Bijlage 1 - [21.11408] - Bestuursopdracht energieopwekkende en geluidwerende voorziening langs de A67 (pdf)

Bestuursopdracht energieopwekkende en geluidwerende voorziening langs de A67

Opgesteld door: Status: Datum:

T. Sommers (Royal HaskoningDHV) D. van Daal (Royal HaskoningDHV) 4e concept 25 mei 2021

Bestuursopdracht

Versiebeheer Versie 1 2 3 4

Datum 14-05-2021 21-05-2021 25-05-2021 26-05-2021

Bestuurlijk opdrachtgever: Ambtelijk opdrachtgever: Opdrachtnemer: Gedelegeerd projectleider:

2

Korte beschrijving aanpassing Wijzigingen projectteam gemeente doorgevoerd Wijzigingen projectteam gemeente doorgevoerd Wijzigingen projectteam gemeente doorgevoerd

Léon Kox (portefeuillehouder Voorziening A67) Nicole Geerars (afdelingshoofd Ontwikkeling) Jeroen Weekers (teamcoördinator Duurzaamheid & innovatie) Bart Aarts

Bestuursopdracht

Inhoud

Versiebeheer .................................................................................................................................. 2 Inhoud................................................................................................................................................. 3 1. Inleiding ........................................................................................................................................... 4

2

3

4

5

3

1.1

Aanleiding ............................................................................................................................ 4

1.2

Waarom een bestuursopdracht? ......................................................................................... 4

1.3

Voorgaande besluitvorming................................................................................................. 4

1.4

Documenten ........................................................................................................................ 4

1.5

Leeswijzer............................................................................................................................ 4

Projectbeschrijving ....................................................................................................................... 5 2.1

Doelstelling en resultaat ...................................................................................................... 5

2.2

Uitgangspunten ................................................................................................................... 6

2.3

Afbakening........................................................................................................................... 7

Projectbeheersing ........................................................................................................................ 9 3.1

Budget ................................................................................................................................. 9

3.2

Organisatie .......................................................................................................................... 9

Aanpak en fasering .................................................................................................................... 10 4.1

Bestuursopdracht .............................................................................................................. 10

4.3

Scenario’s .......................................................................................................................... 10

4.4

Business case en uitvoeringstrategie ................................................................................ 11

Participatie en communicatie ..................................................................................................... 12

Bestuursopdracht

1. Inleiding 1.1

Aanleiding

Op 15 december 2020 heeft de raad het ‘Beleid grootschalige zonne-energie gemeente Eersel 2020-2030’ vastgesteld. De opwekkingsopgave tot 2030 voor gemeente Eersel is hiermee vastgesteld op 0,055 TWh. Het college van B&W heeft opdracht gekregen ervoor te zorgen dat de opwekkingsopgave (mede) wordt ingevuld door middel van een energieopwekkende en geluidwerende voorziening langs de A67. De bewoners van buurtschap de Hees, Steensel en Oeienbosch zijn een petitie gestart “Stop geluidsoverlast van de A67 in Eersel en Steensel”. Ook vanuit Duizel is er een brief ontvangen. Hoewel er langs de A67 geen sprake is van een overschrijding van de wettelijk toegestane geluidproductie evaren bewoners toch geluidoverlast, met name in de kernen/gehuchten De Hees, Duizel en Oeienbosch. Vanuit de gemeente is de wens om deze overlast terug te dringen. De opwekkingsopgave in combinatie met de wens tot geluidsreductie heeft geleid tot het idee van een energieopwekkende en geluidwerende voorziening langs de A67. De opdracht is om eind 2021 te komen tot een gedragen voorstel over hoe deze voorziening kan worden ontwikkeld. Gezien het moment van vaststellen van de bestuursopdracht en de omvang van opdracht is eind 2021 niet haalbaar en zal de besluitvorming begin 2022 plaatsvinden.

1.2

Waarom een bestuursopdracht?

Met de voorliggende bestuursopdracht concretiseert de gemeenteraad de opdracht aan het college van B&W voor de uitvoering van een onderzoek naar de ‘energieopwekkende en geluidwerende voorzieningen langs de A67’ om tot dat gedragen voorstel te komen. De gemeenteraad geeft hiermee kaders vooraf ten aanzien van het onderzoek. De gemeenteraad maakt met deze bestuursopdracht duidelijke keuzes over de scope van het onderzoek. Op deze manier kan de gemeentelijke organisatie doelgericht aan de slag op basis van heldere verwachtingen.

1.3

Voorgaande besluitvorming

Onderstaande voorgaande besluitvorming is van toepassing op de bestuursopdracht: − Beleid grootschalige zonne-energie gemeente Eersel 2020-2030 − Begroting 2021 − Motie 4 d.d. 25 augustus 2020

1.4

Documenten

In aanvulling op geldende wet- en regelgeving, zijn de onderstaande documenten van belang voor uitvoering van de bestuursopdracht: − Nationale klimaatdoelen in Klimaatwet en Klimaatakkoord − Geluidregister (interactieve kaart van rijkswaterstaat waarop actuele informatie rond referentiepunten en bijbehorende geluidproductieplafonds worden weergegeven − Omgevingsverordening Noord-Brabant − Concept RES 1.0 Metropoolregio Eindhoven − PlanMER grootschalige zon en wind Regionale Energiestrategie (RES) Metropoolregio. − Duurzaamheidsbeleid gemeente Eersel 2017-2025 − Omgevingsvisie 1.0 en addendum Omgevingsvisie 1.0 omgevingsfonds en duurzaamheidsfonds

1.5

Leeswijzer

De bestuursopdracht start in hoofdstuk 2 met de beschrijving van het project, de doelstelling, het gewenste resultaat en de afbakening. In hoofdstuk 3 beschrijven we de aspecten voor de procesbeheersing voor de uitvoering van de bestuursopdracht. De aanpak en fasering van het onderzoek is beschreven in hoofdstuk 4 en de participatie en communicatie in hoofdstuk 5. 4

Bestuursopdracht

2

Projectbeschrijving

In dit hoofdstuk zijn de doelen, resultaten en de afbakening van de bestuursopdracht beschreven.

2.1

Doelstelling en resultaat

De doelstelling is het realiseren van een energieopwekkende en geluidwerende voorziening langs de A67. Hiermee beoogt de bestuursopdracht invulling te geven aan twee doelen: 1. Een zo groot mogelijke bijdrage leveren aan de totale energieopwekkingsopgave van gemeente Eersel van 0,055TWh in 2030 2. Het terugdringen van geluidsoverlast die door bewoners in de kernen langs de A67 wordt ervaren Ten aanzien van de twee doelen worden zogeheten koppelkansen onderzocht. Dit zijn lopende projecten of doelen die kunnen worden gekoppeld aan de energieopwekkende- en geluidwerende voorziening. De koppelkansen zijn geen doel op zich, maar kunnen bijdragen aan het realiseren van de twee doelen met bijbehorende business case. Voorbeelden van koppelkansen zijn de Mobiliteitshub, recreatieve functies en energieopslag. Om invulling te geven aan deze twee doelen wordt een onderzoek uitgevoerd. Uit het onderzoek moet blijken op welke manier een voorziening langs de A67 het beste kan worden gerealiseerd en wat daarvoor nodig is. In de onderstaande tabel zijn de verschillende aspecten aangegeven die in elk geval onderzocht moeten worden. Ook is hierbij in de tabel de ambitie aangegeven ten aanzien van het minimale resultaat en het gewenste optimale resultaat. Aspect Energieopwekking Geluidsreductie

Minimale resultaat Minimum 2 ha. zonne-energie op een aansluitpunt.1 Afname van ten minste 3dB voor meerdere woningen.2 n.v.t.

Optimale resultaat. Een zo groot als mogelijke bijdrage leveren aan de 0,055 TWh

Afname van tenminste 3 dB voor een groot aantal woningen. Koppelkansen Mogelijkheid tot benutten verschillende koppelkansen, zoals recreatie, biodiversiteit, fijnstof afvangen, etc. Ruimtelijke inpassing Niet in strijd met een goede Landschappelijke ruimtelijke ordening en negatieve kwaliteitsverbetering en bijdrage effecten op het landschap worden aan andere ruimtelijke doelen. zoveel mogelijk beperkt. Technische haalbaarheid Technisch mogelijk om te Technisch mogelijk te realiseren realiseren tegen acceptabele tegen de laagst mogelijke kosten en kosten en voor 2030. voor 2026. Meerwaarde Belanghebbenden kunnen Eigenaarschap inwoners voor een en draagvlak participeren in het proces en (groot deel) van de uiteindelijke mogelijkheden tot financiële uitvoering het project. participatie t.a.v. zonne-energie. Positieve business case en Positieve business case en project Business case projecteigenaar, waar nodig door eigenaar voor de uitvoering, zonder subsidiering, of andere vormen aanvullende publieke financiering van publieke (mede)financiering. (buiten SDE++ subsidie).

1 Minimaal nodig om mee te tellen als grootschalige opwekking/ bijdrage in het kader van de RES. 2 Voor een (voor het menselijk oor) merkbare afname van de geluidbelasting moet deze met tenmiste 3 dB

afnemen ten opzichte van de bestaande situatie. 5

Bestuursopdracht

2.2

Uitgangspunten

Bij het uitvoeren van de bestuursopdracht c.q. het onderzoek worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: − Energieopwekking en geluidsreductie zijn bepalend voor de uiteindelijk uit te werken scenario’s waarbij het realiseren van de grootst mogelijke opwekking van energie de 1e prioriteit heeft. Deze opgave volgt namelijk uit het vastgesteld beleid grootschalige zonneenergie voor de gemeente Eersel. Omdat er geen overschrijding is van de wettelijk toegestane geluidproductie heeft het realiseren van geluidsreductie prioriteit 2. − De focus op energieopwekking en geluidproductie laat onverlet dat ook koppelkansen in beeld worden gebracht. Er wordt in elk geval afstemming gezocht met de volgende projecten, die (potentieel) een relatie hebben met het onderzoek: - De toepassing van Olifantsgras, bamboe of vergelijkbare vegetatie voor het tegengaan van geluid en/of afvangen van fijnstof - Het onderzoek naar de Regionale Mobiliteitshub in de Kempen - Recreatieve ontwikkelingen zoals wandelroutes - Kunstroute ’t Groene Lint - Overige projecten in of nabij het onderzoeksgebied Uiteindelijk blijven energieopwekking en geluidreductie altijd bepalend voor de uit te werken scenario’s. − Het is de verwachting dat er niet één oplossing is voor het hele traject van de A67. Het onderzoek is dan ook gericht op verschillende bouwstenen.

Er is een wens om kansen voor ‘quick wins’ in beeld te brengen − Het onderzoek is er niet op gericht om met volledige zekerheid gedetailleerde uitspraken te kunnen doen, maar wel om voldoende inzicht te geven voor besluitvorming over het vervolg − Het beschrijven van een uitvoeringstrategie op hoofdlijnen maakt onderdeel uit van het onderzoek. Dit wordt verder uitgewerkt in hoofdstuk 4.

6

Bestuursopdracht

2.3

Afbakening

Plangebied Het te onderzoeken gebied betreft de A67 zone zoals aangewezen in het Beleid grootschalige zonne-energie gemeente Eersel 2020-2030.

Binnen het bereik van het onderzoek vallen: − Identificeren en beschrijven van de ‘bouwstenen’ voor geluid en/of zon, zoals zonnegeluidscherm, geluidswal, grondgebonden panelen − Analyse projectgebied: ruimtelijke en technische mogelijkheden, grondeigendom, (koppel)kansen en belemmeringen − Consulteren van de stakeholders (zie hoofdstuk 5) − Uitwerken van één of meerdere scenario’s (combinatie/ gebiedsgerichte uitwerking van de bouwstenen) − Globale inschatting van de kosten en mogelijkheid business case − Uitvoeringstrategie afstemming met het project Meetnet Eersel, dat ook meetpunten heeft in de omgeving van de A67 Niet binnen het bereik van het onderzoek vallen: − Onderzoek zon-op-dakn en zon-op-water. Voor zon-op-dak loopt een apart programma, met als doel om op de daken opgewekte energie in te zetten voor de woning of het bedrijf waar de energie wordt opgewekt − Gedetailleerde (technische) ontwerpen en calculaties − Milieuonderzoek (waaronder bodemonderzoek en stikstofberekeningen) en veldonderzoek − Nieuwe meetpunten/geluidsmetingen

7

Bestuursopdracht

Onderzoeksmethoden: − Voor de geluidreductie van 3 dB worden de wettelijke rekenmethodes voor de cumulatieve geluidsbelasting gebruikt. Dit betekent dat ook rekening wordt gehouden met andere bronnen dan de A67 − Voor de overige aspecten is er sprake van kwalitatief onderzoek op basis van kengetallen, bureaustudie, veldbezoek, input van de stakeholders (interviews en werksessies) en expert-judgement van terzake deskundige adviseurs

8

Bestuursopdracht

3

Projectbeheersing

3.1

Budget

Er is een reservering opgenomen in de begroting van € 90.000,- waaruit de voorbereidingen (o.a. formuleren van de voorliggende bestuursopdracht) en het onderzoek wordt betaald. NB: deze investering heeft betrekking op de uitvoering van het onderzoek. De investering die gepaard gaat met de realisatie van een geluidwerende en energieopwekkende voorzieningen wordt (op hoofdlijnen) in beeld gebracht in het onderzoek, maar is grotendeels nog niet opgenomen in de begroting.

3.2

Organisatie

De projectorganisatie is als volgt: − De opdrachtgever van de bestuursopdracht is de: Gemeenteraad van Eersel − De bestuurlijk opdrachtgever (bo) legt verantwoording of aan de gemeenteraad en geeft opdracht aan de ambtelijke organisatie. De bo is het college van B&W vertegenwoordigd door wethouder Kox − De ambtelijke opdrachtgever (ao) is mevr. Geerars. De ao is de schakel tussen bo en de on − De opdrachtnemer (on) is dhr. Weekers. De on is ambtelijk verantwoordelijk voor de uitvoering van de bestuursopdracht en stuurt de (gedelegeerd) projectleider aan − Het projectteam (pt) onder leiding van gedelegeerd projectleider dhr. Aarts is belast met de uitvoering van het onderzoek. Het projectteam kent verder de volgende leden: - dhr. Kwant (teamcoördinator Uitvoering & beheer) - dhr. Joosten (beleidsmedewerker Ruimte) - dhr. Bierens (teamcoördinator Vastgoed) - dhr. Van der Heijkant (projectleider Regionale Mobiliteitshub) - mevr. Wouters (medewerker Dorpsparticipatie) - mevr. Van Bussel (communicatieadviseur) - dhr. Van den Corput (stagiair Duurzaamheid) Het mandaat voor eventuele wijzigingen ten aanzien van de uitvoering van het onderzoek ligt bij de bo, ao en on. De raad wordt hierover geinformeerd middels een raadsinformatiebrief.

9

Bestuursopdracht

4

Aanpak en fasering

Het onderzoek kent een gefaseerde aanpak, zoals weergegeven in de onderstaande tabel en toegelicht in §4.1 t/m 4.4 Fasen Planning Fase 0: Bestuursopdracht 13 juli 2021 Fase 1: Analyse en bouwstenen juli-okt 2021 Fase 2: Scenario’s

okt-nov 2021

Mijlpaal Vaststellen voorliggende bestuursopdracht. De bouwstenen en het gebied zijn in kaart gebracht. Keuze voorkeurscenario door bo, ao, en on op voorstel van projectteam.

Fase 3: Business case en dec 2021-jan 2022 Besluitvorming febr/mrt uitvoeringstrategie raadsvergadering van 2022)

4.1

2022

(2e

Bestuursopdracht

Een themabijeenkomst met de gemeenteraad op 25 februari 2021 en een bijeenkomst met de dorpsraden op 6 mei 2021 hebben aan de basis gestaan voor het formuleren van de eerste concept bestuursopdracht. De concept bestuursopdracht is vervolgens op 1 juni 2021 met een adviesvraag voorgelegd aan de dorpsraden en besproken in de raadscommissie van 29 juni 2021.

4.2

Analyse en bouwstenen

Het plangebied wordt geanalyseerd in deze fase. De analyse heeft betrekking op verschillende onderwerpen die relevant zijn voor de manier waarop een voorziening kan worden gerealiseerd: het landschap en ruimtelijk beleid, koppelkansen, eigendomssituatie, planologische beperkingen, leidingen, vrijwaringszones, etc. Voor deze onderwerpen worden de relevante stakeholders betrokken. Een overzicht van de stakeholders en de wijze waarop zij betrokken worden is nader omschreven in hoofdstuk 5. Eén van de wensen die al bekend zijn is de wens vanuit provincie om de vrijwaringszone A67 mogelijk te gebruiken voor een extra rijstrook. Onderdeel van de analyse is de waarschijnlijkheid van deze ontwikkeling te onderzoeken. Daarnaast worden de bouwstenen in beeld gebracht van de mogelijke maatregelen, zoals een geluidswal inclusief zonnepanelen en een geluidsscherm inclusief zonnepanelen. Voor de bouwstenen worden ‘factsheets’ opgesteld met de effecten, voorbeelden en de globale kosten. Producten: analysekaarten, bouwstenen beschreven inclusief effecten en globale kosten.

4.3

Scenario’s

Op basis van de analyse en de bouwstenen worden 2 à 3 scenario’s opgesteld voor de ontwikkeling van voorzieningen. De scenario’s worden beoordeeld aan de hand van het beoogde resultaat, zoals beschreven in § 2.1. Op basis hiervan wordt een voorkeursscenario gekozen en uitgewerkt. Dit kan ook een combinatie van scenario’s zijn, waarvoor we per locatie langs de A67 kijken naar maximaal te behalen resultaat. Producten: beschrijving en visualisaties van de scenario’s, en de afweging van de scenario’s (matrix), globale kosteninschatting voorkeursscenario.

10

Bestuursopdracht

4.4

Business case en uitvoeringstrategie

Op basis van de globale inschatting van de kosten van het voorkeursscenario wordt een mogelijke business case beschreven. De gemeenteraad wenst een actieve rol van de gemeente om het project mogelijk te maken, maar ziet vooralsnog geen rol in financiering. Om deze reden worden ook marktpartijen en andere overheden geconsulteerd ten aanzien van hun mogelijke rol en randvoorwaarden voor een business case en uitvoering (wie heeft welk rol en verantwoordelijkheid?). De rollen, doelen, middelen en verantwoordelijkheden van de stakeholders, mogelijke samenwerkingsconstructie en de doorkijk naar de vervolgstappen worden beschreven in een uitvoeringsstrategie. Product: beschrijving business case inclusief uitvoeringsstrategie op hoofdlijnen.

11

Bestuursopdracht

5

Participatie en communicatie

Participatie is een belangrijk onderdeel van het onderzoek met als doel om in een zo vroeg mogelijk stadium alle belangen, perspectieven en ideeën in beeld te brengen om zo de kwaliteit van het onderzoek en de besluitvorming te vergroten. Er wordt gestreefd naar een zo groot mogelijk draagvlak onder de belanghebbenden bij de uitkomsten van het onderzoek en voor het vervolg. Draagvlak voor deze bestuursopdracht is een eerste belangrijke stap in dit proces. De volgende uitgangspunten worden hierbij gehanteerd: − participatie vindt plaats in elke fase van het onderzoek en is navolgbaar, doordat de website van het onderzoek periodiek wordt bijgewerkt/de resultaten inzichtelijk worden gemaakt. − het participatieniveau is hoofdzakelijk raadplegen/consulteren. − de gemeenteraad wordt op de hoogte gehouden via raadsinformatiebrieven. Indien duidelijk is dat aanvullingen of aanscherpingen van de bestuursopdracht nodig zijn dan wordt de gemeenteraad daar onverkort over geïnformeerd. Indien de raad dit wenst, is het ook mogelijk om tussentijds een werkbijeenkomst te organiseren. Het exacte participatiedoel en de bijbehorende communicatiemiddelen verschillen per stakeholder, zoals weergegeven in de onderstaande tabellen.

12

Bestuursopdracht No. Belanghebbende

1

Projecteigenaar

Invloed en belang: 1: groot / groot 2: groot / klein 3: klein / groot 4: klein / klein 1

2

Gemeenteraad Eersel

1

1

3

Dorpsraden Steensel, Duizel, Knegsel en werkgroep De Hees

1

3

4

Rijkswaterstaat

2

3

5

Grondeigenaar(s)/ bewoners/bedrijven binnen onderzoeksgebied. Dorpsraden en bewoners overig

2

2,3

Rendement (financieel en/of maatschappelijk)

3,4

3,4

Divers

Waterschap

4

3

Effecten waterhuishouding, klimaatadaptatie

6

7

13

Participatieniveau: 1: (mee)beslissen 2: coproduceren 3: raadplegen 4: informeren

Belang stakeholder/ onderwerp

Doel participatie

3

Rendement (financieel en/of maatschappelijk) Bijdrage aan beleidsdoelen en maatschappelijke meerwaarde Verminderen geluidsoverlast, bevorderen duurzaamheid, landschapsinpassing (groene buffer), verbeteren recreatieve routes Wegbeheer, veiligheid, verduurzaming eigen organisatie

Identificeren mogelijke project eigenaar(s) Uitvoering motie en besluitvorming vervolg Alle ideeën, perspectieven en belangen in beeld brengen en meenemen in het onderzoek Kansen en randvoorwaarden/ belemmeringen in beeld brengen Inzicht in kansen en (rand)voorwaarden Alle ideeën, perspectieven en belangen in beeld brengen en meenemen in het onderzoek Input voor onderzoek

Bestuursopdracht 8 Provincie

2

3

Goede ruimtelijke ordening i.r.t. provinciale belangen

9

Gemeente Bladel

4

2,3

Energietransitie

10

Gemeente Veldhoven

4

2,3

Energietransitie

11

Regio

4

3,4

mobiliteitsHUB (POHO MRE) en energietransitie (POHO Energietransitie)

12

Kempenenergie

4

3, 4

Energietransitie

13

netbeheerder

4

3, 4

Aansluiting netwerk

14

Eventuele randvoorwaarden in beeld brengen kansen en randvoorwaarden in beeld brengen PM Kansen en randvoorwaarden/ belemmeringen in beeld brengen Onderzoek naar rol in uitvoeringsfase Randvoorwaarden in beeld brengen

Bestuursopdracht No.

Belanghebbende

Communicatiemiddel

Communicatiemomenten

1

Projecteigenaar

Markconsultatie

november

2

Gemeenteraad Eersel

Raadsinformatiebrief

Periodiek en bij afwijkingen

3

Dorpsraden Steensel, Duizel en werkgroep De Hees Rijkswaterstaat

Persoonlijk, mail en telefonisch, vragenuurtje

3x (na elke fase)

Persoonlijk via interview, en website

1x juli/augustus

Persoonlijk via interview, en website

1x juli/augustus

Lokale nieuwsmedia en social media (gemeente), website Persoonlijk via interview, en website

1x na besluitvorming gemeente

7

Grondeigenaar(s)/bewoners/bedrijven binnen onderzoeksgebied. Dorpsraden en bewoners overig Waterschap

8

Provincie

Persoonlijk via interview, en website

1x juli/augustus

9

Gemeente Bladel

gesprek

1x juli/augustus

10

Gemeente Veldhoven

gesprek

1x juli/augustus

11

Regio

Persoonlijk via interview, en website

1x juli/augustus

12

Kempenenergie

Persoonlijk via interview, en website

1x juli/augustus

13

netbeheerder

Persoonlijk via interview, en website

1x juli/augustus

4 5 6

15

1x juli/augustus