Memo analyse DVO 2021 Eemnes v3

Memo Onderwerp Datum Van Aan

: : : :

Analyse DVO 2021 Eemnes – BEL Combinatie 3-2-2021 Portefeuillehouder Financiën / Controller Eemnes College van Eemnes

Samenvatting/Recapitulatie/Uitgangspunten Dit memo geeft een uiteenzetting van de financiële gevolgen van de DVO 2021 op de begroting 2021 van Eemnes. Op basis van dit memo wordt voorgesteld om de volgende uitgangspunten te hanteren met betrekking tot de verwerking van de DVO 2021 en de monitoring en verantwoording hiervan in de administratie van de gemeente Eemnes: Uitgangspunten 1. Verwerk de financiële gevolgen van de DVO 2021 budgettair neutraal in de begroting 2021 van Eemnes. Doordat er sprake is van een verschuiving tussen de diverse progra a’s, die t de egroti gs ijzigi g DVO door de raad te orde vastgesteld. Met name de kostensoort 443302 Uren BEL Combinatie wordt gewijzigd. De Controller van Eemnes maakt een college- en raadsvoorstel (inclusief begrotingswijziging). Hier ee ordt het risi o als ge olg a het iet realisere a de egrote proje ture u iet zi htbaar, maar komt bij de jaarrekening 2021 tot uitdrukking (= bestendige gedragslijn). 2. Ten behoeve van de programmabegroting 2022 wordt de DVO-verdeling 2021 gehanteerd (= bestendige gedragslijn). Hierdoor zijn de verschillen tussen de jaarschijf 2021 en 2022 nagenoeg nihil voor wat betreft de DVO van de BEL. Alleen wijzigingen als gevolg van de Begroting 2022 van de BEL Combinatie kan leiden tot verschillen die mogelijkerwijs moeten worden toegelicht in de programmabegroting 2022 van de gemeente Eemnes. 3.

Ten behoeve van de financiële verantwoording van de DVO 2021 blijft de regel egroti g = era t oordi g . Hier ee trede age oeg gee ers hille op i de jaarrekening 2021 op kostensoort 443302. 4. In afwijking op punt 3 worden werkelijk geschreven uren wel doorbelast op: a. Straatreiniging/Riolering b. Afvalverwijdering c. Implementatie Omgevingswet (nieuw) d. Investeringsprojecten e. Grondexploitaties en anterieure overeenkomsten 5. Conform de huidige systematiek wordt de DVO-bijdrage afgerekend op basis van voorcalculatie. Hiermee wordt bedoeld dat de begrote DVO-bijdrage van de BEL Combinatie wordt gefactureerd aan de gemeente Eemnes. Het financieel verschil dat optreedt als gevolg van het verantwoorden van de werkelijke uren, wordt in de jaarrekening verantwoord op: a. Incidentele baten en lasten – verschil in directe uren (kostenplaats 92080002) b. Toegerekende overhead – verschil in overhead op projecten (92040007)

6. De nog in te huren externen (maatwerk) ten behoeve van o.a. Duurzaamheid en Verkeer moeten uren schrijven op projecten. Daarmee wordt ook overhead systematisch toegerekend. DVO 2021 BEL Combinatie – Eemnes Algemeen Op basis van de kaders in de Programmabegroting 2021 (inclusief de Kadernota Ombuigen) heeft de BEL Combinatie de DVO 2021 opgesteld. In de DVO is de beschikbare capaciteit van de BEL Combinatie ingezet om de doelstellingen en projecten in de begroting te realiseren. Daarbij is rekening gehouden met de nieuwe kostenverdeelsystematiek die in de 1e begrotingswijziging 2021 van de BEL Combinatie is vastgesteld. Vanuit de nieuwe kostenverdeelsystematiek is 30,02% van de capaciteit (en dus ook de begroting) toegerekend aan de gemeente Eemnes. Volgens de 1e begrotingswijziging 2021 van de BEL Combinatie is de DVO-bijdrage van de gemeente Eemnes € . . . Deze ijdrage is ook opge o e i de egroti g a Eemnes. Door de DVO 2021 BEL Combinatie – Eemnes (capaciteits-inzet van de BEL Combinatie) dient een technische begrotingswijziging te worden uitgevoerd. Op basis van de DVO 2021 wijzigt de begroting van Eemnes als volgt: DVO uren 2021 per programma 1. Bestuur van de gemeenschap 2. Veiligheid 3. Publiek, Vergunning en Handhaving 4. Mobiliteit 5. Groene Leefomgeving 6. Milieu en Klimaat 7. Ruimtelijke ordening en wonen 8. Werk en inkomen 9. Sociale samenhang 10.

Sport, cultuur en vrije tijd 11. Opgroeien in Eemnes 12. Algemene dekkingsmiddelen 14. Overhead Exploitatie Projecten - directe uren Projecten - overhead Projecten DVO 2021 Eemnes - BEL Combinatie

Was 7.274 84.116 832.832 444.463 445.963 368.630 404.573 10.064 139.882 96.942 144.604 326.127 2.749.813 6.055.283

Wordt 10.478 100.502 993.462 381.167 384.184 522.920 507.509 18.023 213.975 108.326 161.668 279.193 2.373.876 6.055.283

Verschil 3.204 16.386 160.630 -63.296 -61.779 154.290 102.936 7.959 74.093 11.384 17.064 -46.934 -375.937 0

145.837 120.744 266.581

145.837 120.744 266.581

0 0 0

6.321.864

6.321.864

0

Gezie de ers hui i ge tusse de progra a’s die t de egroti gs ijzigi g te worden vastgesteld door de raad. Daarnaast wordt voorgesteld om deze verdeling ook te hanteren ten behoeve van de begroting 2022. Hiermee voorkomen we dat de DVO-verschillen moet orde toegeli ht ij alle progra a’s zie ook uitgangspunt nr. 2).

Het streven in 2021 is om de DVO beter te monitoren en tijdig bij te sturen. Om deze reden wordt geadviseerd om een mogelijk nadeel als gevolg van de DVO bij jaarrekening 2021 te verantwoorden en niet tussentijds af te wijken van de kaderstellende raming van de projecturen (zie ook uitgangspunt nr. 1). Afval, riolering, straatreiniging en implementatie Omgevingswet Indien de DVO 2021 daadwerkelijk wordt verwerkt middels een gemeentelijke begrotingswijziging, dient aandacht te worden besteed aan de exploitatieposten met een specifieke dekkingsbron. In het volgende overzicht worden de afwijkingen gespecificeerd van de uren die gedekt worden reserves en kostendekkende tarieven: Uren met specifieke dekkingsbron Riolering Straatreiniging Afvalstoffenheffing Implementatie Omgevingswet Totaal uren met specifieke dekking

Begr. DVO Verschil Toelichting 2021 2021 89.325 102.330 13.005 Werkelijke uren worden meegenomen in kostendekkendheid 84.879 55.619 -29.260 75% Werkelijke uren worden meegenomen in kostendekkendheid 70.824 105.237 34.413 Werkelijke uren worden meegenomen kostendekkendheid 86.701 95.725 9.024 Dekking begrote uren = reserve Omgevingswet 331.729 358.911

27.182

Op asis a o e staa d o erzi ht is er sprake a ee binnen de begroting van Eemnes.

ers hui i g a €

.

aa ure

Toelichting van de posten Riolering & Straatreiniging De DVO-uren riolering en straatreiniging zijn als volgt opgebouwd: DVO-uren 7.2 Riolering

Uren

Euro's

Beheer en onderhoud riolering Eemnes Straatreiniging Eemnes 2.1 (75% in riooltarief) TBS machinaal vegen Eemnes 2.1 (75% in riooltarief) Totaal DVO 7.2 Riolering

1.177 540 494 1.717

102.330 29.047 26.572 131.377

Bij het bepalen van het kostendekkend tarief riolering is rekening gehouden met een hoger bedrag aan uren. Indien de werkelijk geschreven uren daadwerkelijk minder is (dan datgene in de programmabegroting 2021), zal er sprake zijn van een voordelig resultaat met betrekking tot de kostendekkendheid Riolering. Op basis van de bestendige gedragslijn zou dat voordeel worden gedoteerd aan de reserve/voorziening riolering. Het tarief rioolheffing lijkt te hoog te zijn vastgesteld. Echter, dit is te voorbarig. Deze conclusie kan pas achteraf bij de jaarrekening worden vastgesteld, indien de uren daadwerkelijk lager zijn. Per saldo is het € . ofte el a. € per huishoude . Een eventueel voordeel wordt gestort in de reserve/voorziening riool en zo weer terug gesluisd naar de inwoners.

Afvalstoffenheffing De DVO-uren afval zijn als volgt opgebouwd: DVO-uren 7.3 Afval

Uren

Euro's

Afvalverwijdering Eemnes Vervolgstappen evaluatie uitvoeren Eemnes TBS prullenbakken Eemnes Totaal DVO 7.3 Afval

575 100 1.140 1.815

33.782 10.134 61.321 105.237

Bij het bepalen van het kostendekkend tarief afval is rekening gehouden met een lager bedrag aan uren. Het is zeer onwaarschijnlijk dat de meer-uren vanuit de DVO 2021 zullen worden gedekt door hogere baten afvalstoffenheffing. Daarnaast heeft de gemeente Eemnes geen reserve/voorziening afvalstoffenheffing (= volledig uitgeput). In de jaarrekening 2021 leidt dit uiteindelijk tot een nadeel a € . op het taakveld 7.3 afval als de begrote uren ook daadwerkelijk worden gemaakt. Het tarief voor afval is dus te laag astgesteld, ofte el € per huishoude . Implementatie Omgevingswet Va uit de Kader ota O uige is eslote o de egrote a telijke ure ad € . te behoeve van de implementatie van de Omgevingswet ten laste te brengen van de bestemmingsreserve Omgevingswet. Door de actualisatie van de urentoerekening (via de DVO die t og € . te laste te orde ge ra ht a de este i gsreser e. Op basis van de bestendige gedragslijn is de realisatie gelijk aan de begroting. Doordat deze uren een specifieke dekkingsbron hebben, wil ik voorstellen om de werkelijk geschreven uren te verantwoorden in de administratie (conform de werkwijze van riolering, afvalstoffenheffing en projecten). Dit betekent dat de realisatie bepaalt uiteindelijk wat daadwerkelijk wordt onttrokken aan de reserve Omgevingswet (zie ook uitgangspunt nr. 4c).

Investeringsprojecten Eemnes I de egroti g a Ee es is reke i g gehoude dat de BEL Co i atie € . aa ure moeten toerekenen aan de uitvoering van investeringsprojecten. Hiermee is een deel van de DVO-bijdrage van de BEL Combinatie op voorhand niet begroot binnen de exploitatie/algemene dienst van de gemeente Eemnes. De opbouw van dit bedrag ziet er als volgt uit: Begrote uren Investeringsprojecten Eemnes Projecten – directe uren i l. € . Projecten – overhead Totaal begrote investeringsuren

e tra – Kadernota Ombuigen blz. 34)

Begroting 2021 145.837 120.744 266.581

Het bovenstaande is exclusief maatwerk capaciteit Eemnes kan inzetten om de investeringsprojecten in de volle omvang te realiseren. In de volgende onderdelen wordt een uiteenzetting gegeven van de capaciteitsinzet ten behoeve van realisatie van de investeringsprojecten van Eemnes. Dit wordt onderverdeeld in de volgende categorieën: - Capaciteitsinzet investeringsuren: uren op kleine investeringen Eemnes - Capaciteitsinzet investeringsuren: maatwerk 2021 - Capaciteitsinzet investeringsuren: totaal overzicht (incl. reguliere BEL-uren)

Capaciteitsinzet investeringsuren: uren op kleine investeringen Eemnes Voor de rioolinvesteringen en investeringen in de openbare ruimte (bruggen, reconstructie groen, aanleg speelplaatsen etc.) geldt dat we met ingang van 2020 ook de uren voor reconstructie en vervanging activeren in plaats van ten laste van de rioolheffing of de algemene dienst te brengen. Het zou veel tijd kosten om per (kleine) investering ook tijd te gaan schrijven. Voorts is men in een week met meerdere kleinere projecten bezig. Om toch inzichtelijk te maken hoeveel uren er in investeri ge gaa zitte , ha tere e oor i esteri ge tot e et € . een opslag. Dat betekent dat we op de grotere investeringen en reconstructies uren schrijven en op de kleinere volstaan met een opslag. We gaan uit van de volgende elementen uitgedrukt in % investering:  Schrijven van voorstel, besluit wethouder of B&W of raad  Interne engineering, contracten, werkvoorbereiding  Directievoering, toezicht, voortgang  Afronding, evaluatie, afsluiting

5% 4% 4% 2%

Voortaan hanteren we bij een investering dus een opslag van 15% voor interne uren (incl. overhead) om zo het tijdschijven op hoofdlijnen te houden, maar toch ook om inzichtelijk te maken wat de integrale kosten zijn. Als voorbeeld, het vervangen van de voetgangersbrug Hasselaarlaan. Het gevraagde krediet a € . esto d uit € . oor de rug e € . oor de oor ereidi g. I het huidige systeem moeten er uren worden geschreven op dit project en op basis daarvan ordt de € . epaald. I de ieu e s ste atiek ordt er op dergelijke kleine investeringen niet meer afzonderlijk tijd geschreven, maar 15% op de investering era t oord. I dit oor eeld % a € . =€ . . Dit aakt de uit oeri g oor het team openbare ruimte efficiënter. Ook bij rioolvervangingen is het vaak onduidelijk waar de scheidslijn ligt tussen vervanging, welke uren de dagelijkse gang van zaken betreft en voorbereiding van kleine investeringen. Ook hier gaan we niet meer gedetailleerd de uren schrijven, maar op de rioolvervanging en plassons drukriool hanteren we 15% opslag. Maatwerk 2021 In de begroting van Eemnes is rekening gehouden met een investeringskrediet voor een aantal projecten die niet vanuit de reguliere capaciteit kunnen worden ingevuld. Voorts constateren we dat de uren die we beschikbaar hebben op het gebied van klimaat & duurzaamheid tekort schieten.

Klimaat & duurzaamheid Op dit moment beschikken we over 24 uur, waarmee alle ambities, rapportages, regionale overleggen en advisering opgepakt moet worden. We moeten constateren dat we in de Regio Amersfoort achter lopen qua warmtevisie (nog starten), uitnodigingskader zon & wind op daken en ook onze eigen ambities onvoldoende voortvarend opgepakt kunnen worden zoals zon op bedrijfsdaken, zon boven parkeren etc.

De Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) komt voor het nieuwe kabinet met een advies over de financiering van de klimaatopgave voor gemeenten. AEF heeft becijferd dat ge ee te .i. . a. € l . oplope d aar € -900 mln. structureel nodig hebben. Tot nu toe is er eenmalig geld ontvangen (december 2019). Voor 2021 verwachten we geen extra middelen, een volgend kabinet zou m.i.v. 2022 dit moeten oplossen. De gemeenten kunnen deze last niet dragen. Voor 2021 stellen we voor de ambtelijk uren uit te breiden met 32 uur/week, zodat we een forse stap kunnen zetten op de verschillende onderwerpen. Hiervoor stellen we voor de reserve klimaat te benutten. Investeringsprojecten begroting 2021 Senior adviseur Verkeer Er worden in 2021 en 2022 veel projecten op het gebied van verkeer uitgevoerd. Door Laren en Blaricum wordt ook een groter beroep gedaan op strategische advisering op het gebied van verkeer. Om de komende jaren te voorzien in die strategische advisering wordt de formatie van de BEL Combinatie uitgebreid met 1 fte, waarvan dus 0,34 fte voor rekening a Ee es ko t. Hier ee is ee edrag a € . i lusief overhead) gemoeid. Voor 2021 dekken we deze inzet voor 1/3e op het project Laarderweg – Braadkamp c.a., 1/3e op het project Tour de Force en 1/3e op het project afslag A27.

Overigens zal de senior adviseur ook inzet leveren op het Regionaal Mobiliteitsplan (RMP) voor de duurzame mobiliteitsoplossingen. Om het efficiënt te houden hanteren we een verdeling in 3 delen. Project Laarderweg-West, oversteken, kruising Minnehof, Braadkamp en Plantsoen. We stellen voor dit integraal uit te werken. In totaal is in de begroting een investering geraa d erlaagd a a e de e t a € . . Er is al eel uitgezo ht de afgelope jaren, dus in plaats van nieuwe planvorming willen we concreet aan de slag. Hiervoor trekken we een projectleider aan die kan starten met het opstellen van een VO, op basis waarvan de commissie en de inwoners betrokken worden. Om de projectleider te kunnen bekostigen en de onderzoeken op te starten wordt aan de commissie (april – mei) een voorstel voorgelegd. Voor het ambtelijk deel verzoeken we u om vooruitlopend op die bestuursopdracht 15% van het investeringskrediet vrij te geven. Project Tour de Force I de i esteri gsra i g is hier oor i e i totaal € . Inmiddels is Tour de Force landelijk opgenomen in het SPV.

.

opge o e .

Het Strategisch Plan VerkeersVeiligheid 2030 van het Rijk ziet op een reductie van het aantal dodelijke verkeersslachtoffers. Hiertoe is een risicogestuurde aanpak bedacht. Het risicocijfer in Eemnes is laag. Daarnaast zijn in het GVVP al diverse knelpunten aangepakt. Het SPV biedt wel de mogelijkheid om 50% cofinanciering te verkrijgen op de uitvoering van projecten die als knelpunt uit de risicoanalyse komen. Eén van de voorwaarden is wel dat het geen plan mag zijn wat de gemeente al klaar heeft liggen voor uitvoering. Er mag nog geen dekking voor zijn vastgesteld door de raad. De voorbereiding (onderzoek/ verkenning, opstellen uitvoeringsplan) moet de gemeente echter zelf volledig financieren. Het subsidiegeld is alleen bedoeld voor de realisatie van het verkeersveiligheidsproject op straat.

Door de provincie wordt uitvoering gegeven aan het SPV. Deze vragen van gemeenten om in voorjaar 2021 een uitvoeringsplan op te stellen met daarin de knelpuntenanalyse en de oplossingsrichting. We willen maximaal inzetten om gebruik te maken van de middelen uit het SPV, met name de aanpak van Laarderweg-West, kruising Minnehof en knelpunten uit het GVVP rondom fietsen. Ambtelijke capaciteit betreft de senior adviseur verkeer, maar ook is inzet vanuit civiel nodig en een extern bureau om het geheel subsidiewaardig uit te werken. Ook hier het voorstel om vooruitlopend op de bestuursopdracht een deel (15%) van het investeringskrediet vrij te geven. Voorstaande leidt tot het volgende maatwerk voor 2021: DVO 2021 - Maatwerk Formatie klimaat & duurzaamheid (BMC) Formatie senior verkeer Laarderweg - Braadkamp - Plantsoen Projectleider Tour de Force Totaal DVO 2021 Maatwerk projecten/Klimaat

Uren Directe uren Overhead Totaal 32/wk 99.000 16.000 115.000 0,34 fte proj.leid

28.500 80.000 PM

18.582 47.082 52.160 132.160 PM PM

207.500

86.742 294.242

Voorgesteld wordt om ook aan de uren maatwerk overhead toe te rekenen, voor de formatie klimaat is dat lager, omdat die formatie via BMC wordt ingehuurd. Het maatwerk en het toerekenen van de overhead ook aan het maatwerk levert uiteindelijk een overdekking van de overhead op. Voor 2022 is het zaak eerder zicht te hebben op het benodigde maatwerk, zodat de opslag overhead nauwkeurig kan worden bepaald. Voor de begroting wordt de inzet van verkeer en projectleider gedekt door het beschikbare investeringsbudget. Voor de formatie klimaat wordt er een beroep gedaan op de reserve klimaat en duurzaamheid. Voor de uren omgevingswet op de daarvoor beschikbare reserve.

Totaal overzicht Investeringen (incl. reguliere uren BEL Combinatie) Voor 2021 verwachten we dat de volgende projecten kunnen worden opgepakt. DVO 2021 - investeringsprojecten Planontwikkeling Ocriet Flex Aanleg parkeerplaatsen Bramenberg E.62 Woningbouw Zuidpolder Uitvoering 1e fase groenplan Geluidswal EvE Oostzijde Reconstructie Wakkerendijk Voorbereidingskrediet gebied HSS Voorbereidingskrediet gebied De Hilt Herinrichting Braadkamp Herinrichting Begraafplaats Reconstructie kruispunt afrit A27 oost Aanleg HOV Opslag overhead externe proj.leiding Reconstructie Veldweg Reconstructie Raadhuislaan Opslag 15% krediet voor de interne uren Speelplaatsenplan 2019 + 2020 + 2021 Rioolvervanging 2018/2019 Plasons drukriool 2019 Oplossen grondwaterproblematiek Totaal DVO 2021 Uren Investeringsprojecten

ORDER/WBS

E62050004 72000139 72000144 72000145 72000160 72000159 72000168 72000163

72000158 72000147 72000149 72000176

Uren Directe uren Overhead 265 22.802 19.162 75 8.110 5.423 220 23.653 15.908 100 8.700 7.311 40 4.325 2.892 20 2.163 1.446 200 21.630 14.464 400 43.260 28.924 100 10.815 9.089 150 8.070 5.396 50 5.408 3.616 50 5.408 3.616 50.000 150 13.050 8.726 140 12.180 8.145

Totaal 41.964 13.533 39.561 16.011 7.218 3.609 36.094 72.184 19.904 13.466 9.023 9.023 50.000 21.776 20.325

15% 15% 15% 15%

8.900 8.900 5.850 8.900

6.100 6.100 3.900 6.100

15.000 15.000 9.750 15.000

222.122

206.319

428.441

Bovengenoemde projecten kunnen alleen worden gerealiseerd door uit het investeringskrediet middelen beschikbaar te stellen ten behoeve van de extra capaciteit (maatwerk). Bij het opstellen van de kredieten is hiermee ook rekening gehouden, we proberen de kosten inclusief ambtelijke uren integraal te begroten. Mogelijkerwijs zal bovenstaande ook leiden tot een overdekking van de geraamde overhead van de BEL Combinatie. Dat leidt dan tot een positief resultaat in de jaarrekening 2021. Voor een deel van bovenstaande projecten zal gelden dat ze weliswaar in 2021 worden opgepakt, maar dat de uitvoer ook doorloopt in 2022. Nieuw en nog niet in de begroting opgenomen is de wens om een kort onderzoek te doen naar een brug over de vaart. Hiervoor zal een extern bureau een schetsontwerp met koste ra i g opstelle . De koste hier oor edrage € . e e stelle oor die uitgaven op te nemen op de post verkeer – algemene plannen.

College- en raadsvoorstel Naar aanleiding van dit memo zal aan het college worden voorgesteld om: 1. Kennis te nemen van de gewijzigde verdeling van de DVO-bijdrage van de BEL Combinatie op programmaniveau; 2. Akkoord te gaan met de nieuwe systematiek omtrent de opslag van 15% ten behoeve van interne uren op kleine investeringen; 3. Aan de raad voor te stellen om: a. Ee aa ulle d udget a € . es hik aar te stelle te ehoe e van de uitvoering van klimaat en duurzaamheid; b. Het budget klimaat en duurzaamheid te dekken uit de onttrekking aan de Reserve Klimaatbeleid; c. Vooruitlopend op die bestuursopdracht Project Laarderweg-West, oversteken, kruising Minnehof, Braadkamp en Plantsoen 15% van het investeringskrediet ad € . es hik aar te stelle o de ambtelijke voorbereiding te kunnen financieren/dekken; d. Vooruitlopend op die bestuursopdracht Project Tour de Force 15% van het investeringskrediet ad € . es hik aar te stelle o de a telijke voorbereiding en inhuur extern bureau te kunnen financieren/dekken. e. In te stemmen met de formatie-uitbreiding BEL Combinatie voor een 1 fte senior verkeersadviseur (samen met Laren en Blaricum) en de kosten te dekken uit de investeringskredieten; f. Op Verkeer € . te ra e op koste soort algemene plannen voor een onderzoek naar een brug over de vaart en te dekken uit het begrotingsoverschot 2021; g.

De 8e begrotingswijziging 2021 Eemnes – DVO 2021 vast te stellen.