 vast te stellen. Inleiding/aanleiding De gemeente Eersel hecht veel waarde aan duurzaamheid, een thema dat de afgelopen jaren steeds hoger op de mondiale, landelijk, provinciale en regionale agenda is gekomen. In 2017 heeft uw raad het duurzaamheidsbeleid voor de periode 2017-2025 vastgesteld. Daaraan gekoppeld zat destijds een uitvoeringsprogramma voor de periode 2017 tot en met 2020. Dit raadsvoorstel vraagt u om de opvolger van dit eerste uitvoeringsprogramma vast te stellen.

Dit nieuwe uitvoeringsprogramma bevat een actueel overzicht van de ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid in de afgelopen jaren, een huidige stand van zaken én de plannen voor duurzaamheid in Eersel voor de komende jaren. In het uitvoeringsprogramma komen ambities, doelstellingen en acties rond de vijf themagebieden (energie, afval & materialen, klimaatadaptatie, biodiversiteit & eerlijkheid) in het Eerselse duurzaamheidsbeleid samen. Grotendeels komen deze ambities, doelstellingen en acties voort uit documenten die eerder door uw raad zijn vastgesteld. Op 25 augustus 2020 stelde uw raad één amendement en vijf moties vast. Deze besluiten hebben invloed op de uitvoering van het themagebied energie binnen het Eerselse duurzaamheidsbeleid. De consequenties van deze besluiten zijn verwerkt in het uitvoeringsprogramma. De destijds aangenomen motie 2 roept op tot een plan van aanpak energiereductie en zon-op-dak. Dit plan van aanpak is integraal onderdeel van het voorliggende uitvoeringsprogramma duurzaamheid. Wettelijk en/of beleidskader Er zijn een groot aantal wetten en beleidskaders die direct van invloed zijn op de inhoud van het uitvoeringsprogramma duurzaamheid: 1. Klimaatwet; 2. Nationaal Klimaatakkoord; 3. Kempische Klimaatvisie 2007; 4. Duurzaamheidsbeleid gemeente Eersel 2017-2025; 5. Concept-RES Metropoolregio Eindhoven; 6.

Beleid grootschalige zonne-energie voor de gemeente Eersel 2020-2030; 7. Bereikbaarheidsagenda Zuidoost-Brabant; R21.015 1

8. Mobiliteitsstrategie De Kempen; 9. Nationale Agenda Laadinfrastructuur; 10. Groen Loont!; 11. Visie Buitengebied; 12. Kadernota Grondstoffen; 13. Bestuursakkoord Klimaatadaptatie; 14. Deltaplan Ruimtelijke adaptatie; 15. Beleidsplan gemeentelijk bos- en natuurterreinen; 16. Inkoopbeleid gemeente Eersel. Argumenten 1.1 Het Uitvoeringsprogramma is in lijn met de inhoudelijke besluiten die uw raad eerder nam op het gebied van de vijf themagebieden. Het voorliggende Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025 is ‘beleidsarm’. De ambities, doelstellingen en acties komen rechtstreeks voort uit eerder vastgestelde (bijgevoegde) beleidsdocumenten, of zijn een verlengstuk hiervan. Door de verschillende ambities, doelstellingen en acties te bundelen, met elkaar in verband te brengen, te verduidelijken en (meer) meetbaar te maken wordt gepoogd de effecten van de vele activiteiten meer stuurbaar te maken. 1.2 De in het kader van het Uitvoeringsprogramma ontwikkelde duurzaamheidsbarometer maakt het mogelijk om periodiek de acties bij te sturen. Voor de CO2-doelstellingen in 2030 en 2050 is slecht een percentage dat minder is dan 10% direct te sturen door gemeentelijk handelen. De overige ruim 90% moet worden gereduceerd door inwoners, ondernemers en verenigingen in de gemeente Eersel.

Het is van belang dat de activiteiten van de gemeente Eersel deze partijen beweegt in de juiste richting. Monitoren van de effecten van de acties die zijn opgenomen in het Uitvoeringsprogramma is daarom van essentieel belang. De duurzaamheidsbarometer geeft het inzicht dat nodig is om de acties waar nodig bij te stellen, zodat doelstellingen en ambities maximaal worden behaald. 1.3 Het restant krediet Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid is toereikend om de doelstellingen en acties uit het programma in 2021 te financieren. In het krediet Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid is nog een restant van €276.000,beschikbaar. De kosten voor het Uitvoeringsprogramma in 2021 die nog niet worden gedekt door andere kredieten bedragen €223.000,-. Deze kosten kunnen volledig worden gedekt met het restant. Hierdoor is er voor 2021 geen aanvullend krediet noodzakelijk. Een uitzondering hierop is het uitvoeren van het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak, dat wordt gefinancierd uit de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds. 1.4 Met een extra storting in de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds blijft het restant krediet inzetbaar voor het Uitvoeringsprogramma. Nadat de uitvoering van het Uitvoeringsprogramma in 2021 is bekostigd blijft er een restant van €53.000,- onbesteed.

Door dit extra te storen in de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds kan dit, na goedkeuring door uw raad, worden ingezet voor activiteiten die voortkomen uit het Eerselse Duurzaamheidsbeleid. 1.5 Het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak is afgestemd op de inhoud van de op 25 augustus 2020 aangenomen motie 2. In de aangenomen motie 2 d.d. 25 augustus 2020 wordt duidelijk beschreven welke onderdelen terug zouden moeten komen in het plan van aanpak energiereductie & zon-opdak. Deze onderdelen zijn integraal uitgewerkt in het voorliggende plan van aanpak een aangevuld met andere relevante zaken, die al dan niet in een participatief proces naar voren

R21.015 2

zijn gekomen, zoals bijvoorbeeld een doelgroepgerichte aanpak en een intensieve koppeling aan de werkzaamheden van de lokale energiecoöperatie. 1.6 Het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak is opgesteld met draagvlak van de partijen die van belang zijn voor de uitvoering van het plan van aanpak. Het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak kent voor het grootste deel acties waarbij de gemeente dient samen te werken met derden. Dit kunnen individuele inwoners of ondernemers, maar ook ondernemersverenigingen of KempenEnergie zijn. Al deze partijen zijn in de voorbereiding van dit plan van aanpak betrokken geweest, in de vorm van een breed uitgezette burgerpeiling, persoonlijke (digitale) gesprekken of op een andere interactieve wijze. Een groot deel van de betrokken partijen heeft gereageerd op de conceptversie van het plan van aanpak, met een positieve feedback op de voorgestelde acties. 1.7 Dekking voor het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak dient volgens de aangenomen motie te worden gedekt uit de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds. In de vastgestelde motie 2 d.d. 25 augustus 2020 is door uw raad onder punt a vastgelegd dat de dekking voor het plan van aanpak energiereductie & zon-op-da gevonden wordt binnen de bestemmingsreserve Duurzaamheidsfonds.

Op 1 januari 2021 is de eerste €250.000,- van de in totaal €1.000.000,- gestort in deze bestemmingsreserve. Het voorstel is om hier €160.000,van in te zetten voor de uitvoering van het plan van aanpak in 2021. Alternatieven Voor de periode 2021-2025 géén uitvoeringsprogramma bij het Duurzaamheidsbeleid 2017-2025 vaststellen. Het is mogelijk om geen uitvoeringsprogramma bij het Duurzaamheidsbeleid 2017-2025 vast te stellen voor de periode 2021-2025. Dit is niet wenselijk, omdat in dat geval de integrale doorkijk van ambities, doelstellingen en acties binnen de verschillende beleidsvelden in het duurzaamheidsbeleid 2017-2025 ontbreekt. De integrale blik van het voorliggende uitvoeringsprogramma maakt een efficiëntere aanpak van de verschillende projecten mogelijk. Risico’s Behalen van ambities en doelstellingen is niet te garanderen. In het Uitvoeringsprogramma zijn vele ambities en doelstellingen binnen de vijf themagebieden opgenomen. Zoals eerder in dit voorstel aangegeven is slechts een kleine 10% van de CO2reductieopgave rechtstreeks te beïnvloeden door gemeentelijk handelen. Het blijft daarom nooit volledig te garanderen dat ambities en doelstellingen volledig worden behaald, omdat er vaak enkel kan worden gestimuleerd. Om tot een maximaal rendement te komen vindt er actieve monitoring plaats op de resultaten van alle acties, via de duurzaamheidsbarometer.

Dit is een dashboard dat op basis van de meest recente gegevens monitort hoe de gemeente Eersel op weg is richting doelstellingen in 2030 en 2050. Wanneer een significante afwijking van ambitie/doelstelling wordt waargenomen kan op basis hiervan de inhoud of prioritering van acties worden gewijzigd in de jaarlijks te verschijnen updates van het Uitvoeringsprogramma. Financieel Van het krediet dat de afgelopen jaren door uw raad beschikbaar werd gesteld voor de uitvoering van het Duurzaamheidsbeleid is een restant van €276.000,- aanwezig. Voorgesteld wordt om hier €223.000,- van in te zetten voor de acties die voortkomen uit het voorliggende Uitvoeringsprogramma in 2021. Voor de vervolgens resterende €53.000,- wordt voorgesteld om deze als extra storting toe te voegen aan de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds. In 2021, 2022, 2023 en 2024 wordt er jaarlijks €250.000,- in de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds gestort. Bij uw besluit hierover d.d. 25 augustus 2020 geeft u aan dat deze bestemmingsreserve aan te wenden is voor onder andere de uitvoering van het plan van aanpak R21.015 3

energiereductie & zon-op-dak en het aanstellen van een zogenoemde aandachtsfunctionaris. Voorgesteld wordt dan ook om €160.000,- vrij te geven uit de bestemmingsreserve voor het beschikbaar stellen van een krediet voor de uitvoering van het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak in 2021, inclusief het aantrekken van de aandachtsfunctionaris. Financiële gevolgen die voortkomen uit het Uitvoeringsprogramma duurzaamheid voor 2022 en verder worden via het proces van voorjaarsnota en begroting voorgelegd aan uw raad. Communicatie/Participatie Na een positief besluit over dit voorstel wordt er gestart met de uitvoering van het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak. Die acties die voortkomen uit dit plan van aanpak kennen in grote mate een campagneachtig karakter. Inwoners en ondernemers worden gestimuleerd om bij te dragen aan de energietransitie door mee te doen met de acties/projecten. Bijpassend bij de integrale benadering van de vijf themagebieden binnen het Uitvoeringsprogramma wordt er een communicatieplan opgesteld, met als doel bewustwording. Dit gaat over interne bewustwording binnen de gemeentelijke organisatie en externe bewustwording van inwoners en ondernemers. Uit dit communicatieplan komen (al dan niet in samenwerking met derden) communicatie-uitingen die via onder andere de kanalen van de gemeente Eersel gedeeld worden.

Planning Na een positief besluit over dit voorstel wordt uitvoering gegeven aan alle in het Uitvoeringsprogramma opgenomen acties die zijn gepland in 2021. Er volgt een jaarlijkse update van het Uitvoeringsprogramma die ter informatie aan uw raad wordt aangeboden. Bijlagen 1. Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025 (21.05252); 2. Plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak 2021-2024 (21.02495); 3. Amendement en moties 25 augustus 2020 (20.17953); 4. Rapportage inwonerspanel t.b.v. plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak (21.01658); 5. Brainport Duurzaam Slim Verbonden (bereikbaarheidsagenda) (16.12787); 6. Beleid grootschalige zonne-energie gemeente Eersel 2020-2030 (20.19243); 7. Kadernota grondstoffen (21.03026); 8. Beleidsplan Groen Loont! 2017-2033 (17.13266); 9. Beleidsplan gemeentelijke bos- en natuurterreinen 2021-2030 (20.13800); 10. Beleid Maatschappelijk Verantwoord Inkopen gemeente Eersel (16.18030); 11. Inkoopbeleid gemeente Eersel (20.19044).

Eersel, 16 maart 2021 Burgemeester en wethouders van Eersel secretaris

burgemeester

de heer ing. H.M.L. Offermans

de heer drs. W.A.C.M. Wouters

R21.015 4

Raadsbesluit R21.015 Onderwerp: Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid 2021-2025 (inclusief plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak)

De raad van de gemeente Eersel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 16 maart 2021; gehoord de beraadslaging in de commissievergadering van 6 april 2021;

besluit:

het Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025 vast te stellen, waarmee in de periode 20212025 uitvoering wordt gegeven in de ambities die zijn vastgesteld in het Duurzaamheidsbeleid 2017-2025, en daarvoor: - €223.000,- van het restant krediet Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid inzetten voor de financiële consequenties van het Uitvoeringsprogramma in 2021; - de overige €53.000,- van het restant krediet Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid als extra storting toevoegen aan de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds; - een krediet groot €160.000,- beschikbaar stellen voor de uitvoering van het plan van aanpak energiereductie & zon-op-dak in 2021 met als dekking de bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds; - de 11e begrotingswijziging 2021 vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 20 april 2021 De raad van de gemeente Eersel de griffier,

de voorzitter,

J.W.G. van Bree

drs. W.A.C.M. Wouters

R21.015 5