Gebiedsconcept Wintermans Eersel [23zi.01504]
Tekst van het document
ŴW
«M
iètlP
mm 'V V?lK {: '^VíVÄWŕU VļKįH^ ? ï vA :'.VI 'ĥlsWřîiŴÄÌŴŬ^Ŵ'^ïflŠii'ŕ MWTO's!ii'i!wW!(i?f;;':.Ta W;''fffihii'-p?\íŴV'í, V/i?'\iŴviŵI v ařsaf. » *ŵÿ s&ä -«w
mm boyVvfoncIs gebiedsontwiķkeling
S&M'İî iÜWŕ
*SK«B9
{Ŵyļį#ŕJ®Ŵ«^ŕiŴM
De visie voor Wintermans
Daar waar je Eersel binnenkomt en waar d en ommeland elkaar rake ontstaat een eigentijdseen ^ hoogwaardige buurt. )
Hier woon je in compacte ' clusters rondom verschillende gemeenschappelijke plekken, verbonden met het biodiv groen én met je buur.
Wintermans Eersel
Gebiedsconcept 25 September 2023
Opdrachtgever:
Opdrachtnemer:
van tuijn stedenbouw landschap onderzoek w
In samenwerking met:
Wá
Royal HaskoningDHV Enhancing Society Together
Niets uit deze publicatie mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden zonder uitdrukkelijke toestemming van de opdrachtgever en uitvoerende partijen en zonder naam- en bronvermelding. Voor gebruikte bronnen is getracht de bron te vermelden en auteursrechten te respecteren. Mocht in dit document iets niet juist zijn vermeld, dan kunt u dat ons laten weten, zodat alsnog de juist bronvermelding kan worden opgenomen. De informatie in dit document is met uiterste zorgvuldigheid samengesteld. Aan de inhoud hiervan kunnen geen rechten worden ontleend. De opdrachtgever en adviseurs wijzen alle aansprakelijkheid door onvolledige of onjuiste gegevens in dit document van de hand.
gemeente
Eersel
Inhoud
1. Inleiding Visie Wintermans Locatie We beseffen dat we het anders moeten gaan doen Geschiedenis van de plek
4. Visie op de opgave
Leeswijzer
Welke stap vooruit maken we? Hoe gaan we écht groen wonen?
Voor je ligt het Gebiedsconcept voor de Wintermans locatie in Eersel. Vanuit de inventarisatie op thema’s en participatie is het bestaande gebiedsconcept hereikt en verrijkt. Dit Gebiedsconcept biedt ruimtelijke kaders voor de ontwikkeling van de kaders. Het stelt ambities en ontwerpprincipes op hoofdlijnen, op basis waarvan het stedenbouwkundig plan en het inrichtingsplan in een volgende fase kan worden uitgewerkt.
Hoe vertalen we het karakter van het dorp door? Kunnen we hier op een sociale manier samen wonen?
2. Ingredienten Vertrekpunt gebiedsconcept Oogst open dag 25 maart 2023 Koersdocument samenvatting
3. Kernwaarden
5. Schetsontwerp Het ruimtelijk raamwerk Voorbeeldverkaveling
Onderdelen
Lessen uit de Kempen Verdiepingsstudie woonclusters
1 Landschappelijk raamwerk 2 Klimaatbestendig en waterrobuust 3 Levendige woonclusters 4 Routing 5 Sociale plekken
Het document is opgedeeld in een aantal katernen. De 4 kernwaarden zetten de basis voor het plan, die zich doorvertaalt in alle vervolg keuzes van grote tot kleine schaal. Het groene hoofdstuk is een ‘intermezzo’: een verdiepingsstudie voor de uitwerking van de woonclusters, voortgebouwd op lessen uit de Kempen. De volledige verdiepingsstudie zit in de bijlage.
6 Ontsluiting & parkeren - 3 scenario's 7 Duurzame speerpunten
Bijlagen 1 Verdieping woonclusters 2 Koersdocument 3 Mobiliteitsplan 4 Participatie 5 Waterberging
4
* Katern 1
INLEIDING
Locatie
t
In de regio
In Eersel
Plangebied
Eersel ligt tegen de Brainport regio van Eindhoven aan, een ideale woonplek voor brainportwerknemers. Veldhoven en de High Tech Campus liggen op ongeveer 10 km afstand van het Wintermans terrein. Ook veel Kempische dorpen zijn op fietsafstand te bereiken. Tegelijkertijd heeft de locatie een gunstige ligging ten opzichte van de grote uitvalswegen in de regio.
Het Wintermans fabrieksterrein bevindt zich bij de entree van Eersel; ook wel de Parel van Kempen genoemd. Eersel is de grootste van de Acht Zaligheden. Kenmerkend voor de locatie is de ligging aan de rand, met zowel het het ommeland als het centrum dicht bij.
Het fabrieksterrein ligt direct aan de Molenweg, waar iedereen Eersel binnenkomt. Ten noordwesten ligt een bedrijven terrein, ten noordoosten een bos. Aan de oostkant een multifunctioneel veld. De zuid en west kant wordt ingeklemd door Eerselse woonwijken.
V
t
1. Inleiding
6
We beseffen dat we het anders m oeten gaa n do en:
Minder infrastructuur, geprivatiseerde ruimte en verharding
BPD heeft het Wintermans fabrieksterrein gekocht om het te transformeren naar een woonbuurt die voorziet in de behoefte van de inwoners van Eersel. Samen met de Gemeente Eersel, sleutelfiguren, omwonenden en het dorp is er gewerkt aan het opstellen van het voorliggende gebiedsconcept.
Vrrrraad eaar wreienrppvrelaktv #EGW Huur #EGW leep #MGW Huur #MGW leep
VI
BPD is ervan otertuigd dat de combinatie van deze twee ambities leidt tot een woonbuurt wa ar me nsen prettig en gezond kunnen samenwonen en een ttaardevolle toevoeging it voor Eersel en haar inwoners.
In de MRE-regio rondom Eindhoven is er een grote vraag naar woningen. De druk op de woningmarkt is groot en de traditionele woningvraag is veranderd. Eersel staat bekend om de grote woningen op grote kavels, maar deze zijn onbetaalbaar geworden voor starters en te mmige gezinnen en niet passend bij de groeiende groep kleinere huishoudens vae alle leeftijden. Met als gevolg dat starters en jongeren naar een betaalbare woning in dv sla d oe zoek gaen en ouderen ‘vast’ zitten in te grote woningen. De ontwikkeling van Wintermans komt tegemoet aan de nieuwe woningbehoefte en vraagt om een herijking van de traditionele wooncultuur.
O
Behoeften inventariseren Betrokkenheid en input van inwoners bij de ontwikkeling van Eersel is essentieel. Door gesprekken met verschillende groepen, zoals sleutelfiguren, buurtverenigingen en een mensen tijdens de grote open dag voor het hele dorp zijn behoeften in beeld gebracht. We beseffen met elkaar dat we dingen anders moeten gaan doen om de huidige woningvra ag te faciliteren en sociale- en klimaatopgaven van nu op te pakken.
1. Woontraditie doorbreken
md
2. Soc iale- en klimaat o pgaven van nu en in de toekomst
ei -et md ei -8t md 81- itt md
t,ee
1t1- idt md
t,ee
1d1- iet md
t,oe i,te
iei- iet md
t,8e
161- 18t md
t,7e
> i8t md
d,se te
de
De conventionele wijk, opgebouwd uit straten en individuele percelen naast elkaar, biedt weinig ruimte voor sociale- en klimaatopgaven waar we nu mee te maken hebben. Een belangrijk uitgangspunt van de ontwikkeling is brede duurzaamheid wat integraal onderdeel is geworden ener de planontwikkeling. Dis houdt in dat er rekening wordt gehouden met minder verharding, omgevingseigen flora en fauna op basis van ecologische waarden, gezond en toekomst bestendig is voor klimaatveranderingen, en een stedenbouwkundige opzet die ontmoetingen tussen bewoners stimuleert.
Het grootste aandeel woningen in Gemeente Eersel is groter dan 180m2
t
V
t
1. Inleiding
8
Geschiedenis van de plek Wintermans sigarenfabriek
De inpakhal
De inkoopafdeling
De compleet afdeling
De bosjesafdeling Grote machine* rolden hm binnengoed In ambladcfon. Zo ontstonden da DoaKftEen boi^e hoeft de lengte var twee b garen
Rond 1880 komt de sigarenindustrie op in de Kempen. In 1904 wordt A. Wintermans fe Zn. opgericht, na 30 jaar begint zoon Harrie Wintermans voor zichzelf in Eersel onder de naam ‘Henri Wintermans’. In de hoogtijdagen werkten er ongeveer 1750 mensen bij de fabriek. Onder de werknemers heerst er een werkmentaliteit van saamhorigheid en een hart voor het bedrijf. Na tientallen jaren succesvolle sigarenindustrie, sluit de sigarenfabriek in 2020.
Ah laatste (tap worden do eigeron voorren von can Intţa, m ki icJm at kaken verdeeld on voorzien van ch Dorcodo
binnengoed leling Hat binnengoed wordt opgodegen In halkin. Do hole fabriek werd goUnoMead op UH voc huge halte
De stripper
De tabakshallen
O De technische dienst O De kantine Q Het laboratoríum Q De expeditie Het kantoor
Z
l
t
ī
Z
van waarde
van waarde voor het dorp
verbinding met ommeland
lege hallen
grote hallen
gesloten terrein
Wintermans op volle toeren
t
v
t
+actuele opgaven
contrast dorps weefsel
contrast dorps weefsel
toen
inspiratie Wmtermans
4
nu tussenfase met tijdelijk gebruik
wonen op de overgang van dorp naar ommeland 1. Inleiding
9
Geschiedenis van de plek Historische ontwikkeling
markering van de dorpsentree
t
V
t
1. Inleiding
10
* Katern 2
INGREDIËNTEN
Vertrekpunt: gebiedsconcept Gebiedsconcept Scandinavian Tobacco Group Eersel, april 2021 Het vertrekpunt is de opdracht van de gemeente om een gebiedsconcept te formuleren voor het terrein. Deze is vastgesteld door de raad. Op basis van dit plan en het participatieprocess is dit gebiedsconcept gevormd.
Raamwerkkaart STC
in Tobacco ! Eersel, tussen , Monseigneur Mortel en de
■Hgdlllllek van het garages, in de ^^net terrein ligt IHt. Deze liggen B^ŗdomsterrein n zuiden van ^HH^HHigt een school met speciaal onderwijs, het doel is om deze te betrekken de visievorming. Het terrein van STG is ongeveer 45396 m2. Het terrein van STG + de garages en bouwmarkt bedraagt ongeveer 53599 m2.
äbk
A
De raamwerkkaart definieert de hoofdstructuur en publieke waarden. De hierin getoonde verkaveling vormt een inspiratie en zal nog onderwerp zijn van nadere studie.
t
V
t
Schaal 1:2000
2. Ingrediënten
12
Oogst participatie
Aftermovie open dag Wintermans 25 maart 2023 Voor de herontwikkeling van Wintermans heeft BPD in samenwerking met de gemeen te Eersel en WSV een participatieplan opge steld. Er zijn drie momenten geweest waar bezoekers welkom waren hun mening te geven. Op 25 maart 2023 was het open huis op de Wintermans-locatie. Er zijn ruim 400 bezoe kers geweest. Alle bezoekers hebben tijdens een vooraf uitgezette route door het com plex, actief gereageerd op vragen als ‘Thuis komen in Eersel betekent voor mij ...’, ‘Dit zou mijn favoriete plek kunnen zijn omdat..’ en ‘Welke voorzieningen zou je hier wel of niet graag willen zien?’ In het ‘dilemmalab’ is een achttal dilemma’s voorgelegd. Klik op de foto om de aftermovie te bekijken. Na de open dag zijn er nog twee inloopbijeenkomsten geweest om de opgehaalde informatie te verifiëren en testen. Voor de volledige oogst van de participatie, zie bijlagen.
t
v
t
2. Ingrediënten
13
Koersdocument: belangrijke waarden, uitdagingen en beleiduitgangspunten Overzicht landschappen JURIDISCH, MILIEU EN BESTEMMINGSPLAN
HISTORIE, ARCHEOLOGIE EN ERFGOED
BODEM, HOOGTE EN WATER
LANDSCHAP, BELEVING EN RECREATIE
POSITIE IN REGIO, MOBILITEIT EN VOORZIENINGEN
WONEN, WELZIJN EN CULTUUR
DUURZAAMHEID
Locatiewaarden
Locatiewaarden
Locatiewaarden
Locatiewaarden
Locatiewaarden
Locatiewaarden
Uitdagingen
^
^
^ ^
Wadi op het Mortelveld Plangebied ligt hoger dan het Mortelveld Op groter schaalniveau
•
^ ^
•
^
is Eersel omringd door 4 beeksystemen, de Gender begint vlak bij de planlocatie: een ecologische verbindingszone
•
Aantrekkelijke locatie voor jong en oud Eersel kent een mismatch tussen de woningvoorraad en de behoeften die spelen Aanwezige voorzieningen in Eersel: 1x in week Kletscafé bij de fitness accomodatie, de Markt en gezondheids centrum Kerkebogten op 1km afstand. Kempische identiteit: "een bescheiden normaal nuchte re bevolking” Eerselse mensen hebben hoevast aan vrienden en familie, een gemeenschap
•
Bestemd met hoge archeolo gische waarde i.v.m. mogelij ke prehistorische objecten
^
Uitdagingen ^
•
N.a.v. hoge archeologische waarde, onderzoek indien dieper dan 1m beneden maaiveld Milieuzonering cat. 3.2 af stand van 30/IOOm Tennisbanen verlichting,
•
afstand van 50m Padelbanen geluidzonering,
•
afstand van 120m JumpXL milieuzonering
^
^
^
afstand van 50m Evenemententerrein: tijdelijk geluidsoverlast (zone 50m), tijdelijk verkeersoverlast, tijdelijke bewoning ker misexploitanten, ongeveer 3 evenementen per jaar Geluidszone langs autowe gen is 200m breed, binnen deze zone worden eisen ge steld aan de geluidsbelasting (nader onderzoek nodig)
^
^
De Nieuwstraat is een oud bebouwingslint, herkenbaar met grote karakteristieke villa's De gegroeide ‘kempische' mentaliteit: samen lokaal op lossingen vinden, innovatief en nuchter De panden van de sigaren fabriek zijn niet behoudens waardig, het zijn functionele hallen voor het productiepro ces zonder historisch gezien waardevolle gebouwelementen Het karakter van de plek werd bepaald door de betrokkenheid en inzet van werknemers
•
Uitdagingen •
•
Er is bodemverontreiniging achtergebleven na de sane ring in 2003, onderzoek loopt Er is sprake van grondwaterverontreiniging I.v.m. de aanwezige verontrei niging kunnen er beperkinen zijn voor: energievoorzie ning, boordiepte beperking, infiltratie van regenwater, kruipruimtes Aandacht voor toekomstige
•
bewoners met mogelijke bezwaren tegen het wonen op verontreinigde grond Ten noorden van STG wor
• ^
Uitdagingen ^
Uitdaging in omgang met hoge archeologische waarde i.v.m. mogelijke prehistori sche objecten, onderzoek indien dieper dan 1m bene den maaiveld
den maatregelen genomen tegen wateroverlast, dit kan invloed hebben
Uitgangspunten beleid ^
^
^
Huidige bestemming is Bedrijf-2, met een maximum bouwhoogte van 9-10 meter Huidige bestemming noord oost hoek is Bedrijf-garagebedrijf, met een maximum bouwhoogte van 7 meter Rekening houden met hindercirkels
^ ^
^
^
V
t
^ ^ ^
Uitdagingen •
Veel sprake van uitheemse
•
soorten Drukke weg vormt barrière
^ ^
Uitgangspunten beleid
•
t
^
Watertrap: vasthouden, ber gen, afvoeren In openbaar gebied regen water ter plekke bergen en infiltreren Op eigen terrein min. 60 mm regenwater bergen en infiltreren, indien sprake van meer, afvoeren naar het gemeentelijk systeem Advies bij nieuwbouw: 30 cm bouwpeilhoogte boven het hoogste staatniveau I.r.t. infiltratie, boordiepte beperking van 15m
Groene dorpsentree, zicht bare plek, aantrekkelijk straatbeeld, visitekaartje van Eersel Herkenbare elementen van landschappelijke oude cul tuurgronden Het buitengebied kenmerkt zich door een mozaïek land schap met kleine percelen bos, akkers en meandere beken Coulissen beleving op het Mortelveld Recreatieve routes voor fiet ser en wandelaar Ecologische verbindingszone in agrarisch landschap ten oosten van het plange bied
voor recreatieve routes Het STG-terrein is een groot verhard stedelijk hitte eiland Het toekomstbestendig maken van het groen, een duurzaam landschap en duurzaam landschapsbeheer
^ ^ •
•
^
Minimaal 200Zo groen bij nieu we gebiedsontwikkeling Een aantrekkelijke, gevari eerde groene omgeving met kleur, geur en beleving Geen toepassing van half-verharding
•
•
^
Uitdagingen •
^
^
^
^
^ Aanvullen inheemse soorten
^
^
Uitgangspunten beleid •
De entree van Eersel Toekomst plannen doortraproute en HOV-lijn Dichtbij voorzieningen Locatie ligt bij overstap plek naar het OV in de regio Goede ontsluiting, dichtbij de snelweg, geschikt voor woon-werk verkeer Goede regionale ontsluiting voor fietsers
^
Grote infrastructuren vormen barriere tussen Eersel en het buitengebied: Molenweg, Provinciale weg en A67 Veel infrastructuur parallel aan voorzijde: Molenweg + breed profiel van de ventweg Nieuwstraat Het knooppunt Molenweg-Nieuwstraat is een uitdaging voor doorstroming van auto's en fietsen Sprake van (tijdelijke) hoge parkeerdruk door evenemen ten en OV parkeerders Bij ontwikkeling aandacht voor de Nieuwstraat, m.b.t. OV parkeerders en een keer punt voor de buurtbus Rekening houden met laadpalen/infrastructuur voor elektrische voertuigen Bij ontwikkeling is aandacht nodig voor het hoger aantal auto's in de wijk en de daarbij nodige ontsluitingswegen
^
Uitdagingen ^
^
^
^ ^ ^
Een bouwontwikkeling die toekomstbestendig is, niet het milieu extra belast en bijdraagt aan de opbouw van een gezonder klimaat Duurzame energie opwekken en gebruiken, door bijvoor beeld zonnepanelen op daken en gevels Klimaatbewustzijn vergroten Auto afhankelijkheid in Eersel is nog groot Duurzame mobiliteit door een mobiliteitstransitie van de auto naar meer OV en fietsen De ambitie is om de transitie naar een circulaire economie in te zetten
Aandacht voor tijdelijke woningbouw (10-15 jaar), ± 20-30 woningen, gestapeld Realiseren van betaalbare woningen en doorstroomwoningen voor starters en ouderen
Uitgangspunten beleid •
• • ^ •
Realiseren van betaalbare (sociale) woningen voor starters en senioren (3007o sociaal, 23 betaalbaar) Huisvesting voor meerdere leeftijdscategoriën Goed organiseren van be heer: beheersvereniging? Woonstichting Zaligheden is voorkeur van de gemeente Ondergrens woninggrootte is 50m2
Uitgangspunten beleid ^ ^ ^
Goede en veilige ontsluiting Geen verkeerskundig over last voor de omgeving In de buurt van de afrit van de A67 zijn plannen voor een mobiliteitshub
2. Ingrediënten
14
Koersdocu ment: kansen voor ontwikkeling Overzicht landschappen JURIDISCH, MILIEU EN BESTEMMINGSPLAN
HISTORIE, ARCHEOLOGIE EN ERFGOED
BODEM, HOOGTE EN WATER
LANDSCHAP, BELEVING EN RECREATIE
POSITIE IN REGIO, MOBILI TEIT EN VOORZIENINGEN
WONEN, WELZIJN EN CULTUUR
DUURZAAMHEID
x OUDEREN
STARTER/ JONGEREN
TOEGANKELIJKERE (NULTREDEN) WONING
SETAALBAARHEID
BETAALBARE KOOP 0-290.000)
SOCIALE HUUR [ GOEDKOPE wŌÑÑĒÑ TOT JĪŌŌŌŌ^
MEER COMFORT, 00INKOR ONDERHOL!D SOOMVE OMOEVING (NIET VEREENZAMEN) KLEINERE TUIN, WEL DICHT SU GROEN
L/EFSTGRONDGEBONDEN, MAAR IN DEZE MARKT OOK APPARTEMENTEN iMŌŌĒÑwŌRTT^K^ĀTOOŕWSsīÑŌl
NIEUWBOUW WONING: WEINIO ONDERHOUD į GEBREKEN
Wanneer in de toekomst de hoekpercelen (garage en Gamma) mogelijk ook trans formeren, zijn de ruimtelijke condities zo dat dit op na tuurlijke wijze geïntegreerd kan worden in het ontwerp
Historische diagonaal terug brengen Hi storis che gelaagdheid biedt een logisch ‘nieuw hoofdstuk' vo or de toekomst: middeleeuwse d iagonaal in het landscha p bij Eersel, de sigarenindustrie en straks een woonlan dschap Refereren naar vroeger d.m.v. straat- en gebouwnamen, of bijvoorbeeld oude foto’s De betrokken ‘uitvinders-mentaliteit' doorverta len naar de nieuwe plannen
Verbinding zoeken met de wadi op het Mortelveld Bij platte daken is e en gro endak een mogelijkheid om water op te va ngen Grond aanvoeren van projec ten elders is mogelij k Mense n bew ust maken van watersysteem: zichtbaar afvoeren, seizoenen beleven
Een waardige entree van het dorp In verblinding met ecologi sche verbi n dlngszone Het landschap diverser en rijker maken Tegengaan van verdrogin g in het l andschap Faciliteren van recreatieve ‘ommeljes1 I wandelroutes naar het buiteng ebied toe Natuur inzetten voor ecosystee mdiensten
o
o
o
o o
o
t
V
t
De locatiewaarden lenen zich goed om ee n mobiliteits plan te maken op basis van STO MP-principe Bij ontwikkeling ook ee n herinrichting van het knoop punt Molenweg-Nieuwstraat Kuilenhurk en Nieuwstraat smaller profie l, p assend brij ni euwe ontwikkeling Brede mobiliteit stimuleren FacNiteren van duurzaam vervoer, wandelen en fietsen, elektrisc h e auto's (laadpalen) en het openbaar vervoer De mobiliteitshub kan een belangrijk punt worden voor de overstap op ov, deelfietsen, deelauto's, etc.
»
o
o o
o
Bijsturen van de aanwezige mismatch tussen de woning voorraad en de behoefte Doorstroom faciliteren door ouderen die groot wonen een beter alternatief te bieden Betaalbare wo ningen voor jongeren Plezierige en groene leef omgeving ontwikkelen met openbare ruimtes waar plaats is voor ontmoetingen, denk aan bankjes of een picknicktafel Stimuleren van het sociaal netwerk
o o
o
o
o
Kleinschalige energieopwekking Zonnepanelen op de daken, let op een gunstige positio nering van daken en bomen voor de zonnepanelen Verharding beperken door een minimaal percentage voor te schrijven (verhardingstaks) waarvan openbaar gebied en prive-tuinen moe ten groen zijn Inzetten op biodiversiteit, bijenhotel, hoge grassen, veel beschutting voor dieren en insecten. Benutten van aanwezige Trafo op het terrein
2. Ingrediënten
15
* Katern 3
KERNWAARDEN
16
Kernwaarden
De 4 kernwaarden zijn ontstaan vanuit de ingrediënten die verzameld zijn: van gesprekken met Eerselnaren tot analyses van de locatie. Deze 4 waarden vormen de basis van de planontwikkeling en zijn voelbaar door alle schalen heen.
1 Steeds beter De sigarenindustrie stoelde op een traditie van techniek en vernuft. Jaar in jaar uit wil je het steeds weer beter en slimmer doen. Een nieuwe wijk vraagt uitgekiende oplossingen voor duurzaamheid, water en energie. Door slim ontwerpen kan je in een groene omgeving veel woningen maken, zodat veel mensen op een gezonde manier in Eersel kunnen blijven wonen.
3 Ondernemend dorp In Eersel ben je graag actief betrokken bij het dorp en met elkaar. Het is fijn om op elkaar terug te kunnen vallen. Familie, vrienden en buurtgenoten voelen zich hier welkom. De sfeer is gemoedelijk, gastvrij en familiair: alsof je ‘achterom' een bakje koffie komt doen. Mensen zien naar elkaar om; zorg en aandacht voor ouderen betekenen dat je hier heel lang kunt blijven wonen. Het verenigingsleven speelt een belangrijke rol.
t
V
t
2 In ‘t groen Vanuit Eersel ben je zo in het Kempische landschap. Maar de nieuwe wijk haalt de natuur ook naar binnen. De harde dorpsgrens wordt verzacht naar een schakel tussen Eersel en de omgeving. Je woont er in een groen en natuurlijk landschap. Buiten spelen en ontmoeten gaat er als vanzelf. De natuur doet de mensen goed, maar de mens is er ook goed voor de natuur. Het ontwerp zorgt voor een goede ecologische balans, die uitnodigt daar goed voor te zorgen.
4 Verbonden Op deze plek weet je je met elkaar te verbinden. Mensen treffen elkaar makkelijk buiten, ontmoetingsplaatsen staan centraal. De verschillende delen en bewoners van de nieuwe wijk staan in verbinding met elkaar èn met de omgeving. Je bent van hieruit hier snel in de natuur, maar het voelt door het vele groen ook alsof je al buiten bent.
3. Kernwaarden
17
4 Kernwaarden verbeeld
MET DE OMGEVING
SAMEN NUCHTERE UITVINDERSMENTALITEIT IN HET LANDSCHAP
DOORDACHT SLIMMIGHEID
ACTIEF
ONDERNEMEND DORP
ENTREE EERSEL
GEZOND BUITENLEVEN
IN BALANS
BETROKKEN LANDSCHAPPELIJK
18
* Katern 4
VISIE OP DE OPGAVE
19
Visie op de opgave Vanuit de vier kernwaarden
t
V
t
1
2
Welke stap vooruit maken we?
Hoe gaan we écht groen wonen?
Kernwaarde: Steeds beter
Kernwaarde: In ‘t groen
3
4
Hoe vertalen we het karakter van het dorp door?
Hoe kunnen we hier op een sociale manier samen wonen?
Kernwaarde: Ondernemend dorp
Kernwaarde: Verbonden
4. Visie op de opgave
20
Welke stap vooruit maken we? NUCHTERE UITVINDERSMENTALITEIT
STEEDS BETER DOORDACHT SLIMMIGHEID
We zetten een stap vooruit door op zoek te gaan naar een vernieuwde kijk op de conventionele wijk. Wintermans Eersel biedt oplossingen voor de hedendaagse klimaat- en sociale uitdagingen. Waar de con ventionele woonwijk veelal bestaat uit individuele kavels, eenheid in hoogte, grote footprints en geprivatiseerd groen, gaan we hier voor compacte, betaalbare woonclusters met variatie in hoogte in een gemeenschappelijk biodivers landschap. Zo nemen we ook geen voor beeld aan de conventionele auto-georiënteerde wijk met uitgebrei de infrastructuur en veel verharding. Een klimaatadaptieve buurt is toekomstbestendig en biedt een gezonde omgeving voor de wandelaar en fietser. Dit vraagt om slimme mobiliteit door middel van een lagere parkeernorm en autodeelconcepten.
Van individuele kavels, eenheid in hoogte, grote footprints en geprivatiseerd groen ...
biodivers landschap
Van een auto-geörienteerde wijk met uitgebreide infrastructuur en veel verharding ...
t
V
t
... naar compacte, betaalbare en sociale woonclusters met variatie in hoogte in een gemeenschappelijk,
... naar een vriendelijke omgeving voor langzaam verkeer met slimme mobiliteit: lagere parkeernorm, autodeelconcepten, grijs en groen in balans
4. Visie op de opgave
21
Hoe gaan we écht groen wonen? GEZOND BUITENLEVEN
Locatie ligt op de dorpsrand tussen dorp en buitengebied
DORPSRAND
Wintermans
IN ‘T GROEN
\
IN BALANS
DORP
LANDSCHAP
I
I
MARKT
LANDSCHAPPELIJK
Ie auto's dwars et landschap?'
Écht groen wonen begint bij het perspectief hoe je het bekijkt. Steekt de voetganger de weg over, of rijden auto’s dwars door het landschap? Zijn resterende plekken kijkgroen, of vormt het landschap de basis? Wintermans Eersel zet het landschap en de langzame gebruiker (voet gangers en fietsers) voorop. Het groen is geen rest-ruimte, maar een gebiedsbreed landschap wat in verbinding staat en waarin gewoond wordt. De plek heeft een schakelpositie die verleidelijke en aantrek kelijke routes voor voetgangers en fietsers verbindt tussen dorp en ommeland.
Wintermans;
schakel t
v
t
4. Visie op de opgave
22
įį?jXu\'r' 'ïh A**.. '
W'ii'm
i
Hoe vertalen we het karakter van het dorp door? ACTIEF
4
İ
ONDERNEMEND DORP
ENTREE EERSEL
BETROKKEN
M wooncluster: introductie van Eersels karakter is niet primair uit te drukken in tastbare aspecten, maar met name in de ondernemende geest en mentaliteit van mensen: een gemoedelijke en familiaire sfeer door informeel contact tussen bewoners en de bereidheid om elkaar een handje helpen. Wintermans Eersel is als totaal een buurt voor ongeveer 300 huishou dens. Door het introduceren van kleinere clusters woningen ontstaat een kleinschaligere setting waarin het gemakkelijker is om je buren bij naam te kennen, activiteiten te organiseren en elkaar tegen te komen. Er ontstaat een schaal die ontmoeting, activiteiten en betrokkenheid eerder kan laten ontstaan. Waarbij woonclusters nog steeds een gezon de balans bieden tussen individualiteit en privacy en interactie met de omgeving. Het gaat juist over het creëren van ruimte voor spontane ontmoetingen en activiteiten.
t
V
t
4. Visie op de opgave
24
Hoe kunnen we hier op een sociale manier samen wonen? MET DE OMGEVING
VERBONDEN
SAMEN
IN HET LANDSCHAP
De sociale en landschappelijke kwaliteit van Eersel koesteren we! Gemeenschappen zorgen er namelijk voor dat mensen ‘erbij horen’. Ze hebben de kracht om mensen uit isolement te halen, en dus eenzaam heid te voorkomen. En de bereikbaarheid van het landschap vanuit het dorp wordt erg gewaardeerd door de Eerselnaar. Wintermans verbindt op allerlei niveaus: fysieke verbindingen door fijne routes te maken tussen woonclusters en vanuit de buurt naar de omgeving, strategische positionering van entrees en voordeuren zodat er een gezamenlijk ‘thuiskomst’ moment is om je buren spontaan tegen te komen. Maar ook diversiteit van woonclusters die aanspreken op leefstijl; zo maken mensen een bewuste keuze om ergens te willen wo nen en vinden mensen sneller aansluiting bij elkaar.
Van een anonieme individuele opzet ...
ongedwongen ontmoet
en woonproduct ...
t
V
t
... naar een buurt waar je elkaar spontaan en
... naar woonclusters op basis van leefstijl: bewuste keuze hier te wonen
4. Visie op de opgave
25
* Verdiepingsstudie Woonclusters
LESSEN UIT DE KEMPEN
Lessen uit de Kempen “Van oudsher was gemeente Eersel al de woonlocatie van veel medewerkers van regionale bedrijven; de gemeente Eersel wil op weg naar 2030 mensen blijven aantrekken door het versterken van dat Kempische beeld van rust, ruimte, sociaal vitale kernen, recreatiemogelijkheden, cultuurhistorische kernen en Kempisch coulissenlandschap.” - Toekomstvisie 2030, “Kempisch wonen in een wereldregio”
Coulissenlandschap een halfopen landschap. een lapjesdeken van kleine onregelmatige percelen die worden afgeschermd door heggen, houtwallen of muurtjes
v
N.
\ 0 \ 9, ' A
\N ^® '
o \ O'
DORP
t
V
t
Verdiepingsstudie
29
Lessen uit de Kempen Welke type overgangen zijn er tussen dorp en land?
4
t
DE PLAATSE
HET LINT
DE DORPSRAND
De Plaatse is een driehoekige gemeenschappelijke ruimte (punt) met daaromheen een aantal woningen Z boerderijen geclusterd. Van oudsher was dit het hart van een gehucht, een driehoekig grasvlak met bomen. De Plaatse is groen en de woningen liggen direct aan het landschap.
Het lint is een route (lijn) waarlangs woningen gebouwd zijn. De woningen zijn dicht tegen elkaar geschakeld aan het lint en vormen een muur. Op het lint is het landschap niet ervaarbaar. Maar iedere woning staat met haar rug aan het landschap.
Wanneer dorpen en steden groeien vormen bebouwde gebieden (vlak) een wijk. De wijken worden planmatig gebouwd en vormen zo vaak een harde grens aan het landschap.
V
t
Verdiepingsstudie
30
Lessen uit de Kempen Welke elementen uit de omgeving kunnen we meenemen in het gebiedsconcept?
DE PLAATSE
HET LINT
dicht.ebouw ebouwd istorisch lint
DE DORPSRAND
ve
fan Groene plaats oningen cë jDeņmeein çouļssenlandschap
t
v
t
Verdiepingsstudie
31
Filosofie woonclusters Hoe de lessen uit de Kempen doorvertaald kunnen worden in de woonclusters van het nieuwe Wintermans
1
Eerselse mix voor alle generaties ^ ^ ^
Diverse woontypologiën Diverse doelgroepen Een gemeenschappelijke (gedeelde) functie
Gemeenschappelijke plaatse 2 ^ ^ ^ ^ ^
Geclusterd wonen Geen gesloten cluster, af en toe komt het landschap even binnen (fysiek of zicht op landschap) Een open, publieke en doorwaadbare plek Groene gemeenschapelijke plek met verblijfskwaliteit De auto minder dominant, beperkte toegang, voorziet in rustige plaats
Sobere en functionele
6 kempische uitstraling •
Sobere, functionele architectuur
^
(zoals de langgevelboerderij) Gebruik van traditionele, lokale materiaalsoorten
Het landschap altijd dichtbij 3 ^
^ ^ ^
Het dorpse weefsel doet mee in het afwisselende coulissenlandschap, een zachte overgang door het verweven van land en dorp Compact cluster omringd door het grotere landschap Iedere woning staat in visuele en goede fysieke verbinding met het landschap Grote achtertuin: het landschap is je achtertuin
5 Samen maak je de plaats De gemeenschappelijke ruimte als een actieve levendige plek Samen wonen aan een door iedereen gedragen plek Met de ene zijde wonen aan een levendige plek, de andere zijde aan het rustige groene landschap Actieve ruimtes in het huis grenzen aan de plaatse voor verbinding tussen binnen en buiten
t
v
t
Achterom thuiskomen 4 Informele routes verbinden plaatsen, het dorp en het landschap Het dorps weefsel is doorwaadbaar voor de voetganger en verbonden met omliggende woonwijken Zachte overgang van woning (privé) - buitenruimte - collectieve plek - landschap
Verdiepingsstudie
32
* Katern 5
SCHETS ONTWERP Onderdelen 1
Landschappelijk raamwerk
2 3 4 5
Klimaatbestendig en waterrobuust Levendige woonclusters Routing Sociale plekken
6 7
Ontsluiting & parkeren Duurzame speerpunten
Uit participatie: groene entree van Eersel
Schetsontwerp voor Wintermans Eersel
De alzijdige appartementen gebouwen zijn de hoogste in het plan: 5 bouwlagen
geborgen hoven
Cluster rondom gezamenlijke plaatse
geborgen hoven
geborgen hoven
Uit participatie: hoogtes en schaal passend bij het dorpse karakter van Eersel
vrije veranda's
buurtstraten
buurtstraten
Wonen in verbinding met het groen
centrale groenstructuur met toegankelijk pad voor fietsers en voetgangers
Grenzen
Raamwerkkaart
plangrens Routing straten
"
b
7 principes
1 Jé ss routenetwerk toegang erven
1 2
Landschappelijke raamwerk voor een groene woonbuurt Opgebouwd uit: bos, veld en dorp
paden
Groene entree van Eersel
fietsstraat
Vegetatie
Een goede basis voor een klimaatbestendige en waterrobuuste buurt
p doorlopende groenstructuur bomenrijen boomgaarden 8t kruidenvegetatie
3
Levendige woongemeenschappen met gezamenlijke plaatse
4
Een gezonde omgeving met fijne en verleidelijke routes voor langzaam verkeer
5
Plekken voor spontane ontmoetingen
Praktisch ontsluitingsprincipe 6 voor de auto van inprikkers en
. ,:G wadi's
Aansluiting bij het bestaande dorp
bundelen van parkeren
7
Duurzame speerpunten voor een bestendige wijk
Schaal 1:2000
Grenzen
Raamwerkkaart met voorbeeldverkaveling
plangrens Routing straten k ^ | routenetwerk toegang erven paden fietsstraat
Vegetatie - doorlopende groenstructuur bomenrijen boomgaarden 8í kruidenvegetatie wadi's Bebouwing nieuw (dakaanzicht) bestaand
*De hier getoonde verkaveling is een voorbeeld van de invulling van het stedenbouwkundige schetsontwerp. In de volgende fases wordt het ontwerp steeds gedetailleerder uitgewerkt. Hoewel het ontwerp op hoofdlijnen bepaald is kunnen er wijzigingen ontstaan op onderdelen.
( 0 Schaal 1:2000
1 Landschappelijk raamwerk Overzicht structuren © Schaal 1:2000
Bos, veld en dorp De landschappelijke structuur van Eersel Wintermans is geïnspireerd op de bouwstenen waaruit het landschap van Eersel is opgebouwd, zijnde: bos, veld en dorp
verbinding tussen dorp en ommeland
Groene entree van Eersel
We willen de kans grijpen om met het plangebied het dorp met het ommeland te verbinden. Dit ommeland is een mozaïeklandschap, samengesteld uit velden, lanen, paden en bosjes. Door deze structuren vanuit het landschap door te zetten in het plangebied herstellen we de verbinding van het dorp met de omgeving.
concept landschappelijk raamwerk
Dit ondersteunt recreatieve verbindingen naar buiten en de migratie van flora en fauna. Het levert daarmee een grote bijdrage aan de biodiversiteit.
Doorlopende groenstructuur
Doorlopende groenstructuur
Velden
Dorp
t
V
t
5. Schetsontwerp
37
1 Landschappelijk raamwerk Doorlopende groenstructuur
struweel langs boskamers Centrale bosroute De doorlopende groenstructuur loopt als een diagonaal door het plangebied en verbindt het dorp met het noordelijk gelegen landschap.
Deze verbinding wordt flink beplant met heesters en bomen en faciliteert de migratie van flora, fauna en biedt recreatieve verbindingen. Het biedt schaduw waar nodig. De wateropgave wordt opgelost door in dit gebied grote doorlopende, beplante wadi's te creëren.
sra*»
groenstructuur met nad tussen wonen
Bouwstenen groenstructuur ^
^ •
^
t
bomen (inheemse en/of gebiedseigen soorten als zomereik, lindes en robinia) boskamers met wonen schaduwplekken en onderbegroeiing met schaduwplanten (vinger hoedskruid, bosbes, bosminnende soorten) rand naar de woonclusters ‘veld' en ‘dorp' wordt beplant met stru weel van gemengde soorten zoals hazelaar, krentenboom, kornoelje en liguster
V
t
5. Schetsontwerp
38
1 Landschappelijk raamwerk Veld
Akkers en velden De veldenstructuur loopt ten noorden van het plangebied en kruist de doorlopende groenstructuur. De akkers bieden ruimte voor wilde grassen en gradiënten naar wilde (hagen en) heesters en boomgaardjes voor gezamenlijk gebruik. Deze structuur faciliteert flora en fauna zoals wilde bloemen, vlinders, insecten, vogels en kleine zoogdieren.
Bouwstenen veldstructuur ^ ^ ^ ^
^
•
openheid wilde grassen en bloemen halfverharde en informele paden (wilde) hagen, inheems en/of gebiedspecifiek zoals meidoorn, hazelaar, veldaak, kardinaalsmuts, doornloze braam en rozen rand naar de doorlopende groen structuur wordt beplant met stru weel van gemengde soorten zoals hazelaar, Amelanchier, kornoelje en liguster bomenlanen kunnen mede bestaan uit noten- en fruitbomen waardoor plukroutes ontstaan
Molenweg
openingen in het dek met bomen tussen parkeerplaatsen
t
V
t
5. Schetsontwerp
39
1 Landschappelijk raamwerk Dorp
doorkijk dorp/veld/groenstructuur
Dorps wonen Gehecht aan het bestaande dorp komen twee bouwclusters die de dorpsstructuur oppakken, bestaande uit bomenlanen, bermen, hagen, tuinen en plaatses. In de dorppstructuur worden flora en fauna vooral ondersteund door gemengde hagen en extensief gemaaide plaatses. Ook de overgangen van de woongebieden naar de doorlopende groenstructuur en de velden dragen bij aan biodiversiteit.
parkeren tussen bomen
Bouwstenen veldstructuur ^ ^ ^ ^
klimaatrobuuste bomenlanen (ge mengde soorten) bermen met half hoog gras en wil de bloemen dorpsstraten met gebakken mate riaal tuinen worden omzoomd door ha gen die geschoren kunnen worden aan de tuinzijde en aan de buitenzij de wilder mogen zijn.
doorsnede ‘Dorp' Schaal 1:500
lyVļVHuw
Ō o
> ‘O O)
t
V
t
5. Schetsontwerp
40
2 Klimaatbestendig en waterrobuust Landschappelijk raamwerk
Totale plangebied = 45.394 m2 Groen = 22.977m2 Bebouwing/verharding = 22.417m2 Vanuit het deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie ligt er de opdracht om in 2050 heel Nederland waterrobuust en klimaatbestendig ingericht te hebben. Daarom zijn thema’s als wateroverlast, watertekort en hittestress integraal meegenomen in de ontwerpstrategie voor Wintermans Eersel.
Afwatering Het plangebied heeft goed doorlaatbare grond en ligt relatief hoog. Daarmee is het risico op overlast bij piekbuien en door hoge grond- en oppervlaktewaterstanden beperkt. Droogte is echter wel een aandachtspunt en dat pleit ervoor om hemelwater zo veel mogelijk vast te houden. Het plan kent een systeem van waterhuishoudkundige middelen om regenwater op te vangen, te vertragen en te infiltreren. In de planvorming wordt uitgegaan van een piekbui van 60 mm in een uur. Uitgangspunt is zo min mogelijk verharding - waar mogelijk waterdoorlatend - en zo veel mogelijk groen. Het versneld afstromen naar watergangen wordt vervolgens tegengegaan door de aanleg van watervertragende groenstroken binnen de woonclusters ‘veld’, ‘bos’ en ‘dorp’. Pas bij zware regenval zal gebruik worden gemaakt van een overloop richting de wadi’s die binnen de doorlopende groenstructuur liggen. De berekening voor het maximaal te bergen water bij een 1=100 oftewel 60mm bui komt uit op 1.025 m3 water. Alleen al de wadi’s binnen het plangebied hebben een capaciteit van ca. 1.045 m3. Dit is nog exclusief de watervertragende groenstroken, waardoor de netto bergingscapaciteit nog hoger ligt.
t
V
t
De waterpeilstijging in de wadi’s zal rond de 30 cm bedragen. Water in de wadi’s kan direct of vertraagd infiltreren middels een semi-permeabele wadibodem. Wanneer van de maximale berging gebruik wordt gemaakt mag door middel van een slokop constructie het overschot geloost worden op oppervlaktewater.
50,607o groen
49,4 07o verharding*
In de berekening gaan we uit van maximaal 60mm waterberging, in lijn met het advies in het VGRP van de Gemeente. In de bijlage zit een paragraaf voor het Bestemmingsplan (conceptversie). *binnen categorie verharding zit onderscheid tussen groene daken, halfverharding, volledige verharding of gebouwen met kap. Voor exacte berekening zie bijlage.
Hitte Door zo min mogelijk verharding en zo veel mogelijk groen toe te passen wordt de kans op hittestress verkleind. De bomen, bosstroken, (beplantte) wadi’s en watervertragende groenstroken dragen bij aan het bieden van koelte door verdamping. Daar waar mogelijk kunnen groene daken worden toegepast om dit verkoelende effct nog verder te versterken.
[--T-r'-i beplantte wadi met hoogteverschillen L—LlJ (30cm berging) 7 Afwatering en berging 1 in woonclusters d.m.v. watervertragende oplossingen: greppel, waterzak onder de vranda’s, parkeerplaatsen verdiepte ligging (exacte oplossing n.t.b.) —^ afwateringsrichting wadi’s afwatering clusters richting wadi’s
wadi ă bomen/schaduw
watervertragende groenstrook
*Exacte positie en uitwerking volgt in nader te ontwerpen inrichtingsplan
waterdoorlatende verharding
wadi en spel
5. Schetsontwerp
41
ļjïf
Ţ* i řF T'\ļ Fļį/ ‘ľ SwJĘ : ï-į ^^fcįP*S4íï *l ĩŕ " ±Liľv ;'jíl yx 'tW'yvśAj t errO p-1 ' ^rafeaci»-í®ţ0K?\\ .í* . \ -A ^y*” v \ «uT t'..\». vŬŵďrt Ti ' í|1 ^r ‘İİ f\Ą ży" ‘-y\Ä«a TS^Ä ^ iľ l-jfį | Jİ NIļ Vf \J1 \ 1 ţfe»«GrìlĩíŵS^t -.^Jţ&íí,í-:v3ft*í -.AéiļîiwFí^üš. 'sjHani,f- íjy^.i"*į." ‘ ä* vïiírJïtii?: ţļ 3-" ^ 1 i/ - 1 n
jįr '1{!
vtlWi
M 'fļti 1
mr lx L‘‘"1 t-fiJiT ļs í1 \,u
De wadi’s berging niet alleen regenwater, het zijn ook de plekken in de buurt waar kinderen buiten kunnen spelen
EįÄr*
PJtìÍ^THİ įV .';ÌW r»*(ûí ’ v v Tip ^ B t. 1 B V
r
~ ~~~'— ľ
J
3 Levendige woonclusters Organisatie O Schaal 1:2000
Raamwerk vormt compacte woonclusters met gemeenschappelijke plaatse Binnen de woonbuurt van 300 woningen introduceren we een subschaal, waar buren elkaar bij naam kunnen kennen. Deze huishoudens delen een gemeenschappelijke plaatse met elkaar.
Woonclusters met gemeenschappelijke plek Groen altijd dichtbij
Groen altijd dichtbij De woningen zijn in een opstelling geplaatst waarbij het groen altijd dichtbij is. Afhankelijk van de positie in het raamwerk ontstaan er verschillende woonsferen: in de velden, tussen de bomen, of in de dorpsstraten.
3 bebouwingstypen De buurtstraten sluiten goed aan op de typologie en hoogte van wat Eersel al kent; De geborgen hoven vormen compactere clusters met een hogere dichtheid: de opzet in een hof biedt naast een sociale plek ook geborgenheid tegen de drukke Molenweg; De vrije veranda’s staan met hun voeten in het groen, te gast tussen de bomen.
t
V
t
Geborgen hoven
c*
2
^ ^ bebouwing veld ^ ^ bebouwing bos
Verschillende woonsferen afhankelijk van ligging en bebouwingstypen
Vrije veranda’s \
* V5í Buurtstraten
^ bebouwing dorp a
collectieve plaatse geborgen hoven
r\
collectieve plaatse vrije veranda’s collectieve plaatse buurtstraten
5. Schetsontwerp
43
Door variatie in hoogtes, setbacks, dakopbouw en gevelmateriaal ontstaat een fijne kleinschalige woonomgeving rondom een gezamenlijke binnenplaatse
T; c Ts ^ Tl
V
Dorp: Buurtstraten Woonclusters Beeldkwaliteit* Herkenbare dorpse uitstraling I baksteen architectuur/ 2 lagen ± kap 7 grondgebonden typen 7 overwegend groene tuinen 7 hagen als verbindend element
t
De buurtstraten sluiten aan op het dorp. De richting van de straten opent zich naar het landschap
De gemeenschappelijke plaatse in de vorm van een straat: hier kom je samen thuis en kun je buurtactiviteiten organiseren.
Grotere typen grondgebonden woningen met privé tuinen
Herkenbare dorpse uitstraling van grondgebonden woningtypen van 2 lagen met kap en overwegend groene voortuinen met hagen.
Overwegend groene voortuin vormt de overgang tussen woning en straat
Configuratie
Gemeenschappelijke plaatse
Typologieën
Architectonisch principe
Overgangen privé-openbaar
V
t
5. Schetsontwerp
45
Velden: Geborgen hoven Woonclusters Beeldkwaliteit* samengestelde volumes I Kempische schaalgrootte dmv dakopbouw, setbacks, hoogteverschillen I lichtheid in architectuur en zacht kleurgebruik
* Beeld kwaliteit wordt verder uitgewerkt in het VOSP en Beeldkwaliteitsplan
lichtheid in architectuur (verjonging in balkons/kolommen)
t
Samengestelde en geschakelde gebouwen richting Molenweg, gecombineerd met alzijdige solitaire gebouwen naar het landschap
Positionering van de woningen rondom een mandelige plaatse, het geborgen groene hof binnenin
Combinatie van verschillende getapelde woningtypen: kleine tot grote appartementen en beneden-boven woningen.
Compact cluster van verschillende getapelde woningtypen, waarbij variatie in gevel, hoogtes, materiaal, dakvormen voor een speelse kleinschalige uitstraling zorgt
Configuratie
Gemeenschappelijke plaatse
Typologieën
Architectonisch principe
V
t
Woningen op hoogte hebben visuele verbinding met het geborgen binnenhof. Ontsluitingen spelen een rol in buitenruimte; zoals een brede galerij. Woningen aan het hof en het dek hebben een eigen overgangszone van min. 3m
Overgangen privé-openbaar
5. Schetsontwerp
46
Velden: Entree van Eersel Geborgen hoven en Nieuwstraat
De geborgen hoven en de Nieuwstraat hebben liggen op een zichtlocatie als je het dorp binnenkomt. De entree van Eersel wordt gevormd door het groene profiel van de Nieuwstraat in combinatie met de speelse bebouwingsranden van de geborgen hoven. Met de nieuwbouw creëren we een interessante gevel, die speels is opgebouwd. Door het toepassen van hoogteverschillen van 2, 3 en 4 bouwlagen, verspringingen in de rooilijn, te werken met setbacks, balkons en te variëren in dakopbouw.
open hoek voor bonnen Kempische bouwstenen
2, 3 en 4 bouwlagen
Bomen op strategische plekken
Samengestelde gevel vertaald naar een speelse gevelopbouw, waarbij zowel verticale als horizontale subschaal gecreëerd wordt.
In het nieuwe profiel van de Nieuwstraat is ruimte voor speelse positionering van bomen. Doordat de bebouwing niet in 1 rooilijn staat, maar verspringt ontstaat op plekken meer ruimte voor groen. Ook de open hoeken dragen hieraan bij.
*Beeldkwaliteit wordt verder uitgewerkt in het VOSP
t
v
t
5. Schetsontwerp
47
Bos: Vrije veranda’s Woonclusters Beeldkwaliteit* Licht I hut in het groen I hout gevelmateriaal I kap als verbindend principe I veranda in architectuur mee ontworpen
kap als verbindend element
*Beeldkwaliteit wordt verder uitgewerkt in het VOSP en Beeldkwaliteitsplan
compacte buitenruimtes meeontworpen
t
Speelse en landschappelijke opzet staat in de doorlopende groenstructuur
Positionering van woningen vormt een compacte mandelige plek van thuiskomst binnenin
Grondgebonden typen 1 en 2 lagen + kap
‘Lichtheid’ in uitstraling. Woningen zweven boven het groen. De veranda is geïntegreerd in de architectuur, natuurlijke uitstraling met veel hout, en de kap als verbindend element
Groen loopt tot tegen het gebouw aan. De overgang tussen het compacte terras en de groenzone is zacht vormgegeven
Configuratie
Gemeenschappelijke plaatse
Typologieën
Architectonisch principe
Overgangen privé-openbaar
V
t
5. Schetsontwerp
48
4 Routing Gezonde omgeving in verbinding
ireNbCBieo
Schaal 1:2000
Fijne en verleidelijke routes voor langzaam verkeer Hier woon en leef je straks in een gezonde omgeving. We zetten in op fijne en verleidelijke routes voor langzaam verkeer en maken ruimte voor klimaatopgaven, zonder te veel beperkingen van bereikbaarheid met de auto. Wintermans Eersel is gelegen op loop- en fietsafstand van het centrum van Eersel en heeft een busstation aan de noordzijde: HOV-lijn in ontwikkeling. Daarbij ligt het op een schakelpositie waar in de toekomst geïnvesteerd wordt in snelle fietsverbindingen tussen woon- en werkgebied.
WljfcEH
Doorlopende padenstructuren voor langzaam verkeer
STOMP-Principe Met het mobiliteitsprincipe STOMP kunnen we een gezonde leefomgeving nastreven en bieden we alternatieven op de auto. Dit betekent dat het plan ontworpen is vanuit stappen, naar trappen, naar OV, naar deelmobiliteit en auto als laatste.
X (ÿÍD
fietsenbergingen inpandig *exacte positie ntb
Stappen Groene autoluwe buurt met een fijnmazig netwerk voor de voetganger. Doorgaand autoverkeer is niet mogelijk binnen het plangebied. De groene omgeving stimuleert om te wandelen. Ook positief voor de omliggende buurten om een wandelrondje te maken en elkaar tegen te komen. Trappen Met de ambities van de regio om de fietsverbindingen tussen woon- en werklocaties te verbeteren, kan de fiets voor toekomstige bewoners van Wintermans een goed alternatief zijn voor de auto. Daarbij worden in de uitwerking goede voorzieningen gemaakt voor fietsparkeren in de woonclusters. Openbaar vervoer Het busstation ligt aan de Molenweg, ten noorden van de buurt op loopafstand. Met in de HOV-lijn in de toekomst wordt de verbinding met o.a. Eindhoven erg aantrekkelijk. MaaS/Deelmobiliteit Kansen voor deelauto's worden verkent. Dit kan voorkomen dat bewoners een auto aanschaffen of een 2e auto aanschaffen.
« « «-
gedeeld met autoverkeer hoofdrouting \ #
------
paden naar woongebieden
------
olifantenpaadjes doorgaande fietsroute
Centrale plekken voor de hele buurt en omgeving
fietsenberging Privé auto We gaan uit van een realistisch en flexibel autoparkeeraanbod met werkelijk autobezit als vertrekpunt. We denken in scenario's, zie volgende pagina voor volledige toelichting en vergelijking. Het verschil in ruimtebeslag is een voetbalveld parkeerplaatsen en wordt ingezet voor extra groen en daarmee de haalbaarheid van een gezonde en groene leefomgeving.
(2)
speelplaatsen
smalle doorsteekjes verbinden onderlinge woonclusters > kortere afstanden
collectieve ruimte OV-halte STOMP-principe O
V
5. Schetsontwerp
49
4 Routing Gezonde omgeving in verbinding met stappen en trappen op nummer 1
aim irr«ìir?iü
verblijfsplekken in de openbare ruimte
....Ílífl.
HIV
thuiskomen met de fiets wordt gestimuleerd' 1 berging op maaiveld met daglicht wilderige doorlopende groenstructuur
t
V
t
5. Schetsontwerp
50
5 Sociale plekken Gezonde omgeving in verbinding Schaal 1:2000
Doorlopende groenstructuur als openbare centrale route De doorgaande route door het groen is openbaar toegankelijk voor iedereen. De route biedt plekken voor de hele buurt: spelelementen zijn gecombineerd met wadi's
Thuiskomen via gemeenschappelijke plaatse Ieder cluster deelt een gezamenlijke plaatse met elkaar. Hier geldt mandelig eigenaarschap, waardoor bewoners meer invloed en verantwoordelijkheid kunnen hebben over hun direct omgeving. Denk aan mogelijkheid om activiteiten te organiseren of het samen te onderhouden.
Geen harde grenzen maar zachte overgangen De buurt is toegankelijk, ook de mandelige terreinen. Overgangen tussen privé, semi-privé en openbare plekken worden zacht vormgegeven, zonder hoge erfafscheidingen of hekwerken.
openbaar gebied mandelig terrein: gezamenlijk eigendom per cluster privé terrein *conceptweergave van principe mandelig terrein per cluster in VOSP exacte grens i.s.m. Gemeente bepalen.
t
V
t
5. Schetsontwerp
51
6 Ontsluiting & parkeren Parkeerbehoefte
Bijgestelde gemeentelijke parkeernorm Op basis van de STOMP-principes gaan we uit van de bijgestelde lagere parkeernorm. Hierbij passen we de volgende uitgangspunten toe: - Vanuit de doelgroep bekijken we welk woningtype in basis één of twee parkeerplaatsen bij de woningen toegewezen/verkocht krijgt. Zo is dit bijvoorbeeld voor de appartementen met de halfverdiepte parkeergarage een signaal dat 1 auto per woning hier de norm is. - De parkeerplaatsen worden samen uitgegeven in een vereeniging van beheer en lidmaatschap is verplicht. - Bij de appartementen komt een inpandige gezamenlijke fietsenberging voor twee fietsplekken.
STOMP-Principe Met het mobiliteitsprincipe STOMP kunnen we een gezonde leefomgeving nastreven en bieden we alternatieven op de auto. Dit betekent dat het plan ontworpen is vanuit stappen, naar trappen, naar OV, naar deelmobiliteit en auto als laatste. (zie principe 4)
BPD Gebiedsontwikkeling Wintermans - Parkeertabel
Parkeernorm Sociaal
Duur
Verpleegvoorziening XXS appartement XS appartement S-beneden bovenwoning S grondgebondenwoning L rijwoning L 2-1 kap M appartement L appartement Aanleunwoning M Aanleunwoning L
Aantal parkeerplaatsen te realiseren
Woningaantal
0,5 1 1,45 1,45 2 2,1 2,1 2 2 1,2 1,2
20 61 36 46 44 27 12 6 0 16 22 290
Percentage segment van woningprogramma
Woning Beleid
10 61 52 r7 z8 57 25 12 0 19 26
0b 21b 16b 14b 15b 34b
796 21b 126 1 6b 156 29b
336 61 20 417
Gemiddeld aantal autz's per eigendzm. wzningtype en zppervlakte (GBO)
Gemiddeld autobezit per huishouden
in m2 (brzn: Whzzz. gebzrrigeerd z.b.v. CBS)
Het werkelijk autobezit per huishouden in Eersel ligt lager dan de norm in het gemeentelijk beleid, en ook nog lager dan de bijgestelde norm (Bron: Dashbord BPD, Whooz o.b.v. CBS).
1,5 .3
0,9
Op basis van werkelijk autobezit is voor 290 woningen Wintermans een parkeerbehoefte van 303 parkeerplaatsen geraamd (inclusief 0,15 bezoekersparkeren en exclusief dubbelgebruik en deelmobiliteit). Dit is substantieel lager is dan de bijgestelde gemeentelijke parkeernorm. Zie bijlage voor volledige onderzoek.
0,8
V
t
0.8
0.5 0.3
0.3
EGW
MGW Huur
Eigendom en Type 9Huur EGW 9
t
71b Betaalbaar 29b Duur
417
Parkeren in huidge plan Parkeren in de Nieuwstraat Kuilenhurk
- De locatie Nieuwstraat wordt opnieuw ingericht met dubbel ruimte gebruik voor het busstation en de wijk. - de maximale afstand tot een parkeerplaats is 100m
Datum: 30-08-2023
EGW
MGW Kzzp
55r MGW
Kzzp EGW #Kzzp MGW
5. Schetsontwerp
52
6 Ontsluiting & parkeren Gecombineerde oplossing
De parkeeroplossing bestaat uit een combinatie van principes, passend bij de verschillende woonclusters. Het heeft de voorkeur om parkeerplaatsen bij verschillend typen woningen mee te verkopen. De afstand tussen de woning en parkeerplaats is dichtbij, maximaal 100m.
1. Parkeren onder dek
2. halfverdiepte parkeergarage
3. Maaiveldparkeren: inprikkers
4. Groener profiel Nieuwstraat
Starters woningen met tuin
Onder luxe appartementen
Traditionelere oplossing bij de gezinswoningen
Met dubbelgebruik parkeerplaatsen
^
^
^
De beneden-boven woningen lenen zich goed voor een parkeerdek oplossing. Het is een efficiente ruimtebesparende oplossing waardoor we op andere plekken een groen hof kunnen maken in volle grond.
De alzijdige appartementencomplexen hebben een eigen halfverdiepte parkeeroplossing onder het gebouw.
De woonclusters ‘buurtstraten’ worden ontsloten middels inprikkers waaraan geparkeerd wordt. Hier kan de auto dicht bij de woning geparkeerd worden: op eigen terrein of pockets in openbaar gebied. De woningen van de ‘vrije veranda’s’ parkeren hier ook de auto, altijd binnen een straal van 100m.
In de nieuwstraat komen verschillende opgaven samen: het busstation als belangrijk OV-punt, de toekomstige ambitie voor een verbeterde fietsverbinding, de groene entree van Eersel die zich hier vormt, de aansluiting op de ovonde, en ontsluiting van de nieuwbouw van Wintermans. We zien kansen voor het aanpassen en het versmallen van het profiel. Ook de Kuilenhurk biedt ruimte voor ca. 20 plekken in de straat tussen bestaande bomen.
inprikkers parkeren in de straat gecombineerd met berging
t
v
t
parkeren tussen bomen Nieuwstraat halfverharding groene uitstraling
5. Schetsontwerp
53
6 Ontsluiting & parkeren Overzicht ontsluiting
417 parkeerplaatsen totaal In het voorkeursscenario zijn de Kuilenhurk en de Nieuwstraat onderling niet meer verbonden met elkaar voor autoverkeer. Hierdoor ontstaat richting het Mortelveld en bij de entree van Eersel een groenere en natuurlijkere overgang; de omlijsting van het plangebied met een wegprofiel wordt doorbroken. De nieuwstraat blijft bereikbaar en ook de Kuilenhurk als inprikker tot na de Gamma.
336 pp in plangebied
Schaal 1:2000
a groen profiel Nieuwstraat met eenzijde haaks parkeren
Kuilenhurk functioneert als inprikker voor de auto
61 pp Nieuwstraat totaal: 417
20 pp Kuilenhurk
61 Nieuwstraat
toegankelijk voor de auto parkeren bewoners parkeren bezoekers parkeren buiten plangebiei parkeergarage
straal 10OM
t
V
t
5. Schetsontwerp
54
6 Ontsluiting & parkeren Scenario Kuilenhurk
Mortelveld
Mortelveld
o .^ţťJţļfļŞĮķ. .
w.m
Oo
ĩÓliŕĥir.
IÅ.
-Ĉ--ĩf-_____ , 'ffiý.'Mķ.‘ij ;' i..i'iíïÿżìiý'Ŵ;îįŵvį.iì.»j vf' i.i.ij; ņ.
-------------------------------------------
;
5m 17m
1.9m'
1.9m
Voorkeursscenario 1: Autobereikbaarheid is systeem van inprikkers
Keermogelijkheid vuilniswagen bestaande volwassen bomen geven kwaliteit voetpad in natuurlijke ligging
Scenario 2: Kuilenhurk-Nieuwstraat in verbinding voor autoverkeer
rondje Nieuwstraat-Kuilenhurk blijft toegankelijk voor autoverkeer smaller profiel Kuilenhurk op overgang met Mortelveld gebouw staat in het groen en niet op de stoep
inrit tijdelijke woonlocatie
t
V
t
5. Schetsontwerp
55
6 Ontsluiting & parkeren Ontwerpprincipes Nieuwstraat
profiel als 1 geheel ontwerpen tot aan de gevels van de gebouwen
voetpad in het groen, los van de straat. Creëert een fijne route voor voetgangers en Introduceert de overgang van dorp naar buitengebied.
fietspad ligt vrij in het groen, aan beide zijden. Kwalitatieve en fijne route voor fietsers.
Entree van Eersel en overgang naar Mortelveld groen vormgeven. Doordat de Nieuwstraat en Kuilenhurk niet meer onderling verbonden zijn ontstaat hier ruimte voor een natuurlijke overgang tussen het plangebied en het buitengebied.
Met een speelse opzet van bomen (niet in 1 lijn positioneren)
Zicht vanaf de Nieuwstraat op bomen en groen parkeren naar de andere zijd
verspringende rooilijn voor speelse wandopbouw en kansen voor extra vergroening daar waar gebouwen terugliggen
t
V
t
ontsluitingsfunctie voor de auto, met haaksparkeren beperkt tot 1 zijde
5. Schetsontwerp
56
7 Duurzaamheid Speerpunten
*
*
*
Groene klimaatadapatieve omgeving door aanleg van wadi’s en inheems biodiverse beplaning 273e betaalbare woningen voor doelgroepen die nu moeilijk een woning kunnen vinden: starters en senioren BENG 2=0 voor basis grondgebonden woningen
*
Gasloos en zonnepanelen voor alle woningen
*
Ambitie voor biobased en fabrieksmatige bouw van de veranda woningen zorgt voor lagere stikstofuitstoot en een schonere bouwplaats
*
Kleinere community’s zorgen voor sociale samenhang en gemeenschapsvorming
Gezondheidsdashboard van de buurten waar Wintermans zich bevindt: "Bedrijventerrein Eersel" en "Molenakkers" op basis van 19 indicatoren
t
V
t
5. Schetsontwerp
57
Katern 6
BIJLAGEN 1 Verdieping woonclusters 2 Koersdocument 3 Mobiliteitsplan 4 Participatie 5 Waterberging