CConstaterende datEcht-Susteren
Koppel je AI →
Document · PDF

stikstofdeposito.pdf

Gemeenteraad 4 juni 2026, gemeente Echt-SusterenBij agendapunt: Woningbouwproject Elsenewal/Losplaats te Nieuwstadt (adviesrecht gemeenteraad)2.492 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

MEMO PROJECT BOPA Elsenewal Nieuwstadt PROJECTNR. SLM026380 ONDERWERP Onderzoek stikstofdepositie REFERENTIE SLM026380-NOT-002-v2 AUTEUR Stijn Willemsen / Jasper Buit DATUM 25 maart 2026 1 INLEIDING In Nieuwstadt is men voornemens om zeven grondgebonden nieuwbouwwoningen te realiseren aan de Elsenewal. De toekomstige situatie is weergegeven in figuur 1-1. Figuur 1-1 Toekomstige situatie Elsenewal Om deze nieuwbouw mogelijk te maken wordt momenteel de aanvraag voorbereid van een Omgevingsvergunning voor een Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit (BOPA). In dat kader is in voorliggende rapportage het aspect stikstofdepositie onderzocht. Zowel de bouwfase als het toekomstige gebruik van de nieuwe woningen zijn daarbij beschouwd.

2 WETTELIJK KADER Op basis van art. 5.1 van de Omgevingswet (Ow) is het verboden om zonder Omgevingsvergunning een Natura 2000-activiteit te verrichten. Natura 2000-activiteiten zijn activiteiten die niet direct verband houden met of nodig zijn voor het beheer van een Natura 2000 -gebied, maar afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten verslechterende of significant verstorende gevolgen kunnen hebben voor een Natura 2000-gebied. Indien de instandhoudingsdoelstellingen van het betreffende Natura 2000-gebied niet in gevaar komen, zijn verslechterende of significant verstorende gevolgen op voorhand uit te sluiten en is bijgevolg ook geen omgevingsvergunning voor een Natura 2000-activiteit noodzakelijk. In eerste instantie wordt in een zogenaamde voortoets nagegaan of verslechterende of verstorende gevolgen voor Natura 2000-gebieden uit te sluiten zijn. Dit bepaalt of het project vergunningplichtig is of niet. Deze voortoets dient uit te gaan van objectie ve gegevens. T.a.v. het aspect stikstofdepositie dient daartoe eerst te worden bepaald of het project tot een toename van de stikstofdepositie kan leiden in één of meerdere Natura 2000-gebieden. AERIUS Calculator is hiervoor het wettelijk voorgeschreven rekeninstrument.

Als er geen toename van de stikstofdepositie wordt berekend, dan zijn verslechterende of verstorende gevolgen als gevolg van stikstofdepositie per definitie uitgesloten. Als wel een toename van de stikstofdepositie wordt berekend, moet in de voortoets, aan de hand van objectieve gegevens, worden beoordeeld of verslechterende of significant verstorende gevolgen in één of meerdere Natura 2000 -gebieden als gevolg van de berekende depositietoename op voorhand kunnen worden uitgesloten. Hierbij wordt opgemerkt dat in de aanleg- of bouwfase van een project materieel wordt ingezet dat slechts tijdelijk stikstofemissie veroorzaakt. Als hierdoor slechts een kleine, tijdelijke depositie wordt veroorzaakt, dan kan er, op basis van jurisprudentie 1, in de voortoets nog steeds vanuit gegaan worden dat significante gevolgen zijn uit te sluiten. In de genoemde uitspraak betreft het een beperkte depositietoename van maximaal 0,01 mol/ha/jr voor een tijdelijke periode van naar verwachting 1, en maximaal 2 jaar. Conform art. 16.53c lid 1 Ow kan over een project dat wel verslechterende of significant verstorende gevolgen kan hebben op een Natura 2000-gebied (een Natura 2000-activiteit) pas worden besloten nadat een passende beoordeling is opgesteld waarin rekening wordt gehouden met de instandhoudingsdoelstellingen voor het gebied.

Die passende beoordeling moet zekerheid geven dat het project de natuurlijke kenmerken van het Natura 2000-gebied niet zal aantasten. In dat geval kan, op basis van artikel 8.74b van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl), vergunningverlening plaatsvinden. De minister van LNV is het bevoegd gezag voor Natura 2000 - activiteiten van nationaal belang, de provincie voor alle overige Natura 2000 -activiteiten2. Dit neemt niet weg dat een gemeentelijk Programma Aanpak Stikstof (PAS) aanvullende regels kan bevatten over het verlenen van omgevingsvergunningen voor een Natura 2000 -activiteit. Die regels zal het bevoegd gezag gebruiken bij het beoordelen van de aanv raag (artikel 8.74d lid 1 Bkl). Onder voorwaarden bestaat tenslotte de mogelijkheid om, voor een bepaald type projecten, een vergunning te verkrijgen door gebruik te maken van stikstofdepositieruimte in het register stikstofdepositieruimte van AERIUS Register. Hiervoor moet natuurlijk stikstofdepositieruimte beschikbaar zijn. 1 Uitspraak 202106637/1/R4 - Raad van State 2 Indien de aanvraag omgevingsvergunning voor een Natura 2000-activiteit wordt gecombineerd met andere activiteiten kan ook nog de gemeente of het waterschap het bevoegd gezag zijn. In dat geval is advies en instemming nodig van de Minister of Provincie.

Geeft de passende beoordeling geen zekerheid, en is er voor het betreffende project geen stikstofdepositieruimte beschikbaar, dan kan vergunningverlening alleen plaatsvinden als aan alle volgende voorwaarden is voldaan: • er zijn geen reële alternatieven voor de activiteit; • er is sprake van een dwingende reden van groot openbaar belang; • er vindt natuurcompensatie plaats. Voorliggend onderzoek dient te worden beschouwd als onderdeel van de genoemde voortoets. Met behulp van AERIUS Calculator wordt in dit onderzoek berekend of het project al dan niet tot een toename van de stikstofdepositie kan leiden in één of meerdere Natu ra 2000-gebieden. 3 UITGANGSPUNTEN 3.1 SITUATIE In figuur 3-1 wordt de ligging van het projectgebied ten opzichte van de omgeving weergeven. Het voor dit project meest relevante Natura 2000-gebied3 Roerdal, bevindt zich op circa 15 km ten noordoosten van het projectgebied. Het Natura 2000-gebied Grensmaas ligt op circa 5 km ten westen van het projectgebied; de stikstofgevoelige habitats binnen dit gebied bevinden zich echter pas op 11 km ten noorden van het projectgebied. Het Natura 2000-gebied Abdij Lilbosch & voormalig Klooster Mariahoop ligt op 6,5 km ten noordoosten van het projectgebied, maar bevat geen stikstofgevoelige habitats. Hierdoor wordt er binnen dit gebied niet door AERIUS gerekend. Figuur 3-1 Ligging projectgebied (1) t.o.v.

omliggende Natura 2000-gebieden (bron: AERIUS) 3 Natura 2000-gebieden waar stikstofgevoelige habitats aanwezig zijn die te maken hebben met een (naderende) overbelasting door stikstof en waar ook door AERIUS gerekend wordt (zie paragraaf 3.2). In Natura 2000-gebieden waar niet door AERIUS gerekend wordt, kan ervan uitgegaan worden dat er geen (kans op) overschrijding van de kritische depositiewaarde bestaat en dat in deze Natura 2000-gebieden per definitie geen sprake kan zijn van significante gevolgen als gevolg van stikstofdepositie.

3.2 STIKSTOFEMISSIE 3.2.1 TOEKOMSTIGE GEBRUIKSFASE De nieuwbouwwoningen aan de Elsenewal worden gasloos, waardoor de enige relevante bron van stikstofemissie in de toekomstige gebruiksfase wordt gevormd door de verkeersgeneratie van en naar de locatie. In totaal worden er zeven grondgebonden koopwoningen gerealiseerd. A.d.h.v. CROW-kentallen4 is hiervan de verkeersaantrekkende werking bepaald. Uitgaande van één ‘Koop, huis, vrijstaand’ en zes ‘Koop, huis, tussen/hoek’ in de rest bebouwde kom van een niet-stedelijk gebied, komt dit overeen met maximaal 56 verkeersbewegingen per etmaal. Voor deze verkeersbronnen zijn de standaard kenmerken uit AERIUS Calculator aangehouden voor de sector ‘Verkeer | Rijdend verkeer - Binnen bebouwde kom (normaal)’. Voor het verkeer is een route gehanteerd vanaf de Elsenewal, via de Limbrichterstraat en Aan de Linde tot aan de N-weg Op de Baan (N276). Vanaf de N276 wordt aangenomen dat het verkeer is opgenomen in het heersende verkeersbeeld5. Daarnaast is ook rekening gehouden met eventuele koude starts van motoren. Worstcase is ervan uitgegaan dat alle lichte voertuigen lang genoeg aanwezig zijn (meer dan twee uur) en dus koud starten als ze op de locatie vertrekken. In deze worstcase benadering is dus rekening gehouden met 28 koude starts door licht verkeer per dag.

3.2.2 BOUWFASE De realisatie van de nieuwbouwwoningen aan de Elsenewal zal leiden tot een tijdelijke extra stikstofemissie als gevolg van: - brandstofverbranding door mobiele werktuigen op de bouwplaats; - brandstofverbranding door transporten voor aan- en afvoer van materieel, materiaal en personeel; - brandstofverbranding als gevolg van stationair draaien van zwaar bouwverkeer op de bouwplaats. - brandstofverbranding als gevolg van het koud starten van bouwverkeermotoren op de bouwplaats. De bouwwerkzaamheden zullen ten vroegste in 2026 starten. Er is verder nog geen detailinformatie bekend ten aanzien van de noodzakelijke bouwwerkzaamheden omdat er nog geen aannemer is betrokken. Daarom is, ten behoeve van voorliggend onderzoek, bepaald bij welke maximale emissie op jaarbasis als gevolg van deze bouwfase geen toename van stikstofdepositie op de relevante Natura 2000-gebieden zal plaatsvinden. In dat geval zijn significante gevolgen namelijk in ieder geval uitgesloten (zie hoofdstuk 2). Daarna is beoordeeld of het aannemelijk is dat het project binnen deze maximale emissie gerealiseerd kan worden (en het dus uitvoerbaar wordt geacht). 4 Kennisplatform CROW - Ruimte, mobiliteit, stedenbouw en verkeer\Parkeerkencijfers 2024 5 Volgens het Centraal Instrument Monitoring Luchtkwaliteit bedraagt de etmaalintensiteit op de kruising met de N-weg Op de Baan circa 8.600 voertuigen.

Het verkeer vormt minder dan 1% van het heersende verkeersbeeld.

Om de maximaal toegestane emissie als gevolg van de bouwfase te kunnen bepalen, zijn vier globale bronnen van stikstofemissie in AERIUS gemodelleerd: 1) Emissie als gevolg van brandstofverbranding mobiele werktuigen: hiervoor is een oppervlaktebron gemodelleerd ter plaatse van het projectgebied. Voor deze bron zijn de standaard kenmerken uit AERIUS Calculator aangehouden voor de sector ‘ Mobiele werktuigen – Bouw, Industrie en delfstofwinning’. Voor de berekening is uitgegaan van de toepassing van (relatief) schoon materieel met minimaal STAGE IV-motoren (bouwjaar 2014-2018), waarbij is uitgegaan van een gemiddeld brandstofverbruik van 15 liter/uur en de toevoeging van 6% AdBlue6. 2) Emissie als gevolg van brandstofverbranding bouwverkeer: hiervoor is een lijnbron gemodelleerd vanaf het projectgebied. Voor het bouwverkeer is dezelfde route aangehouden als in de gebruiksfase. Voor deze bron zijn de standaard kenmerken uit AERIUS Calculator aangehouden voor de sector ‘Wegverkeer – Binnen bebouwde kom (normaal)’. 3) Emissie als gevolg van brandstofverbranding voor het stationair draaien van het zware bouwverkeer: hiervoor is een oppervlaktebron gemodelleerd ter plaatse van het projectgebied. Voor deze bron zijn de standaard kenmerken uit AERIUS Calculator aangehouden voor de sector ‘anders…’ waarbij uit is gegaan van gemiddeld 1 0 min stationair draaien per vrachtwagen.

4) Emissie als gevolg van koude starts van bouwverkeer op locatie: hierbij is alleen rekening gehouden met koude starts van het lichte verkeer/personeelsvervoer, aangezien deze langer op de locatie blijven waardoor de motor zal afkoelen. Voor deze koude starts is een oppervlaktebron gemodelleerd ter plaatse van het projectgebied. Voor deze bron zijn de standaard kenmerken uit AERIUS Calculator aangehouden voor de sector ‘Verkeer – Koude start: overig’ waarbij er worstcase vanuit is gegaan dat al het licht ver keer koud start op de bouwlocatie bij het vertrekken. Voor het zware verkeer zijn geen koude starts in rekening gebracht, aangezien ervan uitgegaan wordt dat dit hoofdzakelijk leveranties betreft van materiaal en materieel. Koude starts van het materieel zelf (mobiele werktuigen) tijdens het werken op locatie zijn bovendien al verwerkt in de emissiefactoren van dit materieel. 3.3 REKENMETHODE De berekeningen zijn uitgevoerd met behulp van het wettelijk voorgeschreven rekeninstrument AERIUS Calculator in de meest recente versie7. De berekeningen zijn uitgevoerd conform de toelichtingen opgenomen in de calculator en in de rekenconfiguratie “OwN2000-rekengrid incl. eigen rekenpunten”.

Dit betekent dat in eerste instantie alleen wordt gerekend in hexagonen die relevant zijn voor toetsing8, door AERIUS geplaatste rekenpunten op Belgische en Duitse Natura 2000-gebieden en dat gerekend wordt volgens de wettelijke rekenregels (bijvoorbeeld binnen de vaste afstandsgrenswaarde van 25 km). 6 O.b.v. het TNO-rapport ‘Ligterink et al., 2021. ‘AUB (AdBlue verbruik, Uren, en Brandstofverbruik): een robuuste schatting van NOx en NH3 uitstoot van mobiele werktuigen’. 7 AERIUS versie 2025.2. 8 Hexagonen waar stikstofgevoelige habitats of leefgebieden aanwezig zijn en die te maken hebben met een (naderende) overbelasting door stikstofdepositie.

Daarnaast wordt er door AERIUS standaard ook gerekend in hexagonen waarvoor een hersteldoel is vastgesteld. Dit zijn hexagonen waarbinnen een bepaald habitat is verdwenen dat op dezelfde locatie hersteld moet worden om de instandhoudingsdoelen te behalen. Als er binnen het rekengebied (o.b.v. de afstandsgrenswaarde van 25 km) hexagonen met een hersteldoel aanwezig zijn, worden deze automatisch meegenomen in de AERIUS Calculator-berekening. Aan de pdf- uitdraai van de invoergegevens en resultaten van de AERIUS-berekening wordt door AERIUS automatisch het gegenereerde rapport van de herstelhexagonen toegevoegd. Voor de bouwfase is uitgegaan van het rekenjaar 2026. Voor de gebruiksfase is worstcase gerekend met een volledig jaar gebruik van de woningen in 2027. Deze rekenjaren worden als worstcase beschouwd, omdat voertuigen en mobiele werktuigen in de toekomst alleen maar schoner zullen worden en het daarnaast onzeker is of deze planning wordt gehaald. 4 RESULTATEN 4.1 GEBRUIKSFASE In bijlage 1 zijn de invoergegevens en resultaten van de AERIUS-berekening voor de toekomstige gebruiksfase (rekenjaar 2027) weergegeven. Er wordt geen toename van de stikstofdepositie berekend en dus kunnen significante gevolgen als gevolg van de gebruiksfase op voorhand worden uitgesloten.

4.2 BOUWFASE In bijlage 2 zijn de invoergegevens en resultaten van de AERIUS-berekeningen voor de bouwfase (rekenjaar 2026) weergegeven. Voor de bouwfase is bepaald dat, bij inzet van alleen STAGE IV verbrandingsmotoren (i.c.m. elektrisch materieel), een emissie van ten hoogste 204 kg NOx en 8 kg NH3 op jaarbasis, niet leidt tot een depositie op nabijgelegen Natura 2000-gebieden. Een dergelijke emissie kan door de aannemer op diverse manieren worden ingevuld. Voorbeeld (bijlage 2): - Een emissie op de bouwplaats van circa 194 kg NOx en circa 8 kg NH3 op jaarbasis. Dit is overeenkomstig de verbranding van circa 33.750 liter brandstof door bouwmachines van STAGE klasse IV met een vermogen van 75 tot 560 kW. Uitgaande van een gemiddeld brandstofverbruik van 15 l/uur en de toevoeging van 6% AdBlue kan een dergelijke machine in dat geval circa 2.250 uur worden gebruikt. Daarnaast kunnen op jaarbasis dan nog circa 2.000 personenwagens en 1.000 vrachtwagens naar de bouwlocatie komen. Er is daarbij uitgegaan van 83 uur stationair draaien door zwaar (vracht)verkeer. Aanvullend kan ongelimiteerd met elektrisch materieel worden gewerkt. Andere (gecombineerde) invullingen zijn uiteraard ook mogelijk.

Het is straks aan de aannemer om het noodzakelijke bouwproces zo in te richten dat aan de maximale stikstofemissie op jaarbasis is voldaan en geen toename van de stikstofdepositie wordt veroorzaakt. Op basis van onze ervaring in soortgelijke bouwprojecten wordt echter geconcludeerd dat dit project technisch en economisch ruimschoots uitvoerbaar zou moeten zijn binnen de hierboven opgegeven randvoorwaarden ten aanzien van de stikstofemissie en bijbehorende inzet van materieel. Ook als gevolg van de bouwfase kunnen significante gevolgen dus op voorhand worden uitgesloten. 5 CONCLUSIE In Nieuwstadt wordt momenteel de aanvraag van een Omgevingsvergunning voorbereid voor de realisatie van zeven grondgebonden nieuwbouwwoningen aan de Elsenewal. Uit dit onderzoek is gebleken dat de toekomstige gebruiksfase van de woningen aan de Elsenewal géén toename van de stikstofdepositie veroorzaakt in relevante Natura 2000 -gebieden. Voor de bouwfase is onderzocht hoeveel emissie niet leidt tot een berekende toename van de stikstofdepositie op de omliggende Natura 2000-gebieden. Uitgaande van de inzet van STAGE IV- materieel (i.c.m. elektrisch materieel) en 6% AdBlue-toevoeging, zijn ca. 2.250 draaiuren op de bouwplaats toegestaan en kunnen minstens 2.000 personenwagens en 1.000 vrachtwagens per jaar naar de bouwplaats komen zonder dat dit een depositietoename veroorzaakt.

Op basis van onze ervaring in soortgelijke projecten wordt geconcludeerd dat het project binnen deze randvoorwaarden ruimschoots uitvoerbaar is, zowel vanuit technisch en als vanuit economisch oogpunt. Op basis van bovenstaande wordt geconcludeerd dat significante gevolgen voor Natura 2000- gebieden als gevolg van stikstofdepositie op voorhand kunnen worden uitgesloten en dat het aspect stikstofdepositie verder geen belemmering vormt voor dit project. BIJLAGE 1 AERIUS-BEREKENING GEBRUIKSFASE

wsp.com pagina 10 BIJLAGE 2 AERIUS-BEREKENING BOUWFASE (GEEN DEPOSITIETOENAME)

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://echtsusteren.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/d29ffa69-1715-44c8-915c-1fd949cf9452?agendaItemId=b9672704-4c50-4509-b63a-83c1a61f8b0f