Beleidsnota Armoedebeleid

Levenskwaliteit voor iedereen

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder Samen voor een betere bestaanszekerheid – aanpakken aan de voorkant!

Inhoudsopgave Voorwoord

3

1. Inleiding

4

2. Aanpak

6

3. Armoede – de cijfers en de verhalen erachter

8

4. Wat willen we bereiken? 4.1 Hoe gaan we dit bereiken?

13 14

5. Effectiviteit beleid

20

6. Passend bij breder beleid gemeente

22

7. Randzaken

25

2

Voorwoord Armoede raakt mensen in hun dagelijkse leven, in hun kansen, in hun gezondheid, in hun toekomst. Armoede betekent niet alleen een gebrek aan geld, maar vaak ook een gebrek aan vertrouwen, aan rust en al zeker aan perspectief. Geen perspectief hebben, ondermijnt de bestaanszekerheid. Als gemeente, als samenleving, kunnen en mogen we dit niet accepteren. In Echt-Susteren willen we niet wachten tot problemen zich opstapelen, maar willen we meer en eerder verbinden met de inwoner, de kloof van schaamte overbruggen, dichterbij elkaar zijn en daardoor eerder kunnen signaleren. We willen niet moeten repareren, maar vooral willen we voorkomen dat inwoners in armoede geraken; we beginnen daarmee al bij de jeugd. We willen inwoners van alle leeftijden versterken, alvorens ze vast (kunnen) lopen. Dat vraagt een andere manier van denken en doen, van meer integraal samenwerken, zowel binnen onze gemeente, maar ook zeker met en door alle samenwerkings- en ketenpartners en iedereen die zich inzet voor onze inwoners. Die lijn hebben we al ingezet in de afgelopen periode, maar willen wij door middel van dit armoedebeleid versterken. De mens (meer) centraal en niet het systeem. Het systeem verduidelijken en versimpelen.

Samen gaan voor een betere bestaanszekerheid, maar nog beter, aanpakken aan de voorkant! Wij roepen iedereen in Echt-Susteren op om de ogen en oren van onze samenleving te zijn; zie, hoor, verbind, pak aan, verwijs door! Samen aanpakken aan de voorkant maakt een betere bestaanszekerheid!

Inge Minkenberg

Wethouder Armoede

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

3

1. Inleiding

1. Inleiding Voor u ligt het beleidsplan ‘Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder – samen voor een betere bestaanszekerheid’, gericht op de bestrijding van armoede en ondersteuning van inwoners met een laag inkomen in de gemeente Echt-Susteren. We ondersteunen onze inwoners om deel te kunnen nemen in de samenleving en zoeken duurzame oplossingen om de inwoners te helpen hun zelfredzaamheid te vergroten. Armoede is een complexe uitdaging die diep ingrijpt in het leven van onze inwoners. De samenleving wordt ook alleen maar complexer. Daarom is het van cruciaal belang dat ons beleid niet alleen gericht is op het bestrijden van armoede, maar ook op het begrijpen en ondersteunen van (de leefwereld van) de mensen die ermee te maken hebben. Met dit beleid hopen we aan te sluiten bij de dagelijkse realiteit van onze inwoners, met oog voor hun behoeften en omstandigheden. In de afgelopen jaren hebben onze inwoners met veel uitdagingen te maken gekregen. De coronacrisis, de oorlog in Oekraïne, de energiecrisis en stijgende prijzen van dagelijkse boodschappen door hoge inflatie. Dit alles heeft veel gevolgen gehad voor onze inwoners. Ten behoeve van het beleidsplan zijn we daarom in gesprek gegaan met onze samenleving om aan te kunnen sluiten bij de leefwereld van de inwoner en om met passende oplossingen te komen.

Leeswijzer Hoofdstuk 2 biedt inzichten in de aanpak die gedaan is om de basis voor dit beleidsplan op te halen. In hoofdstuk 3 worden de huidige ontwikkelingen omschreven, gepaard met cijfers en statistieken geldend in Echt-Susteren. In hoofdstuk 4 omschrijven we wat we willen bereiken met dit beleidsplan en hoe we dat willen gaan doen. In hoofdstuk 5 staat hoe we de effectiviteit van het beleid gaan monitoren. In hoofdstuk 6 komen de relevante (beleids)kaders en aanpakken van de gemeente (in relatie tot armoede) aan bod. Ten slotte stippelen we in hoofdstuk 7 uit hoe we verder gaan richting uitvoering en het financiële kader van toepassing op dit beleidsplan.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

5

2. Aanpak

2. Aanpak Om te komen tot dit beleid heeft een zorgvuldig en uitgebreid proces plaatsgevonden. Het huidige armoedebeleid is geëvalueerd, er is gekeken naar bestaande (landelijke) data en onderzoek, en er hebben armoedegesprekstafels plaatsgevonden met inwoners en maatschappelijke partners. Dit alles heeft geleid tot een goed onderbouwd en breed gedragen beleid. 1. Evaluatie huidig beleid: de gemeente Echt-Susteren heeft een uitgebreid armoedebeleid, waarin meerdere uitdagingen in de samenleving aangepakt worden. In de evaluatie daarvan is gekeken naar hoe doeltreffend de speerpunten en instrumenten zoals uitgewerkt in het beleid zijn ingezet. 2. Dataonderzoek: met het dataonderzoek zijn diverse statistieken en gegevens verzameld en geanalyseerd om een duidelijk beeld te krijgen van de huidige mate van armoede, zowel landelijk als specifiek voor Echt-Susteren. Bronnen die zijn geraadpleegd zijn onder andere het Centraal Bureau voor de Statistiek, de Gezondheidsmonitor van GGD Limburg-Noord. 3. Armoedegesprekstafels: we hebben 5 armoedegesprekstafels georganiseerd om lokaal inzicht te verkrijgen in het thema armoede, en hoe dit wordt ervaren in de gemeente Echt-Susteren.

We hebben met name opgehaald hoe in de gemeente – door inwoners (waaronder ervaringsdeskundigen) alsook professionals van (maatschappelijke) partners, gekeken wordt naar de oorzaken, gevolgen en signalen van armoede, alsook geoefend met mogelijke oplossingen om armoede te doorbreken. De eerste vier sessies waren naar een specifiek thema ingericht, namelijk: • Kinderen en jeugd • Meedoen in de samenleving • Gezondheid • Dienstverlening De laatste sessie is uitsluitend voor inwoners georganiseerd om hun ervaringen centraal te stellen. Aan de armoedegesprekstafels hebben meer dan 70 mensen deelgenomen. Hieronder een overzicht van de achtergrond van de deelnemers Individuen

Professionele direct betrokken instellingen

Professionele indirect betrokken instellingen

Inwoners Raadsleden

Algemeen Maatschappelijk Werk Menswel Studiekern Stichting De Domijnen Kledingbank Limburg Servicecentrum MER Sociaal Domein Stichting Jeugdfonds Sport & Cultuur Stichting Leergeld Westelijke Mijnstreek

GGD Limburg-Noord Centrum voor Jeugd & Gezin MEE de Meent Groep METggz Primair en voortgezet onderwijs Woningcorporaties ZOwonen & Nester Service apotheek Expertisecentrum Pureza De Egthe Group XL

Vrijwillige instellingen Bond van Ouderen Mariaveld KinderKookschool Adviesraad Sociaal Domein Wish, Gift & Smile Zij-Actief Limburg Vrouwenvereniging

Alle inzichten zijn samengebracht om te komen tot dit armoedebeleid. De Adviesraad Sociaal Domein heeft ten slotte ook formeel advies gegeven over onderliggende beleidsnota.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

7

3. Armoede - de cijfers en de verhalen erachter

3. Armoede – de cijfers en de verhalen erachter Armoede blijft een hardnekkig probleem dat niet alleen wereldwijd miljoenen mensen treft, maar ook in Nederland de realiteit is voor ongeveer 540 duizend mensen. Daarnaast hebben 1,2 miljoen mensen een inkomen net boven de armoedegrens en weinig tot geen spaargeld. De ontwikkelingen rondom armoede in Nederland zijn de afgelopen jaren sterk beïnvloed door zowel economische als sociale factoren. Opgroeien of leven in armoede draagt bij aan slechtere leefomstandigheden, verminderde bestaanszekerheid en kansenongelijkheid. Landelijke ontwikkelingen De overheid heeft verschillende maatregelen genomen om armoede te verminderen, zoals het verhogen van het kindgebonden budget en de huurtoeslag per 2025. Ook wordt gewerkt aan het vereenvoudigen van het stelsel van inkomensondersteuning en het verbeteren van de toegang tot bestaande voorzieningen. Dit gerichte beleid heeft in de afgelopen jaren de armoede in aantallen structureel doen dalen, echter blijft het een hardnekkig probleem dat veel mensen treft. De alsmaar duurder wordende boodschappen, stijgende inflatie, de corona- en energiecrisis, maar ook de steeds ingewikkeldere maatschappij dragen er allemaal aan bij dat steeds vaker inwoners hulp nodig hebben om rond te komen.

Met name de groep inwoners die structureel en langdurig te maken heeft met armoede, komt hun situatie moeilijk te boven. Opvallend is dat ook de werkende armen en ondernemers steeds vaker ondersteuning nodig hebben. Voor de inwoner is het dan ook van belang dat ook lokaal wordt ingezet om armoede te bestrijden. Ingewikkelde maatschappij De toenemende complexiteit van onze samenleving heeft een aanzienlijke invloed op de mate van armoede in de maatschappij. De overheid speelt hierin een cruciale rol, zowel als veroorzaker van deze complexiteit als in het bieden van oplossingen. Denk hierbij aan de wirwar aan regelgeving en bureaucratie omtrent voorzieningen, alsook de sociale zekerheidstelsels met ingewikkelde aanvraagprocessen en criteria. Inwoners zien vaak door de bomen het bos niet meer, of worden van het kastje naar de muur gestuurd omdat het ook voor hulp- en dienstverleners vaak heel complex is om uit te zoeken waar een inwoner recht op heeft. Ook de stap richting digitalisering, die het makkelijker moet maken om de zaken online te regelen, is geen vanzelfsprekendheid voor alle inwoners. Daar komt bij dat ontwikkelingen zoals de toeslagenaffaire hebben bijgedragen aan een vergroot wantrouwen richting de overheid.

Ondanks dat de oplossingen voorzien in een noodzakelijke behoefte van de inwoner, kan de complexiteit ervan juist ook leiden tot frustratie, het niet aanvragen en het uiteindelijk daardoor mislopen van essentiële hulp. Gebrek aan financiële educatie Het gebrek aan financiële kennis zorgt er niet alleen voor dat inwoners in armoede terecht komen, maar ook dat ze er niet uit komen. Het onvoldoende zicht hebben op eigen budgetbeheer, onwetendheid over financiële producten zoals spaarrekeningen en verzekeringen, onvoldoende voorbereiding op onverwachte uitgaven (zowel bewust als onbewust), en het gebrek aan lange termijn planning, dragen eraan bij dat inwoners financieel niet zelfredzaam zijn, maar dat ook niet kunnen worden. Financiële zorgen kunnen daarnaast ook leiden tot stress, hetgeen een negatieve invloed kan hebben op de gezondheid van de inwoner – zowel mentaal als fysiek. Life events Soms kan armoede herleid worden naar een specifiek punt in het leven van een inwoner – een life event. Denk hierbij aan een scheiding, het overlijden van een partner, het verlies van werk of het als statushouder in Echt-Susteren komen wonen. Deze life events kunnen een aanzienlijke impact hebben op de financiële stabiliteit van een inwoner. Ze kunnen mensen in een kwetsbare positie brengen en daardoor ook het risico op armoede vergroten.

Taboe rondom armoede Ook de schaamte en het stigma rondom het thema armoede, dragen juist bij aan de problematiek. Inwoners die te maken hebben met armoede, zoeken door dit taboe niet naar de hulp die ze nodig hebben. De angst voor sociale uitsluiting en het gevoel van falen, draagt eraan bij dat ze de armoede achter de voordeur verstoppen en geen ondersteuning vragen. Door niet (tijdig) aan de bel te trekken, blijft een inwoner vaak langere tijd in armoede leven. Met als gevolg dat inwoners zich (sociaal)

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

9

gaan isoleren, maar ook een verslechterde (mentale) gezondheid krijgen, met alle gevolgen van dien. Een inwoner die uit schaamte niet durft te vragen naar hulp of ondersteuning, blijft verstoken van de verbetering van de eigen situatie. Armoede & Gezondheid Gezondheid en stress spelen een belangrijke rol bij armoede, zowel in aanloop naar armoede alsook als gevolg van armoede. Ze hebben vaak zelfs een wederkerige verhouding. Mensen die in armoede leven, hebben vaak een slechtere gezondheid, beperkte toegang tot medische zorg vanwege beperkte financiële middelen en een minder veilige leefomgeving. Dit leidt tot een hoger risico op slechte voeding, chronische ziekten, en mentale gezondheidsproblemen zoals stress, angst en depressie. Een inwoner met stress gaat overleven – keuzes maken wordt moeilijker, hetgeen ook gevolgen heeft voor het dagelijks functioneren. De keuze valt sneller op een ongezonde leefstijl in zowel voeding als beweging. Aan de andere kant, kan een slechte gezondheid ook bijdragen aan een verhoogd risico op armoede. Door hoge zorgkosten en het soms minder of niet kunnen werken, moet een inwoner met een slechte gezondheid keuzes maken met de beschikbare middelen. Inwoners kunnen hierdoor ook in een negatieve vicieuze cirkel belanden. Armoede & Jongeren Voor kinderen zijn de gevolgen van armoede nog ingrijpender.

Het opgroeien in armoede zorgt voor kansenongelijkheid tegenover leeftijdsgenoten zonder deze zorgen. Gezondheidsproblemen (door bv. overgewicht of psychosociale problemen) alsook deze kansenongelijkheid kunnen hun ontwikkeling en toekomstperspectieven ernstig belemmeren. Bovendien hebben kinderen in armoede vaak minder toegang tot extra activiteiten, wat hun sociale en cognitieve ontwikkeling verder kan beperken. Opgroeien in armoede vergroot daarnaast ook de kans dat een jongere ook later te maken krijgt met armoede, waardoor intergenerationele armoede ontstaat – een vicieuze cirkel die moeilijk te doorbreken is. In het onderzoek van de GGD Limburg-Noord, zien we duidelijk het effect van armoede op de gezondheid van zowel volwassenen alsook jongeren in Midden- en Noord-Limburg:

Volwassenen die moeite hebben met rondkomen

Jongeren die moeite hebben met rondkomen

(in vergelijking met volwassenen zonder deze moeite)

(in vergelijking met jongeren zonder deze moeite)

55% tegenover 79% ervaart een goede gezondheid.

69% tegenover 39% zijn (zeer) vaak gestresst.

39% tegenover 14% ervaart (heel) veel stress.

Hebben 2x zoveel kans op overgewicht.

Roken meer dan 2x zoveel.

Roken bijna 3x zo vaak.

Hebben bijna 2x zoveel problemen met slapen.

Zijn 5x vaker eenzaam.

Ervaren bijna 6x zoveel psychosociale problemen.

Hebben bijna 4x zoveel psychosociale problemen.

GGD Limburg-Noord, 2020

10

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

Armoede & Lage basisvaardigheden Armoede en lage basisvaardigheden zijn nauw met elkaar verbonden en versterken elkaar in negatieve zin vaak op verschillende manieren. Mensen die lage basisvaardigheden hebben, hebben doorgaans een lager inkomen en zijn vaker afhankelijk van uitkeringen. Dit komt doordat lage basisvaardigheden de toegang tot goed betaalde banen beperken en de mogelijkheden voor persoonlijke en professionele ontwikkeling verminderen. Ook leven ze ruim twee keer zo vaak in armoede dan inwoners zonder lage basisvaardigheden. Mensen met lage basisvaardigheden hebben vaak niet alleen een lager inkomen, maar ervaren ook minder sociale inclusie en hebben vaak een slechtere gezondheid. Ze doen minder vaak vrijwilligerswerk, wonen vaker in wijken met een lagere sociale status en hebben minder sociaal en politiek vertrouwen. Hierdoor is het hebben van lage basisvaardigheden vaak ook een belemmering om zelfredzaam te zijn. Armoede & Schulden Armoede en schulden zijn nauw met elkaar verweven en kunnen elkaar ten negatieve versterken in een vicieuze cirkel. Mensen die in armoede leven, hebben vaak beperkte financiële middelen om onverwachte uitgaven te dekken. Dit dwingt hen dan weer om schulden aan te gaan. Deze schulden kunnen vervolgens leiden tot hogere maandelijkse lasten, waardoor rondkomen moeilijker wordt.

Ook kan het uiteindelijk leiden tot uithuiszettingen, met alle negatieve gevolgen van dien. Armoede in Echt-Susteren Armoede is ook in Echt-Susteren een belangrijke uitdaging. Hoewel het percentage inwoners dat leeft van een laag inkomen (100% bijstandsnorm) recentelijk is gedaald naar 1,9% van de inwoners, blijft het voor de groep inwoners die in armoede leeft een groot probleem om eruit te komen. Als specifiek gekeken wordt naar de inwoners die in aanmerking komen voor de gemeentelijke regelingen, met een inkomen van maximaal 120% van de bijstandsnorm, groeit de groep aanzienlijk in omvang. Bijna een op de tien huishoudens in Echt-Susteren moet hiervan rondkomen. De meeste van deze huishoudens doen dit al langer dan 4 jaar. Uit de cijfers blijkt dat de groep inwoners van Echt-Susteren die in armoede leven, heel divers is. De huishoudens bestaan met name uit alleenstaanden, paren zonder kinderen alsook eenoudergezinnen met (minderjarige) kinderen. Normen 2025 Bijstandsnorm (100% sociaal minimum)

Minima-norm Echt-Susteren (120% sociaal minimum)

Gehuwd of samenwonend

€ 1.922,07

€ 2.306,48

Alleenstaand

€ 1.345,45

€ 1.614,54

*Deze bedragen zijn nettobedragen, inclusief vakantiegeld Echt-Susteren in vergelijking met landelijke cijfers Echt-Susteren1

Nederland

Huishoudens hebben een inkomen lager dan 120% van de bijstandsnorm

9,6 %

12,2 %

Huishoudens hebben langer dan 4 jaar moeite met rondkomen

5,8 %

7,7 %

Huishoudens hebben problematische schulden

7,1 %

13 %

Minderjarige kinderen leven in armoede

2,9 %

3,6 %

CBS, 2023 1 Bij deze cijfers worden alle huishoudens met dit inkomen meegerekend. In de gemeente Echt-Susteren komen huishoudens met vermogen (bijv. een woning) niet in aanmerking voor ondersteunende regelingen.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

11

11%

4%

35%

van de volwassenen in Echt-Susteren heeft in de afgelopen 12 maanden moeite gehad met rondkomen.

van de volwassenen in Echt-Susteren heeft (heel) veel stress door geldzaken.

van de jongeren in Echt-Susteren komt soms/vaak geld tekort.

GGD Limburg-Noord, 2024

GGD Limburg-Noord, 2024

GGD Limburg-Noord, 2023

23%

9%

35%

van de volwassenen in EchtSusteren die moeite hebben met rondkomen en geen hulp krijgen bij hun financiën, hebben hier wel behoefte aan.

van de volwassenen in Echt-Susteren hebben bewust minstens een keer zorg gemeden om financiële redenen.

van de volwassenen in Middenen Noord-Limburg* die moeite hebben met rondkomen, zijn (zeer) sterk eenzaam (vergelijking met 11% van de volwassenen zonder deze moeite).

GGD Limburg-Noord, 2024

GGD Limburg-Noord, 2024

GGD Limburg-Noord

De afgelopen jaren hebben we in Echt-Susteren veel ingezet op het verbreden van het aanbod aan regelingen, alsook de toegankelijkheid en laagdrempeligheid van de regelingen. Ook hebben we ingespeeld op (landelijke) ontwikkelingen zoals met de Groene bon om inwoners met energiearmoede te ondersteunen. Desondanks zien we in Echt-Susteren, bijvoorbeeld bij de sociale wijkteams, steeds vaker dat inwoners met een financiële hulpvraag komen. Met onze inzet de afgelopen jaren hebben we mooie stappen gezet, maar zien we ook nog altijd kansen om onze inwoners nóg beter te helpen. Hierop willen we doorpakken in het nieuwe beleid.

Deze data is niet specifiek voor Echt-Susteren beschikbaar, maar biedt wel inzicht in het verband tussen eenzaamheid en armoede. Daarom is het hier alsnog in het overzicht opgenomen.

*

12

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

4. Wat willen we bereiken?

4. Wat willen we bereiken? We willen dat al onze inwoners volwaardig kunnen meedoen in de samenleving. We sluiten aan op de leefwereld van de inwoners, om hun specifieke behoeften en omstandigheden te begrijpen. Door relevante life events te herkennen die kunnen bijdragen aan het risico op armoede, kunnen we tijdig ingrijpen en passende ondersteuning bieden. We richten ons op het aanpakken van de oorzaken van armoede en het verzachten van de gevolgen, zodat iedereen de kans krijgt om een (vol)waardig leven te leiden. Financiële uitdagingen mogen onze inwoners niet beletten om volwaardig deel te nemen aan de samenleving, of de oorzaak zijn van uitsluiting en ongelijke kansen. We erkennen daarbij ook de vicieuze cirkel van kansenongelijkheid, slechte gezondheid en intergenerationele armoede en streven ernaar deze te doorbreken. Door ook specifiek aandacht voor de jeugd te hebben, worden kinderen niet de dupe van een slechte thuissituatie, krijgen ze dezelfde kansen om mee te kunnen doen in de samenleving en gaan we intergenerationele armoede tegen. Daarnaast blijven we inzetten op de wisselwerking tussen gezondheid en armoede, om zo de meest kwetsbare inwoner te ondersteunen. Onze missie is ervoor te zorgen dat alle inwoners voldoende (financiële) bestaanszekerheid hebben.

Dit willen we bereiken door hen beter in staat te stellen met geld om te gaan en door de minima waar nodig een steuntje in de rug te geven om hun situatie te verbeteren. We zetten ons in om de doelgroep beter te bereiken, armoede tijdig te voorkomen en te herkennen, en met duurzame oplossingen te komen die ook richting de toekomst werken. Hierbij staat de inwoner altijd op de eerste plaats, gaan we uit van vertrouwen in (de capaciteiten van) de inwoner, en streven we naar het vergroten van hun zelfredzaamheid. Iedereen kan in armoede terecht komen. Het is belangrijk dat wij de vele gezichten die armoede kan hebben, zien en begrijpen.

4.1 Hoe gaan we dit bereiken?

Om armoede aan te pakken in Echt-Susteren en ervoor te zorgen dat alle inwoners volwaardig mee kunnen doen, gaan we de komende jaren met vier thema’s aan de slag: 1. Verbinden met elkaar 2. Aanpakken aan de voorkant 3. Ondersteunen van minima 4. Verduidelijking en versimpeling In dit beleidsplan worden de hoofdlijnen uitgezet waarbinnen we de komende jaren de thema’s aan gaan pakken. In het uitvoeringsplan wordt de aanpak verder uitgewerkt. 1. Verbinden met elkaar Van belang voor onze inwoners is dat we de verbinding blijven opzoeken met maatschappelijke partners, inwoners en intern binnen de gemeente. Dit om banden te versterken en de inwoners beter te kunnen helpen, om bij te blijven met nieuwe ontwikkelingen onder de professionele instanties, en om te blijven aansluiten bij de wisselende leefwereld van de inwoners. In de ondersteuning richting de inwoners op het gebied van armoede, werken we momenteel direct samen met de volgende maatschappelijke partners: Algemeen Maatschappelijk Werk

Menswel

SUN Midden-Limburg

Voedselbank Midden-Limburg

Stichting Leergeld Westelijke Mijnstreek

Jeugdfonds Sport & Cultuur

14

Volwassenenfonds Sport & Cultuur

Servicecentrum MER Sociaal Domein

Kledingbank Limburg

Bibliotheek De Domijnen

Studiekern Verder Groep

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

a) Ronde Tafel Armoede Om de samenwerking tussen maatschappelijke partners te verbeteren, en integraal te kunnen sparren over knelpunten en uitdagingen, alsook uit te wisselen over ontwikkelingen, organiseert Echt-Susteren twee keer per jaar een Ronde Tafel Armoede. Tijdens deze bijeenkomsten kunnen professionals elkaar blijven informeren, op de hoogte blijven van (elkaars) ontwikkelingen en partijen met elkaar verbinden. Het doel is om een sterke sociale basis neer te zetten op het gebied van armoede. Een belangrijk aandachtspunt hierbij is het verbeteren van de integrale samenwerking, waarbij we rekening houden met mogelijke AVG2-problemen. Daarbij moet armoede een vast onderdeel worden van de dagelijkse werkzaamheden van onze partners, waarvoor zij op de hoogte moeten zijn en actief moeten kunnen verwijzen naar mogelijke ondersteuning in onze gemeente. Ook is er ruimte om specifieke thema’s of initiatieven (van organisaties) te bespreken, waarbij eventueel externe partijen aan het woord komen. Met deze ronde tafel creëren we een breed netwerk dat elkaar ondersteunt en aanvult. Dit zorgt ervoor dat hulp en ondersteuning op de juiste plekken terechtkomen. Daarbij is het ook van belang om de vindplaatsen te verbreden, door samen te werken met een breder maatschappelijk middenveld.

Hier is een rol voor de sociaal boekhouder weggelegd, wiens netwerk verder uitgebreid wordt, maar die ook gevoel krijgt bij de uitdagingen die spelen in de samenleving. Door deze aanpak kunnen we de samenwerking tussen maatschappelijke partners versterken, weten we elkaar te vinden, blijven we verbeteren en kunnen we gezamenlijk de strijd tegen armoede aangaan. b) Klankbordgroep(en) Om uitvoering te geven aan dit beleidsplan, werken we (thematisch) nauw samen met zowel inwoners als maatschappelijke partners via klankbordgroep(en). Samen ontwikkelen we nieuwe initiatieven passend bij de leefwereld van de inwoner, die een doorbraak kunnen realiseren in het bestrijden van armoede in onze samenleving en de zelfredzaamheid van de inwoner kunnen vergroten. Hierbij sturen we actief op de deelname van ervaringsdeskundigen, die waardevolle inzichten en ervaringen kunnen delen. Door hun betrokkenheid kunnen we beter aansluiten bij de leefwereld van de inwoners die met de problematiek te maken hebben, zowel nu als over vier jaar. Het is essentieel dat (de uitvoering van) ons beleid flexibel blijft, zodat we kunnen inspelen op veranderende omstandigheden en behoeften van de inwoners. Zodat we de verschillende gezichten van armoede in onze gemeente zien en (leren te) begrijpen. Tijdens deze samenwerking is specifiek aandacht voor de thema’s gezondheid en jongeren.

• Gezondheid vanwege de grote gevolgen en mogelijke vooruitgang op het algemene welzijn en de veerkracht van onze inwoners. Zowel in aanloop naar als door armoede speelt gezondheid vaak een cruciale rol. • Jongeren, omdat zij de toekomst van onze gemeente vertegenwoordigen, zodat zij een positieve impact kunnen realiseren op hun ontwikkeling en toekomstperspectief. Samen met inwoners en maatschappelijke partners streven we naar een inclusieve en duurzame aanpak van armoede, waarbij iedereen de kans krijgt om deel te nemen en bij te dragen aan onze samenleving. Inwoners en maatschappelijke partners worden uitgenodigd om deel uit te maken van een of meerdere klankbordgroepen om samen tot nieuwe initiatieven te komen. c) Raakvlakken andere beleidsvelden Ook zoeken we met andere disciplines de uitwisseling op, om daar waar raakvlakken zijn te intensiveren op de samenwerking. Dit om de impact van onze inzet te vergroten. Denk hierbij aan de sociale wijkteams, de inzet op lage basisvaardigheden, de ondersteuning van onze inwoners met problematische schulden, het ontzorgingstraject op het gebied van verduurzaming, jongerenparticipatie in beleidsontwikkeling, en prestatieafspraken met woningcorporaties. De samenwerking zoeken we zowel intern als extern op.

2

AVG staat voor Algemene verordening gegevensbescherming.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

15

2. Aanpakken aan de voorkant Om (ergere) armoede te voorkomen, zetten we in op twee aspecten: preventie van armoede en vroegsignalering van armoede. Belangrijk onderdeel van deze aanpak, is het doorbreken van het taboe op armoede. Veel mensen schamen zich om hulp te vragen, waardoor ze langer in financiële problemen blijven zitten. Door armoede vroegtijdig te herkennen, hier openlijk over te praten en het onderwerp bespreekbaar te maken, kunnen we deze schaamte verminderen en inwoners aanmoedigen om eerder aan te kloppen voor hulp. Hierdoor kunnen we sneller en effectiever ondersteuning bieden en armoede beter bestrijden. a) Preventie Een belangrijk aspect om armoede te voorkomen, is het verbeteren van de kennis van inwoners over hoe om te gaan met geld. We zetten in om financiële educatie en bewustwording onder zowel jongeren als volwassenen te bevorderen, zodat iedereen beter voorbereid is om financiële uitdagingen aan te gaan. Door inwoners te voorzien van de nodige financiële kennis en vaardigheden, worden ze beter in staat gesteld om hun financiën te beheren, verstandige keuzes te maken en hun economische situatie te verbeteren. Het maken van juiste keuzes is daarbij van enorm belang. Het onderwijs kan bijvoorbeeld specifiek voor de jongeren een belangrijke rol spelen, zodat jongeren al vroeg leren hoe ze verstandig met geld om kunnen gaan.

Daarnaast is het essentieel om in te spelen op life events om armoede te voorkomen. Momenten zoals het bereiken van de leeftijd van 18 jaar, een (ongewenste) zwangerschap, het krijgen van een kind, scheiding en overlijden kunnen grote financiële gevolgen hebben. Door vóór en op deze momenten gerichte ondersteuning en voorlichting te bieden, kunnen we inwoners helpen om deze veranderingen beter te navigeren en financiële problemen te voorkomen. Tot slot zetten we in op ondersteuning van inwoners om erger te voorkomen. Dit betekent dat we proactief hulp bieden aan degenen die risico lopen op armoede, zodat zij tijdig de nodige ondersteuning krijgen. Door preventieve maatregelen te nemen en inwoners te ondersteunen, kunnen we de impact van armoede verminderen en een stabielere en gezondere samenleving creëren. Hiervoor zetten we de sociaal boekhouder in, die stimuleert dat mensen gebruik maken van bestaande regelingen, zodat inwoners meer financiële ruimte krijgen. Preventie & Gezondheid – duidelijk is dat armoede en gezondheid elkaar negatief versterken. Om dit aan te pakken blijven we de gemeentepolis aanbieden en zoeken we de verbinding op met medische instanties. Focus ligt op zowel de fysieke als de mentale gezondheid.

Daarnaast gaan we in gesprek om passend aanbod te ontwikkelen om de inwoner te helpen om gezonder te leven en bewust gezonde(re) keuzes te maken in de voeding en beweging. Bewegen is net zo belangrijk als gezonde voeding voor het voorkomen van gezondheidsproblemen. Daarom stimuleren we inwoners in armoede actief om deel te nemen aan sport- en beweegactiviteiten. Hiervoor werken we samen met buurtsportcoaches, sportverenigingen en landelijke fondsen. b) Vroegsignalering Het inzetten op vroegsignalering van armoede (en schulden) is essentieel om tijdig hulp te kunnen bieden aan inwoners die het nodig hebben. Samen met maatschappelijke partners zetten we in om armoede vroegtijdig te herkennen in hun dagelijkse werkzaamheden, waardoor we sneller en effectiever kunnen ingrijpen. Het is belangrijk dat professionals, maar ook inwoners, signalen van armoede leren herkennen en hierop inspelen. Denk hierbij aan de docent(e) die een belangrijke rol kan spelen in het opmerken van financiële problemen bij leerlingen en hun gezinnen, of de patiënt bij de huisarts wiens fysieke klachten vanuit zorgen en stress zijn ontstaan. Of de sportverenigingen en buurtsportcoaches die vaak als eersten zien dat een kind afhaakt of dat iemand zich terugtrekt. Door hen beter te betrekken bij het netwerk rondom de inwoner kunnen we signalen eerder opvangen en sneller schakelen.

16

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

3. Ondersteunen van minima In onze gemeente zetten we ons in om met het minimabeleid een brede doelgroep te bereiken, die ondersteuning hard nodig heeft. De doelgroep die voor de inkomensondersteunende maatregelen in aanmerking komt, is de groep inwoners met een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm, waarbij de vermogensnorm van de Participatiewet wordt gehanteerd. Met het minimabeleid kunnen we een stabielere basis bieden voor onze inwoners, wat bijdraagt aan hun welzijn en financiële zekerheid. Dit minimabeleid sluit naadloos aan bij verschillende belangrijke doelen zoals gesteld in het armoedebeleid, door ruimte en (enige) financiële zekerheid te creëren voor onze inwoners. Ten eerste bevordert het de deelname aan de maatschappij door onze inwoners, waardoor zij actief kunnen blijven deelnemen aan sociale activiteiten. Het beleid draagt ook bij aan de verbetering van de gezondheid, waardoor stress vermindert en beweging en gezonde voeding makkelijker wordt. Tot slot helpt het minimabeleid sociaal isolement tegen te gaan door mensen in staat te stellen deel te nemen aan gemeenschapsactiviteiten en sociale netwerken, wat hun welzijn en gevoel van verbondenheid in de samenleving versterkt. Hieronder een overzicht van de beschikbare regelingen en ondersteuningsmogelijkheden in de gemeente Echt-Susteren:

Gemeentelijke regelingen

Individuele inkomenstoeslag. Maatschappelijk actief bonus. Persoonlijk participatiebudget pensioensgerechtigden. Bijzondere bijstand voor inwoners die door bijzondere omstandigheden kosten moeten maken die ze niet kunnen voldoen.

Volwassenenfonds Sport & Cultuur Bieden van hulp aan volwassenen voor ondersteuning aan sport- en cultuuractiviteiten. Aanvullend abonnement voor bibliotheek mogelijk.

Gemeente Echt-Susteren

|

Gemeentepolis

De gemeente draagt bij aan een aanvullende, collectieve zorgverzekering voor onze inwoners. Hierbij hebben inwoners de keuze uit verschillende pakketten bij twee grote zorgaanbieders. Momenteel bieden we pakketten aan bij CZ en VGZ.

Voedselbank Midden-Limburg

Verstrekken van voedselpakketten aan inwoners met een laag inkomen.

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Inwoners die niet in staat zijn de gemeentelijke belastingen te betalen, kunnen een verzoek indienen tot kwijtschelding.

Kledingbank Limburg

Verstrekken van een set zomeren winterkleding voor onze inwoners - ook voor de kinderen

17

Een specifiek aandachtspunt in het minimabeleid is het voorkomen dat kinderen in onze gemeente de dupe worden van de financiële situatie thuis. Daarom is een uitgebreid kindpakket opgezet, met verschillende ondersteunende regelingen voor onze jongste inwoners. Hiermee kunnen ook zij meedoen met hun klasgenoten en worden zij niet geremd in hun ontwikkeling en toekomstperspectief vanwege de thuissituatie. Stichting Leergeld Westelijke Mijnstreek Bieden van hulp aan kinderen voor ondersteuning van activiteiten. Bieden van tweedehands fiets en laptop bij overstap van PO naar VO.

Jeugdfonds Sport & Cultuur

Studiekern

Bieden van hulp aan kinderen voor ondersteuning aan sport- en cultuuractiviteiten.

Bieden van huiswerken loopbaanbegeleiding voor leerlingen van basis- en middelbaar onderwijs.

Verjaardagsvouchers

Samenwerking met lokale ondernemers zodat ieder kind in onze gemeente een verjaardagsfeestje kan organiseren.

Naast bovenstaande samenwerkingen, werkt gemeente Echt-Susteren ook samen met andere lokale en landelijke initiatieven (voor kinderen) en sporen we altijd initiatieven vanuit de samenleving aan. Lokaal Ponykamp4Kids Stichting Alouette Wish, Gift & Smile Leger des Heils

Landelijk Stichting Jarige Job Kinderhulp Nederland o.a. Actie Pepernoot & op-jezelf-woon-box

Om het minimabeleid te versterken gaan we de komende jaren op het volgende inzetten: • De gemeente gaat veel meer werken vanuit vertrouwen richting de inwoner. Een inwoner moet geen belemmering voelen om ondersteuning aan te vragen. De gemeentelijke regelingen worden samen met het Servicecentrum MER Sociaal Domein gereviseerd en waar mogelijk worden voorwaarden of vereisten versoepeld dan wel losgelaten. Zo worden regelingen laagdrempeliger voor de inwoner. Ook zijn we blijvend in gesprek over hoe we de dienstverlening richting de inwoner kunnen verbeteren. • Ook kijken we voor welke regelingen het mogelijk is om deze ambtshalve toe te kennen aan de inwoner. Hiermee ontlasten we onze inwoners zodat ze een taak minder hebben waar ze aan moeten denken, en daarbij het risico lopen dat ze de ondersteuning missen omdat ze niet tijdig aangevraagd hebben. • Als gemeente gaan we dienstverlenend te werk. Er is aandacht voor het verhaal van de inwoner en waar mogelijk wordt maatwerk toegepast. • Om te voorkomen dat inwoners van het kastje naar de muur worden gestuurd en versnippering ontstaat tussen alle ondersteuningsmogelijkheden, wordt gebruik gemaakt van één vindplek voor de inwoner. Één (digitale) plek of loket waar de inwoner alle mogelijke ondersteuning kan vinden, en waar passend, ook gelijk kan aanvragen.

Voor de minder (digitaal) vaardige inwoners is ondersteuning mogelijk door hulp- of dienstverleners, bijvoorbeeld in de sociale wijkteams of via de sociaal boekhouder. • Tenslotte gaan we mee in de landelijke ontwikkelingen die de ondersteuning aan de inwoner versterken. Een voorbeeld hiervan is de Wet proactieve dienstverlening, waarbij uitwisseling van gegevens tussen instanties mogelijk wordt, waardoor we proactief het recht op regelingen kunnen onderzoeken en inwoners hier persoonlijk over kunnen informeren. Dit biedt ons als gemeente veel meer mogelijkheid om proactief op te treden richting onze inwoners.

18

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

4. Verduidelijking en versimpeling Heldere communicatie is essentieel om armoede effectief aan te pakken in onze gemeente. We streven naar betere (directe) communicatie vanuit de gemeente richting de inwoners over regelingen en ontwikkelingen op het gebied van armoede. • We zijn ons bewust dat onder onze inwoners een taboe heerst rondom het thema armoede. In onze communicatie pogen we tot de inwoner met financiële zorgen door te dringen en het taboe te doorbreken, zodat deze inwoner geholpen kan en wil worden. • Brieven worden duidelijker geformuleerd in begrijpelijke taal, zodat het voor de inwoners helder is wat er van hen wordt verwacht. Hierbij houden we rekening met lage basisvaardigheden en de informatie die een inwoner moet weten. • We zetten in op brede communicatiestromen, zowel vanuit ons als gemeente als via onze partnerorganisaties. Dit om zo veel mogelijk inwoners te bereiken. Daarbij worden communicatieuitingen ook zoveel mogelijk passend gemaakt op de doelgroep die deze dienen te bereiken. Zowel digitale als schriftelijke communicatie wordt ingezet, omdat niet iedereen digitaal vaardig is. • Naast directe communicatie over de regelingen, verbeteren we ook de indirecte communicatie vanuit de gemeente. Flyers worden (door)ontwikkeld, eventueel in samenwerking met andere disciplines (binnen het sociaal domein).

Dit bijvoorbeeld passend bij bepaalde life events, zoals het bereiken van de leeftijd van 18 jaar, het krijgen van een baby, scheiding en overlijden. Deze flyers worden dan breed onder de samenleving verspreid, en zorgen voor bredere bekendheid bij onder andere jongerenwerk, consultatiebureaus en medische organisaties. Naast de duidelijkere communicatie over regelingen en ontwikkelingen, kijken we ook hoe de toegang tot regelingen laagdrempeliger en toegankelijker kan worden voor de inwoner. • Een grote stap hiernaartoe is bovengenoemde vindplek. Dit is niet alleen voor de inwoner toegankelijk, maar ook voor de samenwerkingspartners verhelderend, daar zij ook makkelijker door kunnen verwijzen naar deze vindplek. Hierdoor wordt ook de onderlinge samenwerking tussen (maatschappelijke) partners versterkt. • Ook wordt actief ingezet om inwoners te bereiken die mogelijk aanspraak kunnen maken op regelingen. Hiervoor wordt de sociaal boekhouder ingezet. Deze gaat actief de boer op om contact te maken binnen de samenleving, om zo inwoners bewust te maken van de mogelijkheden van onze gemeente. De sociaal boekhouder maakt ook onderdeel uit van het sociaal wijkteam.

Sociaal boekhouder

Tegengaan niet-gebruik van regelingen. Bredere bekendheid creëren onder maatschappelijke partners - ook die nog niet bekend zijn met ondersteuningsmogelijkheden van de gemeente. Verbinding tussen maatschappelijke partners en gemeente. Integraal kijken naar de uitdagingen van de inwoner, breder kijken dan armoede alleen.

Sociaal Wijkteam

Het beantwoorden van vragen over verschillende sociale leefgebieden, zoals gezondheid, geld, wonen, werk, dagbesteding, voorzieningen en dagelijkse zaken. Eventuele doorverwijzing naar de juiste (maatschappelijke of welzijns-) organisatie.

De VoorzieningenWijzer

Vindplek voor regelingen waar een inwoner aanspraak op kan maken. Datgeldtvoormij.nl: digitaal overzicht van alle regelingen. Via de hulp-knop kan ook altijd een adviesgesprek aangevraagd worden - een hulpverlener kan dan ook bredere ondersteuning bieden.

Gemeente Echt-Susteren

Kennisgeving van (aankomende) regelingen via de gemeentelijke communicatiekanalen zoals Facebook, 't Waekblad. Inwoners kunnen zich ook voor de nieuwsbrief aanmelden.

Servicecentrum MER Sociaal Domein

Aanvragen gemeentelijke regelingen. Directe communicatie over aanvragen.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

19

5. Effectiviteit beleid

5. Effectiviteit beleid Binnen het sociaal domein is het moeilijk om resultaten te meten. Sociaal beleid gaat veel meer over het welzijn en de ervaringen van inwoners, hetgeen moeilijk meetbaar te maken is. Dit onder andere omdat het vaak weinig concrete opgaves zijn, waarbij onzekerheid bestaat over welke factoren wel of niet van invloed zijn in de verandering van een situatie van een inwoner. De leefwereld van een inwoner is veel breder dan hetgeen wij als gemeente op in kunnen zetten. Daarom moet gekeken worden naar het gehele verhaal van een inwoner, willen we het effect van het beleid kunnen meten. De Ronde Tafel Armoede en de klankbordgroep(en) worden gebruikt om te leren en te evalueren – wat werkt wel of niet, wat moeten we bijsturen? De inzet van de sociaal boekhouder wordt gemonitord, waarbij de gesprekken met inwoners worden gebruikt om signalen en feedback op te halen en terug te geven ten behoeve van het beleid. Daarnaast maken we gebruik van de Benchmark Armoede & Schulden, waar we in het dashboard kunnen zien welke resultaten we behalen met betrekking tot besteding van de middelen en het gebruik van regelingen – en dit vergelijken met andere jaren. Dit willen we de komende jaren actiever gebruiken om onze inzet te monitoren. In het uitvoeringsplan worden gerichte indicatoren verder uiteengezet.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

21

6. Passend bij breder beleid gemeente

6. Passend bij breder beleid gemeente VITA Het armoedebeleid van de gemeente Echt-Susteren is doordrongen van de kernwaarden van VITA. Verbinding ontstaat door nauwe samenwerking met lokale partners en het actief betrekken van inwoners, zodat iedereen de kans krijgt om mee te doen. Identiteit spreekt uit het vertrouwen dat we stellen in onze gemeenschap en onze keuze om als Cittaslowgemeente met aandacht en menselijkheid te werken aan bestaanszekerheid. Door regelingen te versimpelen, zelfredzaamheid te stimuleren en in te zetten op gezondheid en participatie, versterken we de toekomstbestendigheid van onze samenleving. Dit alles doen we met een duidelijke ambitie: structurele armoede terugdringen en ervoor zorgen dat elke inwoner volwaardig en met perspectief kan deelnemen aan het leven in Echt-Susteren. Hoofdlijnenakkoord 2022-2026 ‘Eenheid door Vertrouwen’ We zijn een gemeente die kansen benut en actief anticipeert op uitdagingen, samen met onze inwoners. We hanteren een ‘ja, mits’ in plaats van een ‘nee, tenzij’ mentaliteit. Gericht op armoede is hierin opgenomen dat de preventie en vroegsignalering van armoede samen met partners geïntensiveerd wordt. Ook wordt de toegankelijkheid van bestaande voorzieningen en regelingen verbeterd.

Beleidsplan Schuldhulpverlening 2021-2025 Schulden vormen niet alleen een probleem voor de inwoner met schulden zelf, maar ook voor de omgeving, de schuldeiser(s) en de maatschappij. Inwoners met schulden vinden het moeilijk deel te nemen aan het dagelijks leven. Zij ervaren veel stress, hetgeen negatief doorwerkt op het gebied van fysieke en mentale gezondheid. Door aan de voorkant te investeren in de preventie van armoede, voorkomen we dat inwoners schulden opbouwen en in een nóg vervelendere situatie terecht komen. Lokaal Preventieakkoord Echt-Susteren Plan van Aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) De rol van preventie is in de afgelopen jaren steeds duidelijker geworden als het gaat om het stimuleren van gezondheid – het is één van de belangrijkste pijlers voor een gezonde, toekomstbestendige maatschappij. Binnen Echt-Susteren zijn de afgelopen jaren tal van activiteiten en programma’s ontwikkeld die bijdragen aan (gezondheids)preventie, waaronder verschillende specifiek ingezet op het thema armoede. Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028. Regionale ketenaanpak Kansrijke Start Gericht op het inrichten van een duurzaam jeugd(hulp)stelsel. Lokaal zetten we in op vroegsignalering en preventie van problematieken, waarbij aandacht is voor de bredere gezinssituatie, waaronder geldzaken en armoede.

Denk hierbij aan de jongerenwerkers die laagdrempelig actief zijn en een rol spelen in het begeleiden van jongeren bij diverse levensvragen, het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) die bij gezinnen over de vloer komt, en Voorzorg die in gesprek gaat met kwetsbare moeders. Ook zijn we aangesloten bij stichting Babyspullen, om (aanstaande) ouders in armoede te ontzorgen door hen van een pakket aan basisartikelen te voorzien. Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Echt-Susteren 2023 Mensontwikkelbedrijf Echt-Susteren Met name het Mensontwikkelbedrijf (MOB) biedt kansen om niet alleen werknemersvaardigheden te laten ontwikkelen, maar ook om (middels samenwerking met maatschappelijke partners) een ontmoetingsplek te worden waar deelnemers met hun vragen terecht kunnen en cursussen gegeven kunnen worden ten behoeve van een bredere groep inwoners. Veel van de deelnemers zullen daarbij dan ook tot de armoede-doelgroep in onze gemeente behoren.

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

23

Sport- en beweegbeleid 2025-2030 Echt-Susteren Sport en bewegen zijn belangrijk om gezondheid te bevorderen en stress te verminderen. Daarnaast helpt sport bij het versterken van sociale netwerken, vooral voor inwoners die in armoede leven. Daarom zetten we gericht in op het vergroten van de sportdeelname onder minima. Dit doen we met het Jeugdfonds en Volwassenenfonds Sport & Cultuur, met projecten op basisscholen zoals Schooljudo en met ondersteuning aan sportverenigingen om hun maatschappelijke rol te versterken. Regionaal programma Volwasseneneducatie en Laaggeletterdheid Midden-Limburg 20212024 Uitvoeringsplan Aanpak Laaggeletterdheid Echt-Susteren 2021 Het beheersen van lage basisvaardigheden is een belangrijke voorwaarde om mee te kunnen doen in de samenleving. Hiervoor faciliteren we ketenpartners en werken we met hen samen om de doelgroep te bereiken en te stimuleren om hun taalvaardigheid en geletterdheid te verbeteren. Door hierin te investeren, vergroten inwoners hun zelfredzaamheid en hun kansen om de eigen armoedesituatie te verbeteren. Voor- en Vroegschoolse Educatie Subsidieregeling waarmee we taalaanbod voor kinderen met een achterstand mogelijk maken.

Prestatieafspraken woningcorporaties Prestatieafspraken tussen gemeenten, woningcorporaties en huurdersorganisaties zijn wettelijk vastgelegd en maken het mogelijk om afspraken te maken over betaalbare huisvesting, ondersteuning bij betalingsproblemen en het voorkomen van huisuitzettingen. Zo dragen we bij aan het creëren van woonzekerheid en het terugdringen van armoede. Sociale Wijkteams Inwoners kunnen in Echt-Susteren in 9 kernen in de buurt terecht met vragen over wonen, werk, gezondheid, dagbesteding, voorzieningen of gewone dagelijkse dingen. In de sociale wijkteams is ook specifiek aandacht voor armoede, daar het (vaak) de basis kan zijn van problemen op verschillende leefgebieden. Hier kan vooral stille of verborgen armoede worden gesignaleerd. Ontzorgingstraject duurzaamheid De Gids Duurzaamheid helpt inwoners met gratis, persoonlijk en onafhankelijk advies om hun woning te verduurzamen en levensloopbestendig te maken. Voor de inwoners die te maken hebben met energiearmoede wordt gericht actie ondernomen om hen te helpen hun energieverbruik te verminderen en te besparen op de energiekosten. Jongerenparticipatie Jongeren in Echt-Susteren krijgen meer inspraak in beslissingen over verschillende thema’s die leven in de gemeente. Dit is belangrijk om onze gemeente aantrekkelijk te houden voor jongeren.

Binnen de klankbordgroep(en) kijken we hoe jongeren een plek krijgen om mee te denken over armoede. Stress-sensitieve dienstverlening Binnen onze dienstverlening is aandacht voor de stress die met armoede en schulden meekomt. We (h)erkennen dat deze stress invloed heeft op de participatie en zelfredzaamheid van inwoners. In onze beleid uitvoering zorgen we ervoor dat we niet bijdragen aan stress, deze waar mogelijk verminderen en mensen in staat stellen weer regie over hun eigen leven te nemen.

24

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

7. Randzaken

7. Randzaken Van papier naar uitvoering Dit armoedebeleid formuleert de ambities van de gemeente om armoede aan te pakken in de gemeente. Dit beleidskader vormt de kapstok voor het nader op te stellen uitvoeringsprogramma, waarin we concreet omschrijven hoe de ambities gerealiseerd worden. Het uitvoeringsprogramma wordt door het College vastgesteld. De gemeenteraad wordt middels een Raadsinformatiebrief op de hoogte gesteld van het uitvoeringsprogramma. Financieel kader Uitgangspunt is dat de kosten van het uitvoeringsprogramma van dit armoedebeleid binnen de budgettaire kaders van de gemeente passen. Wel is er ruimte voor aanvulling door politieke wensen.

26

Gemeente Echt-Susteren

|

Armoedebeleid gemeente Echt-Susteren 2025 en verder

Opdrachtgever

Gemeente Echt-Susteren

Status

Vastgesteld september 2025

Datum

Juni 2025

Auteurs

Milena Alcorta Inge Minkenberg

Opgemaakt door Dave Stevens, Studio Mayday Foto's

Nick Ringelberg Savier Laumen

Postadres

Gemeente Echt-Susteren Postbus 450 6100 AL Echt

Bezoekadres

Nieuwe Markt 55 6101 CV Echt

Telefoonnummer 0475 478 478 Emailadres

info@echt-susteren.nl