Besluitenlijst commissie Maatschappij 14 mei 2024

16-5-2024

Woonzorganalyse Regio Midden-Limburg Presentatie gemeente Echt-Susteren Dinsdag 14 mei 2024

Lennart Homan (Bureau HHM) Janet van den Boer (Bureau HHM) Johan van Iersel (In.Fact.Research) © Bureau HHM 2024 JB/24/0800/wzaml

Agenda Inleiding • Doelstellingen • Plan van aanpak • Verbinding met landelijke ontwikkelingen

Presentatie opgaven woonzorganalyse • Toenemende vraag, tegenover afnemende middelen en aantal beschikbare handen • Gemeenschappen activeren en de behoefte aan zorg en ondersteuning beperken • Betere afstemming en samenwerking/ meer met minder handen • Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes

Vragen

1

16-5-2024

Verwachtingen • De woonzorganalyse is een belangrijke bouwsteen voor de lokale woonzorgvisie • Waar hoopt u dat de Woonzorgvisie een bijdrage aan levert?

Doelstelling Inzichtelijk maken van de huisvestingopgave op het gebied van wonen met zorg voor verschillende doelgroepen, zodat mensen met een (toekomstige) zorg/hulpvraag passend kunnen worden gehuisvest.

2

16-5-2024

Plan van aanpak 1.

Start dataverzameling en analyse

2.

Stakeholderbijeenkomst 18 januari

3.

Vervolg dataverzameling en analyse

4.

Stakeholderbijeenkomst 29 februari

5.

Rapportage

Scope Doelgroepen

Voorzieningen

• Jeugd met problemen die leiden tot een zorgof ondersteuningsbehoefte

• Voorzieningen met langdurig verblijf

• Mensen met psychiatrische-problematiek • Mensen met een beperking • Ouderen (≥65 jaar) met een zorg- of ondersteuningsvraag

- Intramurale woonvoorzieningen - Extramurale woonvoorzieningen (Reguliere woningvoorraad)

• Voorzieningen met kortdurend verblijf • Voorzieningen zonder verblijf

Stakeholders • Inwoners-, mantelzorg- en cliëntvertegenwoordiging • Welzijnsorganisaties • Zorgaanbieders, ook kleinere partijen vertegenwoordigd in brancheorganisaties

• Woningcorporaties • Provincie • Zorgkantoor en de (dominante) zorgverzekeraar

3

16-5-2024

Nationale Woon- en Bouwagenda • De agenda richt zich op de beschikbaarheid, betaalbaarheid en kwaliteit van het wonen.

• •

• Uitwerking in zes programma’s:

•

1. Programma Woningbouw

Versnellen woningbouw Informeren, ontzorgen en verbeteren doorstroming Verbetering leefomgeving

2. Programma Betaalbaar wonen 3. Programma Een thuis voor iedereen 4. Programma Wonen en zorg voor ouderen 5. Programma Versnelling verduurzaming gebouwde omgeving 6. Nationaal programma Leefbaarheid en veiligheid

• • • •

Voldoende betaalbare en passende woningen Evenredige verdeling over alle gemeenten Combineren van wonen, zorg, welzijn en werk Inzet op preventie 7

Beleidsprogramma’s VWS

4

16-5-2024

Beleidsprogramma’s VWS Hervormingsagenda Jeugd De juiste hulp op de juiste plaats door: een brede maatschappelijke aanpak én een verbetering van het jeugdhulpstelsel In combinatie met een besparingsopgave voor de houdbaarheid op lange termijn

De opgaven samengevat 1. Toenemende vraag, tegenover afnemende middelen en aantal beschikbare handen

3. Betere afstemming en samenwerking/ meer met minder handen

4. Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes

10

5

16-5-2024

Toenemende vraag

Leeftijdsopbouw

• Meer vergrijsd dan landelijk gemiddelde • En ook meer vergrijsd dan regionaal gemiddelde Aandeel 65+

Toenemende vraag Aandeel 75+ in 2022

Aandeel 75+ in 2040

6

16-5-2024

Toenemende vraag •

Het aantal jeugdigen neemt af – Van 2020-2030 -405 inwoners tot 25 jaar – In 2023 12% van de jongeren in de Jeugdzorg hoger dan landelijk gemiddelde (9%), iets hoger dan regionaal gemiddelde (11%)

– In 2023 maakte 0,9% van de jongeren (n=60) gebruik van Jeugdzorg met verblijf. hoger dan regionaal en landelijk gemiddelde (beide 0,8%)

– Gebruik van Jeugdzorg wordt slechts gedeeltelijk verklaard door demografie

•

Het aantal inwoners met verstandelijke beperking blijft redelijk stabiel: – In 2027 hebben 1.070 inwoners een licht verstandelijke beperking -30 inwoners t.o.v. 2022

– In 2027 hebben 70 inwoners een matige of ernstige verstandelijke beperking. -10 inwoners t.o.v. 2022

Toenemende vraag •

Het aantal inwoners met psychiatrische problematiek blijft redelijk stabiel – In 2027 hebben 360 inwoners te maken met psychiatrische problematiek -20 inwoners t.o.v. 2022 – In de regio wordt een afname verwacht

•

Het aantal ouderen neemt de komende jaren sterk toe – In 2031 hebben 635 inwoners behoefte aan verpleegzorg +145 inwoners t.o.v. 2022 Voor een deel van hen zijn er al extra plekken gerealiseerd (Eghterhof) – In 2031 hebben 530 inwoners behoefte aan zorg op afroep. +130 inwoners t.o.v. 2022 – In Echt-Susteren maken meer inwoners gebruik van verpleegzorg dan op basis van de leeftijdsopbouw wordt verwacht, en vervult vermoedelijk ook een regionale opvangfunctie

7

16-5-2024

Toenemende vraag: ouderenhuisvesting •

Landelijke (BZK/ABF) en lokale cijfers (woonzorganalyse), hoe zit dat?

•

Hoe verhouden deze cijfers zich tot elkaar? (#plekken vs. #mensen) Regionale woonzorganalyse Verpleegzorg

Opgaven BZK/ABF

Zorg op afroep

Zorggeschikt

Geclusterd

2022 - 2031

2022 - 2031

2031

t.o.v 2022

2031

t.o.v 2022

Echt-Susteren

635

+145

530

+130

+95

+95

Leudal

740

+190

630

+175

+180

+120

Maasgouw

475

+100

430

+90

+135

+85

Nederweert

215

+55

395

+110

+45

+75

Roerdalen

400

+105

405

+105

+85

+15

Roermond

940

+230

870

+225

+155

+735

Weert

945

+200

740

+155

+210

+565

Totaal

4.350

+1.025

4.000

+990

+905

+1.690

Toenemende vraag, afnemende handen/middelen Aanbevelingen

Gemeente Echt-Susteren •

Behoefte aan verpleegzorg (+ 145 plekken) in diverse woonvormen opvangen, ook in de bestaande voorraad (deel als gerealiseerd)

In hele regio •

Extra aandacht voor de doelgroepen jeugd en ouderen

•

Kerngerichte aanpak, denk aan inrichten woonzorgzones

•

Doorstroomvoorzieningen voor jongeren, de stap naar zelfstandig wonen verkleinen

•

Doorontwikkelen aanbod naar meer kleinschaligheid

•

Bewaak samenhang met de (directe) woonomgeving (toegankelijkheid, bereikbaarheid, leefbaarheid)

8

16-5-2024

Gemeenschappen activeren, behoefte beperken Sociale gebiedstypering

•

Er zijn in Echt-Susteren soms grote verschillen in sociaal economische status tussen wijken en buurten

•

Sluit aan bij de lokale behoeften

•

Heb oog voor wat gemeenschappen kenmerkt

•

Ontwikkel wijk-gebiedsgericht beleid

(achterblijvers)

Gemeenschappen activeren, behoefte beperken Aanbevelingen •

Betrek inwoners bij de regionale en lokale vertaalslag. Welke bijdrage kunnen de gemeenschappen zelf leveren?

•

Investeer in welzijn en de sociale omgeving

•

Verbind de woonzorgopgave met andere regionale ontwikkelingen en plannen (IZA, GALA)

•

Ontwikkel lokale uitvoeringsplannen op kern/wijkniveau

•

Organiseer samenwerking die het best past bij de lokale situatie

9

16-5-2024

Betere afstemming en samenwerking, meer met minder handen Overlast en onveiligheid

Verdeling kwetsbaren

(Bron: CBS Microdata, In.Fact.Research)

Betere afstemming en samenwerking, meer met minder handen

10

16-5-2024

Betere afstemming en samenwerking, meer met minder handen Aanbevelingen •

Organiseer de regionale samenwerking en governance zodanig dat deze recht doet aan de opgaven

•

Reduceer het aantal overlegtafels waar nodig

•

Ontwikkel een regionaal kader wonen, zorg en welzijn met uitgangspunten en randvoorwaarden voor de lokale doorvertaling

•

Domeinoverstijgend samenwerken vraagt om domeinoverstijgend financieren. Onderzoek de mogelijkheden!

Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes corporatiebezit (2022) – AfstandAandeel tot Triple-A

Ongeschikte woningen

11

16-5-2024

Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes

Disclaimer: Het geïnventariseerde aanbod geeft geen volledig beeld van het beschikbare aanbod

Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes

Aantal plekken per doelgroep

Aantal plekken per vorm van zorg Echt-Susteren

Echt-Susteren

Leudal

Leudal

Maasgouw

Maasgouw

Nederweert

Nederweert

Roerdalen

Roerdalen

Roermond

Roermond

Weert

Weert 0

200

400

Extramuraal

600

800

1000

Intramuraal

1200

1400

1600

Tijdelijk verblijf

0

200

400

600

800

1000

1200

Ouderenzorg

Gehandicaptenzorg

Geestelijke gezondheidszorg

Jeugdzorg

Maatschappelijke opvang

Beschermd wonen

1400

1600

Disclaimer: Het geïnventariseerde aanbod geeft geen volledig beeld van het beschikbare aanbod

12

16-5-2024

Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes Huisarts of gezondheidscentrum, apotheek en supermarkt binnen 500m

Lokale en regionale mogelijkheden worden beïnvloed door o.a.: •

Aan/afwezigheid voorzieningen

•

Bereikbaarheid

•

Schaal/omvang

Niet alles kan overal

Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes Aanbevelingen •

Deze regionale woonzorganalyse kan daarbij helpen

•

Spreek één taal en hanteer (zoveel mogelijk) een uniform begrippenkader

•

Monitor de ontwikkelingen en geconstateerde opgaven. Maak afspraken over: – Inhoud: Wat monitoren we, welke resultaten willen we meten? – Proces: Hoe frequent monitoren we, wie is verantwoordelijk, hoe sturen we bij?

13

16-5-2024

Wat kenmerkt Echt-Susteren  Echt-Susteren is meer vergrijsd dan het regionaal gemiddelde en ook in de komende periode zet de vergrijzing versterkt door.  Er is een relatief hoog gebruik van verpleegzorg  Huisvesting voor de aandachtsgroepen is in Echt-Susteren naar rato van het aantal inwoners grotendeels vertegenwoordigd.  Het aandeel sociale huurwoningen ligt met 18% iets lager dan het regionaal gemiddelde van 20%. (corporatiebezit)  In een beperkt aantal gebieden (met sociale huurwoningen) is sprake van enige concentratie van kwetsbare inwoners én problemen in de sfeer van onveiligheid en overlast.

1. Toenemende vraag, tegenover afnemende middelen en aantal beschikbare handen

2. Gemeenschappen activeren en de behoefte aan zorg en ondersteuning beperken

3. Betere afstemming en samenwerking, meer met minder handen

4. Vertel het eerlijke verhaal, niet alles kan overal, maak duidelijke keuzes

28

14

16-5-2024

Bedankt Lennart Homan, bureau HHM l.homan@hhm.nl

Janet van den Boer, bureau HHM j.vandenboer@hhm.nl

Johan van Iersel, In.Fact.Research johan.van.iersel@infact.eu

15