Stand van zaken Gezond en Actief Leven Akkoord en Integraal Zorgakkoord in de BEL – gemeenten (Blari

INFORMATIENOTA RAAD EEMNES

Van

het college van B&W

Aan

Gemeente Eemnes - Gemeenteraad

Portefeuillehouder

Havinga, M.

Informatie bij

M. Pol, Beleidsmedewerker Maatschappelijke Ontwikkeling

Onderwerp Stand van zaken regeling brede SPUK (specifieke uitkering) , Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) in de BEL – gemeenten (Blaricum, Eemnes en Laren). Portefeuillehouder Havinga, M. Openbaar Ja Kennisnemen van 1. Kennis te nemen van bijgevoegde Raadsinformatiebrief Aanleiding (inleiding) In het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) hebben de VNG, GGD, Zorgverzekeraars en het ministerie van VWS afspraken gemaakt op het gebied van gezondheid en welbevinden. Doel is het bevorderen en behouden van de fysieke en mentale gezondheid vanaf de eerste duizend dagen van een kind, waarbij speciale aandacht uitgaat naar mensen in kwetsbare situaties. Met het GALA kan de verschuiving van ZZ (ziekte en zorg) naar GG (gezondheid en gedrag) worden gerealiseerd, zoals ook in onze H-BEL sociale visie staat beschreven.

Pagina 1 van 6

Het GALA streeft naar de volgende doelstellingen: -

Terugdringen gezondheidsachterstanden

-

Een gezonde fysieke leefomgeving die uitnodigt tot bewegen en ontmoeten

-

Het versterken van (de verbinding met) de sociale basis

-

Een gezonde leefstijl

-

Versterking van de mentale weerbaarheid en mentale gezondheid

-

Vitaal ouder worden

Door inzet van de middelen kunnen inwoners op specifieke thema’s individueel nog beter worden ondersteund. De preventie-infrastructuur is beter in beeld waardoor aanbod aan inwoners sneller in beeld gebracht kan worden. Inwoners houden regie, maar krijgen ondersteuning waar nodig. Langer gezond blijven leidt tot een prettiger leven en zorgt ervoor dat inwoners zorg kunnen uitstellen. Kunst & Cultuurdeelname kan hierbij van betekenis zijn: Het verbindt mensen met elkaar, vergroot hun veerkracht en draagt bij aan persoonlijke ontwikkeling. De gezondheidseffecten van cultuurdeelname worden steeds beter in kaart gebracht. In Eemnes gaan we hier vol op inzetten door gebruik te maken van de kennis en ervaring van bestaande organisaties en instellingen. Ook de fysieke leefomgeving is van belang: Een omgeving die groen is en uitnodigt tot bewegen zorgt voor gezondere en gelukkigere inwoners, die elkaar ontmoeten in de buitenruimte, samen met RO kijken we bij alle plekken wat er nog nodig is om dit te realiseren. Sportakkoord II, Brede Regeling Combinatiefuncties (BSC) regeling Het Hooflijnen Sportakkoord II ‘ Sport Versterkt’ (Sportakkoord II) bevat ambities en kaders over de richting die we in Nederland op willen met de sportsector.

De VNG, Vereniging Sport en Gemeenten (VSG), NOC*NSF, Platform Ondernemende Sport (POS) en het ministerie van VWS hebben samengewerkt aan dit akkoord, waarmee de volgende ambities moeten worden gerealiseerd: 1. Het verstevigen van het fundament van de sport 2. Het vergroten van het bereik van de sport 3. Meer betekenis geven aan de sport Deze ambities worden gerealiseerd aan de hand van 10 afspraken op hoofdlijnen: 1. Meer inwoners en sportaanbieders bij het Sportakkoord betrekken 2. Er moet samenhang zijn met de onderdelen uit het GALA 3. Er is één loket voor clubondersteuning 4. De Brede Regeling Combinatiefuncties wordt zo effectief mogelijk benut 5. Een sociaal veilige sport moet vanzelfsprekend zijn 6. De kwaliteit in de sportsector moet omhoog 7. De samenhang tussen breedtesport en topsport wordt vergroot

Pagina 2 van 6

8. Er wordt ingezet op ‘hotspots’, met in totaal 100 plekken waar de ambities van het Sportakkoord II worden waargemaakt 9. Data wordt benut voor beleid en uitvoering 10. Er wordt samengewerkt aan een toekomstbestendige sportinfrastructuur Financiering via Brede SPUK regeling De financiering van het GALA, BSC en het Sportakkoord II is vormgegeven in een Brede Specifieke Uitkering (SPUK). Er is voor gemeenten geld beschikbaar bij in totaal 15 onderdelen op de thema’s sport- en beweegstimulering, cultuurparticipatie, gezondheidsbevordering en het versterken van de sociale basis. De onderdelen zijn deels reeds langer lopende programma’s en regelingen, zoals de Brede Regeling Combinatiefuncties (waaronder de buurtsportcoaches vallen), Kansrijke Start en Eén tegen Eenzaamheid. Deels gaat het om nieuwe onderdelen zoals valpreventie, de aanpak van overgewicht, welzijn op recept, gezonde leefomgeving en mentale gezondheid. In totaal komt Eemnes op basis van deze SPUK-regeling in aanmerking voor € 464.747,00. Dit bedrag (incl. 2023) is als volgt opgebouwd:

GEMEENTE EEMNES

2023 2024 2025 € 113.877,00 € 117.153,00 € 117.153,00

Uitsplitsing thema’s 2023 Sport

€

40.529,00

Terugdringen gezondheidsachterstanden

€

7.908,00

Kansrijke Start

€

5.931,00

Mentale Gezondheid

€

2.768,00

Aanpak Overgewicht

€

6.920,00

Valpreventie

€

20.363,00

Leefomgeving

€

3.954,00

Vroegsignalering Alcohol

€

989,00

Versterken Sociale Basis

€

14.432,00

Mantelzorg

€

3.954,00

1 tegen Eenzaamheid

€

3.954,00

Welzijn op Recept

€

2.175,00

Totaal

€

113.877,00

Kennisversterking GGD/coördinatie (rechtstreeks naar)

€

4.508,00

Meenemen naar 2024 20%

€

22.775,40

Te besteden 2023

€

91.101,60

2026 € 116.564,00

Pagina 3 van 6

NB: 80% van de middelen zijn ingezet in 2023, 20% mag vanuit de regeling over naar 2024 Voor de Brede Regeling Combinatiefuncties, Sportakkoord, Preventie Akkoord, Kansrijke Start en Eén tegen Eenzaamheid ontvingen we voorheen al middelen via de Algemene Uitkering of via een andere Specifieke Uitkering. Dat verloopt vanaf 2023 via de brede SPUK regeling. Voor ons als gemeente veel efficiënter. Om aanspraak te maken op de middelen voor 2024, 2025 en 2026, moet iedere gemeente een integraal plan van aanpak indienen. De uitwerkingen van dat plan van aanpak hebben wij op 28 september j.l. vastgesteld en ingediend als aanvraag. In het plan van aanpak staan activiteiten die bijdragen aan de door uw raad vastgestelde plannen. U heeft beleid vastgesteld op het gebied van Sport en bewegen, kunst & cultuur en het sociaal domein, zoals de HBEL Sociaal Domein Visie, het cultuurbeleid, de Nota Sport, Bewegen en Meedoen in de BEL, de kadernota’s Jeugd en WMO en de

Omgevingsvisie. Ook zijn er diverse nota’s en beleidsplannen in ontwikkeling, zoals de beleidsplannen Jeugd en Wmo. Bij het Plan van Aanpak is zoveel mogelijk aangesloten bij wat er al was en gekeken wat we kunnen versterken en/of uitbreiden. De middelen uit de Brede SPUK regeling worden zoveel mogelijk aangewend om activiteiten uit onze bestaande visies en plannen te intensiveren en om ontwikkelingen te financieren die bijdragen aan de doelen uit die plannen. Er staat geen nieuw beleid in het Plan van Aanpak. •

Nb note voor de lezer: voor de onderdelen sport, bewegen en sportakkoord (BRC-

regeling) hebben we minder middelen dan voorgaande jaren ontvangen, dit heeft te maken met de nieuwe beoordelingssystematiek, aantal inwoners (en SES-status) Sociaal Economische status. Hierdoor hebben we de middelen moeten herijken en opnieuw ingedeeld. Voor wat betreft de jeugdthema’s, zoals Kansrijke Start, onderwijs valt Eemnes onder de regio Amersfoort (Eemland). Voor de doelgroep volwassenen sluit zij eveneens aan bij de regio Gooi en Vechtstreek. Op bepaalde thema’s wordt samen gewerkt in Utrecht en/of met Gooi en Vechtstreek. Cofinanciering Brede Regeling Combinatiefuncties (sport) Voor de Brede Regeling Combinatiefuncties (één van de 15 onderdelen van de Brede SPUK) geldt dat er met betrekking tot de financiën sprake is van cofinanciering. Dit geldt voor alle andere onderdelen expliciet niet. De cofinanciering voor de Brede Regeling Combinatiefuncties houdt in dat het Rijk 40% van de kosten dekt voor bijvoorbeeld buurtsportcoaches. Gemeenten organiseren de overige 60%, binnen de financiële mogelijkheden die zij hebben.

Pagina 4 van 6

IZA (relatie met IZA) De brede SPUK GALA is onder andere gekoppeld aan het regionale Zorgakkoord (IZA) “Samen werken aan gezonde zorg” . De raad wordt apart geïnformeerd middels een informatienota. Op 19 december vindt besluitvorming plaats waarna de Raad wordt geïnformeerd. Kernboodschap Voor de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord, BRC en het Sportakkoord II is voor gemeenten een budget beschikbaar gesteld middels een Brede Specifieke Uitkering (SPUK). Om aanspraak te mogen maken op de middelen voor 2024, 2025 en 2026 moest voor 30 september 2023 een plan van aanpak worden ingediend. Op 28 september j.l. hebben wij de uitwerkingen van het Plan van Aanpak Brede SPUK ingediend als aanvraag voor de SPUK-middelen welke nodig waren om een positief advies te ontvangen van de VNG. Dit positief advies is nodig om de financiële middelen veilig te stellen. Deze deadline stond op 30 oktober en is inmiddels behaald en het positief advies van de VNG is ontvangen. Consequenties Door het vaststellen van het plan van aanpak Brede SPUK en dit in te dienen als aanvraag voor 2024, 2025 en 2026 ontvangt de gemeente Eemnes middelen om het Gezond en Actief Leven Akkoord, BRC en het Sportakkoord II uit te voeren.

Door de regionale samenwerking binnen Gezond Gooi wordt integraal gewerkt aan het Regioplan, dat de komende jaren als basis dient voor de uitvoering van het IZA in de Gooi en Vechtstreek. Door de unieke situatie waarin Eemnes zich bevindt zal ook het regiobeeld van de regio Amersfoort gebruikt worden om op de jeugdthema’s, goed aan te sluiten bij wat er in Eemnes speelt. De 2 regiobeelden worden door de GGdrU voor Eemnes geanalyseerd en de uitkomsten worden in Q1 – 2024 met het college gedeeld. Ons streven is naar een gezonde generatie in 2040, en een zorgstelsel waarin de zorg in 2040 goed, toegankelijk en betaalbaar is en blijft. Duurzaamheid n.v.t. Communicatie n.v.t. Vervolg Het plan van aanpak is voor 30 september 2023 jl aangeleverd aan een kerngroep van de VNG en VSG. Wij hebben positief advies gekregen van die kerngroep over het plan. Dit plan, inclusief positief advies van de kerngroep, hebben wij voor 31 oktober ingediend bij de Dienst Uitvoering Subsidies aan Instellingen (DUS-I). Uiterlijk 31 december 2023 ontvangen we een besluit over het plan van aanpak, en weten we of we voor 2024 en Pagina 5 van 6

verder aanspraak mogen maken op alle middelen voor de Brede SPUK. Daarmee kunnen we de activiteiten op het gebied van sport, bewegen, cultuur en gezondheid uitvoeren. Voor het Integraal Zorgakkoord (IZA) geldt dat de regio Gooi en Vechtstreek & Amersfoort tot 31 december 2023 heeft om hun Regioplannen op te stellen. Middels een aparte informatienota over het IZA wordt de raad geïnformeerd. Bijlagen Geen

Pagina 6 van 6