VVD Algemene beschouwigen 2024-def

Algemeen: Na ontvangst van de initiële begroting, hadden wij er een hard hoofd in nog een sluitende begroting tegemoet te kunnen zien met behulp van de beoogde ombuigingen, mede gezien het coalitie programma wat versneld bouwen tegen houdt. Het is echter gelukt, nog wel met de kaasschaafmethode en het opgeven van reserves die hier en daar waren ingebouwd. Zitten wij nu echter weer in de groene zone, nee, de huidig gepresenteerde begroting hangt aan een zijden draadje. 1 tegenvaller en het kan verkeerd uitpakken. In zijn algemeenheid zien wij helaas geen beleidskeuzes die leiden tot een structurele verbeterde financiële positie.

Wij willen daarom oproepen om als raad een keer een heidag te organiseren om open het gesprek met elkaar aan te gaan welke beleidskeuzes wij hebben om de begroting meerjarig naar een beter plan te helpen. Ja inderdaad het gaat om keuzes die wij liever niet willen maken als versneld bouwen, fuseren en wat er verder ter tafel komt om Eemnes van een faillissement te redden. Wij hebben ondertussen genoeg voorbeelden om ons heen gezien om te weten dat het afkraken van voorstellen, geen zode aan de dijk zet. Laten wij met open blik eens met elkaar praten over de mogelijkheden die wij nog hebben en wat wij als raadsleden nog hebben in te brengen gezien de gemeenschappelijke regelingen die op onze begroting drukken, waar wij weinig zeggenschap over hebben.

Per programma: Ronde 1 Programma 2: Buitenruimte onderhouden in Eemnes Er worden budgetten geschrapt, en wij zullen moeten wennen aan een lager voorzieningenniveau in onze openbare ruimte, zolang het groenonderhoud niet insourced kan worden. Dit programma is een van de zijden draadjes. In het verleden hebben wij meermaals moeten bijbetalen omdat facturen hoger opliepen dan gepland. Het versterken van de eigen buitendienst is nog in de planfase en kan langer gaan duren dan gedacht. Fingers crossed. Misschien wordt volgend jaar wel een minder groeizaam jaar voor de natuur, dat komt de financiën dan ten goede.

Programma 3: Duurzaam en prettig wonen in Eemnes Naast de kaasschaaf tactiek wordt hier ook vooral de verhogingstactiek toegepast, door het verhogen van leges. Opvallend is dat een aanzienlijk bedrag wordt verplaatst naar de grondexploitatie. Deze truc kun je toepassen maar uiteindelijk krijg je de kosten terug bij de afsluiting van die grondexploitatie. Geen bezuinigingen maar vooruitschuif- of zelfs struisvogelpolitiek. Om het positief af te sluiten is de VVD wel voorstander van de genoemde modulaire woningbouw en de genoemde rug-aan-rug woningen. Ronde 2

Programma 1: Besturen en diensten verlenen in een veilig Eemnes Het structureel snijden in de bestuurlijke organisatie is wel een vorm van over je graf heen regeren; een volgende coalitie ziet zich namelijk geconfronteerd met een wethouder minder. Als dit als een serieuze mogelijkheid wordt gezien, stellen wij voor om dit per 1 januari 2025 door te voeren. Zo niet is dit ook een zijden draadje. Het verbeteren van de dienstverlening aan de inwoners is de kerntaak van de BEL organisatie. De steun die de VVD-fractie in het verleden steeds heeft gegeven aan voorstellen tot verbetering of versterking van de BEL bewijst het belang dat wij daaraan hechten. En in het verlengde daarvan ligt ons betoog dat in geval van inwonersparticipatie of raadpleging er meer aandacht moet komen voor het op een juiste manier vooraf informeren van de deelnemers: wat is het doel wat zijn de voorwaarden, welke middelen zijn beschikbaar. Onduidelijkheid over de mogelijkheden leidt tot frustratie en onbegrip

Programma 6: Algemene inkomsten en uitgaven van Eemnes In de begrotingsbehandeling systematiek lijkt alleen ruimte voor de inkomsten en uitgaven. De algemene financiële situatie van de Gemeente wordt voor het gemak maar even vergeten. We maken ook een vreemde begrotingscyclus mee. De initiële begroting laat grote tekorten zien, maar er worden meteen 70 ombuigingsvoorstellen als begrotingswijziging gepresenteerd die ervoor zorgen dat de begroting na deze wijzigingen toch weer sluit. Er komt echter pas achteraf, na goedkeur van de begroting, een overzicht van wat de begroting dan uiteindelijk is geworden. Tal van overzichten uit de initiële begroting zijn met deze ombuigingen verloren gegaan waardoor elke toetsing op basis van kengetallen als weerstandsvermogen en solvabiliteit verloren is gegaan. In de beantwoording van vragen van de VVD waarom de negatieve resultaten niet zijn meegenomen in de meerjarige balans is het antwoord: Het is niet wenselijk om een negatieve Algemene Reserve te laten zien. Geven wij hier nu aan dat we liever niet willen laten zien wat de werkelijke financiële positie van de gemeente is? De term Negatieve Algemene Reserve, bestaat overigens niet, want dan praten we over een schuld.

Daarmee hebben we precies de reden te pakken waarom het VVD-amendement ter versterking van de Algemene Reserve er niet komt, de kengetallen kloppen momenteel niet waardoor indienen zinloos is. Immers de cijfers gaan nog wijzigen. De OZB-belasting wordt verhoogd met 8%, gezien onze financiële situatie, is dit een onvermijdelijke stap, maar wel een stap die de VVD altijd bestreden heeft. Versneld bouwen is wat ons betreft een mogelijkheid om de OZB minder te verhogen door de inkomsten elders te genereren.

Ronde 3 Programma 4: Sporten, ontwikkelen en leren in Eemnes Ook hier een paar zijden lijntjes. De subsidie van het Huis van Eemnes wordt verlaagd maar bij eventuele begrotingstekorten worden deze wel door de gemeente opgevangen. De bijdrage aan de bibliotheek wordt verlaagd, wat bijna alleen via de huisvestingskosten kan, die de gemeente dan of zelf voor haar rekening neemt of via een huurverhoging doorbelast aan de bibliotheek die dit waarschijnlijk niet kan dragen. Het beheer van Impuls over te laten nemen door het Huis van Eemnes zien wij als een pragmatische oplossing om de kosten te drukken.

Programma 5: Meedoen in Eemnes Ook sociaal wordt het een beetje minder, er wordt hier en daar wat gesneden en vluchtelingenopvang blijkt een verdienmodel. De VVD vindt dit een onwenselijke ontwikkeling waarbij het maar de vraag is, of een dergelijk verdienmodel met de aangekondigde asielmaatregelen wel stand zal houden. Wat de VVD betreft hebben wij al actief onze rol gespeeld bij het opvangen en huisvesten van vluchtelingen. Denk aan de AMV, Barbeelstraat, opvang statushouders. Nieuwe projecten zoals een Regionale opvang locatie, zijn wat ons betreft niet aan de orde.

Conclusie: De begroting sluit, maar er zitten een aantal zijden draadjes in die gemakkelijk kunnen breken. We zullen instemmen maar met twijfels over de robuustheid en haalbaarheid. Wij zien uit naar het toegezegde complete overzicht van de begroting mét ombuigingen en de financiële kengetallen zoals solvabiliteit, balansposities meerjarig, en weerstandsvermogen. Nogmaals zouden we willen pleiten voor een raadsbrede dialoog om te verkennen wat voor mogelijkheden er op termijn nog liggen om de continuïteit van Eemnes als gemeente te kunnen waarborgen.