Toelichting bijlage 2
Tekst van het document
Daaronder ligt matig tot sterk siltig zand, wat soms wat lemig aandoet. Het betreffen rivierafzettingen als onderdeel van het terras van Geistinge. Archeologisch gezien is de bodemopbouw als intact te beschouwen. De hoge verwachting in dit gedeelte van het plangebied is daarmee bevestigd. Het relevante niveau wordt gevormd door de top van het colluvium op circa 50-80 cm -Mv. Een eventuele vondstlaag zal vermoedelijk verploegd zijn, waardoor de verwachting op intacte resten uit het LaatPaleolithicum – Mesolithicum naar laag kan worden bijgesteld. De hoge verwachting op resten uit het Neolithicum – Late Middeleeuwen kan hier worden gehandhaafd. Advies Men heeft het voornemen om in het plangebied een landgoed te realiseren, waar een bestemmingsplanwijziging voor nodig is. Hierbij is grotendeels sprake van een continuering van het agrarisch grondgebruik, waarbij geen ‘nieuwe’ bodemverstoringen zullen plaatsvinden. Geadviseerd wordt om in het nieuwe bestemmingsplan een hoge archeologische verwachting op te nemen voor het gehele plangebied, met uitzondering van deelgebied 1 waar een lage verwachting geldt. Wanneer in de toekomst bodemverstoringen dieper dan 40 cm -Mv plaatsvinden in deelgebied 2 tot en met 5, wordt een verkennend booronderzoek geadviseerd.
In deelgebied 3 vinden naar verwachting wel graafwerkzaamheden plaats. Hier worden twee woningen, en kas en een schuur gerealiseerd. Er zijn nog geen concrete plannen omtrent de funderingswijze van de bouwwerken. Na de uitvoering van het verkennende booronderzoek is de ligging van de toekomstige bouwvlakken gewijzigd. Deze liggen nu ongeveer 20 tot 40 m verder naar het westen. Alleen boring 2 ligt nu binnen het ‘nieuwe’, gewijzigde vlak. Gezien de relatief korte afstand wordt aangenomen dat de bodemopbouw en de aanwezigheid en diepteligging van de archeologisch relevante niveaus vergelijkbaar is. Er wordt een vervolgonderzoek geadviseerd wanneer graafwerkzaamheden dieper dan 40 cm -Mv zullen plaatsvinden. Gezien de verwachting op hoofdzakelijk grondsporen kan dit onderzoek het beste plaatsvinden in de vorm van een proefsleuvenonderzoek, karterende en waarderende fase (IVO-P). Voor een dergelijk onderzoek is een Programma van Eisen (PvE) noodzakelijk. In dit document wordt op voorhand het doel en de voorwaarden van het gravende onderzoek vastgelegd. Het PvE moet vooraf door de bevoegde overheid (gemeente Echt-Susteren) worden goedgekeurd. Bovenstaande vormt een advies.
Op grond van de resultaten van het rapport en het advies zal de bevoegde overheid (de gemeente Echt-Susteren) een besluit nemen over de daadwerkelijke omgang met eventueel aanwezige archeologische waarden binnen het plangebied.
13. Geraadpleegde bronnen Archeologische kaarten en databestanden: • Archeologische Monumenten Kaart (AMK), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort, 2007. • Archeologisch Informatie Systeem III (Archis3), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort, 2016. • Archeologische beleids- en verwachtingskaart van de gemeente Echt-Susteren • www.ruimtelijkeplannen.nl • archis.cultureelerfgoed.nl • • • • • • • • • • • •
www.kadastralekaart.com www.archieven.nl www.pdok.nl www.ahn.nl Bodemkaart van Nederland 1:50.000 (Stiboka) Geomorfologische kaart van Nederland www.bodemloket.nl bagviewer.kadaster.nl www.kadaster.nl www.dinoloket.nl beeldbank.cultureelerfgoed.nl www.topotijdreis.nl
• • • • • • •
library.wur.nl/WebQuery/geoportal/raf noordbrabant.omgevingsrapportage.nl www.ikme.nl www.tracesofwar.com www.euroradar.nl/explosieven-opsporing/ruimingskaart/ www.allemolenskaart.nl www.molendatabase.nl
Lijst met afbeeldingen Figuur 1: Ligging van het plangebied en deelgebieden (met rode lijnen aangegeven, bron: www.pdok.nl)...............................................................................................................................................4 Tabel 1: Overzicht van de archeologische onderzoeken rondom het plangebied (<500 m)................... 12 Tabel 2: Overzicht van een selectie van vondstmeldingen rondom het plangebied. ............................. 15 Figuur 2: Uitsnede van het plangebied (rood omlijnd) op de kaart van Tranchot (1804-1805; bron: Beeldbank VU Amsterdam). ..................................................................................................................... 18 Figuur 3: Het plangebied (rood omlijnd) op het Kadastrale Minuutplan uit 1811-1832 (bron: beeldbank.cultureelerfgoed.nl). ............................................................................................................... 18 Figuur 4: Het plangebied (rood omlijnd) op het Kadastrale Minuutplan uit 1811-1832 (bron: beeldbank.cultureelerfgoed.nl). ............................................................................................................... 19 Figuur 5: Uitsnede van een topografische kaart uit 1900 (bron: www.topotijdreis.nl). Het plangebied is met rode lijnen weergegeven.
.................................................................................................................. 19 Figuur 6: Uitsnede van een topografische kaart uit 1940 (bron: www.topotijdreis.nl). Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. .................................................................................................................. 20 Figuur 7: Uitsnede van een topografische kaart uit 1965 (bron: www.topotijdreis.nl). Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. .................................................................................................................. 20
Figuur 8: Uitsnede van een topografische kaart uit 1995 (bron: www.topotijdreis.nl). Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. .................................................................................................................. 21 Figuur 9: Uitsnede van een luchtfoto uit 2021. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven (bron: www.pdok.nl)............................................................................................................................................ 21 Figuur 10: Ontgrondingen in het plangebied, aangegeven met oranje vlakken (bron: Ontgrondingenkaart Provincie Limburg). ................................................................................................. 22 Tabel 3: Gespecificeerde archeologische verwachtingstabel .................................................................. 25 Figuur 11: Foto's van het plangebied ten tijde van het veldonderzoek. ................................................. 26 Literatuur Bakker, H. de, 1966. De subgroepen van het systeem voor bodemclassificatie voor Nederland. In: Boor en Spade. Bakker, H. de en J. Schelling, 1989. Systeem van bodemclassificatie voor Nederland. De hogere niveaus. Wageningen. Berg, M.W., van den, 1988. Fluvial sequences of the Maas; a 10 Ma record of neotectonics and climatic change at various time-scales. Proefschrift. Berendsen, H.J.A., 2005.
Landschappelijk Nederland. Assen (Fysische Geografie van Nederland). Derde, geheel herziene druk. Diepen, L. van, 2013. Archeologisch onderzoek Bovenste Eind-Gildelaan te Echt. Proefsleuven- en definitief archeologisch onderzoek plangebied Bovenste Eind-Gildelaan te Echt, gemeente EchtSusteren. Grontmij Archeologische Rapporten 1314, Roermond. Geraeds, J., 2009. Archeologisch onderzoek plangebied Lindestraat te Echt. Bureauonderzoek en archeologische begeleiding plangebied Lindestraat de Echt, gemeente Echt-Susteren. Grontmij Archeologische Rapporten 1012, Roermond. Hiddink, H., 2005. Archeologisch onderzoek bij Echt op de vindplaats van een muntschat uit de late IJzertijd. Zuidnederlandse Archeologische Rapporten 34, Amsterdam. Houtgast. R.F., R.T. van Balen, L.M. Bouwer, G.B.M. Band, J.M. Brijker, 2002. Late Quarternary activity of the Feldbiss Fault Zone, Roer Valley Rift System, the Netherlands, based on displaced fluvial terrace fragements. Tectonophysics 352 (2002); 295-315. Jansen of Lorkeers, L.M.C., 2022. Plan van Aanpak. Inventariserend veldonderzoek, verkennende fase. Echt, Landgoed de Bongerd. Transect, Nieuwegein. Lauwerier, R.C.G.M., A. Müller, D.E. Smal, 2011. Merovingers in een villa. Romeinse villa en Merovingisch grafveld Borgharen-Pasestraat. Onderzoek 2008-2009. Rapportage Archeologische Monumentenzorg 189. Mulder, E.F.J de., M.C. Geluk, I. Ritsema, W.E.
Westerhof & T.E. Wong 2003, De ondergrond van Nederland, Groningen. Renes, J., 1999. Landschappen van Maas en Peel: een toegepast historisch-geografisch onderzoek in het streekplangebied Noord- en Midden-Limburg. Proefschrift Landbouwuniversiteit, Wageningen. Stouthamer, E., K.M. Cohen, W.Z. Hoek, 2015. De vorming van het Land, Utrecht.
Verhoeven, M., G.R. Ellenkamp en D.M.G. Keijers, 2010. Een archeologische verwachtings- en beleidsadvieskaart voor de gemeente Echt-Susteren. RAAP-rapport 1951, Weesp.
Bijlage 1: Plantekening6
6
Bron: opdrachtgever.
Bijlage 2: Archeologische beleidskaart van de gemeente Echt-Susteren
Bijlage 3: Geomorfologie
Bijlage 4: Maasterrassenkaart
Bijlage 5: Hoogtekaart
Bijlage 6: Bodemkaart
Bijlage 7: Archeologische informatie
Bijlage 8: Vindplaatsen op het Hamveld
Bijlage 9: Boorpuntenkaart
Bijlage 10: Foto’s van boringen Hieronder volgen enkele foto’s van boring 5. De boorkernen op onderstaande foto’s zijn van rechts naar links uitgelegd. Het diepste punt van de boorkernen wijst naar boven.
Bijlage 11: Boorbeschrijvingen
boring: 227077-1 beschrijver: DH, datum: 25-8-2022, X: 187.993,28, Y: 345.611,25, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 60A, hoogte: 27,15, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: GPS, boortype: Edelman-7 cm, doel boring: archeologie - verkenning, landgebruik: akker, vondstzichtbaarheid: matig, provincie: Limburg, gemeente: Echt-Susteren, plaatsnaam: Echt, opdrachtgever: Buelens Ruimte, uitvoerder: Transect
0 cm -Mv / 27,15 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruin, matig fijn, spoor plantenresten Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor
60 cm -Mv / 26,55 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruingrijs, matig fijn
120 cm -Mv / 25,95 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, grijsoranje, matig fijn
200 cm -Mv / 25,15 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, zwak grindig, grijsgeel, matig grof
Einde boring op 250 cm -Mv / 24,65 m +NAP
1
boring: 227077-2 beschrijver: DH, datum: 25-8-2022, X: 187.975,50, Y: 345.561,64, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 60A, hoogte: 27,56, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: GPS, boortype: Edelman-7 cm, doel boring: archeologie - verkenning, landgebruik: akker, vondstzichtbaarheid: matig, provincie: Limburg, gemeente: Echt-Susteren, plaatsnaam: Echt, opdrachtgever: Buelens Ruimte, uitvoerder: Transect
0 cm -Mv / 27,56 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruin, matig fijn, spoor plantenresten
80 cm -Mv / 26,76 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruingrijs, zeer fijn
120 cm -Mv / 26,36 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, geeloranje, matig fijn
200 cm -Mv / 25,56 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, sterk siltig, geelgrijs, matig fijn Bodemkundig: enkele Fe-vlekken
240 cm -Mv / 25,16 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak humeus, bruingrijs, matig fijn
270 cm -Mv / 24,86 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruinoranje, matig grof
300 cm -Mv / 24,56 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, sterk grindig, bruinoranje, matig grof
Einde boring op 310 cm -Mv / 24,46 m +NAP
2
boring: 227077-3 beschrijver: DH, datum: 25-8-2022, X: 188.020,43, Y: 345.583,79, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 60A, hoogte: 27,65, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: GPS, boortype: Edelman-7 cm, doel boring: archeologie - verkenning, landgebruik: akker, vondstzichtbaarheid: matig, provincie: Limburg, gemeente: Echt-Susteren, plaatsnaam: Echt, opdrachtgever: Buelens Ruimte, uitvoerder: Transect
0 cm -Mv / 27,65 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, zwak grindig, bruin, matig fijn, spoor plantenresten
50 cm -Mv / 27,15 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, zwak grindig, bruingrijs, zeer fijn
110 cm -Mv / 26,55 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, bruinoranje, matig fijn
180 cm -Mv / 25,85 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, sterk siltig, grijsoranje, matig grof Bodemkundig: enkele Fe-vlekken
200 cm -Mv / 25,65 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, grijsgeel, matig grof
Einde boring op 250 cm -Mv / 25,15 m +NAP
3
boring: 227077-4 beschrijver: DH, datum: 25-8-2022, X: 188.032,31, Y: 345.648,87, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 60A, hoogte: 26,84, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: GPS, boortype: Edelman-7 cm, doel boring: archeologie - verkenning, landgebruik: akker, vondstzichtbaarheid: matig, provincie: Limburg, gemeente: Echt-Susteren, plaatsnaam: Echt, opdrachtgever: Buelens Ruimte, uitvoerder: Transect
0 cm -Mv / 26,84 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak humeus, bruin, matig fijn, spoor plantenresten Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor
50 cm -Mv / 26,34 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruingrijs, zeer fijn
130 cm -Mv / 25,54 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, grijsoranje, matig grof
180 cm -Mv / 25,04 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, sterk siltig, grijsoranje, zeer fijn Bodemkundig: enkele Fe-vlekken
200 cm -Mv / 24,84 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, sterk siltig, zwak grindig, grijsgeel, zeer fijn
Einde boring op 230 cm -Mv / 24,54 m +NAP
4
boring: 227077-5 beschrijver: DH, datum: 25-8-2022, X: 188.061,06, Y: 345.585,21, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 60A, hoogte: 28,39, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: GPS, boortype: Edelman-7 cm, doel boring: archeologie - verkenning, landgebruik: akker, vondstzichtbaarheid: matig, provincie: Limburg, gemeente: Echt-Susteren, plaatsnaam: Echt, opdrachtgever: Buelens Ruimte, uitvoerder: Transect
0 cm -Mv / 28,39 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak humeus, bruin, matig fijn, spoor plantenresten Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor
50 cm -Mv / 27,89 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, bruingrijs, zeer fijn
70 cm -Mv / 27,69 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, grijsoranje, matig fijn
170 cm -Mv / 26,69 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, grijsoranje, matig fijn Bodemkundig: enkele Fe-vlekken
200 cm -Mv / 26,39 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, matig siltig, zwak grindig, grijsgeel, matig grof
Einde boring op 230 cm -Mv / 26,09 m +NAP
5