Bijlagen bij de motivering

50 – 10.000m2

Redelijk – goed

Tabel 8: Gespecificeerd archeologisch verwachtingsmodel voor het plangebied

5.2 Advies Archeologie 5.

In welke mate worden de bekende en/of verwachte archeologische vindplaatsen bedreigd door de geplande ontwikkeling?

In het plangebied zijn twee vindplaatsen uit de Romeinse Tijd bekend die bij de toekomstig ontwikkelingen verstoord zullen worden. Het is hiernaast mogelijk dat er in de omgeving van deze vindplaatsen, aan de oever van de Maas, archeologische resten uit de Romeinse tijd aanwezig zijn. Verder hebben er in het noordoosten van het plangebied, waar de huidige brug nu staat, meerdere bruggen en een schans gelegen. Ondanks dat het gebied eerder is veranderd door ophoging en bebouwing in de vorige eeuw, kunnen overblijfselen van de bruggen en de schans ook worden bedreigd door de geplande werkzaamheden. Op basis van de gemeentelijke archeologische verwachtingskaart en de verwachtingskaart van het Maasdal worden archeologische resten vanaf de Romeinse Tijd verwacht. Een deel van het plangebied ligt in een zone die in het verleden voor kleiwinning is afgegraven, hier worden geen archeologische resten meer verwacht. In het oostelijke deel van het plangebied worden vanwege de landschappelijke situatie (rivierdalbodem) geen nederzettingsresten verwacht. Wel kunnen hier vondsten gerelateerd aan economische of rituele activiteiten worden aangetroffen. Verder heeft de brug een grote rol gespeeld in de Eerste en Tweede Wereldoorlog, waardoor resten uit deze periodes ook nog in het plangebied aanwezig kunnen zijn.

In het oostelijke deel van het plangebied worden resten verwacht van de schans en mogelijk nog resten van oudere bruggen. De verwachte archeologische resten kunnen bij de toekomstige ingrepen verstoord worden, vervolgonderzoek is daarom noodzakelijk. 6.

Is archeologisch vervolgonderzoek nodig en zo ja, welke onderzoeksmethode wordt geadviseerd?

Uitgaande van de specifieke archeologische verwachting die uit het bureauonderzoek is gekomen worden met name losse vondsten en resten van eerdere bouwwerken verwacht. Booronderzoek is daarvoor geen goede onderzoeksmethode derhalve zal op die locaties afgeweken worden van de AMZ-cyclus in ons advies (zie Figuur 45). Het eerste advies geldt voor de locatie van de bouwputten voor de fundering van het landhoofd en de pijler (zone 1). Het ontzien van de locatie met mogelijke restanten van een Romeinse brug is niet mogelijk doordat de nieuwe locatie vastligt. Wij adviseren daarom om op de locatie van de bekende vindplaatsen een proefsleuvenonderzoek uit te voeren om zo eventueel aanwezige resten van de Romeinse brug in beeld te brengen. Voor het uitvoeren van dit onderzoek dient een PvE opgesteld te worden dat moet worden goedgekeurd door het bevoegd gezag. Voor zone 2 wordt geadviseerd om bij de sloopwerkzaamheden bij de huidige brug en mogelijke vergraving van de schans en gedempte gracht een intensieve archeologische begeleiding uit te voeren om zo eventuele oudere bouwfasen van de brug en de restanten van de schans te kunnen documenteren. Ook hiervoor dient een PvE opgesteld te worden waarin het onderzoek zich specifiek richt op de bouwresten.

75

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Voor de locaties waar teelaarde wordt afgegraven (zone 1 en zone 2), wordt geadviseerd het gebied vrij te geven. De ingrepen blijven beperkt tot 20 cm-mv, waardoor de kans op het aantasten van de eventueel aanwezig archeologische resten laag is. De geplande diepte blijft ook binnen de vrijstellingsgrenzen, waardoor archeologische vervolgonderzoek niet verplicht is. Voor het gedeelte van het plangebied dat is afgegraven voor kleiwinning geldt geen verwachting meer op archeologische resten, ook hiervoor adviseren we dit gedeelte vrij te geven. Voor de vrijgegeven gebieden geldt wel dat niet kan worden uitgesloten dat er nog archeologische vondsten bij toeval worden aangetroffen. In dat geval dienen deze bij de gemeente Echt-Susteren te worden gemeld. Dit advies kan door de initiatiefnemer te worden voorgelegd aan het Bevoegd Gezag, in dit geval de Gemeente EchtSusteren. Het Bevoegd Gezag kan van het door Arcadis gegeven advies afwijken.

Figuur 45 Archeologisch advies voor plangebied Pater Sangersbrug.

5.3

Conclusie cultuurhistorie

De eerste visuele vastlegging van een brug over de Maas bij Maaseik en Roosteren dateert uit 1672. Deze brug was onderdeel van het verdedigingswerk van Maaseik. Tussen de 17e eeuw en de 19e eeuw is de brug verdwenen. Pas eind 19e eeuw werd weer een brug gebouwd. De ijzeren brug werd in 1889 voltooid en in 1894 werden de typerende lantaarns in de vorm van kandelaars toegevoegd. De brug speelde bij de overgave van het Duitse leger na de Eerste Wereldoorlog een belangrijke rol voor de terugkeer naar Duitsland. Deze ijzeren brug is echter vernietigd in de Tweede Wereldoorlog, waarna twee tijdelijke versies volgden. Van 1948 tot en met 1952 is gewerkt aan de huidige 76

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Pater Sangersbrug die zijn naam in 1999 kreeg als eerbetoon aan Pater Sanger, die na de Tweede Wereldoorlog het Nederlandse- en Belgische Limburg dichter bij elkaar bracht. In 1672 lag aan de Nederlandse kant van de brug een schans, die als hoornwerk wordt geclassificeerd. Hieraan heeft de Schansberg zijn naam te danken. De hoogte hiervan is nog te zien in het landschap. Zowel de brug van het verdedigingswerk van Maaseik, de ijzeren burg van 1889 en de huidige brug kwamen uit op de schans. Op de historische kaarten is te zien dat de bebouwing in het plangebied uit de 19 e eeuw en later dateert. Van de vier gebouwen zijn er nog drie aanwezig in het plangebied. Een hiervan, Schansberg 7 en de twee bijhorende schuren, zijn erg vervallen. De locatie van de wegen, afgezien de bochten in de N296, zijn nog gelijk aan de historische wegen. De bochten van de N296 zijn rond 1950 veranderd, maar een strook houtopstand volgt nog de oude ligging. De populierenopstand in het plangebied komt overeen met de gelijksoortige opstanden in het omliggende gebied die zijn terug te leiden naar 1938-1942. Het westen van het plangebied is grotendeels verstoord door delfstofwinning en bebouwing. De rivierdalbodem ten oosten van de Schansberg is niet verstoord. Dit blijkt uit het kenmerkende reliëf dat nog goed in het landschap is te zien.

Langs de Maas liggen nog veel gebieden die als rivierdalbodem zijn geclassificeerd.

5.4

Risico’s en kansen

5.4.1

Risico’s

De geplande werkzaamheden hebben negatieve invloed op de cultuurhistorie en landschappelijke waarden binnen het plangebied. Het grootste maatregel is het bouwen van de nieuwe brug ten zuiden van de huidige brug. De huidige brug wordt na het afronden van de nieuwe brug verwijderd. Door de nieuwe locatie verliest de brug de connectie met de drie voorgangers die allemaal vanaf het midden van de schans richting Maaseik gingen. Het gaat hierbij om de brug van 1676, de ijzeren brug van de wereldoorlogen en de huidige brug. Een deel van het ensemble bestaande uit de locatie, de brug, Schansberg 7, de grenspaal en de schans valt weg door de nieuwe locatie van de brug en het uiteindelijk verwijderen van de huidige brug. Het tweede gevolg van het verleggen van de locatie is het deel verwijderen van de historische lijnen ten zuidwesten van de schans. Het gaat om de Schansberg weg en de houtopstand van de verdwenen historische weg. De Schansberg weg, die de nieuwe weg wordt richting de nieuwe brug, wordt volgens het ontwerp deels verlegd, waardoor het verloop halverwege de weg niet meer de historische loop volgt. Het laatste stuk van de Schansberg weg wordt dan verwijderd. Dit is een weg van voor 1842.

Ook de houtopstand die de locatie aangeeft van de verdwenen historische weg richting de Pater Sangersbrug (toen nog de ijzeren brug) wordt doorkruist door het geplande fietspad richting de nieuwe brug. Hierdoor wordt een deel verwijderd van het historisch element, wat de gaafheid en historisch geografische ligging aantast.

5.4.2

Kansen

Naast de risico’s liggen er ook kansen om cultuurhistorische waardevolle elementen te verbeteren. Zo kan gekeken worden hoe de zichtbaarheid van de schans versterkt kan worden. In de huidige situatie staat op een klein gedeelte van de rand enkele bomen. De contour van de schans kan door middel van beplanting worden versterkt. Hierdoor het de contour en ligging van de schans zichtbaarder. Door het pand op het perceel van Schansberg 7 te herstellen wordt het straatbeeld verbeterd. Herbestemming van dit historische gebouw haakt aan bij de ambitie in de structuurvisie van gemeente Echt-Susteren om op de schans een bezoekerscentrum te vestigen. De nieuwe brug wordt op een andere locatie gebouwd waardoor een deel van de historische waarde van deze plek verdwijnt. Ter herinnering aan de oude brug kunnen objecten of markeringspunten aan zowel de Belgische als Nederlandse kant geplaatst worden. Hierdoor blijft de oude ligging van de brug zichtbaar in het landschap. Een optie is twee paar bomen aan beide kanten van de Maas waarbij de breedte tussen de twee bomen overeenkomt met de oude breedte van de brug. De bomen vormen dan ook een klein eerbetoon aan de typerende lantaarns in de vorm van kandelaars van de ijzeren brug van 1894. Dit voegt een oude tijdslaag toe aan het landschap in een nieuw jasje. Dezelfde methode kan gebruikt worden voor de Schansberg weg en de houtopstand.

77

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Gezondheid De in het plangebied aanwezige cultuurhistorische en landschappelijke waarden dragen bij aan de herkenbaarheid van het landschap. Een herkenbaar landschap en de daarin aanwezige bekende elementen voor bewoners en bezoekers heeft een stressreducerende werking. Het herontwikkelen van het landschap geeft daarentegen een risico op stress door de tegenstand die kan ontstaan als herkenbare elementen worden verwijderd. Tot slot dragen groene elementen, zoals de hout-/populierenopstand, bij aan een fysiek aantrekkelijke leefomgeving, die eventueel ook nog ingezet kan worden in de ontwikkeling als een plek voor fietsers en wandelaars die gebruik maken van de Pater Sangersbrug, om verkoeling te zoeken in de hoogzomer.

5.5

Advies

Voor de cultuurhistorische en landschappelijke elementen in het plangebied zijn drie opties mogelijk (behouden, beperken en compenseren): • •

•

De eerste optie is behoud door het aanpassen van het ontwerp. De locatie van de huidige brug wordt aangehouden voor de nieuwe brug. Hierdoor wordt het ensemble van de locatie van de brug, de Schansberg weg en de houtopstand van verdwenen historische weg gespaard. Een tweede optie is het beperken van het verlies van de cultuurhistorische en landschappelijke waarden door kleinschalige ontwerpaanpassingen. Beperking van de cultuurhistorische en landschappelijke waarden is mogelijk door de ligging van de weg richting de nieuwe brug over de historische Schansberg weg te leggen. Door alleen het hoognodige te kappen kan wordt de historische houtopstand zo min mogelijk aangetast. Een derde optie is compensatie. In dit geval wordt een cultuurhistorisch element hersteld of opnieuw beleefbaar gemaakt. Een deel van de Schansbergweg en de houtopstand daarnaast wordt bij de toekomstige ingrepen aangetast en de historische brug wordt gesloopt. Deze ingrepen zouden gecompenseerd kunnen worden. De kansen hiervoor zijn opgenomen in paragraaf 5.4.2.

Het behoud van de brug is niet meer mogelijk doordat het nieuwe ontwerp al is vastgelegd. Wanneer ook de beperking op het verstoren van cultuurhistorische elementen niet mogelijk is, adviseren wij om te kijken naar compensatie mogelijkheden en de daar uitkomende plannen voor de ontwikkeling en de zichtbaarheid van zowel de verdwenen als (nog) aanwezige cultuurhistorische elementen vast te leggen in een duidelijke landschapsvisie. Door de verdwenen cultuurhistorische elementen op een nieuwe manier te reconstrueren of in te zetten op herstel van andere cultuurhistorische elementen, blijft het verhaal van deze locatie toch beleefbaar. We adviseren daarnaast ook de kansen uit paragraaf 5.4.2 in een landschapsvisie mee te nemen om zo een goede omgang binnen het plangebied met cultuurhistorie te creëren.

78

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Bronnen Literatuur • • • • • • • • • • • • • •

Baghus, P. (1981). De slag om de Roerdriehoek. Van Gorcum & Comp. Assen. Geraadpleegd op 9 maart 2023 van https://www.shclimburg.nl/sites/shclimburg.nl/files/maaslandse-monografieen/MM%2034%20def.pdf; Berendsen, H.J.A. (1998). De vorming van het land. Inleiding in de geologie en geomorfologie. Van Gorcum; Boonen, M. (1999). Van Maasbrug tot Pater Sangersbrug: Een nieuwe naam voor een eeuweling. De Maaseikenaar, De Pater Sangersbrug (Nr. 4), 109-172. Geraadpleegd op 15 maart 2023; De Bakker, H. & Schelling, J. (1989). Systeem van bodemclassificatie voor Nederland; De hogere niveaus, Centrum voor Landbouwpublicaties en Landbouwdocumentatie, Wageningen; Ficken, E.W.J. (2005). Maasbrachter Oeververbindingen: Onze veerponten. Linssen Grafische Vormgevers; Keunen, L.J., Ellenkamp, G.R. & Van der Veen, S. (2015). Fraaie landstreken, belangrijke wandelingen en indrukwekkende gedenktekens: Een cultuurhistorische en aardkundige waardenkaart van de gemeente EchtSusteren (actualisatie) (RAAP-Rapport 2943). RAAP Archeologisch Adviesbureau B.V.; Kokshoorn, M. (z.d.). Geologie van Nederland: Löss. Geologie van Nederland. Geraadpleegd op 9 maart 2023, van https://www.geologievannederland.nl/landschap/landschapsvormen/loss; Lantschap (2009). Ontgonnen verleden: Regiobeschrijvingen provincie Zuid-Limburg (Rapport DK nr. 2009/dk116L).

Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit; Ministerie van Defensie (2020). ‘Hoe de geallieerden de Duitsers de Roer over joegen’. Geraadpleegd op 9 maart 2023, van https://www.defensie.nl/actueel/nieuws/2020/01/13/hoe-de-geallieerden-de-duitsers-de-roer-over-joegen; Renes, J. (1988). De geschiedenis van het Zuid-Limburgse cultuurlandschap. Gedigitaliseerd door Alterra, Provincie Limburg. Renes, J. (1991). Cultuurlandschap en historisch-landschappelijke waarden in het streekplangebied Zuid-Limburg (Rapport nr. 189). DLO-Staring Centrum. Gedigitaliseerd door Alterra. TNO-GDN (2023). Laagpakket van Oost-Maarland. In: Stratigrafische Nomenclator van Nederland, TNO – Geologische Dienst Nederland. Geraadpleegd op 09-03-2023 op http://www.dinoloket.nl/stratigrafischenomenclator/laagpakket-van-oost-maarland; Van Zijverden, W. & De Moor, J. (2014). Het groot profielenboek; Fysische geografie voor Archeologen, Sidestone; Wolters, M.J. (1855). Notice historique sur la ville de Maeseyck.

Kaartmateriaal • • • • • • • • • • • •

Actueel Hoogtebestand van Nederland (AHN). Archeologisch Informatiesysteem Archis2; Rijksdienst voor het Culturele Erfgoed (RCE). Archeologische Monumenten Kaart (AMK). Archeologische verwachtingskaart van de gemeente Echt-Susteren (opgesteld door Raap (2011), rapport 1951). Bodemkaart Nederland (1:50:000); Alterra. Cultuurhistorische waardenkaart en waarderingskaart van gemeente Echt-Susteren. Erfgoedatlas; RCE. Geologische Kaart van Nederland; Geologische Dienst Nederland. Geomorfologische Kaart (1:50:000); Alterra. Indicatieve Kaart Militair Erfgoed (1:15.000); IKME (2017). Isarin, R., Rensink, E., Ellenkamp, R. & Heunks, E. (2015). Archeologische Verwachtingskaart Maasdal tussen Mook en Eijsden. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, Amersfoort. Geraadpleegd op 9 maart 2023 op www.archeologieinnederland.nl Provinciale Cultuurhistorische Waardenkaart, Limburg.

Online bronnen • • •

79

IKME.nl. Ruimtelijkeplannen.nl; Topotijdreis.nl;

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Bijlagen Bijlage 1 De ingrepen aan plangebied Pater Sangersbrug

80

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

81

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Colofon BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE PATER SANGERSBRUG MAASEIK NEDERLAND AAR 394

KLANT De Vlaamse Waterweg AUTEUR T.B., E.V. & I.J. PROJECTNUMMER 30128693 ONZE REFERENTIE MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 DATUM 9 februari 2024 STATUS Definitief GECONTROLEERD DOOR

I.J. Senior KNA bureauonderzoek archeoloog

82

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

BUREAUONDERZOEK LANDSCHAP, CULTUURHISTORIE EN ARCHEOLOGIE

Over Arcadis Arcadis is de leidende wereldwijd opererende datagedreven duurzame ontwerp-, advies- en consultancyorganisatie op het gebied van de natuurlijke en gebouwde omgeving. Wij zijn met 36.000 architecten, data-analisten, ingenieurs, projectplanners, water- en duurzaamheidexperts. Onze gedeelde passie is: Improving quality of life. Toewijding aan de strategie ‘accelerating a planet positive future’ onderschrijft onze wereldwijde samenwerking met klanten en hoe we hen helpen met duurzame projectkeuzes. We combineren digitale met mensgerichte innovaties en omarmen toekomstgerichte vaardigheden op het gebied van milieu, energie, water, gebouwen, transport en infrastructuur. We werken vanuit meer dan dertig landen en rapporteerden in 2023 een bruto omzet van 5 miljard euro. www.arcadis.com www.arcadis.com

Arcadis Nederland B.V. Postbus 1018 5200 BA 's-Hertogenbosch Nederland T +31 (0)88 4261 261

Arcadis. Improving quality of life 83

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-1325:1 - Datum: 9 februari 2024 - Public

bestemmingsplan TAM-omgevingsplan hoofdstuk 22a Pater Sangersbrug (vastgesteld)

Bijlage 2 Quicscan natuurwetgeving

90

Quickscan Wet natuurbescherming ARO-23-72-01: Vervangen Pater Sangersbrug over de Maas te Maaseik De Vlaamse Waterweg 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

Contactpersoon ARCADIS NL

Arcadis Nederland B.V. Postbus 1018 5200 BA 'sHertogenbosch Nederland

2

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

Inhoudsopgave 1

2

3

Inleiding

5

1.1

Aanleiding

5

1.2

Leeswijzer

5

Plangebied en ingreep

6

2.1

Huidige situatie

6

2.2

Voorgenomen ingreep

8

2.3

Afbakening effecten

8

Natura 2000-gebieden

10

3.1

Methode

10

3.2

Ligging

10

3.3

Effecten

10

3.4

Deelconclusie gebiedsbescherming

11

4

Natuurnetwerk Limburg

12

5

Soortbescherming

13

5.1

Methode

13

5.2

Aanwezigheid beschermde soorten

13

5.3

Effectbeschrijving

16

5.4

Toetsing

17

5.4.1

Beschermingscategorieën relevante soorten

17

5.4.2

Overtreding verbodsbepalingen

18

5.5

Vervolg

19

5.5.1

Mitigerende maatregelen en zorgplicht

19

5.5.2

Vervolgonderzoeken

20

5.6

Deelconclusie soortbescherming

21

6

3

Conclusie en vervolgstappen

22

6.1

Conclusie gebiedsbescherming

22

6.2

Conclusie Natuurnetwerk Limburg

22

6.3

Conclusie soortbescherming

22

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

Bijlagen Bijlage A Wettelijk kader Wet natuurbescherming

23

Bijlage B Beleidskader Natuur Netwerk Nederland (NNN)

28

Colofon

32

4

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

1

Inleiding

1.1

Aanleiding

De Vlaamse Waterweg heeft als voornemen het vervangen van de Pater Sangersbrug tussen Maaseik en Roosteren. De nieuwe brug wordt op circa 50 meter ten zuiden van de huidige brug gebouwd. Verder is het plan om het natuurgebied De Rug tijdelijk als bouwterrein te gebruiken. De Rug maakt onderdeel uit van Natuur Netwerk Nederland (hierna NNN) en de brug gaat over de Grensmaas, een Natura-2000 gebied, heen. Hierdoor kan de voorgenomen ingreep een negatieve effecten hebben in het kader van de Wet natuurbescherming (hierna Wnb). Arcadis Nederland is gevraagd een quickscan in het kader van de Wnb op te stellen voor het Nederlandse deel van het plangebied. In deze quickscan is middels een bureaustudie en een veldbezoek bepaald of mogelijk beschermde soorten in het Nederlandse deel van het plangebied voorkomen die negatieve effecten kunnen ondervinden van de geplande ingreep. Tevens is bepaald in hoeverre effecten zijn te verwachten op NNN en Natura 2000. Op basis hiervan is een advies gegeven ten aanzien van noodzakelijke vervolgstappen in het kader van de Wnb en de NNN, waaronder noodzakelijk vervolgonderzoek en mogelijke mitigerende maatregelen.

1.2

Leeswijzer

In hoofdstuk 2 is een beschrijving van het plangebied, evenals een beschrijving van het voornemen opgenomen. Hoofdstuk 3 betreft de toetsing aan de Natura 2000-gebieden, in hoofdstuk 4 een toetsing van het Natuurnetwerk Limburg en in hoofdstuk 5 de toetsing van de beschermde soorten. In hoofdstuk 6 zijn de conclusies en de vervolgstappen met betrekking tot de Wnb en Natuurnetwerk Limburg opgenomen. In Bijlage A staat het wettelijk kader van de Wet natuurbescherming. In Bijlage B staat het wettelijk kader van het Natuurnetwerk Limburg.

5

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

2

Plangebied en ingreep

2.1

Huidige situatie

Het plangebied is gelegen in natuurgebied ‘De Rug’ gelegen aan de Maas tussen Maaseik (België) en Roosteren (Nederland), ten zuiden van de huidige Pater Sangersbrug (Figuur 1). Het plangebied vormt een aanzienlijk deel van ‘De Rug’. Het betreft een begraasde uiterwaard met twee niet-permanente poelen (Figuur 2). ‘De rug’ loopt onder de Pater Sangersbrug door naar een noordelijk deel van het natuurgebied. In het plangebied staan verschillende gebouwen waaronder een schuur, woonhuizen en leegstaande panden (Figuur 3). Een deel van de gebouwen is nog in gebruik en een deel staat leeg en is in een vervallen staat. Rondom de gebouwen is groen aanwezig. Het groen bestaat uit verschillende aangeplante soorten bomen en struiken, waaronder een fruitboomgaard op een privéperceel (Figuur 4).

Figuur 1: Locatie van het plangebied.

Figuur 2: Impressie deel plangebied De Rug. 6

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

Figuur 3: Impressie van de bebouwing in het plangebied.

Figuur 4: Aangeplante begroeiing in het plangebied. 7

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

2.2

Voorgenomen ingreep

Het doel van de ingreep is het aanleggen van een nieuwe brug (zie Error! Reference source not found.). Om dit te realiseren wordt de huidige infrastructuur gesloopt en nieuwe infrastructuur gebouwd. Hiervoor is een bouwterrein nodig om de werkzaamheden te faciliteren. Na de aanleg van de nieuwe brug wordt het gebied aan de natuur teruggegeven en beheerd volgens het beheertype rivier- en moerasgebied. De nieuwe brug wordt ten zuiden van de huidige brug geconstrueerd. Hierdoor wordt de Grensmaas op een andere locatie doorkruist dan in de huidige situatie. Ook zal de infrastructuur rondom de brug van indeling veranderen. Om dit te realiseren worden afhankelijk van de verdere planuitwerking meerdere panden gesloopt. Vooralsnog is er in deze quickscan van uitgegaan dat alle panden worden gesloopt (worst-case).

Figuur 5. Voorgenomen ingreep.

2.3

Afbakening effecten

Op basis van de voorgenomen werkzaamheden zijn de volgende effecten op de reeds aanwezige flora en fauna te verwachten, waarbij een onderscheid is gemaakt tussen tijdelijke effecten (gedurende de werkzaamheden) en permanente effecten (na realisatie). Tijdelijke effecten: • Verstoren van de flora en fauna door werklieden met materieel; • Verdwijnen van standplaatsen van beschermde plantsoorten en/of waardplanten van beschermde insecten; • Doden en/of verwonden aanwezige dieren; • Verlies van leefgebied en groeiplaatsen van beschermde flora en fauna.

8

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

Permanente effecten: • Verlies en verplaatsing van leefgebied van flora en fauna (nest- en verblijfplaatsen en foerageergebied).

9

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING

3

Natura 2000-gebieden

3.1

Methode

Op basis van de ligging van het plangebied ten opzichte van Natura 2000-gebieden en daarnaast de aard van de ingreep, is aan de hand van een bureaustudie bepaald of mogelijk sprake is van negatieve effecten als gevolg van het voornemen.

3.2

Ligging

Het plangebied ligt binnen het Natura 2000-gebied: “Grensmaas”. Andere Natura 2000-gebieden die in de buurt liggen betreffen de gebieden “Abdij Lilbosch” (8 km hemelsbreed) en “Roerdal” (17 km hemelsbreed). Dit zijn enkel de Natura 2000-gebieden gelegen in Nederland. De ligging van het plangebied t.o.v. Natura-2000 gebieden is weergegeven in Figuur 6. In Figuur 6 zijn enkel de Nederlandse Natura 2000-gebieden opgenomen (effecten op Vlaamse gebieden zijn onderdeel van de Belgische natuurtoets voor dit project). Natura 2000-gebieden in Duitsland liggen op meer dan 25 kilometer van het plangebied en zijn niet meegenomen.

Figuur 6: Locatie van het plangebied (rode cirkel) en de Natura 2000-gebieden in Nederlands Limburg (groen aangegeven gebieden).

3.3

Effecten

Door de ligging (afstand tot gevoelige habitattypen van de Natura 2000-gebieden) en de voorgenomen ingreep zijn effecten als gevolg van emissies van stikstof, met als gevolg verzuring en vermesting, op voorhand niet uitgesloten. De effecten ontstaan als gevolg van sloop- en bouwactiviteiten en de transportbewegingen van materieel tijdens de aanlegfase en de extra bewegingen zoals verkeer in de gebruiksfase. Om deze effecten te kunnen beoordelen is een Aerius-berekening nodig. 10

Onze referentie: MUTDD55N6D43-956383577-180:1 - Datum: 28 maart 2023 - Public