Document · PDF

2025 06836 Concept accountantsverslag 2024 gemeente Eemnes

Gemeenteraad 29 september 2025, gemeente eemnesBij agendapunt: Jaarstukken 2024 en accountantsverslag10.438 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie

ACCOUNTANTSVERSLAG 2024

Resultaat en weerstandsvermogen

Gemeente Eemnes

Kernpunten van de controle

Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen

27 augustus 2025

Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Per saldo persoonlijker Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Aan de raad van de gemeente Eemnes T.a.v. mevrouw A.H. de Graaf-Gerrits, griffier Postbus 71 3755 ZH EEMNES

Behandeld door: S.A.R. Makka MSc RA Ons kenmerk: 2024 Datum: 27 augustus 2025

Geachte leden van de raad, Hierbij ontvangt u ons accountantsverslag met betrekking tot de controle van de jaarrekening 2024 van uw organisatie. Onze opdracht is uitgevoerd in overeenstemming met onze opdrachtbevestiging van 9 september 2024. Dit verslag gaat in op onze bevindingen uit de controle van de jaarrekening 2024. Bij de jaarrekening 2024 van gemeente Eemnes, verstrekken wij een controleverklaring met een goedkeurend oordeel betreffende de getrouwheid. De controleverklaring is gedateerd op 27 augustus 2025. In deze brief gaan wij in op de strekking van onze controleverklaring, geconstateerde afwijkingen, de bestuurlijke afhandeling van de jaarstukken en rapporteren wij, voor zover dit noodzakelijk of vereist is, over onze bevindingen en adviezen. Onze bevindingen en opmerkingen daarbij zijn bedoeld om de gemeenteraad te ondersteunen bij de bestuurlijke afhandeling van de jaarstukken. Wij benadrukken dat verspreiding van de controleverklaring met handtekening en de gewaarmerkte jaarrekening niet is toegestaan. In hoofdstuk 2 leggen wij uit waarom dat belangrijk is en hoe u aan de publicatieverplichtingen kunt voldoen.

Met vriendelijke groet, Eshuis Registeraccountants B.V.

drs. H. Kuperus RA 06-52 04 85 49 d.kuperus@eshuis.com

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Inhoudsopgave Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

1. DE HOOFDLIJNEN VAN ONZE CONTROLE ............................................................................. 5 2. BESTUURLIJKE AFHANDELING EN PUBLICATIE.................................................................... 10 3. RESULTAAT EN WEERSTANDSVERMOGEN ......................................................................... 11 4. KERNPUNTEN VAN DE CONTROLE...................................................................................... 15 5. OVERZICHT VAN NIET-GECORRIGEERDE VERSCHILLEN....................................................... 25 6. OVERIGE ONDERWERPEN .................................................................................................. 29 7. ONAFHANKELIJKHEID GEWAARBORGD .............................................................................. 32 8. AFSLUITING ........................................................................................................................ 33 BIJLAGE BIJ ACCOUNTANTSVERSLAG 2024 SISA GEMEENTE EEMNES ...................................... 34

Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

De hoofdlijnen van onze controle Inhoudsopgave

Onderwerp

Wij verstrekken een controleverklaring met een goedkeurend oordeel inzake de getrouwheid van de jaarrekening.

Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie

Strekking van de controleverklaring

Onderdeel hiervan is ook de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording. Ook verklaren wij over de getrouwheid en rechtmatigheid van de specifieke uitkeringen die in de SiSa-bijlage zijn opgenomen. De gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 367.600 respectievelijk € 1.102.700.

Resultaat en weerstandsvermogen

Over 2024 is een resultaat gerealiseerd van € 576.000 negatief. Het resultaat over boekjaar 2024 is de optelsom van een totaalbedrag aan gerealiseerde baten van € 33,2 miljoen en € 35,1 miljoen aan gerealiseerde lasten inclusief een mutatie reserves van € 1,3 miljoen positief. Dit betekent dat u meer onttrokken heeft aan de reserves dan toegevoegd.

Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

Bevindingen

Resultaat 2024 en vermogenspositie

Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd

Het totale eigen vermogen ultimo 2024 bedraagt € 11,9 miljoen (2023: € 14,1 miljoen). Het beschikbare weerstandsvermogen bedraagt € 1,7 miljoen (2023: € 3,3 miljoen). De door de gemeente onderkende aanwezige risico’s bedragen € 1,1 miljoen (2023: € 0,9 miljoen). Het beschikbare weerstandsvermogen is daarmee met een factor 1,53 (2023: 3,7) lager ten opzichte van 2023, maar nog wel boven de norm (een ratio tussen 1 en 1,4 is namelijk voldoende). Uit uw eigen analyses blijkt dat uw vermogenspositie, op basis van voorgeschreven financiële kengetallen, als risicovol kan worden geclassificeerd. Als gevolg van het naderende ravijnjaar, kan uw vermogenspositie flink onder druk komen te staan.

Afsluiting

Controleverschillen

Kwaliteit van de interne beheersing

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Wij hebben tijdens onze controle enkele controleverschillen geconstateerd. Deze hebben wij opgenomen in hoofdstuk 5. Wij rapporteren ook de controleverschillen die hun oorsprong vinden in het voorgaande boekjaar. De niet-gecorrigeerde controleverschillen zijn van een dusdanige omvang dat deze per saldo een goedkeurend oordeel niet in de weg staan. Wij hebben tijdens de jaarrekeningcontrole geen significante gebreken in de administratieve organisatie of interne beheersing aangetroffen die van invloed zijn op ons oordeel. In onze managementletter hebben wij onze bevindingen ten aanzien van de interne beheersing meer in detail beschreven. De hoofdlijn daarvan is dat de gemeente Eemnes de basiskwaliteit op orde heeft om de jaarrekeningcontrole uit te kunnen voeren.

Jaarrekeningproces Voorgaand jaar hebben wij met de gemeente Eemnes stilgestaan bij het jaarrekeningtraject. Dit is meerdere jaren een intensief proces gebleken voor zowel de organisatie als voor Eshuis. Inhoudsopgave Om het jaarrekeningproces te verbeteren, hebben Eshuis en medewerkers van gemeente Eemnes, voor het boekjaar 2024 (en verder) afspraken met elkaar gemaakt. In tegenstelling tot voorgaande jaren, was u tijdig met het aanleveren van de jaarstukken inclusief onderbouwend dossier. Hierdoor konden wij tijdig starten met uitvoeren van controlewerkzaamheden. Gedurende het controleproces bleek echter dat de kwaliteit van de aanlevering, net als in voorgaande jaren, van onvoldoende niveau was. Dit heeft geleid tot een groot aantal vragen die niet tijdig (en kwalitatief niet voldoende) door de organisatie konden worden behandeld. Met als gevolg dat wij onze controlewerkzaamheden niet tijdig hebben kunnen afwikkelen.

Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen

De controle heeft geleid tot diverse bevindingen die zijn opgenomen in het accountantsverslag. Wij constateren weliswaar dat er verbeteringen zichtbaar zijn in het jaarrekeningproces, maar tevens dat dit, zoals benoemd, nog onvoldoende is geweest om de controle van de jaarrekening 2024 tijdig af te wikkelen. Ondanks inspanningen van beide kanten, is de deadline van 15 juli niet gehaald en heeft de gemeente uitstel aan moeten vragen.

Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

Voor komende jaarrekeningtrajecten is dan ook ons dringende advies om niet alleen aandacht te hebben voor de tijdigheid van de aanlevering, maar ook voor de kwaliteit van de aanlevering. Daarbij is het belangrijk dat de organisatie voldoende op de hoogte is van BBV vereisten om aanpassingen en (langdurige) discussies over bevindingen te voorkomen.

Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd

Het jaarrekening(controle)proces moet dus echt beter. Want de tijdige rapportage aan het bestuur en aan de provincie heeft onder druk gestaan, maar ook de tijdigheid van afwikkeling van controlewerkzaamheden, de efficiëntie van werkzaamheden, de samenwerking tussen organisatie en Eshuis en de uitnutting van het controlebudget.

Afsluiting

Het college heeft, op basis van een voorgeschreven format, in de jaarrekening verantwoording afgelegd over de rechtmatigheid van de beheershandelingen in 2024 die tot uitdrukking komen in de jaarrekening. Rechtmatigheidsverantwoording

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Fouten Het college heeft verklaard niet rechtmatig te hebben gehandeld, door een overschrijding van de lasten en investeringskredieten van € 1.904.300 (begrotingsonrechtmatigheid) en totale geconstateerde afwijkingen ten aanzien van de rechtmatigheid van de Europese aanbestedingen van € 666.900 (voorwaardencriterium). Het totaal

van onrechtmatigheden bedraagt hierdoor € 2.571.200 waardoor sprake is van een overschrijding van de verantwoordingsgrens van € 1.468.500. De begrotingsoverschrijdingen van € 1.904.300 zijn door het college als acceptabel bestempeld, omdat de kosten binnen het beleid van de gemeente passen.

Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle

Onduidelijkheden Naast deze onrechtmatigheden is er ook sprake van materiële onduidelijkheden in het voorwaardencriterium van € 2.040.800 voornamelijk gerelateerd aan lasten gerelateerd aan de Jeugdwet.

Bestuurlijke afhandeling en publicatie

Omdat de overschrijding van de totale onrechtmatigheden groter is, heeft het college terecht de conclusie getrokken niet rechtmatig te hebben gehandeld.

Resultaat en weerstandsvermogen

Het college heeft in het controleprotocol, door de raad vastgestelde, verantwoordingsgrens van € 1.102.700 gehanteerd. Deze grens geldt afzonderlijk voor zowel fouten als voor onduidelijkheden.

Kernpunten van de controle

Wij hebben geconcludeerd dat de rechtmatigheidsverantwoording getrouw is opgesteld.

Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

Wij hebben onderzoek verricht naar het proces waarmee het management schattingsposten met betrekking tot grondexploitatie bepaalt. Hiernaast hebben wij gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. De uitgangspunten voor de grondexploitatie achten wij acceptabel.

Grondexploitatie

Overige onderwerpen Wij hebben onderzoek verricht naar het proces waarmee het management schattingsposten met betrekking tot voorzieningen bepaalt. Tevens hebben wij gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd.

Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Voorzieningen

Rapporteren over fraude

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Egalisatievoorziening riool- en afvalstoffenheffing Het BBV vereist dat middelen gerelateerd aan riool- en afvalstoffenheffingen die van derden zijn verkregen, specifiek besteed moeten worden. Hiervoor dient de gemeente een voorziening te vormen op basis van artikel 44 BBV. Wij hebben vastgesteld dat de gemeente Eemnes niet aan deze vereiste heeft voldaan. Dit heeft geleid tot een correctie in de voorziening riool- en afvalstoffenheffing. Fraude • Op grond van de regels van de beroepsorganisatie (NBA) rapporteren wij sinds het boekjaar 2022 in onze controleverklaring over werkzaamheden gerelateerd aan fraude. Hierbij gaat het om fraude in de jaarrekening maar ook met betrekking tot omkoping, corruptie, ondermijning en niet naleven van wet- en regelgeving. • In de paragraaf Bedrijfsvoering heeft u aandacht besteed aan het onderwerp fraude.

Signalen van fraude, misbruik en oneigenlijk gebruik Tijdens de controle hebben wij met u gesproken over frauderisico’s, fraudesignalen en uw interne beheersing. U heeft ons bevestigd dat er in de organisatie geen gevallen van fraude, misbruik en oneigenlijk gebruik zijn gemeld. Wij hebben tijdens de controle ook geen aanwijzingen verkregen dat er bij u sprake is van fraude dan wel misbruik of oneigenlijk gebruik.

Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle

Wij adviseren u wel om de frauderisicoanalyse specifiek voor de gemeente Eemnes op te stellen en door te ontwikkelen naar een fraudebeheersplan. Ook adviseren wij u om beleid op te stellen ter voorkoming van misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O-beleid).

Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd

Continuïteit

In de controleverklaring dienen wij ook te rapporteren over de continuïteit van uw organisatie. Met betrekking tot de continuïteit van uw organisatie worden geen specifieke risico’s onderkend.

Belangrijke schattingen in de jaarrekening

Iedere jaarrekening bevat schattingen, bijvoorbeeld met betrekking tot de waardering van vaste activa, (oninbare) vorderingen, voorzieningen en het afgrenzen van verplichtingen. Binnen gemeente Eemnes hebben de belangrijkste schattingen betrekking op het inschatten van de waardering van de grondexploitaties, de vorderingen en op de hoogte van de (onderhouds)voorzieningen. In de basis heeft u hier voldoende grip op en wij hebben vastgesteld dat de door het college gehanteerde schattingen redelijk, consistent en passend zijn.

Verantwoording specifieke uitkeringen

Wij hebben de SiSa-bijlage gecontroleerd met inachtneming van de Nota Verwachtingen Accountantscontrole die hierover regels bevat. Wij hebben bij de voor u van toepassing zijnde specifieke uitkeringen geen fouten of onzekerheden geconstateerd die de rapporteringstolerantie voor specifieke uitkeringen overschrijden.

Afsluiting Dataveiligheid en IT

Uw IT-omgeving vraagt steeds meer aandacht en krijgt die ook. De eisen die in de praktijk gesteld worden aan IT en dataveiligheid nemen nog steeds toe maar op alle fronten de norm halen is gelet op uw schaalgrootte uitdagend geworden. Mede door nieuwe regelgeving met betrekking tot data- en cyberbeveiliging vraagt dit om een actieve rol van zowel de gemeentelijke organisatie als van de raad als toezichthouder. In overeenstemming met artikel 2:393 van het Burgerlijk Wetboek delen wij u overigens mee dat er naar aanleiding van de controle van de jaarrekening geen zaken over de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking zijn op te merken.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Inhoudsopgave

Sociaal domein: WMO en participatiewet

Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

Sociaal domein: Jeugdwet

Leges omgevingsvergunningen

Verslaggeving en WNT

De gemeente Eemnes heeft de taken en verantwoordelijkheden inzake de Wmo en Participatiewet gemandateerd aan centrumgemeente Huizen. De gemeente Huizen legt verantwoording hierover af aan gemeente Eemnes. De financiële verantwoording van gemeente Huizen bevat onzekerheden. Voor een deel van de zorgkosten Wmo is namelijk door gemeente Huizen niet of onvoldoende vastgesteld dat de prestatie is geleverd. Dit hebben wij gerapporteerd als onzekerheid. De gemeente Eemnes heeft de taken en verantwoordelijkheden inzake de Jeugdwet gemandateerd aan centrumgemeente Amersfoort. De gemeente Amersfoort legt verantwoording hierover af aan gemeente Eemnes. De financiële verantwoording van gemeente Amersfoort bevat materiële onduidelijkheden ten aanzien van het voorwaardencriterium en hierover heeft u in de rechtmatigheidsverantwoording gerapporteerd. Voor een nadere toelichting hierop verwijzen wij naar paragraaf 4.9. De verantwoording van legesopbrengsten omgevingsvergunningen is niet in lijn met uw verordening. Wij hebben vastgesteld dat, als gevolg hiervan, de leges opbrengsten niet juist zijn afgegrensd waardoor de opbrengsten in het boekjaar onvolledig zijn verantwoord. Als gevolg hiervan hebben wij niet- gecorrigeerde controleverschillen 2023 en 2024 geconstateerd en gerapporteerd.

Uit onze controle blijkt dat de jaarrekening 2024 overeenkomstig de verslaggevingsvoorschriften is opgesteld. Wij hebben daarnaast vastgesteld dat de overige informatie die in de jaarverslaggeving is opgenomen niet inconsistent is met de informatie in de jaarrekening en de door ons verkregen controle-informatie. Ook hebben wij vastgesteld dat is voldaan aan de WNT.

Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Bestuurlijke afhandeling en publicatie Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

De bestuurlijke afhandeling van de jaarstukken bestaat uit de volgende stappen: het college van burgemeester en wethouders behandelt in de betreffende vergadering de jaarstukken, met inbegrip van de jaarrekening, en stelt de jaarstukken daarmee vervolgens op. Op dat moment ontstaan formeel de jaarstukken. De gemeenteraad behandelt vervolgens de jaarstukken en stelt deze vast. Er zit enige tijd tussen de verzending van de conceptstukken aan de raad en de vergadering waarin de vaststelling van de jaarstukken plaatsvindt. Mochten in de periode tot de vaststelling van de jaarrekening omstandigheden blijken die aanpassing van de jaarrekening noodzakelijk maken, dan moet een dergelijke aanpassing nog worden gemaakt. Dat geldt ook in geval de jaarrekening om andere redenen gewijzigd wordt alvorens tot vaststelling wordt overgegaan. Wij verzoeken de gemeente in deze gevallen met ons in contact te treden om gezamenlijk de noodzakelijke vervolgstappen te bespreken. Openbaarmaking Bij de jaarstukken hoort de controleverklaring die wij dateren op 27 augustus 2025. Wij hebben één exemplaar van de controleverklaring voorzien van een originele handtekening. Dit exemplaar is ten behoeve van uw eigen archief en mag niet worden gepubliceerd.

Het andere exemplaar van de controleverklaring is voorzien van de naam van onze accountantspraktijk en de naam van de accountant, echter zonder persoonlijke handtekening. Deze mag openbaar gemaakt worden. Het is niet toegestaan de origineel getekende verklaring openbaar te maken. Deze werkwijze is van belang om misbruik van onze handtekening te voorkomen. Als wij constateren dat toch gebruik gemaakt is van een controleverklaring met onze handtekening zullen wij u verzoeken dit te herstellen, bijvoorbeeld door de jaarstukken van het internet af te halen, dan wel de fysieke verspreiding ongedaan te maken. Vanzelfsprekend treden wij in die situaties met u in overleg over de manier waarop dit moet plaatsvinden. Wij bevestigen u ermee akkoord te gaan dat het afschrift van onze controleverklaring zonder persoonlijke handtekening wordt openbaar gemaakt in de jaarrekening, mits de opgemaakte jaarrekening ongewijzigd blijft. Openbaarmaking van de controleverklaring is slechts toegestaan tezamen met de jaarstukken. Hiervoor gebruikt u een exemplaar zonder ons waarmerk. De gewaarmerkte versie van de jaarrekening is uitsluitend voor uw eigen archief. Als u de jaarstukken en de controleverklaring opneemt op internet, dient u te waarborgen dat de jaarstukken goed zijn afgescheiden van andere informatie op de internetsite.

Afscheiding kan bijvoorbeeld plaatsvinden door de jaarstukken in niet-bewerkbare vorm als een afzonderlijk bestand op te nemen of door een waarschuwing op te nemen indien de lezer de jaarstukken verlaat ("u verlaat de beveiligde, door de accountant gecontroleerde jaarrekening"). Dit accountantsverslag brengen wij uit in een versie met en zonder handtekening. De versie zonder handtekening kan in het kader van de bestuurlijke behandeling worden verspreid. De versie met handtekening is alleen bestemd voor uw archief. Verspreiding daarvan is niet toegestaan. Ook is het publiceren van het concept accountantsverslag niet toegestaan.

Resultaat en weerstandsvermogen Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle

3.1 Resultaat 2024 U heeft het boekjaar 2024 afgesloten met een negatief resultaat van ongeveer € 576.000 negatief. De begroting na wijziging liet een resultaat zien van € 0. Het negatieve resultaat is als “nog te bestemmen resultaat” afzonderlijk zichtbaar in de balans.

Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

Saldo baten en lasten Het feitelijk saldo van baten en lasten in een jaar wordt weergegeven als het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten. Daarnaast kent de gemeente ook het gerealiseerde resultaat. Dit is het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten plus of min de tussentijdse resultaatbestemmingen. Deze bestemmingen bestaan uit de in de loop van het jaar gedane onttrekkingen uit reserves minus de tussentijdse stortingen in de reserves. De stortingen in dan wel onttrekkingen aan reserves vinden plaats op basis van door u genomen besluiten. Het gerealiseerde resultaat is dus mede het gevolg van de politieke besluitvorming. Het saldo van baten en lasten is het verschil tussen het totaal aan baten enerzijds (bij u over 2024 € 33,2 miljoen) en het totaal aan lasten (van € 35,1 miljoen). Het saldo van baten en lasten komt daarmee uit op € 1,9 miljoen negatief. Daarnaast heeft uw raad goedkeuring verstrekt aan een aantal mutaties op de reserves. Het saldo van de toevoegingen en de onttrekkingen komt uit op € 1,3 miljoen positief. Dit betekent dat u meer heeft toegevoegd aan de reserves dan onttrokken.

Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Exploitatieresultaat (in € 1.000) Totale baten (exclusief mutatie reserve)

€ 33.178

Totale lasten (exclusief mutatie reserve)

€ 35.067 € 1.889

Gerealiseerde saldo van baten en lasten Af: stortingen in reserves (lasten)

€ 1.691

Bij: onttrekkingen aan reserves (baten)

€ 3.004

Saldo mutaties reserves (per saldo baten)

€ 1.313 -/-

Gerealiseerd resultaat (negatief)

€ 576

3.2 Vermogenspositie

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt uitgebreid ingegaan op de risico’s die de gemeente signaleert en de daarvoor benodigde weerstandscapaciteit en de beschikbare weerstandscapaciteit. Als gemeente streeft u ernaar om de impact van risico’s te minimaliseren door voldoende buffers (de beschikbare weerstandscapaciteit) te hebben om de mogelijke impact hiervan op te vangen. Door de gekwantificeerde risico’s af te zetten tegen het aanwezige weerstandsvermogen bepaalt u de ratio weerstandsvermogen. Uw weerstandsvermogen ultimo 2024 bedraagt afgerond € 1,7 miljoen. Afgezet tegen de door u geïdentificeerde risico’s van € 1,1 miljoen, betekent dit een ratio weerstandsvermogen van 1,53. Op basis van algemene aanvaarde normen binnen de decentrale overheden is deze ratio voldoende. Echter, naast het kijken naar risico’s en het weerstandsvermogen zijn er nog meer methoden om de kwaliteit van de financiële positie te bepalen. Dit kan bijvoorbeeld aan de hand van diverse kengetallen die de gemeente verplicht dient te rapporteren. Uit deze kengetallen, zoals de solvabiliteit, komt een ander beeld naar voren over uw financiële positie.

In het onderstaande overzicht vatten we uw vermogenspositie samen, zowel vanuit de balans als vanuit uw exploitatie (in € 1.000): Vermogenspositie Realisatie 2024 Realisatie 2023 Algemene reserve Bestemmingsreserves Gerealiseerd resultaat Totaal eigen vermogen Solvabiliteit in %

1.766 10.746 - 570 11.941

3.330 11.045 - 258 14.116

Op basis van bovenstaande uiteenzetting is te zien dat het uw eigen vermogen en uw solvabiliteit dalen. De solvabiliteit van uw gemeente is met 16% zorgwekkend te noemen. Zeker wanneer er wordt gekeken naar de financiële ontwikkelingen van uw gemeente als gevolg van een daling van de rijksfinanciering. U houdt rekening met fors negatieve resultaten, waarmee u niet voldoet aan de uitgangspunten van een sluitende begroting. Dit kan van invloed zijn op het toezichtsregime van de provincie. U bent zich hiervan bewust en heeft daarom bij het indien van de begroting 2025 reeds rekening gehouden met ombuigingsvoorstellen. Zie onderstaand de uiteenzetting van het resultaat met en zonder ombuigingsvoorstellingen. Dit betekent dat u, met ombuigingsvoorstellen, een positief resultaat over de komende boekjaren presenteert. Het is raadzaam uw financiële resultaten te blijven monitoren en bij te sturen waar nodig. Immers, uw financiële vermogenspositie is nog niet waar het dient te zijn.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Ontwikkeling resultaat (in €1.000) Inhoudsopgave

€ 500.000

€ 203.254

€-

Hoofdlijnen van onze controle

€ -500.000

€ 217.711

€ 25.967

€ 255.528

€ -497.000

€ -1.000.000

Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen

€ -1.500.000

Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd

€ -1.884.935

Realisatie 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Resultaat voor ombuigingen

€ -2.277.100

Begroting 2027

Begroting 2028

Resultaat na ombuigingen

Kengetallen geven een globaal beeld van uw financiële positie. Dat uw financiële positie aandacht vereist, wordt ook geïllustreerd door de verplichte kengetallen die in de paragraaf Weerstandsvermogen worden vermeld. Kengetal

JRK 2023

Begroting 2024

JRK 2024

Categorie

Netto schuldquote

104%

182%

122%

Gemiddeld risicovol

Netto schuldquote (gecorrigeerd)

85%

158%

102%

Gemiddeld risicovol

Solvabiliteit

19%

15%

17%

Meest risicovol

Grondexploitatie

14%

24%

16%

Minst risicovol

Structurele exploitatieruimte

-2%

Meest risicovol

Belastingcapaciteit

126%

119%

126%

Meest risicovol

Afsluiting

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

€ -2.177.239

€ -2.500.000

Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen

€ -1.692.153

€ -2.000.000

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

4. Kernpunten van de controle Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

4.1 Rechtmatigheidsverantwoording Sinds het boekjaar 2023 neemt u een rechtmatigheidsverantwoording op in de jaarrekening. Hiermee wordt door het college verantwoording afgelegd over het naleven van de financiële afspraken binnen de gemeente. Wij hebben vastgesteld dat het college in rechtmatigheidsverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening concludeert niet rechtmatig te hebben gehandeld. Dit betekent dat de door het college geconstateerde rechtmatigheidsbevindingen de verantwoordingsgrens hebben overschreden. De verantwoordingsgrens is door de raad in het controleprotocol vastgesteld op 3% van de totale lasten en komt voor 2024 uit op afgerond € 1.102.700 Wij hebben in het kader van onze jaarrekeningcontrole vastgesteld dat de in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording getrouw is. De drie relevante criteria waarover in de rechtmatigheidsverantwoording wordt verantwoord zijn als volgt: Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium ziet toe op de eisen die worden gesteld aan de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De voorwaarden hebben onder andere betrekking op het voldoen aan wet- en regelgeving bijvoorbeeld de Europese aanbestedingsregels en het verstrekken van subsidies. Bij gemeente Eemnes is de van toepassing zijnde wet- en regelgeving vastgelegd in het normenkader dat op 21 oktober 2024 door de raad is vastgesteld.

Als de van toepassing zijnde voorwaarden niet zijn nageleefd, kan dit leiden tot een onrechtmatigheid. Vanuit uw eigen interne controles zijn voor een bedrag van € 666.800 aan rechtmatigheidsfouten gebleken (2023: € 1.256.700), die betrekking hebben op het niet voldoen aan de aanbestedingswet. Wij hebben vastgesteld dat u de intern uitgevoerde controles met voldoende diepgang heeft uitgevoerd en dat u hierbij de juiste conclusies heeft getrokken. In de rechtmatigheidsverantwoording worden ook onduidelijkheden gerapporteerd. Met betrekking tot kosten gerelateerd aan de Jeugdwet, zijn er materiële onduidelijkheden opgenomen voor een bedrag van € 1.876.900 (2023: € 0,-) toeziend op het voorwaardencriterium. Deze onduidelijkheden zijn het gevolg van het ontbreken van voldoende en geschikte controle informatie op gemandateerde taken inzake de Jeugdwet bij de gemeente Amersfoort ad € 1.399.500 en op zorgkosten rechtstreeks verantwoord door gemeente Eemnes € 477.400. Omdat er ook onduidelijkheid bestaat over de aanbesteding van een stedebouwkundig bureau ad € 164.000 komt het totaalbedrag aan onduidelijkheden uit op € 2,04 miljoen. De onduidelijkheden zijn terecht in de rechtmatigheidsverantwoording vermeld omdat deze de door de raad gestelde verantwoordingsgrens voor rechtmatigheid overschrijden.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Wij hebben vastgesteld dat u de intern uitgevoerde controles met voldoende diepgang heeft uitgevoerd en dat u hierbij de juiste conclusies heeft getrokken. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Begrotingscriterium Het begrotingscriterium ziet toe op het budgetrecht van de raad. Financiële handelingen, die ten grondslag liggen aan de baten en lasten en de mutaties in de balansposten, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting (begrotingscriterium). De begroting is hiermee kaderstellend en afwijkingen hiervan zijn in principe onrechtmatig. De financiële verordening speelt een cruciale rol in de wijze waarop gemeente Eemnes dient om te gaan met de geautoriseerde begroting en welke afwijkingen als onrechtmatig dienen te worden aangemerkt. De kadernota rechtmatigheid adviseert in de financiële verordening afspraken omtrent het tijdig melden van afwijkingen vast te leggen. Voor de controle 2024 geldt de financiële verordening van 2020. Inmiddels heeft u de financiële verordening geactualiseerd. Aangezien de financiële verordening voor het boekjaar 2024 nog niet was geactualiseerd, heeft u afspraken over tijdig melden opgenomen in het controleprotocol. Dit controleprotocol is op 21 oktober 2024 vastgesteld door de gemeenteraad. Overschrijdingen van lasten en investeringskredieten zijn altijd onrechtmatig en voor overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten, investeringen en baten zijn nadere nadere afspraken opgenomen in de waarderingsgrondslagen van de jaarrekening en het controleprotocol.

Hieruit blijkt dat overschrijdingen van baten en onderschrijdingen van lasten, investeringen en baten tijdig zijn gemeld wanneer deze tijdens het vaststellen van de jaarrekening door de gemeenteraad bekend zijn. Wij hebben vastgesteld dat het totaal aan overschrijdingen van lasten en investeringskredieten van € 1.904.300 (2023: € 2.466.200) in de paragraaf bedrijfsvoering is opgenomen. Het deel van de begrotingsonrechtmatigheden dat past binnen het beleid van de gemeente bedraagt eveneens € 1.904.300 (2023: € 1.085.700). Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Onder misbruik wordt verstaan: het opzettelijk niet, niet tijdig, onjuist of onvolledig verstrekken van gegevens met als doel ten onrechte overheidssubsidies of -uitkeringen te verkrijgen, dan wel met het doel om voor een te laag bedrag aan heffingen aan de overheid te betalen. Misbruik van overheidsgelden kan gelijk worden gesteld met het plegen van fraude, om zich onrechtmatig overheidsgelden toe te eigenen. Bij fraude passen beheersmaatregelen zoals fraudepreventie, handhaving, fraudeopsporing en sancties.

Onder oneigenlijk gebruik wordt verstaan: het door het aangaan van rechtshandelingen, al dan niet gecombineerd met feitelijke handelingen, verkrijgen van overheidsbijdragen of het niet dan wel tot een te laag bedrag betalen van heffingen aan de overheid, in overeenstemming met de bewoordingen van de regelgeving maar in strijd met het doel en de strekking daarvan (de ‘geest van de

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

wet’). De beheersmaatregelen die daarbij passen zijn: handhaving, voorlichting, analyse toepassing en actualisering wet- en regelgeving. Ook dit kan tot een onrechtmatigheid leiden.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Wij hebben vastgesteld dat u niet beschikt over een afzonderlijk beleid met betrekking tot het voorkomen en detecteren van misbruik en oneigenlijk gebruik. In lijn met ons advies welke in de managementletter met het college is gecommuniceerd, adviseren wij u om hierover afzonderlijk beleid voor op te stellen. 4.2 Actualisaties grondexploitaties De balanspost met de belangrijkste schattingselementen in de jaarrekening van de gemeente Eemnes betreft de voorraad onderhanden projecten. Deze balanspost bedraagt € 5,3 miljoen (2023: € 5,3 miljoen) en is relevant voor de accountantscontrole, vanwege de omvang maar voornamelijk vanwege de schattingselementen die een rol spelen. Dit geldt onder andere voor de nog te realiseren baten en nog te realiseren lasten. De nog te realiseren baten en lasten vormen samen met de boekwaarde de basis voor het uiteindelijke resultaat van de lopende projecten. Per project moet bepaald worden of er sprake is van een verwacht verlies, waarvoor een voorziening getroffen moet worden, of winst. De totale verwachte winst dient u naar rato van de realisatie op basis van de POC-methode, als resultaat te nemen. De grondexploitaties voor de gemeente Eemnes betreffen de Hilt, Zuidpolder Wonen en Zuidpolder Bedrijven. De grondexploitatie Hink Stap Sprong (HSS) is in het boekjaar 2024 afgesloten.

Tussentijdse winstneming Voor de grondexploitatie de Hilt wordt een positief resultaat verwacht en is de Percentage of Completion (POC) methode toegepast. Op basis van deze methode is in 2024 een tussentijdse winst van € 1.578.700 verantwoord. Belangrijkste aandachtspunten waardering grondexploitaties Als onderdeel van de controle van de waardering van de bouwgronden in exploitatie voeren wij een risicoanalyse uit ter bepaling van het risicoprofiel van de individuele grondexploitaties en de hiervoor bestaande kans op een materiële fout in de waardering ervan. Hierbij betrekken wij de huidige boekwaarde, het geprognotiseerde resultaat, de aard en omvang van de nog te realiseren baten en lasten (liggen hier al contracten/overeenkomsten aan ten grondslag of niet). Wij hebben op grond van de door ons verrichte werkzaamheden inzake de waardering van de grondexploitaties vastgesteld dat uw gemeente: • Beschikt over actuele ramingen van de nog te realiseren baten en lasten. • Beschikt over een deugdelijke onderbouwing van de gehanteerde uitgangspunten in de grondexploitaties • (Externe) deskundigheid heeft ingeschakeld ter onderbouwing van de geraamde grondprijzen en grondopbrengsten. • Een aannemelijk niveau heeft bepaald van de nog te maken kosten.

De uitgangspunten die in de grondexploitaties en dus in de jaarrekening 2024 zijn verwerkt, zijn door ons onderzocht en als aannemelijk aangemerkt.

De parameters en renteberekeningen zijn conform de voorschriften van het BBV. De parameters worden jaarlijks via een aparte notitie vastgesteld. Alle herzieningen worden voorafgaand aan het afgeven van onze verklaring vastgesteld door de raad. Wij concluderen dat alle vereisten van het BBV zijn gevolgd en dat de waardering van de grondexploitatie in de jaarrekening juist is. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Ontwikkelingen in de grondexploitaties In 2024 zijn de grondexploitaties Zuidpolder geactualiseerd. Door marktontwikkelingen zoals stijging van de bouwkosten, energieprijzen en rente is het resultaat naar beneden bijgesteld. Echter, de verwachting is nog steeds dat de exploitaties zullen worden afgesloten met een positief resultaat. In 2025 wordt ingezet op het starten van de ontwikkeling van het bedrijventerrein en woningbouw. Voor 2025 is het plan om deze grondexploitatie onder te brengen in een BV-structuur. Ten tijde van de jaarrekeningcontrole 2024 moet de besluitvorming nog plaatsvinden. Wij hebben in voorgaand jaar en dit jaar aan de gemeente enkele aandachtspunten meegegeven die betrokken kunnen worden in het afwegings- en besluitvormingsproces. In 2024 zijn voor grondexploitatie de Hilt de eerste woningen opgeleverd en in 2025 verwacht u dat de laatste woningen worden opgeleverd. Op basis van de meest recente calculaties verwacht u de grondexploitatie af te sluiten met een positief saldo van ongeveer € 6 miljoen. Ten aanzien van Hink Stap Sprong is in 2024 het openbaar gebied woonrijp gemaakt. Dit betekent dat de grondexploitatie is afgewikkeld en kan worden afgesloten. De exploitatie sluit met een klein verlies.

4.3 Voorzieningen Uw gemeente heeft conform het BBV onderscheid gemaakt tussen voorzieningen: • Voor verplichtingen, verliezen en risico’s: met name pensioenvoorzieningen voor (oud)wethouders; • Ter egalisatie van kosten: met name onderhoudsvoorzieningen (groot onderhoud); • Voor van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden: met name voor riolering. De balanspost voorzieningen is onderhevig aan materiële waarderings- en schattingselementen. Wij hebben vastgesteld dat de waarderings- en schattingsmethoden consistent zijn toegepast en de door u gekozen methoden aanvaardbaar zijn en in lijn met de voorschriften vanuit het BBV. Het blijft belangrijk om deze waarderings- en schattingsmethodes regelmatig te toetsen aan maatschappelijke en/of economische ontwikkelingen alsmede de doorvertaling daarvan via actualisaties van beheerplannen. De relevante voorzieningen bij de gemeente Eemnes voor boekjaar 2024 betreffen de pensioenvoorziening en de voorzieningen ten aanzien van riool- en afvalstoffenheffing. Pensioenvoorziening

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

De pensioenvoorziening bedraagt ultimo 2024 € 2,1 miljoen (2023: € 1,9 miljoen) waarbij de stijging ten opzichte van voorgaand jaar voornamelijk te wijten is aan een daling van de voorgeschreven rekenrente naar 2,325% (2023: € 3,16%). Wij hebben vastgesteld dat deze voorziening juist is gewaardeerd. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Voorzieningen ten aanzien van riool- en afvalstoffenheffingen Het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (hierna: BBV) betreft de verantwoordingsvoorschriften voor gemeenten en provincies. Ten aanzien van voorzieningen maakt het BBV in artikel 44 onderscheid tussen enkele verschillende soorten, waaronder een voorziening bestaande uit van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden. Bij de gemeente Eemnes betreffen dit de voorzieningen voor afvalstoffenheffing, rioolheffing en grafrechten. Nadere duiding bij de verslaggevingsregels van het BBV worden gegeven door de commissie BBV. De commissie schrijft dat, indien er sprake is van hogere gerealiseerde baten dan lasten ten aanzien van bijvoorbeeld riool- en afvalstoffenheffing, deze niet worden toegevoegd aan een reserve, maar aan een voorziening bestaande uit van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden. Immers, het betreffen middelen die gereserveerd moeten zijn en blijven voor het doel waarvoor zij geïnd zijn. Uitzondering hierop zijn gerealiseerde afwijkingen als gevolg van bijvoorbeeld voordelige aanbestedingsresultaten, voordelen op het gebied van efficiëntie of een hogere gerealiseerde capaciteit.

Deze positieve resultaten mogen in het exploitatieresultaat genomen worden en het is toegestaan deze in een bestemmingsreserve op te nemen en te besteden aan de toekomstige activiteit waar de heffing voor is opgelegd. Wij hebben vastgesteld dat de gemeente Eemnes onterecht een reserve riolering en reserve afvalstoffenheffing heeft gevormd. Wij hebben de gemeente verzocht om deze reserves te corrigeren in lijn met BBV vereisten en een voorziening riolering en voorziening afvalstoffenheffing te vormen. Als gevolg van de correctie, is de reserve • Afvalstoffenheffing afgenomen naar nihil en is de voorziening afvalstoffenheffing toegenomen tot € 438.700 • Rioolheffing afgenomen naar nihil en is de voorziening rioolheffing toegenomen tot € 45.000. 4.4 Rapporteren over fraude Door maatschappelijke ontwikkelingen is er in toenemende mate aandacht voor fraudepreventie, maar ook op onderwerpen zoals corruptie, omkoping en (het bewust niet naleven van) wet- en regelgeving. Onder andere door de toenemende aandacht voor deze onderwerpen, wordt van organisaties steeds vaker gevraagd informatie te verstrekken over de visie, het beleid en het toezicht op integer handelen binnen alle afdelingen van uw organisatie. U beschikt niet over een intern opgestelde frauderisicoanalyse.

Wij adviseren u om een frauderisicoanalyse op te stellen en verder door te ontwikkelen naar een fraudebeheersplan en daarnaast aanvullend beleid op te stellen ter voorkoming van misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O-beleid). In tegenstelling tot een frauderisicoanalyse zal dit beleid vooral extern gericht zijn.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Wij hebben ook geconstateerd dat het rapporteren over de verrichte werkzaamheden en uitkomsten van fraude en/of misbruik en oneigenlijk gebruik nog in onvoldoende mate terugkomt in de planning & control cyclus. Daarmee is er geen solide basis voor uw eigen rapportage in de jaarrekening over frauderisico’s en de getroffen maatregelen. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

Vanuit onze eigen rol als accountant dienen wij ook een inschatting te maken van de frauderisico’s, en gepaste werkzaamheden uit te voeren om te borgen dat er geen fraudes van materieel belang hebben plaatsgevonden. Onderdeel hiervan is het risico dat het management de interne beheersing doorbreekt, wat bij iedere organisatie een risico is. In dit kader beoordelen wij interne processen, zoals (de totstandkoming van) schattingen, ongebruikelijke transacties buiten de normale bedrijfsvoering en onzakelijke transacties met verbonden partijen. Onze werkzaamheden zien onder andere toe op vaststellen dat prestaties geleverd zijn en de wijze waarop u dit zelf borgt, het naleven van het interne inkoopbeleid en voor u relevante aanbestedingsregels. Bepaalde delen van de opbrengstverantwoording kunnen ook onderdeel zijn hiervan. Als we aanwijzingen hebben van fraude communiceren wij dit met het college. Indien fraude plaatsvindt in de top van de organisatie of als er niet voldoende herstelwerkzaamheden worden getroffen, zullen wij dit melden bij de externe toezichthouder. Tijdens de controle hebben wij een professioneel-kritische houding betracht ten opzichte van frauderisico’s in de jaarrekening. Wij merken op dat onze controle niet primair gericht is op het ontdekken van fraude.

Tijdens de uitvoering van onze controles hebben wij geen aanwijzingen verkregen dat er sprake is van materiële fraude. 4.5 Continuïteitsbeoordeling In het kader van de jaarrekeningcontrole beoordelen wij ook het vermogen van de organisatie om de activiteiten in de komende twaalf maanden voort te zetten. Elementen die we in deze beoordeling betrekken zijn onder meer de vermogenspositie, de begroting voor het komende boekjaar, de afhankelijkheid van eigen inkomsten, de risico’s die u zelf identificeert en uiteraard ook de risico’s die wij als uw accountant signaleren. Naast ontwikkelingen in de regelgeving voor accountants leiden de hogere inflatie, de energieprijsontwikkeling en de reactie van de deelnemende overheden hierop, tot een andere beoordeling van continuïteitsrisico’s. Om die reden vragen wij uw aandacht voor deze beoordeling. Net als ten aanzien van het onderwerp fraude is ook rapportering in de controleverklaring over continuïteit verplicht. Hoewel vanwege de wettelijke waarborgen feitelijke discontinuïteit van uw gemeente als geheel niet aan de orde is, kan onder omstandigheden de financiële positie wel aanleiding zijn tot het schrappen van taken of het afstoten van activa. Ook externe ontwikkelingen zoals inflatie en beschikbaarheid van personeel zijn van invloed op de manier waarop naar uw financiële positie gekeken wordt.

In onze controleverklaring is meer informatie dan voorheen opgenomen over de continuïteitsbeoordeling die wij uitvoeren. Om die reden vragen wij uw aandacht voor deze beoordeling. Ons werk begint immers met uw eigen inschattingen over de toekomst. U hebt aangegeven dat er geen directe indicaties bestaan om op korte termijn taken of activiteiten te beëindigen en u bent van mening dat de continuïteit gezekerd is. Die conclusie kunnen wij onderschrijven. Niettemin is ook duidelijk dat het uw eigen vermogen en uw solvabiliteit dalen. De solvabiliteit van uw gemeente is met 16% zorgwekkend te noemen. Zeker wanneer er wordt

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

gekeken naar de financiële ontwikkelingen van uw gemeente als gevolg van een daling van de rijksfinanciering. U houdt rekening met fors negatieve resultaten, waarmee u niet voldoet aan de uitgangspunten van een sluitende begroting. Dit kan van invloed zijn op het toezichtsregime van de provincie. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd Afsluiting

U bent zich hiervan bewust en heeft daarom bij het indien van de begroting 2025 reeds rekening gehouden met ombuigingsvoorstellen. Zie onderstaand de uiteenzetting van het resultaat met en zonder ombuigingsvoorstellingen. Dit betekent dat u, met ombuigingsvoorstellen, een positief resultaat over de komende boekjaren presenteert. Het is raadzaam uw financiële resultaten te blijven monitoren en bij te sturen waar nodig. Immers, uw financiële vermogenspositie is nog niet waar het dient te zijn. 4.6 Het maken van schattingen 4.6.1 Schattingen: algemeen Bij het opmaken van een jaarrekening is het noodzakelijk dat u schattingen en oordelen toepast om te komen tot betrouwbare cijfers. Niet zelden worden schattingen niet als zodanig onderkend, omdat ze een vast onderdeel van uw administratieve proces zijn. Tijdens onze controle besteden wij nadrukkelijk aandacht aan de belangrijke schattingen omdat deze, bedoeld of onbedoeld, het resultaat kunnen beïnvloeden. Binnen uw organisatie hebben de belangrijkste schattingen betrekking op het inschatten van (de waarde van) de materiële vaste activa, onderhanden werk in de grondexploitaties, de vorderingen en de kortlopende schulden en de (noodzaak tot het treffen van) voorzieningen.

4.6.2 Schattingen: Methoden en evalueren uitkomsten schattingen Tijdens onze werkzaamheden hebben wij verder geen tekortkomingen aangetroffen in de schattingsmethoden en vastgesteld dat de wijze waarop deze tot stand komen niet is gewijzigd ten opzichte van vorig jaar. Wij aanvaarden uw schattingen, maar wij melden volledigheidshalve dat inherent is aan schattingen dat de uiteindelijke uitkomst kan afwijken. Daarnaast vinden wij het belangrijk dat u in de periode na afloop van het boekjaar de uitkomsten van de gemaakte schattingen evalueert. Dat noemen we backtesting. Op die manier maakt u beter inzichtelijk hoe schattingen in de praktijk zijn uitgepakt. Deze informatie kunt u vervolgens gebruiken om de gehanteerde schattingsmethoden en uitgangspunten voor de komende jaren te verbeteren. Gemeente Eemnes heeft nog geen standaardwerkwijze om backtesting op schattingen uit te voeren. 4.7 Verantwoording Specifieke uitkeringen Ter voorkoming van onnodige verantwoordingsdruk verstrekt het Rijk een groot aantal specifieke geldstromen die via het systeem van Single Information Single Audit (SiSa), moeten worden verantwoord. De verantwoordingsgegevens voor deze regelingen worden opgenomen in de zogeheten SiSa-bijlage bij de jaarrekening.

In tegenstelling tot de andere onderdelen van de jaarrekening is de controleverklaring bij de jaarrekening 2024 niet alleen van toepassing op de getrouwheid, maar ook op de rechtmatigheid van de in deze bijlage opgenomen bestedingen. In de SiSa-bijlage zijn vrijwel alleen financiële gegevens opgenomen.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

De laatste jaren is het aantal SiSa regelingen dusdanig toegenomen, met de bijbehorende verantwoordingsdruk, dat het kabinet voornemens is het aantal specifieke uitkeringen drastisch te verminderen. Het aantal in de jaarrekening 2024 te verantwoorden specifieke uitkeringen van 19 is echter nog steeds hoog waardoor er nog altijd sprake is van een stevige verantwoordingsdruk. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd

De controlevoorschriften voor de SiSa-bijlage zijn opgenomen in de Nota verwachtingen accountantscontrole. Hierin staat onder meer de wijze waarop de controle moet worden ingestoken beschreven en zijn specifieke rapporteringsgrenzen voorgeschreven, te weten per specifieke uitkering: • € 12.500 als de omvangsbasis kleiner dan of gelijk is aan € 125.000. • 10% indien de omvangsbasis groter is dan € 125.000 en kleiner dan of gelijk is aan € 1,0 mln. • € 125.000 indien de omvangsbasis groter is dan € 1,0 mln. Wij hebben geen fouten of onzekerheden geconstateerd met betrekking tot de SiSa-bijlage 2024 van de gemeente Eemnes die deze grenzen overschrijden. In de bijlage bij dit accountantsverslag nemen we de verplichte tabel op. Deze tabel dient aan het ministerie van BZK ter beschikking te worden gesteld. 4.8 Sociaal domein – uitbestede taken HBEL De grote decentralisaties uit 2015, waardoor gemeenten de verantwoordelijkheid hebben voor het hele sociaal domein, Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), Jeugdwet en Participatiewet, leggen al jaren een fors beslag op de gemeentelijke organisatie en de gemeentelijke financiën. Ook op het gebied van verantwoording en controle komt dit onderwerp de laatste jaren steeds terug in veel gemeentelijke jaarrekeningen, alsmede in de oordelen en rapportages van de accountants daarbij.

De gemeente Eemnes heeft de taken en verantwoordelijkheden inzake de Wmo en de Participatiewet gemandateerd aan centrumgemeente de gemeente Huizen. De gemeente Huizen legt verantwoording hierover af aan gemeente Eemnes. Voor de controle inzake de Wmo en Participatiewet kunnen wij steunen op de controlewerkzaamheden van de accountant van gemeente Huizen. Wij hebben geconstateerd dat de verwerking van de baten en lasten in de jaarrekening van gemeente Eemnes aansluit op de financiële verantwoording van de gemeente Huizen.

Afsluiting De financiële verantwoording van gemeente Huizen bevat onzekerheden. Voor een deel van de zorgkosten Wmo is door de gemeente niet of onvoldoende vastgesteld of prestatie is geleverd. Als gevolg hiervan is sprake van een onzekerheid van € 229.800 gerapporteerd. Om onzekerheden met betrekking tot prestatielevering te verlagen c.q. weg te nemen, adviseren wij u om: • Over het vaststellen van prestatielevering (nieuwe) afspraken te maken met de gemeente Huizen; • Voor zorgleveranciers vanaf € 125.000 altijd een productieverantwoording met controleverklaring op te vragen; • De populatie voor belrondes te vergroten; • Te onderzoeken en vast te leggen welke andere werkzaamheden er worden uitgevoerd om prestatielevering vast te stellen.

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

4.9 Onzekerheden in het de verantwoording van de Jeugdwet De gemeente Eemnes heeft de taken inzake de Jeugdwet gemandateerd aan gemeente Amersfoort. Daarbij verantwoordt gemeente Amersfoort zich over de getrouwheid en rechtmatigheid van deze gelden via een financiële verantwoording die is voorzien van een controleverklaring. Ten aanzien van getrouwheid van de Jeugdwet is door gemeente Amersfoort een goedkeurend oordeel verstrekt bij de ‘Verantwoording 2024 nieuwe taken gemeente Eemnes’ overeenkomstig het Protocol Sociaal Domein 2024 Regio Amersfoort. Ten aanzien van de rechtmatigheid verwijzen wij naar hoofdstuk 4.1 in dit accountantsverslag. Met betrekking tot kosten gerelateerd aan de Jeugdwet, zijn er materiële onduidelijkheden opgenomen voor een bedrag van € 1,4 miljoen (2023: € 0,-) toeziend op het voorwaardencriterium. Deze onduidelijkheden zijn het gevolg van het ontbreken van voldoende en geschikte controle informatie. Deze onduidelijkheid is juist overgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording van de gemeente Eemnes. 4.10 Leges omgevingsvergunningen In uw legesverordening, waarin afspraken en tarieven voor tal van dienstverleningsproducten zijn opgenomen, heeft u bepaald dat het heffingsmoment voor de leges het moment van in behandeling nemen van de aanvraag is.

Los van de vraag of dit bedrijfseconomisch het meest logische moment is, volgt u in de jaarrekening 2024 dit uitgangspunt niet. Op dit moment verantwoordt gemeente Eemnes de legesopbrengst pas bij het besluit over het al dan niet afgeven van de vergunning. Daarmee handelt u in strijd met uw eigen verordening. U heeft het standpunt ingenomen dat u hiermee een bestendige gedragslijn volgt. Dat lijkt vooral een rechtmatigheidsvraagstuk, maar omdat dit ook de opbrengstverantwoording en dus de getrouwheid van de cijfers raakt, valt dit in het domein van de accountant. Onjuiste afgrenzing leges Uit nader onderzoek van uw organisatie blijkt dat u voor een bedrag van ongeveer € 61.000 ten onrechte niet in 2023 heeft opgenomen, maar heeft verantwoord in boekjaar 2024. U heeft een analyse uitgevoerd op aanvragen die zijn ingediend in 2024 maar in dit boekjaar nog niet tot een legesopbrengst hebben geleid. Uit de analyse blijkt dat u over 2024 te lage leges omgevingsvergunningen presenteert van € 105.000. Dit betekent dat de afwijkingen in de leges omgevingsvergunningen een impact hebben op het resultaat ultimo 2024 van, per saldo, € 44.000. Beide afwijkingen hebben wij afzonderlijk opgenomen in de tabel met ongecorrigeerde controleverschillen.

4.11 Fiscaliteiten In de afgelopen jaren hebben we meermaals gerapporteerd over de beschikbare capaciteit binnen uw organisatie ten aanzien van fiscale onderwerpen. Aan het einde van het jaar wordt op basis van nacalculatie berekend wat de relevante percentages ten aanzien van het btw-compensatiefonds moeten zijn. Echter, deze gegevens worden niet aangepast in de financiële administratie. Dit

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

betekent dat het mengpercentage en de forfaitaire percentages al enkele jaren niet zijn geactualiseerd in uw administratie. Deze analyse op basis van nacalculatie leidt tot correcties in uw aangiftes en in te dienen suppleties. Voor de boekjaren 2021, 2022, 2023 en 2024 zijn deze nacalculatorische analyses (evenals in 2023) nog niet uitgevoerd. Hoewel er op basis van historie veelal sprake is van verschuivingen tussen BTW en BCF en de impact hierdoor gering is, is het risico op fiscale naheffingen en heffingsrente reëel. Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle

Graag benadrukken we daarom nogmaals het belang van het maken van een inhaalslag in het verbeteren van het werkproces en het wegwerken van achterstallige suppletieaangiften. In het bijzonder met de implementatie van de nieuwe financiële applicatie in het verschiet.

Bestuurlijke afhandeling en publicatie

4.12 Wet normering Topinkomens

Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen Onafhankelijkheid gewaarborgd

Wij hebben geen fouten geconstateerd met betrekking tot de naleving van de Wet Normering topinkomens (WNT) De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2024 niet meer bedragen dan € 233.000 per jaar. Daarnaast dienen gemeenten de salarissen openbaar te maken van overige medewerkers (inclusief – wanneer aan bepaalde voorwaarden is voldaan – ingehuurd personeel) die een bezoldiging ontvangen boven deze norm. Ten slotte stelt de WNT een aantal overige eisen, zoals een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000. In 2024 hebben wij geen overschrijdingen van de grensbedragen voor topfunctionarissen en overige medewerkers geconstateerd.

Afsluiting

Accountantsverslag 2024 Gemeente Eemnes

Overzicht van niet-gecorrigeerde verschillen Inhoudsopgave Hoofdlijnen van onze controle Bestuurlijke afhandeling en publicatie Resultaat en weerstandsvermogen Kernpunten van de controle Overzicht van nietgecorrigeerde verschillen Overige onderwerpen

5.1 Algemeen De jaarrekeningcontrole voeren wij uit met een bepaalde marge. Deze marge noemen we de materialiteit. De materialiteit is voorgeschreven in het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (Bado) en bevestigd in uw controleprotocol. Daarbij kan rekening worden gehouden met specifieke factoren of risico’s, de zogenaamde “kwalitatieve materialiteit”. Ook gelden scherpere grenzen voor de naleving van de WNT. Het Bado stelt dat de maximaal te hanteren materialiteit 1% bedraagt van het totaal van de lasten (inclusief toevoegingen aan de reserves). De bij u gehanteerde materialiteit bedraagt neerwaarts afgerond € 367.600. Mochten wij niet-gecorrigeerde controleverschillen onderkennen die dit bedrag overschrijden dan kunnen we geen goedkeurende verklaring afgeven. Voor geconstateerde onzekerheden geldt een marge van 3% en dus een bedrag van € 1.102.700. Het bedrag van € 1.102.700 is ook (afgerond) de door uw eigen raad vastgestelde verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording. In het kader van de bestuurlijke afhandeling en het dechargeproces melden wij eventuele geconstateerde afwijkingen die niet meer gecorrigeerd zijn in de jaarrekening. Deze zijn vanaf een lager bedrag dan de materialiteit mogelijk voor u relevant. Wij melden alleen afwijkingen boven een bepaalde grens. Deze bedraagt bij u iets meer dan € 18.000.

5.2 Overzicht van niet-gecorrigeerde controleverschillen In de onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van niet-gecorrigeerde controleverschillen boven de rapportagedrempel van € 18.000.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16032136/1