Conceptbegroting 2023 en jaarstukken 2021 MSN

Duits-Nederlands Grenspark Maas-Swalm-Nette

Aan de raden van de gemeenten Beesel, Echt-Susteren, Leudal, Maasgouw, Roerdalen, Roermond en Venlo als Nederlandse deelnemers van het Openbaar Lichaam Duits-Nederlands Grenspark Maas-Swalm-Nette (verbonden partij)

uw brief van

uw kenmerk

onderwerp Verslag van werkzaamheden 2021 Jaarverslag 2021 Conceptbegroting 2023

ons kenmerk

datum

LR/22-M087

7.04.2021

doorkiesnummer 0(031) 475 – 386491

bijlage(n) 4

Geachte dames en heren Het dagelijks bestuur van het D-NL Grenspark Maas-Swalm Nette heeft op 1 april j.l. het verslag van werkzaamheden 2021, jaarverslag 2021 en de ontwerpbegroting 2023 vastgesteld. Op grond van artikel 25 en 26 van de gemeenschappelijke regeling dienen de ontwerpbegrotingen aan de raden van de deelnemers van het openbaar lichaam te worden toegezonden. De deelnemers hebben daarbij tot 8 weken na ontvangst de mogelijkheid hun zienswijze/bezwaren aan het dagelijks bestuur kenbaar te maken. Het dagelijks bestuur is voornemens het verslag van werkzaamheden 2021 (bijlage 1) en het financieel jaarverslag 2021 (bijlage 2) te agenderen voor de vergadering van het AB op vrijdag 24 juni 2022 en de conceptbegroting 2023 (bijlage 3) ter vaststelling aan te bieden. Hiermede verzoek ik de Nederlandse deelnemers van het openbaar lichaam D-NL Grenspark MaasSwalm-Nette een eventuele zienswijze of commentaar op de conceptbegroting 2022 uiterlijk vrijdag 3 juni 2022 schriftelijk aan het secretariaat in Roermond kenbaar te maken. Eventuele financieel-technische vragen kunnen uiterlijk 27 mei 2022 ingediend te worden. In bijlage 4 is de conceptagenda voor de vergadering van het algemeen bestuur op vrijdag 24 juni 2022 opgenomen. Met vriendelijke groeten

Ir. André Claassen secretaris Bijlagen 1 verslag van werkzaamheden 2021 2 jaarrekening 2021 3 conceptbegroting 2023 4 conceptagenda vergadering algemeen bestuur op 24 juni 2022

Ter kennisname: leden en adviserende leden van het algemeen bestuur

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Tel. + 31 475 386 480

Kapellerpoort 1

info@grenspark-msn.nl

NL-6041 HZ Roermond

MwSt. / BTW NL8108.88.270.B01

www.grenspark-msn.de

www.naturpark-msn.nl

VERSLAG VAN WERKZAAMHEDEN 2021 Grenspark Maas-Swalm-Nette

Live-uitzending van ARD Morgenmagazin met weerman Donald Bäcker vanuit Elmpter Schwalmbruch op 8 augustus 2021 (foto: A. Claassen © Grenspark MSN)

WWW.GRENSPARK-MSN.NL

GESUBSIDIEERD DOOR DE PROVINCIE LIMBURG EN DE DEELSTAAT NORDRHEIN-WESTFALEN

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Inhoudsopgave

1.

INLEIDING ................................................................................................................................................................................3

2.

GRENSPARK MSN 2002-2020 .............................................................................................................................................4 Deelnemers Grenspark MSN ............................................................................................................... 6 Algemeen Bestuur ............................................................................................................................... 7 Samenstelling Algemeen bestuur (Stand 31.12.2020) ........................................................................ 7 Dagelijks bestuur ................................................................................................................................. 8 Kantoor ................................................................................................................................................ 8

3.

SUBSIDIES ................................................................................................................................................................................8

4.

PROJECTEN..............................................................................................................................................................................8 INTERREG V-A Cultuurgeschiedenis Verdigitaald ......................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. INTERREG V-A Natuur- en Bosbrandpreventie............................. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. People 2 People project Grensoverschrijdend Netwerk Ruiterroutes ................................................ 8

5.

PROJECTACQUISITIE............................................................................................................................................................10 Provinciale Regie Natuur- en Bosbrandbeheersing ............................................................................ 9 Doorontwikkeling Nationaal Park de Meinweg................................................................................... 9

6.

OVERIGE WERKZAAMHEDEN 2020 ................................................................................................................................11 Boek “Natuur voor elkaar” in Grenspark MSN .................................................................................. 11 Lidmaatschap EUROPARC.................................................................................................................. 11 Evenementen programma ................................................................................................................ 11 Premiumwandelroutes Water.Wandel.Wereld ................................................................................ 11 Internetsite Grenspark MSN en Facebook ........................................................................................ 12

7.

VOORLICHTING, COMMUNICATIE EN PROMOTIEACTIVITEITEN 2020...................................................................12

2

Grenspark Maas-Swalm-Nette

1.

Inleiding

In 2021 heeft de personeelswissel van het secretariaat verder vorm gekregen. Secretaris Leo Reyrink is in juli 2021 opgevolgd door André Claassen, die reeds sinds oktober 2019 in dienst was als plaatsvervangend secretaris. Ondanks de COVID-19 beperkingen is het afscheid van Leo Reyrink feestelijk gevierd met een digitale bijeenkomst. Het team is sinds oktober 2021 weer compleet met de aanstelling van Melanie Hüpkes als projectleidster. Verder kenmerkt dit jaar zich door de impact van de steeds wisselende COVID-19-maatregelen. DuitsNederlandse overleggen met meerdere personen waren in een groot deel van het jaar moeizaam te realiseren. Niet in het minst omdat een deel van de beoogde gesprekspartners juist de veiligheidsdiensten zijn, die door COVID-19 al overbelast waren. Het INTERREG Va project Natuur- en Bosbrandpreventie is in januari afgesloten en na definitieve subsidievaststelling ook afgerekend met de projectpartners. De voorbereidingen van een nieuw INTERREG VI project Natuurbrandmanagement (NBM) zijn (met ondersteuning van provincie Limburg) opgepakt maar kregen in 2021 nog maar moeizaam vorm. Dit project beoogt uitbreiding en verdieping van de inspanningen om het natuurbrandrisico in de wijde regio te beperken. Een ander INTERREG VI project in voorbereiding is Realisatie Netwerk Grensoverschrijdende Ruiterroutes (RNGR).

Dit heeft vorm gekregen in het concept projectvoorstel en financieringsplan welke -met instemming van de deelnemende gemeenten- door het Algemeen Bestuur is vastgesteld. Aangezien de start van een nieuwe INTERREG periode is uitgesteld tot de tweede helft van 2022, kunnen beide projecten pas vanaf zomer 2022 worden ingediend. Het normaal gesproken grote aanbod aan evenementen in de grensregio is sinds 2020 geminimaliseerd i.v.m. de COVID-19 uitbraak. Wel zijn bewoners en bezoekers van de regio de Premium wandelroutes intensiever gaan gebruiken, gedurende de hele COVID-19 uitbraak mocht de natuur zich in een toenemende belangstelling verheugen. Een nieuwe set grensoverschrijdende wandelkaarten die het gehele werkgebied van het grenspark bestrijken is gepresenteerd met het afscheid van Leo Reyrink en sindsdien te koop bij de gebruikelijke verkooppunten. Grenspark MSN wordt financieel ondersteund door de provincie Limburg, de deelstaat NordrheinWestfalen en de aan het Grenspark MSN deelnemende overheden. Dit vormt sinds 2002 de financiële basis voor de acquisitie en coördinatie van grensoverschrijdende projecten van het Grenspark MSN. Met het verslag van werkzaamheden informeert het dagelijks bestuur in overeenstemming met de gemeenschappelijke regeling de deelnemers van het openbaar lichaam Grenspark MSN over de in 2021 uitgevoerde werkzaamheden.

Het concept-verslag zal op 24 juni 2022 ter vaststelling aan het algemeen bestuur worden aangeboden.

3

Grenspark Maas-Swalm-Nette

2.

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Geschiedenis Op 30 maart 1976 werd door de deelstaat Nordrhein-Westfalen en het Koninkrijk der Nederlanden het verdrag gesloten betreffende de samenwerking bij de stichting en inrichting van Grenspark MSN. Doel van deze overeenkomst was in onze grensregio samen te werken op het gebied van natuur, landschap, cultuurhistorie, recreatie en toerisme. Conform het verdrag werd ter coördinatie van de grensoverschrijdende samenwerking de Adviescommissie Duits-Nederlands Grenspark MSN opgericht. De toenmalige adviescommissie stond onder wisselend voorzitterschap van het afdelingshoofd van het milieuministerie van NRW en de portefeuille houdende gedeputeerde van de provincie Limburg. Eén van de gerealiseerde projecten was de publicatie in 1994 van het Grensoverschrijdend Ecologisch Basisplan Maas-Swalm-Nette in opdracht van de Kreis Viersen en het toenmalige Gewest Midden-Limburg, waaraan ook de huidige secretaris als coauteur een bijdrage leverde. Na een evaluatie van de werkzaamheden van de Adviescommissie in 2000 werd besloten de samenwerking te institutionaliseren. Daarop werd op 1 juni 2002 gebaseerd op de Wet Gemeenschappelijke Regelingen, het openbaar lichaam Grenspark MSN opgericht.

De oprichting van het Grenspark MSN werd mede mogelijk door de financiële ondersteuning van het milieuministerie van NRW en van Nederlandse zijde het ministerie van LNV, de provincie Limburg en de bijdrage van de deelnemers. Bij de oprichting in 2002 bestonden de deelnemers uit het Duitse Naturpark Schwalm-Nette en de 11 Limburgse gemeenten Ambt Montfort, Beesel, Echt, Haelen, Heel, Maasbracht, Roerdalen, Roermond, Swalmen, Thorn en Venlo. De constituerende vergadering van het Grenspark MSN vond plaats op 20 juni 2002 te Venlo in aanwezigheid van de toenmalige milieuminister van NRW mevr. Bärbel Höhn en mevr. Geke Faber, demissionair staatssecretaris van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij. De toenmalige Landrat van de Kreis Viersen dr. Hans-Christian Vollert werd tot eerste voorzitter en wethouder Peter Frey van de gemeente Venlo tot plaatsvervangend voorzitter gekozen. De heer drs. Leo Reyrink werd benoemd als secretaris. Per 1 augustus 2002 was het Grenspark MSN gehuisvest in het GroenHuis in Roermond. Vanaf 1 september 2018 is het kantoor gehuisvest in het Nero Office Hotel in Roermond.

Naar aanleiding van de oprichting van het openbaar lichaam Grenspark MSN in 2002 werd het intussen 30 jaar oude verdrag tussen Nordrhein-Westfalen en het Koninkrijk der Nederlanden gewijzigd en op 3 november 2006 tijdens het afsluitende symposium van het INTERREG III-A project Vochtige Ecologische Verbindingen in Roermond door secretaris-generaal dr. A van de Zande (LNV) en Minister Eckhard Uhlenberg (NRW) ondertekend. In 2005 werd door het algemeen bestuur een positief evaluatierapport opgesteld over doel, taken en werkzaamheden in de periode juni 2002 tot juni 2005.

4

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Als gevolg van de gemeentelijke herindeling Midden-Limburg per 1 januari 2007 daalde het aantal deelnemende Nederlandse gemeenten van 11 naar 7. Naar aanleiding daarvan werd de gemeenschappelijke regeling aangepast en werd aan Nederlandse zijde het ambtsgebied van het Grenspark uitgebreid. Het algemeen bestuur bestaat sindsdien uit 7 bestuurders namens de 7 Nederlandse gemeenten en 7 bestuurders namens het Naturpark Schwalm-Nette. De taak van het Grenspark MSN zoals in de gemeenschappelijke regeling geformuleerd is de bevordering, de ondersteuning en de coördinatie van de grensoverschrijdende samenwerking. Het Grenspark MSN voert binnen deze taak projecten uit. Het vraagt subsidies aan, ontvangt en beheert financiële middelen van derden, waaronder Europese en nationale subsidies. Naast de subsidiering door de provincie Limburg en het milieuministerie van NRW en de bijdrage van de deelnemers heeft het Grenspark MSN zich de afgelopen jaren mede uit de project inkomsten voor de coördinatie en uitvoering van grensoverschrijdende projecten gefinancierd. Grenspark MSN kan daarbij vooral gebruik maken van de mogelijkheden voor subsidiëring van grensoverschrijdende projecten uit het door de EU gefinancierde INTERREG A programma´s Deutschland-Nederland. Tabel 1 Projecten Grenspark MSN 2002-2021

Afgeronde projecten INTERREG III-A MSN in the picture (leadpartner)

2002-2008

815.000 €

INTERREG III-A Vochtige Ecologische Verbindingen (leadpartner)

2004-2008

1.200.000 €

INTERREG III-A Fliegerhorst Venlo (leadpartner)

2005-2008

90.000 €

Onderzoek herintroductie edelhert (leadpartner)

2006-2008

150.000 €

INTERREG IV-A NPR MeinWeg (leadpartner)

2009-2012

950.000 €

INTERREG III-A P2P TRAP Route Beesel-Brüggen (leadpartner)

2009-2010

50.000 €

Maas-Niederrhein pad (leadpartner)

2010-2011

60.000 €

(leadpartner Naturpark Schwalm-Nette)

2010-2012

400.000 €

INTERREG IV-A NAGREWA (leadpartner MSN + ZLTO)

2010-2012

3.730.000 €

INTERREG IV-A P2P EcoTop MSN (leadpartner)

2011-2012

38.000 €

Publicatie „Natuur voor elkaar“ (leadpartner MSN + NHGL)

2015-2017

60.000 €

INTERREG V-A Cultuurgeschiedenis Verdigitaald (leadpartner)

2015-2020

2.640.000 €

INTERREG V-A Natuur- en Bosbrandpreventie (leadpartner)

2016-2021

950.000 €

P2P Ruiter Route Netwerk (leadpartner)

2020-2021

50.000 €

Provinciale regie Natuur- en Bosbrandbeheersing (leadpartner)

2020-2022

200.000 €

NP De Meinweg Nieuwe Stijl (leadpartner Stichting Ons WCL)

2021-2023

790.000 €

INTERREG IV-A Water.Wandel.Wereld

Projecten in uitvoering

5

Grenspark Maas-Swalm-Nette

In de afgelopen 19 jaar heeft Grenspark MSN, veelal als projecttrekker (leadpartner) meegewerkt aan 14 grotere projecten, twee verdere projecten bevinden zich thans nog in uitvoering (tabel1). De projecten zijn uitgevoerd ten behoeve van natuurontwikkeling, biodiversiteit, soortbescherming en beekherstel. Daarnaast zijn meerdere projecten uitgevoerd voor het realiseren en promotie van de infrastructuur voor fietsers en wandelaars. In het kader van het project Cultuurgeschiedenis Verdigitaald stond de grensoverschrijdende cultuurgeschiedenis en herstel van monumenten centraal.

Deelnemers Grenspark MSN De Nederlandse gemeenten Beesel, Echt-Susteren, Leudal, Maasgouw, Roerdalen, Roermond en Venlo en het Duitse Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette waren in 2021 deelnemers van het Grenspark MSN. Het ambtsgebied van het Grenspark MSN omvat de ambtsgebieden van de deelnemende gemeenten en van het Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette. De oppervlakte bedraagt ca. 1.080 km². Het ambtsgebied is hieronder weergegeven.

Figuur 1

Ligging en begrenzing Grenspark MSN

6

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Algemeen Bestuur Het algemeen bestuur bestaat uit zeven vertegenwoordigers (en plaatsvervangers) namens de deelnemende gemeenten en zeven vertegenwoordigers (en plaatsvervangers) namens Naturpark Schwalm-Nette. Vertegenwoordigers van het ministerie MULNV van de deelstaat NordrheinWestfalen, de Bezirksregierung Düsseldorf en de provincie Limburg zijn adviserende leden van het algemeen bestuur. De vergaderingen van het algemeen bestuur vinden tweemaal per jaar plaats, afwisselend in Nederland en Duitsland. In verband met COVID-19 vond de besluitvorming van de voorjaarsvergadering 2020 veelal plaats in digitaal overleg. De najaarsvergadering heeft op 26 november online plaatsgevonden.

Samenstelling Algemeen bestuur (Stand 31.12.2021) Namens de Nederlandse gemeenten Dhr. L. Drost Dhr. P. Pustjens Dhr. S. Backus (voorzitter AB/DB) Dhr. J. Lalieu Dhr. M. van Helvert Dhr. R. Evers (lid DB) Mevr. M. Pollux-Linssen

wethouder gemeente Beesel wethouder gemeente Echt-Susteren wethouder gemeente Leudal wethouder gemeente Maasgouw wethouder gemeente Roerdalen wethouder gemeente Roermond wethouder gemeente Venlo

Namens Zweckverband Schwalm-Nette Dhr. P. Hoffmann (plv. voorzitter AB/DB) Dhr. F.-J. Draack Mevr. M. Dittrich Mevr. E. Enk Dhr. Ph. Heks Dhr. R. Lind (lid DB) Dhr. dr. F. Schmitz

Amtsleiter Kreis Viersen Kreis Kleve Kreis Viersen Stadt Mönchengladbach Kreis Viersen Dezernent Kreis Heinsberg Kreis Heinsberg

Plaatsvervangers Dhr. M. Roelofs Dhr. P. Ruijten N.n.b. Dhr. S. Strous Dhr. J. Smits Mevr. A. Waajen-Crins N.n.b.

wethouder gemeente Beesel wethouder gemeente Echt-Susteren gemeente Leudal burgemeester gemeente Maasgouw wethouder gemeente Roerdalen wethouder gemeente Roermond gemeente Venlo

Plaatsvervangers Mevr. A. Feller Mevr. M. Mai Mevr. W. Kurth Mevr. S. Tillmanns Dhr. A. Wilms Dhr. P. Aengenheister Dhr. R. Zellner

Kreis Viersen Kreis Viersen Kreis Heinsberg Kreis Heinsberg Kreis Heinsberg Fachbereichsleiter Kreis Kleve Kreis Viersen

7

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Adviserende leden Dhr. H. Kaiser Dhr. G. Kaltwasser Dhr. G. Gabriëls Plv. dhr. R. Seelig Plv. mevr. A. Hendriks

Abteilungsleiter MULNV deelstaat NRW Bezirksregierung Düsseldorf Gedeputeerde Provincie Limburg MULNV deelstaat NRW Provincie Limburg

Dagelijks bestuur Het dagelijks bestuur is op 31 december 2021 als volgt samengesteld: voorzitter dhr. S. Backus (wethouder gemeente Leudal), plaatsvervangend voorzitter dhr. P. Hoffmann (Amtsleiter Kreis Viersen) en de leden dhr. R. Evers (wethouder gemeente Roermond) en dhr. R. Lind (Dezernent Kreis Heinsberg). Zowel dhr. S. Backus als dhr. Hoffmann zijn in het Algemeen Bestuur van 26 nov 2021 benoemd.

Kantoor Na 19 jaar het secretariaat geleid te hebben ging drs. Leo Reyrink met pensioen. Ir. ing. André Claassen volgde hem per 1 juli op. Dr. Melanie Hüpkes werd als projectleidster aangesteld per 15 oktober, daarmee is het team weer compleet. De boekhouding en de administratie werden ook 2021 op basis van een overeenkomst door de Stichting Ons WCL uitgevoerd. De loonadministratie, de opstelling en controle van de jaarrekening werden in 2021 in opdracht door een daartoe bevoegde externe accountant uitgevoerd.

3.

Subsidies

Grenspark MSN werd in 2021 gesubsidieerd door de provincie Limburg en de deelstaat NordrheinWestfalen. Voor de jaarlijkse subsidies (van elk € 55.000,- ) werden in 2018 zowel door de provincie Limburg als de deelstaat NRW beschikkingen afgegeven voor de subsidiëring voor de periode 20192022. Deelstaat NRW heeft reeds een beschikking afgegeven voor de vervolgperiode 2023-2026, een aanvraag voor provincie Limburg is in voorbereiding.

4.

Projecten

People 2 People project Grensoverschrijdend Netwerk Ruiterroutes Het op 17 december 2019 ingediende P2P projectvoorstel is op 11 februari 2020 beschikt. Het op 1 maart 2020 gestarte project lijdt ook onder de beperkingen door COVID-19. Bijeenkomsten konden niet of slechts beperkt plaatsvinden. In plaats daarvan werd met de projectpartners veel kleinere bijeenkomsten gehouden en is met de deelnemende gemeenten apart overlegd. In de loop van 2020 is onderzoek gedaan naar de veterinaire regelgeving van het Europese Traces verdrag. Voor de Duitse gemeenten van het Grenspark is een ontwerp Ruiterroutenetwerk gemaakt in overleg met de gemeenten en ruiterverenigingen. Er is een marketingplan voorbereid door Limburg Marketing en 8

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Niederrhein Tourismus, zodat bij de uitvoering van het project ook HORECA-ondernemers worden betrokken, o.a. door het kwaliteitskeurmerk ‘Paarden Welkom’ te promoten. Door de COVID-19 beperkingen zijn er meer uren aan het project besteed, anderzijds zijn er minder externe kosten (bijeenkomsten) gemaakt. Op basis van het concept projectvoorstel en financieringsplan is de cofinanciering door verschillende partners toegezegd, het concept voorstel is in het algemeen bestuur vastgesteld in juni 2021. Door de vertraging in de voorbereiding en openstelling van het INTERREG VI programma is indiening pas mogelijk in de tweede helft van 2022.

Provinciale Regie Natuur- en Bosbrandbeheersing Mede naar aanleiding van de grote natuurbranden in april 2020 en om de resultaten uit het INTERREG V-A project Natuur- en Bosbrandpreventie te borgen heeft Grenspark MSN in nauwe samenwerking met de Veiligheidsregio Limburg-Noord en in afstemming met de provincie Limburg een subsidieaanvraag voor het project Provinciale Regie Natuur- en Bosbrandbeheersing ingediend bij de provincie Limburg. Doel van het project is de opvolging van de resultaten uit het aflopende project INTERREG V-A Natuuren Bosbrandpreventie:  door deze voor de toekomst te borgen (uitvoering Risicobeheerplannen);  door deze uit te breiden over heel Limburg (opstellen Risicoanalyses voor andere brandgevoelige natuurgebieden)  door de grensoverschrijdende samenwerking voort te zetten en een aanvraag voor een nieuw project Natuurbrandmanagement voor het toekomstige INTERREG VI programma voor te bereiden. Grenspark MSN is projectaanvrager en zorgt als leadpartner in samenwerking met de Veiligheidsregio Limburg-Noord als projectpartner voor de internationale samenwerking, financiële afwikkeling en projectverantwoording. Het project dat in november 2020 beschikt werd heeft een looptijd van 1½ jaar (1 oktober 2020 tot 31 maart 2022). De subsidiabele kosten bedragen € 204.000, waarvan € 136.500 als subsidie is beschikt.

Een derde deel van de projectkosten wordt door de projectpartners als eigen aandeel gefinancierd. Door de opgetreden vertraging (enerzijds door COVID-19 beperkingen, anderzijds door uitstel van het INTERREG VI programma) kan een aanvraag pas halverwege 2022 ingediend worden. Aan de provincie is uitstel en aanvullende financiering voor de provinciale regie gevraagd.

Transitie Nationaal Park de Meinweg De titel Nationaal Park voor de Nederlandse Meinweg is van groot belang voor de aantrekkingskracht op bezoekers met name uit Duitsland. De Nederlandse overheid heeft m.b.t. de nationale parken een kwaliteitsinitiatief gestart: Nationale Parken nieuwe stijl. De bestaande nationale parken hebben de mogelijkheid subsidie van de rijksoverheid te krijgen voor de gewenste kwaliteitsslag, uitbreiding en nieuw te ontwikkelen regionale governance. De leden van de stuurgroep NP de Meinweg, waaronder Grenspark MSN, hebben daartoe in 2020 een subsidieaanvraag voorbereid en bij de Nederlandse overheid ingediend. Vanwege de grensligging van 9

Grenspark Maas-Swalm-Nette

NP de Meinweg heeft Grenspark MSN meegewerkt aan de voorbereiding van de subsidieaanvraag. De aanvraag is op 15 september 2020 door de Stichting ONS WCL uit Roermond als leadpartner ingediend. De aanvraag is in december 2020 beschikt, echter met slechts € 287.000 overheidssubsidie i.p.v. de beoogde € 400.000. Hierdoor moest een nieuwe begroting opgesteld worden. Vanwege de projectervaring van Grenspark MSN heeft de stuurgroep NP de Meinweg Grenspark MSN verzocht om met de projectpartners een nieuwe begroting uit te werken. Hiervoor is € 10.000 in rekening gebracht. De begroting met een totaalbedrag van € 715.000 is inmiddels vastgesteld door de stuurgroep. In de rest van het transitieproces zal Grenspark MSN zal de internationale samenwerking borgen, aangezien het gebied ecologisch en recreatief een eenheid vormt met de natuurgebieden en beschermde landschappen binnen het Naturpark Schwalm-Nette. Voor 2022 en 2023 heeft Grenspark MSN een inspanning in uren ter waarde van € 46.000 toegezegd, daarvan is € 20.000 eigen bijdrage (in uren) en € 26.000 wordt betaald (verdeeld over ’22 en ’23). De looptijd van het project is 1 januari 2021 tot 31 december 2023.

Experts Meeting Landschap 2022 Door de uitstel van INTERREG VI en de beschikbaarheid van restgelden in INTERREG V is een People to People project ingediend om 6 Duits-Nederlandse expert meetings over landschap te organiseren. Na twee jaar van terughoudende communicatie is het tijd weer samen in gesprek te gaan en kijken waar we elkaar kunnen versterken. De thema’s zijn: Transitie nationaal park De Meinweg (gericht op Duitse partners), landschapskwaliteit (bermbeheer), bedreigde soorten, gebiedsidentiteit, natuureducatie op z’n vroegst en biodiversiteit op bedrijventerreinen. Tastbaar resultaat zijn 6 expert meetings, eventuele vervolgafspraken en 6 gezamenlijk geformuleerde ambities of plannen van aanpak. De aanvraag is op 19-1-2022 toegekend, de looptijd is 1-12-2021 tot 30-6-2022. Totale subsidiabele kosten bedragen € 49.845, inclusief ruim € 22.000 aan eigen bijdrage in uren van de deelnemende gemeenten en Kreisen. Beoogde inkomsten voor MSN (in 2022) bedragen € 12.489.

5.

Projectacquisitie

Zoals hierboven beschreven zijn er 2 projecten in voorbereiding voor de INTERREG VI programma dat in 2022 opengesteld gaat worden. Een conceptaanvraag voor Realisatie Netwerk Grensoverschrijdende Ruiterroutes is – met toegezegde cofinanciering van partners – goedgekeurd door het Algemeen Bestuur op 25 juni 2021. Bij de openstelling van het INTERREG VI programma moet dit concept mogelijk nog aangepast worden aan de subsidievoorwaarden. De voorbereiding van een tweede project binnen het thema natuur- en bosbrand: Natuurbrandmanagement is minder ver gevorderd. COVID-19 maakte het moeilijk de nodige gesprekken te organiseren. Daarnaast bleken de betrokken diensten van de Veiligheidsregio’s en de respectievelijke Kreisbrandmeister belast met het organiseren/uitvoeren van COVID-19 maatregelen en maatregelen bij het optreden van de overstromingen in de regio. Aan dit projectvoorstel wordt in 2021 verder vorm aan gegeven, het kan rekenen op voldoende draagvlak.

10

Grenspark Maas-Swalm-Nette

6.

Overige werkzaamheden 20201

Boek “Natuur voor elkaar” in Grenspark MSN Het boek „Natuur voor elkaar” met 21 artikelen over natuurgebieden in het NL-D Grenspark was in december 2017 in nauwe samenwerking met het Koninklijk Natuurhistorisch Genootschap Limburg gerealiseerd. Ook 2021 werd het boek zowel in Nederland als in Duitsland nog steeds nagevraagd.

Lidmaatschap EUROPARC Grenspark MSN is sinds 2007 lid van de EUROPARC federatie, de koepelorganisatie van Europese natuurparken en nationale parken in Europa. Grenspark MSN behoort binnen de federatie tot het zogenaamde TransParcNet, waarbinnen 11 gecertificeerde Transboundary Parks grensoverschrijdend nauw samenwerken. Ook in 2021 heeft Grenspark MSN aan de jaarlijkse (digitale) bijeenkomsten van Transparcnet en de EUROPARC conferentie deelgenomen. Grenspark MSN neemt deel aan de eind 2020 ingestelde TransParcNet-werkgroep voor de ontwikkeling en subsidiering van gemeenschappelijke projecten.

Evenementen programma Het digitale programma van evenementen in het Grenspark MSN is ook in 2021 samen met het Naturpark Schwalm-Nette aangeboden. Gebruikers vinden op de tweetalige website een uitgebreid aanbod aan excursie, wandelingen, fietstochten en andere evenementen in natuur en landschap. Helaas moesten na begin maart 2021 een groot deel van de evenementen vervallen.

Premiumwandelroutes Water.Wandel.Wereld Binnen het INTERREG IV-A project Water.Wandel.Wereld (2009-2012) zijn in het Grenspark MSN negen gecertificeerde premiumwandelroutes gerealiseerd. In 2019 is er in Grenspark MSN in de gemeente Venlo de nieuwe route Arcen gerealiseerd. De wandelroutes zijn in 2021 veelvuldig gebruikt, mede omdat vanwege de beperkingen op andere activiteiten wandelen in de regio een nog grotere vlucht heeft genomen. De vraag naar routekaartjes is onverminderd groot. In 2021 zijn de routekaarten Meinvennen en Leudal in enigszins gewijzigde vorm opnieuw gedrukt. In 2021 zijn de premiumwandelroutes opnieuw worden gecertificeerd, m.u.v. Molenplas die pas na afloop van aanzienlijke werkzaamheden in het gebied opnieuw gecertificeerd kan worden. De bijeenkomsten van de routescouts werden voorbereid maar moesten op het laatste moment door verscherpte Corona maatregelen alsnog worden afgelast. Voorjaar 2022 is een verkenning uitgevoerd voor een mogelijke nieuwe route rond Beesel en Reuver (NL).

Toeristische wandelkaarten Grenspark MSN De driedelige wandelkaartenset van Grenspark MSN is in 2020 uitverkocht geraakt. Daarom is besloten in samenwerking met Naturpark Schwalm-Nette een geheel nieuwe set recreatieve kaarten uit te geven. Naast de verschillende wandelroutes, knooppunten en de premium Water.Wandel.Wereld –

11

Grenspark Maas-Swalm-Nette

routes is ook een selectie van recreatieve iconen op de kaarten te zien. De kartografie en druk is verzorgd door Any Way Productions, een NL bedrijf met een Duitse vestiging.

Internetsite Grenspark MSN en Facebook De tweetalige internetsite www.naturpark-msn.de / www.grenspark-msn.nl van het Grenspark MSN informeert over de vrijetijdsactiviteiten en projecten. De website is sterk verouderd en de verwachting is dat deze in 2022 (evt 2023) opnieuw ontworpen en ingericht kan worden. Punt van aandacht is daarbij de optimale samenhang met de websites van Naturpark Schwalm-Nette, VVV midden Limburg en Niederrhein Tourismus. Het Grenspark MSN heeft zowel een Nederlandse als een Duitse facebookpagina die van berichten met informatie over projecten of activiteiten worden voorzien. Samen hebben deze pagina’s ruim 1850 volgers. Dit aantal groeide ook in 2021 verder.

7.

Voorlichting, communicatie en promotieactiviteiten 2020

Eén van de publicitaire hoogtepunten in 2021 was de live uitzending van het weerbericht van het ARD Morgenmagazin met Donald Bäcker vanuit het Elmpter Schwalbruch. Ieder half uur tussen 5.30 en 8.30 op 20 augustus (totaal 7 unieke berichten). Hierin werd ook veel aandacht besteed aan het unieke gebied. De hieronder weergegeven tabel geeft een selectie van de in 2021 uitgevoerde activiteiten ter promotie en de marketing van het Grenspark MSN weer. Tabel 2 Selectie uitgevoerde activiteiten ter promotie en de marketing in 2021

activiteit

datum

plaats

uitvoerder

Webinar cultuurlandschap van Nederland

19-01

Online

Rijksdients voor Cultureel Erfgoed

Filminterview Sendung Heimatflimmern

25-02

NP De Meinweg

WDR

Presentatie Natuur- en bosbrand

18-03

online

euregio rhein-maas-nord

Webinar agriculture vs nature

30-3

online

Europarcs

Live uitzending Een jaar dan de Meinwegbrand

11-04

Roerdalen

OR6

Uitzending Heimatflimmern: Als der Wald im Westen brannte

18-04

Interview Ein Jahr nach dem Meinwegbrand

19-04

NP De Meinweg

Rheinischer Post Redaktion Viersen

28-4

Online

Instituut voor Fysieke Veiligheid

European wildfire roundtable

WDR

12

Grenspark Maas-Swalm-Nette

activiteit

datum

plaats

uitvoerder

Publicatie artikel Meinwegbrand in Natuurhistorisch maandblad

5

Roermond

Grenspark MSN/Natuurhistorisch Genootschap Limburg

Biodiversity Conference

1-6

Online

Europarcs

Tourismus workshop Brüggen

9-6

Online

Brüggen

Brainstorm strategie Natuurbrand

23-6

Arnhem

Instituut voor Fysieke Veiligheid

Webinar cultuurlandschap van Nederland

24-6

Online

Rijksdients voor Cultureel Erfgoed

Kennismaking Ignace Schops

19-7

Genk

Regionaal Landschap Kempen Maasland

Kennismaking Forstamtsleiter Julian Mauerhof

16-8

Wesel

Forstamt Wesel

Uitzending morgenmagazin

20-8

Elmt

ARD Morgenmagazin

Tagung Robinie und Ilex

25-8

Bracht

Schutzgemeinschaft Deutscher Wald

Kick-off Ruimteproef

6-9

Den Bosch

HAS Hogeschool

Samen voor Natuur

15-9

Velp

Hogeschool van Hall Larenstein

General Assembly Europarcs

6/7-10

Online

Europarcs

Beheerdersdag Maasduinen

13-10

Lomm

Limburgs Landschap

Cursus Landschap van Midden Limburg

3/4-11

Herten

RUG - SML

Cursus Kleurkeur bermbeheer

9-11

Maasbracht

Vlinderstichting

Webinar cultuurlandschap van Nederland

25-11

Online

Rijksdients voor Cultureel Erfgoed

13

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Concept Begroting 2023 D-NL Grenspark Maas-Swalm-Nette

1

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Inhoudsopgave

Concept Begroting 2023 D-NL Grenspark Maas-Swalm-Nette ....................................... 1 1

Inleiding ..................................................................................................................... 3

2.

Doelstellingen en beleid ............................................................................................. 3

3.

Uitgangspunten opstelling begroting 2023 - 2026 ..................................................... 5

4

Programmabegroting 2023......................................................................................... 7

5.

Paragrafen .................................................................................................................. 7

6.

7

5.1

Paragraaf Financiële structuur ............................................................................ 7

5.2

Paragraaf Weerstandsvermogen en risicomanagement ...................................... 8

5.3

Paragraaf Financiering ........................................................................................ 9

5.4

Paragraaf Bedrijfsvoering (Overhead).............................................................. 10

5.5

Paragraaf verbonden partijen ............................................................................ 11

Begroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026 ..................................................... 11 6.1

Begroting .......................................................................................................... 11

6.2

Toelichting op baten en lasten 2022 ................................................................. 13

Balansprognose ........................................................................................................ 14

Bijlage 1: werkzaamheden 2023 ..................................................................................... 16

2

Grenspark Maas-Swalm-Nette

1

Inleiding

Voor u ligt de conceptbegroting 2023 van het Openbaar Lichaam Duits-Nederlands Grenspark Maas-Swalm-Nette (Grenspark MSN). De begroting 2023 is opgesteld in overeenstemming met de vigerende regels van de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording voor gemeenten en provincies). De conceptbegroting is op 1 april 2022 door het dagelijks bestuur vastgesteld en is vervolgens voor eventueel commentaar/zienswijze aan de deelnemers toegezonden. Het dagelijks bestuur is voornemens de begroting 2023 op 24 juni 2022 ter vaststelling aan het algemeen bestuur aan te bieden.

2.

Doelstellingen, beleid en activiteiten

Het beoogde maatschappelijke effect van grenspark MSN is:  Verhogen van de kwaliteit van de grensoverschrijdende samenwerking.  Het leveren van kwalitatief hoge adviezen. Dat wil zeggen: efficiënt, professioneel, deskundig, relevant en binnen gestelde termijnen.  Verhoging van de kwaliteit van natuur en landschap en van de recreatieve en toeristische infrastructuur.  Vergroten grensoverschrijdend maatschappelijk draagvlak voor ruimtelijk kwaliteitsbehoud.  Verhoging van de kennis en recreatief en toeristische gebruik van de andere kant van de grens. De doelgroep is:  Gemeentebesturen Nederlandse deelnemers, algemeen bestuur Duitse deelnemer Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette en overige bestuurders.  Alle burgers als (potentiële) gebruiker van de openbare ruimte en aanbieders van evenementen als excursies, wandel en fietstochten en aanverwante evenementen op het gebied van natuur en landschap, cultuurgeschiedenis en milieueducatie.  Medewerkers van de deelnemers.  Stakeholders van het Grenspark MSN met name op het gebied van behoud en ontwikkeling van natuur en landschap, recreatie en toerisme en de milieueducatie. Het beleid van Grenspark MSN is vastgelegd in:  De Gemeenschappelijke Regeling Grenspark MSN in werking getreden op 1 juli 2016. Deze is gebaseerd op de eerdere regeling van juni 2002.

In de regeling is een rechtspersoonlijkheid bezittend openbaar lichaam ingesteld, gevestigd te Roermond. Het ambtsgebied wordt gevormd door het grondgebied van de Nederlandse deelnemende gemeenten en het ambtsgebied van het Zweckverband NaturparkSchwalm-Nette als Duitse deelnemer.

3

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Grenspark MSN werkt in alle opzichten klantgericht (bestuurders, burgers en medewerkers van de deelnemers, de provincie Limburg, de deelstaat Noordrijn-Westfalen en de stakeholders). Grenspark MSN moet als Gemeenschappelijke Regeling in staat zijn om als zelfstandige organisatie deze rol te vervullen. Daartoe behoort een goed geëquipeerde organisatie qua personeel en qua huisvesting. De verantwoording over het gevoerde financiële beleid en de uitgevoerde werkzaamheden vindt plaats door middel van het verslag van werkzaamheden en het jaarverslag, die ieder jaar in het vroege voorjaar aan de raden van de deelnemende gemeenten en het Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette wordt gezonden en die daarna in de voorjaarsvergadering van het Algemeen Bestuur van het Grenspark MSN worden vastgesteld. Prioriteiten in het programma en het taakveld zijn:  Organiseren grensoverschrijdende projecten  Advisering bestuurders en medewerkers van deelnemers, burgers en stakeholders  Voorlichting, public relations en faciliteren samenwerking Onderstaande tabel geeft de kwalitatieve doelen voor elke prioriteit weer. Prioriteit Projecten

Advisering

Kwalitatieve doelstelling Aanvragen subsidies en financiering en uitvoering van (grensoverschrijdend e) projecten. Het Grenspark MSN geeft gevraagd en ongevraagd adviezen en informatie over relevante thema’s en over de NederlandsDuitse samenwerking meer algemeen.

Voorlichting, Het Grenspark MSN pr en verzorgt een facilitering adequate voorlichting en pr binnen de projecten en borgt de daaruit voortvloeiende PR.

Kwantitatieve doelstelling Gemiddeld een projectaanvraag en projectrealisatie per jaar.

Binnen de projecten vindt jaarlijkse advisering van bestuurders in project begeleidende stuurgroepen plaats. Verder vindt projectgebonden gemiddeld elk kwartaal advisering van medewerkers van deelnemers en stakeholders plaats in werkgroepen. Voor het overige wordt wekelijks (en binnen projecten dagelijks aan projectpartners) gevraagd en ongevraagd onbezoldigd advies over grensoverschrijdende aangelegenheden gegeven aan bestuurders, burgers en medewerkers deelnemers en stakeholders. In samenwerking met de deelnemers, stakeholders en burgers wordt jaarlijks een programma van evenementen (ca. 600) opgesteld en door het Grenspark MSN tweetalig op de website openbaar gemaakt. Het Grenspark MSN onderhoudt een website met algemene en projectinformatie die regelmatig wordt geactualiseerd en maakt gebruik van social media met postings van actualiteiten. Het aantal bezoeken aan de

4

Grenspark Maas-Swalm-Nette

website is een goede indicator voor de voorlichting en communicatie Bij de uitvoering van de projecten worden bij de start en het afsluiten van projecten regelmatige bijeenkomsten georganiseerd (gemiddeld een per jaar) voor o.a. subsidiegevers, bestuurders, projectpartners en pers.

Activiteiten om de doelstellingen te bereiken zijn met name:  In samenwerking met deelnemers en partners: opstellen projectaanvragen, financiering en cofinanciering van projecten, coördinatie en uitvoering grensoverschrijdende projecten.  Voorlichtingsbijeenkomsten en workshops in verband met de uitvoering en realisatie van projecten.  Opstellen jaarverslagen en begrotingen.  Onderhouden tweetalige websites en permanente actualisering  Promotie van gerealiseerde PR instrumenten  Voorlichting via social media met actuele postings en persbijeenkomsten.  In samenwerking met deelnemers en stakeholders jaarlijks aanbod aan tweetalige evenementenkalender voor natuur- en landschapsbelevenissen, cultuurgeschiedenis en milieueducatie activiteiten.  Coördinatie beheer en onderhoud en promotie van de premiumwandelroutes Water.Wandel.Wereld in samenwerking met Duitse deelnemer en Routebureau Noord en Midden Limburg. Beheer en onderhoud van de betreffende website en beschikbaar stellen en actualiseren routekaartjes.  Faciliteren van natuur- en landschapsgidsen en routescouts.  Beheer van de app en internetsite: “Langs sporen – biografie van een landschap”.  Publicatie en promotie van een toeristische wandelkaart voor het ambtsgebied. Het werkplan in bijlage 1 geeft de prioritaire werkzaamheden voor het jaar 2023 in overzichtsvorm weer.

3.

Uitgangspunten opstelling begroting 2023 - 2026

3.1

Deelnemers en activiteiten

Het openbaar lichaam Grenspark MSN is per 1 juni 2002 opgericht. De vigerende gemeenschappelijke regeling openbaar lichaam Grenspark MSN is op 1 juli 2016 in werking getreden. Deelnemers aan de gemeenschappelijke regeling zijn het Duitse Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette en de Nederlandse gemeenten Beesel, Echt-Susteren, Leudal, Maasgouw, Roerdalen, Roermond en Venlo.

5

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Doel van de gemeenschappelijke regeling is de grensoverschrijdende samenwerking voor behoud en ontwikkeling van natuur en landschap, recreatie en toerisme en de milieueducatie en voorlichting. Taak van het openbaar lichaam is de grensoverschrijdende samenwerking van de deelnemers aan het openbaar lichaam te bevorderen, te ondersteunen en te coördineren. Het openbaar lichaam voert binnen deze taak projecten uit. Alle activiteiten m.b.t doel en taak van Grenspark MSN zijn ondergebracht in het Programma: grensoverschrijdende samenwerking natuur en landschap, recreatie en toerisme en milieueducatie en voorlichting.

3.2

Programma: grensoverschrijdende samenwerking natuur en landschap, recreatie en toerisme en milieueducatie en voorlichting.

De werkzaamheden binnen dit programma zijn ondergebracht in één taakveld: landschap, toerisme, marketing. In de periode 2023-2026 worden de actuele INTERREG projecten verder uitgevoerd en zal acquisitie gepleegd worden voor verdere grensoverschrijdende samenwerking en projecten conform de programmadoelen. Gepland is in de periode 2023-2026 zo mogelijke een nieuw project per jaar te starten. Naast de verdere uitvoering van de lopende projecten zullen de volgende reeds ontwikkelde communicatie en marketing instrumenten in 2023-2026 worden voortgezet: programma van evenementen zoals de fiets- en wandelexcursies, websites, social media, natuurwerkdag en netwerk bijeenkomsten van natuur- en landschapsgidsen en routescouts.

3.3

Overhead

De bedrijfsvoering is voor een belangrijk deel gebaseerd op subsidies van de provincie Limburg en het Ministerium für Umwelt, Landwirtschaft, Natur- und Verbraucherschutzes van de deelstaat NRW. Voor de bedrijfsvoering 2023 wordt ervan uitgegaan dat voor de periode 20232026 de subsidies opnieuw worden beschikt. In overeenkomst daarmee heeft het algemeen bestuur in 2021 de financiële bijdrage van de deelnemers voor de periode 2023-2026 in principe besloten. De gezamenlijke bijdragen van de subsidiërende overheden en de bijdrage van de deelnemers zijn met € 180.000 enigszins hoger dan de eerdere subsidieperiode 2019-2022. Bij de kosten van de bedrijfsvoering is rekening gehouden met een jaarlijks CAO ontwikkeling van gemiddeld 1,5%. Omdat de huidige bezetting lager is dan voorheen is er meer administratieve ondersteuning nodig, deze is ingeschat op de realisatie van 2021. De website heeft nodig een herziening nodig. Daardoor zijn de overheadkosten gestegen in vergelijking met de vorige periode 2019-2022.

6

Grenspark Maas-Swalm-Nette

4

Programmabegroting

Grenspark MSN heeft door de specifieke gemeentelijke taak als verlengd lokaal bestuur één programma “Grensoverschrijdende samenwerking natuur en landschap, recreatie en toerisme en milieueducatie en voorlichting”. Het programma ondersteunt de doelstelling van de gemeenschappelijke regeling: behartiging van de gezamenlijke belangen in grensoverschrijdende samenwerking, waarbij de meerwaarde van de samenwerking gericht is op het behoud en de ontwikkeling van het natuurlijk landschap, de schoonheid, de wezenskenmerken en de verzorging en de ordening daarvan, met inachtneming van de economische, culturele en sociale aard. Alle werkzaamheden binnen dit programma vallen onder het taakveld: toerisme (landschap en marketing). Het Grenspark MSN heeft de taak de grensoverschrijdende samenwerking van de deelnemers te bevorderen, te ondersteunen en te coördineren op de voornoemde gebieden. Het Grenspark MSN voert binnen deze taak daartoe vooral projecten uit. Het Grenspark MSN vraagt aan, ontvangt en beheert financiële middelen van derden, waaronder Europese, nationale en regionale subsidies. Het verleent financiële middelen aan derden. Het verzorgt binnen deze taak doelmatige public relations. Het adviseert de deelnemers aan deze gemeenschappelijke regeling, overheden en instellingen bij grensoverschrijdende aangelegenheden. De bedrijfsvoering is onder de paragraaf overhead opgenomen.

5.

Paragrafen

5.1

Paragraaf Financiële structuur

De huidige financiële structuur van het Grenspark MSN is gebaseerd op subsidies van de provincie Limburg (25%), de deelstaat Noordrijn-Westfalen (25%), de bijdrage van de gezamenlijke deelnemers (25%) en uit vergoedingen voor de personeelsinzet in grensoverschrijdende en andere projecten (25%). De hoogte van de jaarlijkse begroting is door het Algemeen bestuur vastgesteld op 25 juni 2021 vastgesteld op € 240.000, onder voorwaarde dat zowel deelstaat NRW en provincie Limburg subsidie toekent voor de corresponderende bedragen. De subsidie van de deelstaat Noordrijn-Westfalen en de provincie Limburg zijn gebaseerd op subsidiebeschikkingen voor 2023-2026. De beschikking van NRW is reeds in 2021 ontvangen. De aanvraag bij provincie Limburg is (per 1 april 2022) in voorbereiding en wordt in de zomer van 2022. Met de ontvangst van de subsidiebeschikkingen wordt aan genoemde voorwaarde voldaan. De bijdrage van de deelnemers wordt conform de Gemeenschappelijke Regeling voor de helft betaald door de Duitse deelnemer en voor de helft door de Nederlandse deelnemende gemeenten. De afzonderlijke bijdragen van de Nederlandse deelnemers worden berekend op basis van de oppervlakte (50%) en het aantal inwoners (50%) van de deelnemende gemeentes.

7

Grenspark Maas-Swalm-Nette

De betreffende bijdragen zijn voor de periode 2023-2026 door het algemeen bestuur op 24 juni 2022 besloten, een overzicht is opgenomen in bijlage 2.

5.2

Paragraaf Weerstandsvermogen en risicomanagement

Weerstandsvermogen Uitgangspunt voor het opnemen van voorzieningen en reserves: Bij een overtollig saldo aan het einde van de subsidieperiode wordt de subsidie aan het Grenspark MSN naar rato gekort. Daarom kan een positieve exploitatiereserve aan het einde van de subsidieperiode niet persé aan de algemene reserve of de bestemmingsreserve worden toegevoegd. Het Algemeen Bestuur heeft op 12 mei 2017 besloten een maximumplafond van € 50.000,- in de exploitatiereserve te storten. Om risico’s in toekomstige jaren te beperken heeft het Algemeen Bestuur op 12 mei 217 besloten om een maximumplafond van € 40.000 als het totaal aan bestemmingsreserves in te stellen. Op balansdatum is er geen sprake van voorzieningen en/of concrete verplichtingen die betrouwbaar over een langere periode dan 1 jaar zijn te bepalen en tot een uitstroom aan middelen zullen leiden. Grenspark MSN levert een beperkt aantal producten en dienstverleningen. Dat maakt de bedrijfsvoering per definitie kwetsbaar. Een substantieel deel van de financiering van het Grenspark MSN hangt af van de subsidiëring door de provincie Limburg en de deelstaat NRW. Zie 5.1. Een verder risico is de afhankelijkheid van de realisatie van grensoverschrijdende projecten vooral binnen de door de EU gesubsidieerde INTERREG programma’s NederlandDuitsland.

Het huidige INTERREG V-A programma Nederland-Deutschland als onderdeel van de Europese structuurfondsen liep aanvankelijk van 2014-2020 maar is in verband met Corona verlengt tot in 2022. Met name in de overgangsperioden tussen twee programma’s is realisatie van grensoverschrijdende projecten daardoor mogelijk beperkt. Inhoud en subsidiemogelijkheden van de nieuwe INTERREG programma’s 2021-2027 zijn thans nog niet operationeel en worden eind april 2022 bekendgemaakt. Het succes en de mogelijkheden voor de subsidiëring van grensoverschrijdende projecten wordt beïnvloed door:  Stand van de economie.  Overeenkomsten van de doelstellingen van het Grenspark met doelstellingen van de Europese, nationale en provinciale subsidieprogramma’s.  De mogelijkheden van eventuele projectpartners al of niet eigen middelen bij te kunnen dragen aan grensoverschrijdende projecten. Risicomanagement In geval van uittreding zijn uittredende deelnemers tegenover het openbaar lichaam aansprakelijk voor de tot dan toe ontstane verplichtingen naar rato van de bijdrage van de deelnemers. De aansprakelijkheid van uitgetreden leden voor lange termijnschulden uit ontstane verplichtingen van het openbaar lichaam, is beperkt tot de concrete bedragen, die tot het tijdstip van de feitelijke uittreding naar rato zijn ontstaan. Conform de regeling kan 8

Grenspark Maas-Swalm-Nette

uittreding slechts geschieden met inachtneming van een opzegtermijn van drie jaar en dient altijd per 31 december te geschieden. Verplichte kengetallen In het streven naar meer transparantie, verbetering van het inzicht in de financiële positie voor de deelnemers van het Grenspark MSN worden zowel in de begroting als jaarrekening de relevante financiële kengetallen opgenomen. Kengetallen zijn getallen die de verhouding uitdrukken tussen bepaalde onderdelen van de begroting of de balans. De kengetallen zijn het uitgangspunt voor de beoordeling van de financiële positie van het Grenspark MSN. De kengetallen voor de netto schuldquota, gecorrigeerd voor leningen, voor de grondexploitatie en voor de belastingcapaciteit zijn niet aan de orde en daarom niet opgenomen. De kengetallen maken inzichtelijk(er) over hoeveel (financiële) ruimte het Grenspark MSN beschikt om structurele en incidentele lasten te kunnen dekken of op te vangen. Kengetallen geven inzicht in de financiële weerbaar- en wendbaarheid. Ze vormen een basis voor de beoordeling, hoe solide de begroting is en in hoeverre financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen. In deze paragraaf wordt ingegaan op de analyse en individuele beoordeling van de financiële kengetallen. In onderstaande tabel is een samenvatting opgenomen van de relevante financiële kengetallen.

Financiële kengetallen Netto schuldquote Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte

Streefwaarde <=0% >=20% >=0%

JaarJaarConcept rekening rekening Begroting begroting 2021 2020 2022 2023 -6,2% 1,8% -12,4% -4,2% 39,7% -1,6% 27,5% 27,2% 0,0% 0,0% 1,0% 0,4%

Raming 2024 -4,0% 27,2% 0,3%

Raming 2025 -2,5% 27,2% 0,2%

Raming 2026 -5,8% 27,2% 0,5%

(1) Een negatieve netto schuldquote betekent een overschot.

(2) Hoe hoger het percentage hoe beter Grenspark MSN is toegerust om verplichtingen na te komen. Bij een solvabiliteitsratio van lager dan 20% bevindt Grenspark MSN zich op glad ijs. (3) Een begroting waarvan de structurele baten hoger zijn dan de structurele lasten is meer flexibel dan een begroting waarbij de structurele baten en lasten in evenwicht zijn. Bij een ratio van 0 % zijn de structurele baten gelijk aan de structurele lasten. Bij een negatieve ratio is Grenspark MSN structureel niet in evenwicht. Als de ratio positief is dan zijn de structurele baten toereikend om de structurele lasten (waaronder rente en aflossing van leningen) te dekken. 5.3

Paragraaf Financiering

Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoorden van en toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Het belangrijkste uitgangspunt van de treasuryfunctie is het beheersen van risico’s. Het aangaan en verstrekking van geldleningen is alleen toegestaan voor de uitoefening van de publieke taak. Daarnaast moeten uitzettingen een prudent karakter hebben en mogen niet gericht zijn op het genereren van inkomen door het lopen van overmatige risico’s. Het totaal van de reserves en voorzieningen zorgt voor een financieringsoverschot. Dat wordt slechts ten deel gebruikt als intern financieringsmiddel. De interne financiering is nodig omdat

9

Grenspark Maas-Swalm-Nette

de deelnemende gemeenten er gemiddeld 4 weken over doen om de facturen te betalen en omdat facturering van projecten veelal dient te geschieden op basis van voorfinanciering. Renterisiconorm Doel van deze norm is het beperken van de gevolgen van een stijgende kapitaalmarktrente op de rentelasten van de organisatie. Dat wordt bereikt door een limiet te stellen aan dat deel van de vaste schuld waarover het rentepercentage in een bepaald jaar moet worden aangepast aan de geldende markttarieven. De norm stelt dat per jaar maximaal 20% van de vaste schuld in aanmerking mag komen voor herfinanciering of renteherziening, zij het dat een minimum geldt van € 2,5 miljoen. Over dat minimumbedrag mag dus altijd risico worden gelopen. Omdat Grenspark MSN geen langlopende leningen heeft is duidelijk dat het minimum niet wordt overschreden en dus wordt voldaan aan de norm. Kasgeldlimiet Doel van de limiet is de vlottende schuld te beperken. Het wordt berekend door een percentage te nemen van de omvang van de begroting per 1 januari. Het percentage is gesteld op 8,5%. Concreet betekent het voor Grenspark MSN, dat wanneer de vlottende schuld een stand van €72.038 overschrijdt er geconsolideerd moet worden (d.w.z. financieringsmiddelen omzetten van korte naar lange termijn). Er geldt echter een minimumbedrag van € 300.000.

Grenspark MSN voldoet aan de norm omdat er een financieringsoverschot is. 5.4

Paragraaf Bedrijfsvoering (Overhead)

Algemeen Grenspark MSN is te typeren als een slagvaardige organisatie met een hoge deskundigheid, ervaring en kwaliteit van dienstverlening. De deelnemers, projectpartners, subsidiegevers en klanten van Grenspark MSN zijn over het algemeen tevreden over de dienstverlening door de combinatie van de grensoverschrijdende kennis, snelle advisering en het grensoverschrijdend faciliteren. Het Grenspark MSN heeft een formatie van 1,57 fte, verdeeld over twee personen. De medewerkers van het secretariaat voeren het werkproces uit. De secretaris heeft een Nederlandse universitaire opleiding en is van het mannelijke geslacht. De projectmedewerkster heeft een Duitse universitaire opleiding en promotie en is van het vrouwelijk geslacht. Boekhouding en secretariaatsvoering worden op basis van een gesloten overeenkomst uitgevoerd door een medewerkster van de Stichting Ons WCL en op basis gewerkte uren afgerekend. In verband met de mogelijke afname van werkzaamheden als gevolg van stoppen subsidieringen en/of de uittreding van een gemeente, wordt de omvang van de formatie beperkt gehouden tot 2 personen met een maximale formatie van 2,00. Eventuele toename van werkzaamheden door succesvolle acquisitie van projecten worden opgevangen door inhuur van externe adviseurs en/of de tijdelijke en beperkte uitbreiding van de formatie.

Vooralsnog wordt in de begroting 2023 geen rekening gehouden met boventallige medewerkers en/of tijdelijke uitbreiding van de formatie. De loonadministratie, het opstellen van de jaarrekening en de controle van de jaarrekening wordt in opdracht van het Grenspark MSN door externe adviseurs uitgevoerd. Conform besluit van het algemeen bestuur volgen de arbeidsvoorwaarden en CAO van het Grenspark MSN de Regeling Arbeidsvoorwaarden Gemeente Roermond (RAGR).

10

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Functioneren Er wordt gemiddeld tweewekelijks werkoverleg gevoerd met de medewerkers. Ieder twee jaar vindt een combinatie van een functionering- en beoordelingsgesprek plaats, daarbij wordt tevens de opleidingsbehoefte besproken. Automatisering Op het kantoor worden de gebruikelijke Officeapplicaties gebruikt. De computers worden gemiddeld elke vier jaar vervangen. Voor het beheer van de internetsite en de opgenomen databestanden zijn beheerscontracten met externe adviseurs gesloten. Huisvesting Het Grenspark MSN is huurder van een bedrijfsruimte in het bedrijfsverzamelgebouw Kapellerpoort 1 in Roermond. Gebaseerd op een overeenkomst met de Stichting Ons WCL worden een server en kopieerapparaat gemeenschappelijk gebruikt en de lopende kosten op basis van gebruik gedeeld. 5.5

Paragraaf verbonden partijen

Grenspark MSN is als gemeenschappelijke regeling een verbonden partij voor de 7 deelnemende Nederlandse gemeenten in Limburg en het Duitse Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette. Grenspark MSN heeft geen samenwerkingsverbanden met derde partijen met een verantwoordelijkheid of beslissingsbevoegdheid in een bestuur. Grenspark MSN is lid van de EUROPARC federatie, de Europese koepelorganisatie van natuur- en nationale parken in Europa, waarvoor contributie verschuldigd is. Aan de jaarvergaderingen van de organisatie wordt regelmatig deelgenomen.

6.

Begroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026

6.1

Begroting

De op de volgende pagina weergegeven begroting 2023 is op 24 juni 2022 door het algemeen bestuur vastgesteld.

11

Grenspark Maas-Swalm-Nette

Begroting 2022-2023 en raming 2024-2026 (bedragen in €) Programma grensoverschrijdende samenwerking natuur en landschap, recreatie en toerisme, milieueducatie en voorlichting. Taakveld natuur, landschap, toerisme en marketing Jaarrekening 2021

Begroting 2022*

Begroting 2023

Raming 2024 Raming 2025 Raming 2026

SALDO VAN BATEN EN LASTEN Lasten 1 INTERREG IV-A Water.Wandel.Wereld 2 INTERREG V-A Cultuurgeschiedenis Verdigitaald 3 INTERREG V A project natuur- en Bosbrandpreventie 4 Provincie regie Natuur- en Bosbrandbeheersing 5 Grensoverschrijdend netwerk Ruiterroutes 6 Transitie Nationaal Park de Meinweg 7 Aankoop wandelkaart en wandelboeken 8 Overige projectuitgaven (o.a. eigen aandeel INTERREG V-A)

8.879 66.735 8.487 12.783 -

1.000 34.000 20.000 1.000 3.000

380.000 220.000 3.000 1.500 3.000

375.000 270.000 1.500 3.000

775.000 400.000 1.500 3.000

370.000 1.500 3.000

Totaal lasten

96.884

59.000

607.500

649.500

1.179.500

374.500

Baten 1 INTERREG IV-A Water.Wandel.Wereld 2 INTERREG V-A Cultuurgeschiedenis Verdigitaald 3 INTERREG V-A Natuur- en bosbrandpreventie 4 Provincie regie Natuur- en Bosbrandbeheersing 5 INTERREG P2P Grensoverschrijdend Netwerk Ruiterpaden 6 Transitie Nationaal Park de Meinweg 7 Opbrengsten wandelkaart en wandelboek 8 Overige projectinkomsten

50.866 107.191 22.183 10.000 7.402 -

46.000 40.000 1.000 45.000

400.000 250.000 13.000 2.000 2.500

400.000 300.000 2.000 7.500

800.000 430.000 2.000 7.500

400.000 2.000 36.500

Totaal baten

197.642

132.000

667.500

709.500

1.239.500

438.500

TOTAAL SALDO VAN BATEN EN LASTEN

100.758

73.000

60.000

60.000

60.000

64.000

Programma resultaat

100.758

73.000

60.000

60.000

60.000

64.000

Overhead

SALDO VAN BATEN EN LASTEN

Jaarrekening 2021

Begroting 2022*

Begroting 2023

Raming 2024 Raming 2025 Raming 2026

Lasten 1 Personeelskosten 2 Huisvestingskosten 3 Inhuur financiële- en secretariaatsadministratie 4 Informatie- en communicatietechnologie (ICT) 5 Bedrijfsvoering (accountant, kantoor, verzekeringen, etc.) 6 Afschrijvingen

180.106 8.961 14.780 5.984 20.228 1.309

196.000 9.500 7.500 10.000 15.800 1.200

180.000 10.000 12.000 20.000 17.000 1.000

183.000 10.500 12.500 16.000 17.000 1.000

186.000 11.000 13.000 12.000 17.000 1.000

189.000 11.500 13.500 12.000 17.000 1.000

Totaal lasten

231.368

240.000

240.000

240.000

240.000

244.000

Baten 1 Zweckverband Naturpark Schwalm-Nette 2 Gemeente Beesel 3 Gemeente Echt-Susteren 4 Gemeente Leudal 5 Gemeente Maasgouw 6 Gemeente Roerdalen 7 Gemeente Roermond 8 Gemeente Venlo 9 Subsidie NRW 10 Subsidie Provincie Limburg 11 Overige inkomsten

27.500 1.274 3.747 5.257 2.386 2.888 4.338 7.610 55.000 55.000 -

27.500 1.274 3.747 5.257 2.386 2.888 4.338 7.610 55.000 55.000 2.000

30.000 1.378 4.090 5.710 2.606 3.138 4.742 8.336 60.000 60.000 -

30.000 1.378 4.090 5.710 2.606 3.138 4.742 8.336 60.000 60.000 -

30.000 1.378 4.090 5.710 2.606 3.138 4.742 8.336 60.000 60.000 -

30.000 1.378 4.090 5.710 2.606 3.138 4.742 8.336 60.000 60.000 -

Totaal baten

165.000

167.000

180.000

180.000

180.000

180.000

Resultaat overhead

-66.368

-73.000

-60.000

-60.000

-60.000

-64.000

Eindresultaat

34.390

-

-

-

-

-

12

Grenspark Maas-Swalm-Nette

6.2

Toelichting op baten en lasten 2023-2026

Programma grensoverschrijdende samenwerking natuur en landschap, recreatie en toerisme en milieueducatie en voorlichting Baten - Het project Transitie Nationaal Park de Meinweg loopt december 2023 af. - Het project Natuurbrandmanagement is in voorbereiding, de INTERREG VI subsidie wordt naar verwachting in het derde kwartaal van 2022 aangevraagd. De verwachte begroting van het project is € 2.000.000, - Het project Realisatie ligt in concept gereed (vastgesteld door AB op 25 juni 2021). Zodra de subsidievoorwaarden van INTERREG VI bekend gemaakt worden (april 2022) kunnen laatste wijzigingen doorgevoerd worden. De aanvraag wordt naar verwachting in het derde kwartaal van 2022 ingediend. De conceptbegroting bedraagt € 980.000. - Naar verwachting worden er in 2026 nog 1 of enkele projecten ingediend. Bedrijfsvoering (Overhead) Lasten - 1. Personeelskosten Naar aanleiding van de personeelswissel in 2021 is de salarisontwikkeling opnieuw geraamd. Bij succesvolle acquisitie van twee beoogde INTERREG projecten zal de werktijd van huidige medewerkers uitgebreid worden tot maximaal 2,00 fte. Verwacht wordt dat de salariskosten zullen stijgen met circa 2% per jaar. Baten - 1. t/m 8.