Bijlage C. Uitkomsten vragenlijst inwoners en bedrijven

Bijlage C: Resultaten vragenlijst Warmteprogramma Afdeling:

Ruimtelijke ontwikkeling

Sectie:

Omgevingsbeleid

Raadsvergadering:

07-05-2026

Samenvatting van resultaten vragenlijst Inleiding Bewoners en ondernemers in Edam-Volendam zijn voor dit Warmteprogramma betrokken door middel van een vragenlijst. Het doel daarvan was om inzicht te krijgen op verschillende thema’s: • • • • •

Hoe kijken bewoners en ondernemers naar de warmtetransitie en hun rol daarin; Welke vorm van gemeentelijke ondersteuning vinden bewoners en ondernemers nuttig; Wat vinden bewoners en ondernemers belangrijk bij de keuze voor een aardgasvrije warmtetechniek; Hoe kijken bewoners en ondernemers naar een sturende rol van de gemeente in de warmtetransitie; Welke wensen, zorgen en ideeën hebben bewoners en bedrijven wat betreft de warmtetransitie.

Tussen 12 en 26 november 2025 konden inwoners en ondernemers hierover een vragenlijst invullen. In totaal hebben 44 mensen de vragenlijst ingevuld, waarvan 9 ondernemers en 35 inwoners. In dit document geven we een samenvatting van de resultaten. 44 respondenten zijn niet genoeg om representatief te zijn voor alle inwoners van Edam-Volendam. Wel geeft het een indicatief inzicht in de voorkeuren en ideeën van inwoners en ondernemers. Over het algemeen geven de resultaten aan dat er een grote variatie aan wensen en zorgen bestaat. De gemeentelijke aanpak zal hier dus rekening mee houden. Wij hebben deze resultaten meegenomen als input voor het opstellen van het warmteprogramma. Een algemene conclusie die we overnemen is dat men zelf wil bepalen wanneer zij overstappen en niet zit te wachten op verplichtingen vanuit de overheid. De ondersteuning die wij aanbieden is dus vrijblijvend. Er wordt vanuit de gemeente nog geen eerdere einddatum gegeven voor de levering van aardgas dan 2050. Daarnaast zijn de zorgen, wensen en aanbevelingen van respondenten meegenomen in de afweging over waar we aandacht aan besteden in het warmteprogramma. In de rest van dit document geven we een samenvatting van de resultaten van de vragenlijst, en geven we een overzicht van de antwoorden die de respondenten gaven.

Algemene houding ten opzichte van aardgasvrij De ambitie om in 2050 aardgasvrij te zijn kan rekenen op verschillende reacties. Er zijn meer respondenten (47%) die vinden dat dit een (heel) goed idee is dan respondenten zijn die dit een (heel) slecht idee vinden (35%). De meningen zijn dus wel sterk verdeeld. De meeste respondenten weten al een beetje of veel over de overstap naar aardgasvrij wonen en werken. Dit betekent alleen niet dat iedereen ook al daadwerkelijk stappen onderneemt. De grootste groep (61%) is nog niet bezig met stappen te zetten naar aardgasvrij. Ongeveer een derde van de respondenten is niet bereid zelf te investeren in aardgasvrij. Een even grote groep heeft meer informatie nodig om die beslissing te maken. Tot slot is een derde bereid tot investeren, eventueel mits dit terugverdient wordt.

Rol van gemeente Ook naar de rolverdeling van de gemeente ten opzichte van inwoners wordt verschillend gekeken. Hoewel de grootste groep (43%) de overstap zelf wil regelen, zijn er ook respondenten (31%) die willen worden ontzorgd door de gemeente of die daarover geen voorkeur hebben (26%). Wat betreft de manieren om bewoners te ondersteunen springt er niet één bovenuit. Financiering, collectieve inkoopacties, persoonlijk advies en informatie worden allemaal door iets minder dan de helft van de respondenten nuttig gevonden. Een grote meerderheid (68%) van de respondenten heeft een voorkeur dat bewoners zelf kiezen voor het moment dat ze van het gas af gaan. 30% heeft liever dat de gemeente dit moment kiest.

Aardgasvrije warmtetechniek Wat betreft de keuze voor een alternatieve warmtebron worden niet alle criteria door iedereen belangrijk gevonden. Een grote meerderheid (77%) vindt de eindgebruikerskosten van de overstap belangrijk. Verder wordt zo min mogelijk overlast (48%) en ruimte-inname in de woning (43%) belangrijk gevonden. Een minderheid vindt de ruimte-inname in de wijk (18%) en kosten voor de maatschappij (14%) belangrijk.

Ed am Ed -S am ing -O elw ud ij Vo e k Ko le nd m am Br Wa Vo -B oe rde Vo le lo ckg r le nd em ou nd am e w am -O nb u -M ud ur Vo id e t le de Ko n d Vo a n m le m De geb nd -In W ie am du at d -B str erin lo ieg g Vo kg e ou bi le n w ... Vo da le m- H 4,5, nd B o 6 am lok bre -B gou de lo w kg 1 o ,2 O uw os 7 th ,8 u M izen id Ed de Vo am lie le nd -Z am ui K d w -B lo ad kg ijk ou w 3

Resultaten per vraag 1. Vult u deze vragenlijst in als bewoner van een woning of als eigenaar van uw bedrijf?

20%

80%

Bewoner van een woning Eigenaar van een bedrijf

2. In welke wijk woont u?

25%

20%

15%

10%

5%

0%

3. Welke situatie is op u van toepassing?

7%

93%

Ik ben eigenaar van mijn woning of bedrijfspand Ik huur mijn woning of bedrijfspand

4. In Edam-Volendam bereiden we ons voor om, net als in de rest van Nederland, stap voor stap te stoppen met het gebruik van aardgas voor verwarmen, warm water en koken. Vindt u dit een goed idee?

21%

23%

12% 26% 19%

Ja, ik vind dit een heel goed idee

Ja, ik vind dit een goed idee

Neutraal

Nee, ik vind dit een slecht idee

Nee, ik vind dit een heel slecht idee

5. Weet u al iets over de overstap naar aardgasvrij wonen en werken?

12% 40%

49%

Ik weet er een beetje over

Ik weet er vrij veel over

Ik weet er vrijwel niks van

6. Bent u al bezig met het aardgasvrij maken van uw woning of bedrijf?

11% 16%

11%

61%

Nee, nog niet Ja, maar ik moet nog (een gedeelte) isoleren Ja, mijn woning of bedrijf is klaar om over te stappen op een warmtepomp Ja, mijn woning of bedrijf is aardgasvrij

7. Bent u bereid om te investeren in aardgasvrij wonen en werken?

20% 32% 18%

30%

Nee, ik ben niet bereid daarin te investeren Weet ik niet, daar moet ik eerst nog meer informatie over hebben Ja, maar alleen als het meer oplevert dan het kost. Ja, ik ben bereid om daarin te investeren 8. Waar gaat uw voorkeur naar uit als het gaat om de overstap om uw woning of bedrijf aardgasvrij te maken: dat de gemeente veel voor u regelt (u ontzorgt) of dat u zoveel mogelijk zelf regelt en zo eigen keuzes maakt?

31% 43%

26%

Ontzorgen

Neutraal

Zelf regelen

9. Stel, u overweegt uw woning of bedrijf aardgasvrij(klaar) maken. Wat zou u dan helpen? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

Financiering

Collectieve inkoopactie

Persoonlijk advies

Informatie

10. Wat vindt u belangrijk bij de overstap naar een alternatieve warmtebron? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

Zo min mogelijk Zo min mogelijk Zo min mogelijk Zo min mogelijk Zo min mogelijk kosten voor de overlast kosten voor de ruimte-inname ruimte-inname bewoner maatschappij in wijk in woning

11. Als de gemeente moet kiezen, wat vindt u dan beter? Keuze 1: Eigenaren van een huis of bedrijf mogen zelf weten wanneer ze stoppen met het gebruik van gas. •

De gemeente zorgt voor informatie en helpt mensen die willen stoppen met het gebruiken van aardgas.

•

Een mogelijk voordeel is dat het tempo aansluit bij de wensen en mogelijkheden van bewoners en bedrijven.

Keuze 2: De gemeente kiest welke wijken van het gas af gaan over 10 jaar.

•

De gemeente geeft duidelijkheid door bepaalde wijken aan te wijzen die van het gas af gaan. Eigenaren van een huis of bedrijf hebben 10 jaar om een geschikt moment te kiezen om van het gas af te gaan, maar niet langer.

•

Een mogelijk voordeel is dat dit uiteindelijk efficiënter is en de samenleving minder geld kost. Dit geld kan dan voor andere belangrijke dingen worden besteed. 2%

20%

50%

9%

18%

Sterke voorkeur keuze 1

Lichte voorkeur keuze 1

Lichte voorkeur keuze 2

Weet ik niet

Sterke voorkeur keuze 2

12. Heeft u verder ideeën, zorgen of vragen over aardgasvrij wonen en werken die u belangrijk vindt of wil delen met ons? Er zijn veel verschillende ideeën, zorgen en vragen aangedragen. Een aantal van de meest genoemde behandelen we hieronder, met een uitleg wat we ermee doen. •

Is er voldoende energie/elektriciteit beschikbaar? o De beschikbaarheid van elektriciteit is een zeer belangrijke voorwaarde voor het slagen van de warmtetransitie. We betrekken Liander daarom bij het opstellen van het warmteprogramma en de uitvoering daarvan. We faciliteren Liander daarnaast bij het proces om het elektriciteitsnet uit te breiden. We laten onze plannen afhangen van de beschikbaarheid van elektriciteit, omdat er niet voldoende is om iedereen tegelijk over te laten stappen.

•

Maak gebruik van voorlichting en duidelijke communicatie over de beschikbare opties. o In onze aanpak zal informatievoorziening over de beschikbare opties een grote rol spelen. We zullen daar actief over communiceren.

•

Bekijk ook de opties van een warmtenet. o In de afweging van welke warmtetechniek het meest geschikt is, worden verschillende warmtenet-scenario’s meegenomen. De volledige analyse is te vinden in bijlage B van het warmteprogramma.