Vragen GroenLinks - Voorjaarsnota 2024 en bezuinigingsvoorstellen_TIP met deel antwoorden

Programma 1 2. Reclamebelasting (pagina 5) Hier staat vermeld dat in het centrum al reclamebelasting wordt geheven. De invoer van deze post zou €110.000 euro opleveren. Komt dit bedrag dan voort van alle bedrijventerreinen? T Het voorstel is gebaseerd op het onderzoek van 2014. Hierin zijn toen alle bedrijventerreinen opgenomen. Of heeft het ook effect op de centrumondernemers en de ondernemers op het Eiland Plein? T Op dit moment wordt alleen reclamebelasting geheven in het centrum en dat is geraamd voor 2024 voor een bedrag van € 62.500. Het bedrag van € 110.000,00 is inclusief reclamebelasting van het centrum, echter dit is een inschatting op basis van het onderzoek die plaats heeft gevonden in 2014 met een gemiddelde tarief. Inmiddels zijn de bedrijven terreinen bijgekomen en/of uitgebreid. Nader onderzoek hiervoor is nodig. Als dit laatste het geval is, wat zou het besparingsbedrag zijn als we de centrumondernemers en ondernemers op het Eiland Plein ontzien? I Het bedrag voor het centrum is voor 2024 geraamd voor € 62.500,- Op basis van het aantal objecten op het Eilandplein en het tarief van het centrum van reclamebelasting van €750,00 zou dit € 14.250,- bedragen. Echter, op basis van gelijkheidsbeginsel wordt niet geadviseerd een deel van de bedrijventerreinen uit te sluiten van reclamebelasting. Wel kan er voor verschillende tarieven gekozen worden.

3. Precariobelasting (pagina 6) Antwoord volgt Dezelfde vraag hebben we hier. Het besparingsbedrag is €60.000 euro voor gevelreclame. Wat zou het bedrag zijn als we dit alleen laten gelden op aangewezen bedrijventerreinen? I Antwoord: Het voorstel is gebaseerd op het onderzoek van 2014. Net zoals bij reclamebelasting zal er nader onderzoek hiervoor plaats moeten vinden. Echter, op basis van gelijkheidsbeginsel wordt niet geadviseerd een deel van de bedrijventerreinen uit te sluiten van precariobelasting. Wel kan er gekozen worden uit: • •

Een tariefstelling per voorwerp of naar de ligging van het gebied Een tarief dat per seizoen varieert (bijvoorbeeld voor terrassen)

4. OZB-verhoging (pagina 8) – Over welke lastenverhoging hebben we het voor een huishouden in een sociale huurwoning en betaalbare koop tot 355.000,- (woondeal 2.0) T Ozb wordt geheven van de eigenaren. Bij sociale woningen wordt dat betaald door de woningbouwcorporaties. Er is geen verschil tussen de OZB-tarieven sociale- en koopwoningen. Bij een woning met een waarde van € 355.000,- betekent een lastenverhoging van: Waarde woning €

huidig tarief

te betalen OZB 0,1030% € 365,65

355.000,00

Waarde woning €

tarief met 1% verhoging exclusief inflatie% te betalen OZB 355.000,00 0,1040% € 369,31

Lastenverhoging met 1% stijging

€

3,66

OZB verhoging Op dit moment wordt er gerekend met €64.000 euro per % OZB verhoging. Hoe zit dat voor het jaar 2025, 2026, 2027 en 2028 als daar ook de inflatiestijging in wordt meegerekend? I Antwoord Wij laten het inflatiecijfer afhangen van de prijsontwikkeling van de gecombineerde index en prijs bbp uit het CEP 2024. Voor de komende jaren wordt op dit moment met de onderstaande inflatie percentages gerekend. Lastenverhoging jaar infltie % lastenvehoging incl inflatie € 64.000,00 2025 3,45% € 66.208,00 € 66.208,00 2026 3,18% € 68.313,41 € 68.313,41 2027 2,60% € 70.089,56 € 70.089,56 2028 2,50% € 71.841,80

5. Verhogen tarieven lijkbezorgingsrechten en marktgelden (pagina 9) Wat is gebruikelijk in omliggende gemeenten (bijvoorbeeld op Rozendaal en Moscowa in Arnhem) en de markten in Liemerse gemeenten? I Antwoord: Hieronder een overzicht met alle tarieven.

Tarieven lijkbezorgingsrechten: Duiven

Rozendaal

Moscowa, Arnhem

Particulier graf (30 jaar) €3303,25 (2 personen) €4648 (2 personen) €3625 (3 personen) Tweede begraving in particulier graf € 1.573 € 1.318 € 1.156 Verlenging particulier graf (10 jaar) € 714,00 € 1.110 € 855 Particulier urnengraf (30 jaar) € 1.677,25 € 1.748,00 € 5.023,50 Tweede bijzetting in particulier urnengraf € 778,00 € 908,00 Niet bekend Particulier urnenelement in Columbaria € 2.154,25 Hebben zij niet € 3.501 Asverstrooiing € 140,00 € 178 € 210 Vergunning gedenkteken € 23,60 € 178,00 € 282,00 Opgraven van een lijk € 491 € 395 Niet bekend

Wat zijn de effecten van deze lage gehanteerde tarieven? T Is dit gemonitord? T Antwoord: De effecten hiervan zijn niet bekend. Het is niet gemonitord. Hoe staat deze bezuiniging in verhouding tot de aanbevelingen om de markt niet leven in te blazen, zoals omschreven in het marktrapport van Stichting Klok (zie bijlage), waarmee we 15 tot 20 marktkramen kunnen verwachten in Duiven? P Hetzelfde geld voor Programma 3, bezuinigingspost 6. P Markten (pagina 73, €2.200 euro). AANBEVELINGEN WAREN: OPSTELLEN PLAN VAN AANPAK VOOR EEN OPTIMAAL FUNCTIONERENDE WEEKMARKT, MET UITZICHT OP GROEI NAAR 15-20 KRAMEN, MET HIERIN GEFASEERD DE ACTIES DIE NODIG ZIJN. INGREDIËNTEN ZIJN OPTIMAAL INSPELEN OP DE LOKALE BEHOEFTEN, INCLUSIEF SAMENWERKING MARKT, CENTRUM ONDERNEMERS EN GEMEENTE. INZETTEN OP PROCESBEGELEIDING BIJ DE UITVOERING VAN HET PLAN VAN AANPAK IN COMBINATIE MET EEN GEZAMENLIJKE CENTRUM AGENDA MET GERICHT CENTRUMMANAGEMENT EN SAMENWERKING, MET ALS DOEL BINDING VAN DE CONSUMENTEN AAN DE MARKT TE VERGROTEN. 6 Budget voor publicaties in Duivenpost (pagina 11) Wordt de laatste jaren niet geheel uitgegeven. Wat Als oorzaak staat geschreven dat berichtgeving steeds meer digitaal gaat waardoor er minder ruimte nodig is in de DP.

Is er informatie voorhanden over hoe volledig berichtgeving bij de inwoners overkomt? I Antwoord: Op dit moment wordt onderzocht wat de inwoners van Duiven, Groessen en Loo fijn vinden wat betreft nieuws en communicatie vanuit de gemeente. Waarover men geïnformeerd wil worden, waarbij men betrokken wil worden en met welke middelen / via welke kanalen. Uit het onderzoek zal duidelijk worden aan welke informatie (nog meer) behoefte is of wat niet gewenst is. Een overzicht van de resultaten wordt begin van de zomer gepubliceerd.

Deze resultaten worden meegenomen in de communicatie(content)strategie waar aan wordt gewerkt. 7. Taakstelling Brandweer VGGM – Duiven (pagina 11) Waarom is dit categorie A, terwijl er staat beschreven dat deze bezuiniging ten koste gaat van brandveiligheid? I Antwoord: In het voorstel staat benoemd dat minder geld naar de brandweer de kwaliteit van de brandweerzorg onder druk kan zetten. Dit is niet per definitie het geval. De impact van de bezuiniging is afhankelijk van de concrete voorstellen waar VGGM nog mee gaat komen. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat er minder voorlichting wordt gegeven over brandveiligheid of dat de kwaliteit van de toetsing van bouw- of evenementenvergunningen achteruit gaat. 10. Representatiekosten met 20% verlagen (pagina 14) Waarom is hier gekozen voor een bedrag van €6.000 euro, terwijl er bijna €9.000 euro over is gebleven in 2023, terwijl bij andere posten (zoals bij mantelzorgers en eenzaamheidsbestrijding) er naar boven afgerond wordt? I Antwoord: Er is gekozen voor het voorstel om het budget in zijn algemeenheid met 20% te verlagen. Dat leidt tot de besparing van € 6.000,-. Er is geen sprake van afronden geweest. Keuze om deze hoogte aan te houden hangt samen met het antwoord op vraag 11 die over hetzelfde budget gaat. 11.

Budget representatiekosten college verlagen (pagina 15) Waarvoor worden deze gelden ingezet? I Is het mogelijk hier een overzicht te krijgen van afgelopen jaren? I Onvoldoende budget voor representatiekosten kan leiden tot imagoschade. Waarin uit zich de bedoelde imageschade? I Zijn hier concrete voorbeelden van te geven? I Voorstel is om dit budget met 5500 euro te verlagen. Is dit vanuit ‘representatiekosten bestuur’ of is dit een aparte kostensoort? T Wanneer de eerste veronderstelling geldt, betekent dit dat er dan totaal11.500 euro van de beschikbare 30.000 euro wordt bezuinigd? T Wanneer het een aparte kostensoort betreft is de vraag, hoeveel budget bevat deze? T Antwoord: De onder “10. Representatiekosten met 20% verlagen” en “11. Budget representatiekosten college verlagen” genoemde besparing gaan over dezelfde kostenpost. De post representatiekosten is voor vele kleine kosten die te maken hebben met bezoeken van het college. Een voorbeeld van de bezuiniging die onder “Punt 11: Budget representatiekosten college verlagen” valt, is de keuze van de nieuwe wethouders om

zelf hun lunch mee te nemen in plaats van een wekelijkse collegelunch die voorheen vanuit dit budget werd voldaan. Indien besloten wordt om beide bezuinigingen door te voeren klopt het dat € 11.500 van het beschikbare budget wordt bezuinigd. Dat is ook de reden dat bij de financiële uitwerking van 11 geen bedragen zijn opgenomen in de regels meerjarenbegroting en lasten (de hoogte bij 11 is afhankelijk van besluitvorming met betrekking tot 10). 15. Afschalen krediet vervanging bureaustoelen Waarom kan dit niet al vanaf 2025 het besparingsbedrag opleveren? T Zitten we dan nog aan oudere (lopende) investeringskredieten vast? T Antwoord: In het huidige voorstel wordt ervan uitgegaan dat dit krediet in 2025 wordt afgeschaald waardoor het besparingsbedrag op de kapitaalslasten vanaf 2026 in de begroting landen. Het is mogelijk het krediet al in 2024 af te schalen, zodat het besparingsbedrag op de kapitaalslasten al in 2025 in de begroting landt. Dit zal worden aangepast. 20. Inzet algemene reserve ter dekking structureel saldo (pagina 24) Op dit moment wordt vanuit de AR €400.000 en uit de NUON-gelden €1.220.000 euro gehaald. Wij hebben begrepen dat €500.000 al mogelijk was en met de doorrekening van het positieve saldo uit de jaarrekening €600.000 ook goed mogelijk was. Antwoord: Er lijkt inderdaad nog wat meer ruimte te zitten bij deze inzet.

Exacte ruimte mede te bepalen aan de hand van inventarisatie van risico’s en nadere interne afstemming. Bij het opstellen van de begroting volgt definitief voorstel. Als we alle bestemmingsreserves bij elkaar optellen, op welk totaalbedrag komt dit dan uit? T En mogen we van dat totaalbedrag dan ook 10% uit de Algemene Reserve halen? T Wat is dan de uiterste max om voor 2025 uit de Algemene Reserve te halen? T En stel dat we daardoor 2025 afsluiten met een positief saldo van +€1.500.000 euro, werkt dit dan ook door in de jaren daaropvolgend, waardoor we bij de volgende VJN €1,5 miljoen minder hoeven te bezuinigen? T

Antwoord: Eerste eis waaraan voldaan moet worden is dat solvabiliteit uitkomt boven 20%. Voor die berekening worden ook bestemmingsreserves meegenomen. Ultimo ’23 was solvabiliteit 40%. Het maximaal te onttrekken bedrag nader te bepalen bij opstellen begroting. Het bedrag dat vanuit de Algemene Reserve onttrokken kan worden werkt niet door in volgende jaren. Wel is het mogelijk om op basis van dezelfde systematiek volgend jaar opnieuw deze werkwijze toe te passen. 0. Leereffecten jaarrekening (pagina 3, laatste bezuinigingspost) Wat houdt dit precies in en kan de pm inmiddels al ingevuld worden? T

Antwoord: Leereffecten jaarrekening betreft de analyse van de werkelijke kosten van budgetposten afgelopen jaren en 2023 met begrote kosten komende jaren. Daarbij wordt beoordeeld in hoeverre daar nog zaken opvallen die ‘ruimte’ bieden. Een aantal van deze aspecten zijn reeds meegenomen bij de bezuinigingsvoorstellen. Bv. het scherper ramen van het budget reisdocumenten en rijbewijzen en het schrappen van het budget voor leerlingprognoses. Komende maanden worden analyses vervolgd en eventuele extra mogelijkheden worden meegenomen in de op te stellen begroting.

Programma 2 1 MDT subsidie Kunnen wij op de hoogte gehouden van de voortgang van het project dat het mogelijk maakt om 3 jaar het begrootte budget te schrappen? P 2. Onderbenutting post positieve gezondheid (pagina 29) Leidt ook de bezuiniging van €30.000 euro op termijn niet tot hogere kosten ? I Dat kan zeker het geval zijn. Maar het eerlijke verhaal is dat de vrij gemaakte 50.000 euro nog niet volledig benut is. We zijn voorzichtig en zorgvuldig met de bestedingen van toegekende middelen.

Waarom is dit als categorie A aangemerkt terwijl de bezuiniging wordt afgeraden? P Gaat onderbenutting hier wel op, gezien er negatief geadviseerd wordt over de bezuiniging? I Het geld wordt op dit moment nog niet geheel besteed. Er zijn wel voornemens om preventieve activiteiten verder op te tuigen, maar zoals eerder aangegeven. Het volledige bedrag is nog niet benut. En waarom vanaf 2028 weer op 0 euro bezuiniging? T De verschillende tabellen / plaatjes komen niet helemaal met elkaar overeen. Het voorstel houdt in om 30.000 euro te bezuinigen op de jaren 2025,2026,2027. Tussentijds kan de raad nieuwe keuzes maken, bezuinigingen verder opvoeren of afschalen.

3. Leges gehandicaptenparkeerkaart invoeren (pagina 31) Mensen kiezen er toch niet voor om gehandicapt te worden? . Wat zou dan maken dat mensen met een handicap voor hun mobiliteit extra moeten betalen t.o.v. mensen zonder handicap? I Antwoord: Het betreffen kosten die de gemeente Duiven maakt voor het behandelen van een aanvraag en/of verlenging (loon, tijd). In het kader van deze kosten en de bezuinigingsopgave is een voorstel gedaan om weer legeskosten te gaan heffen, zodat deze kosten gedekt zijn. De GPK brengt daarnaast ook voordelen met zich mee, zoals het niet hoeven te betalen van parkeergeld in steden met ‘betaald parkeren’ (bijv. Arnhem). Wij laten het oordeel over aan de gemeenteraad.

5. Afschaffen gemeentelijke bijdrage aan de gemeentepolis (pagina 34)

Wij hebben begrepen dat er niet is gesproken met de mensen die dit betreft. Waarom niet? I Antwoord: Het betreft een voorstel in het kader van de bezuinigingsmaatregelen. De opdracht betrof maatregelen te noemen die al vanaf 2025 in zouden kunnen gaan. Daarnaast is dit voorstel onderdeel van een ‘keuzemenu’ en beslist de gemeenteraad uiteindelijk definitief. Omdat nog niet duidelijk is welke keuzes gemaakt worden is de doelgroep nog niet op de hoogte gebracht.

Hoe groot is het risico dat mensen die het al niet breed hebben zorg gaan mijden? I Antwoord: Dit risico is momenteel moeilijk in te schatten. In welk opzicht is het afschaffen van de gemeentelijke bijdrage gemeentepolis duurzaam beleid, mede gezien deze bijdrage mensen uit de bijzondere bijstand houden? P Leidt dit op termijn niet tot hogere kosten, doordat mensen in de bijzondere bijstand vallen? I Antwoord: Bij het afschaffen van de gemeentelijke bijdrage heeft de gemeente tot 31 december 2024 de tijd om de doelgroep te bereiken en te zorgen dat zij zich passend verzekeren met een nieuwe basis en/of aanvullende zorgverzekering. Het is te verwachten dat een deel van de besparing overgeheveld zal moeten worden naar de bijzondere bijstand en hier meer aanspraak op zal worden gedaan door bijvoorbeeld beperkte zelfredzaamheid. Dit zou middels een amendement kunnen, zodat inwoners die het echt nodig hebben gecompenseerd kunnen worden via de bijzondere bijstand. Toekomstig beleid zal uiteindelijk wel adequater afgestemd kunnen worden, waardoor dit zal verminderen.

14. 5% Afbouw lokale maatwerk jeugdgezondheidszorg (pagina 45) Waarom is dit in categorie A gezet, terwijl er staat beschreven dat er een hoog risico is. I Namelijk dat het risico groot is dat problemen groter worden en een groter beroep op de jeugdhulp noodzakelijk is? Reactie: Lijkt me een politieke vraag. En los van de zorg die wordt geleverd, leidt dit op termijn niet ook tot hogere kosten doordat er meer beroep wordt gedaan op zwaardere zorg? I Antwoord: De verwachting is dat dit inderdaad het geval is. Omdat het lokaal maatwerk erop gericht is om in een heel vroeg stadium signalen van kinderen en hun ouders op te vangen en deze ook snel en laagdrempelig opgepakt worden. 16.Verlagen budget mantelzorgcompliment (pagina 49) Waarom is dit in categorie A gezet, terwijl het mantelzorgcompliment niet alleen een waardering voor onze mantelzorgers is, maar ook wettelijk verplicht te geven, het aantal mantelzorgers toeneemt en er wordt verwacht dat het volle begrootte budget benodigd is de komende jaren? I Reactie: Lijkt me een politieke vraag 21. Toekenningen sociaal domein (MEE, Liemosa etc) 5% verlagen (pagina 56) 23. Afschaffen innovatiewerkplaats (pagina 58) & 27. Verlagen subsidie MEE (pagina 62)

Bovengenoemde posten (21, 23 en 27) lijken elkaar te overlappen. Post 21 betreft twee kostensoorten (namelijk 6162 en 6165). Kostensoort 6162 komt ook terug bij post 27 en kostensoort 6165 bij post 23. Alle drie de bezuinigingsposten bevinden zich in een andere categorie. De ene wordt door het college voorgesteld en de ander afgeraden. Zouden de drie besparingsposten nog eens bij elkaar geraapt kunnen worden en een éénduidig verhaal omschreven kunnen worden met voorstel van het college in hoeverre het wordt aangeraden of afgeraden om hier te bezuinigen? I Eventueel met verschillende scenario’s. P Graag ook inclusief het totaal mogelijke besparingsbedrag. Volgens mij kan namelijk geen €93.000 euro bezuiniging gehaald worden op post 23 als ook de €30.000 euro van post 27 als bezuiniging opgevoerd wordt. Antwoord: Om de gemeenteraad keuze te geven, zijn diverse bezuinigingsvoorstellen aangeboden. Bij sommige voorstellen is de zogenaamde kaasschaafmethode toegepast, andere voorstellen betreffen het schrappen van specifieke producten. Daarom kan het zijn dat partners zoals MEE door meerdere voorstellen geraakt worden. Daarnaast voert MEE verschillende opdrachten uit voor onze gemeente, te weten: 1.Individuele cliëntondersteuning, dat betekent concreet het aanwezig zijn bij keukentafelgesprekken op verzoek van inwoners en ondersteuning op sociaal juridisch gebied. 2.

Deelnemen aan het zgn. innovatienetwerk van onze projectleider die hier al jaren lid van is om nieuwe initiatieven en ideeën te ontwikkelen en in gang te zetten. 3. Integrale Vroeghulp coördinatie en uitvoering van trajecten. 4. Collectieve activiteiten en trainingen. 5. NAH café, organisatie en begeleiden van 6 bijeenkomsten op jaarbasis

In deze opdracht is ook deelname aan de innovatiewerkplaats opgenomen. Er ligt een bezuinigingsvoorstel om deze innovatiewerkplaats in zijn geheel af te schaffen en dit betreft een opdracht voor MEE van €30,000,-. Het college heeft reeds haar adviezen afgegeven en deze kunnen niet worden gewijzigd. HIERONDER DE POSTEN EN VERMELDE KOSTENSOORTEN: 21 = 6162 EN 6165 23 = 6165/443800 (MEE) 6198 (VGGM) & 6287/443800 27 = 6162 26. Verlagen budget vrijwilligerscentrale (pagina 60) Antwoord volgt Waarom wordt dit niet afgeraden door het college, terwijl dat het advies wel duidelijk gebeurd? I Hiermee stoppen toch sociale activiteiten die mensen juist helpen? I 30. Verlagen budget beschermd thuis (10%) (pagina 65) Klopt het dat deze bezuiniging leidt tot minder goede zorg? I

Antwoord: Ja dat klopt, door deze bezuiniging wordt de inzet van ondersteuning aan mensen met een psychische kwetsbaarheid verminderd, waardoor zij minder ondersteuning krijgen, of waardoor zij op een wachtlijst komen. Het risico is dat de problematiek hierdoor zwaarder wordt en dat er mogelijk later een beroep gedaan wordt op zwaardere zorg. Juist door de laagdrempelige opvang zoals deze nu geregeld is, wordt in een aantal gevallen voorkomen dat mensen overlast veroorzaken en zich nog kunnen handhaven in hun thuissituatie

Programma 3 2.Gladheidsbestrijding (pagina 69) Er wordt een bezuiniging van €10.000 euro voorgesteld vanaf 2025. Echter is te zien dat er vanaf 2026 al circa €16.091 euro minder begroot is, waardoor we vanaf 2026 maar liefst €26.091 goedkoper uit zijn dan in 2024. Dit terwijl de onderbouwing van het bezuinigingsvoorstel is dat het budget gelijk wordt getrokken met het bedrag dat we de afgelopen 3 winter nodig hadden. Kunnen we niet vanaf 2025 al gaan rekenen met dezelfde €26.091 euro aan besparing? I Nu is er nog €77.476 begroot voor 2025 en de jaren daaropvolgend €61.385. Dan zouden we per 2025 al met €61.385 euro kunnen rekenen wat voor het jaar 2025 een extra besparingsbedrag van €16.091 oplevert. Antwoord: Nee, dat is niet mogelijk omdat de gemeente in 2025 nog te maken heeft met de aflossing van investeringskosten. Dit is de reden waarom het bedrag in 2025 hoger is en daarmee afwijkt ten opzichte van de daarop volgende jaren.

5.APV (pagina 72) Lees ik in de tekst dat er beleid is ingezet (standplaatsenbeleid) dat sowieso richting meerjarenbegroting voor €7.500 euro (of in ieder geval €2.500 euro) gaat zorgen? T Waarom is dit dan nog als optie ter bezuiniging opgenomen? T Antwoord: Technisch gezien is er geen sprake van bezuinigingen maar van een verhoging van de baten. Ook een verhoging van de baten wordt in de lijst van de bezuinigingsvoorstellen opgenomen. 12.Stimulering Sport (pagina 81) €17.397 is geen 10% van €103.000. Wat is de achterliggende onderbouwing van die voorgestelde bezuinigingsbedrag? T Ten koste waarvan zou dit precies gaan? T Antwoord:

Herstel: Van het totaalbudget is er jaarlijks 90.000,- voor subsidies aan sportverenigingen gereserveerd . Voorstel is om 10% op dit bedrag te bezuinigen en dus te verlagen naar 81K. Daarnaast is het voorstel om te stoppen met de samenwerking met Sportstimulering Nederland en Uniek Sporten ( €13.397) Er resteert een bedrag van €86.000 euro, is dat toereikend om sport goed te blijven stimuleren? I Antwoord: Dit gaat ten koste van de sportverenigingen en deze krijgen dus minder subsidie, dit is niet toereikend om de sport goed te blijven stimuleren, want we overschrijden nu al jaarlijks het subsidiebudget aan sportverenigingen. 14.Overige culturele activiteiten (pagina 85) & 11.Algemeen sportbeleid (pagina 80) In zowel post 11 als 14 wordt Sjors Sportief, Sjors Creatief genoemd. Hoe zit dit precies? T Ten koste waarvan gaan voorgestelde bezuinigingen precies? T Houdt Sjors Sportief er dan mee op? T De Liemerse Sportprijs? T Max Vitaal? T Of andere activiteiten? T Antwoord: Sjors Sportief/Creatief, Max Vitaal en het platform DOEMEEINDUIVEN zijn projecten die we afnemen van Sportstimulering Nederland. Deze projecten zijn bedoeld om de activiteiten van sport-, cultuurverenigingen en organisaties over het voetlicht te brengen zodat ze voor inwoners meer zichtbaar zijn.

Het bedrag dat we ter beschikking stellen aan Sportstimulering Nederland wordt gefinancierd uit twee begrotingsposten: een begrotingspost voor Sport en een begrotingspost voor Cultuur, vandaar dat het twee keer opgevoerd is. Dit bezuinigingsvoorstel gaat ten koste van de drie activiteiten die Sportstimulering Nederland in Duiven aanbiedt (Sjors, Max en het platform). Als deze bezuiniging wordt doorgevoerd dan zal de jaarlijkse gemeentelijke bijdrage voor het organiseren van de Liemers Sportprijs ook stoppen. 16. Monumenten (pagina 88) Dit betreft een programma die vanaf 2023 van start is gegaan, na instemming door de raad met een uitvoeringsprogramma. In 2023 is die volle €10.000 uitgegeven, in 2024 slechts €6.000 euro. Het uitvoeringsprogramma is hiermee klaar. Toch wordt voorgesteld de €10.000 euro voor 2025 en 2026 te handhaven en pas vanaf 2027 €10.000 te beëindigen. Waar is deze €10.000 euro dan nog voor nodig? T En aangezien er in 2024 slechts €6.000 wordt uitgegeven, zouden we die “lucht” er voor het jaar 2025 en 2026 niet uit kunnen halen, dus €4.000 euro bezuiniging opnemen voor 2025, 2026? T Of wordt verwacht dat dit bedrag nog nodig is om de acties die volgen uit het uitvoeringsprogramma uit te voeren? T Antwoord: De raad heeft in 2022 akkoord gegeven op een budget van €10.000 tot ten minste 2026 om tot een uitvoeringsprogramma te komen en om de acties uit het

programma te kunnen uitvoeren. Het uitvoeringsprogramma moest nog worden opgesteld. In 2022 is er vanwege personele wisselingen geen uitvoering aan gegeven en is de €10.000 van 2022 teruggevloeid in de algemene reserve. In het najaar van 2023 is opdracht gegeven aan een adviesbureau (Bureau Buiten) om een uitvoeringsprogramma op te stellen, deze is bijna gereed. Hieruit komen dus de kosten van 2023 (€10.000) en 2024 (€6.000). Dit betreft dus echter alleen het programma zelf, er zijn nog geen acties uitgevoerd. De overige €4.000 van 2024 wordt dit jaar nog besteed aan een actie uit het uitvoeringsprogramma. Om de €16.000 die nu is uitgegeven aan het opstellen van het uitvoeringsprogramma niet voor niets te laten zijn, is dus in ieder geval de komende twee jaar nog €10.000 nodig om acties uit het uitvoeringsprogramma uit te voeren.

17.Liemerse uitdaging (pagina 89) Hoelang bestaat dit al en kunnen zij inmiddels door alle verbindingen die zij hebben weten te slaan met het bedrijfsleven op eigen benen staan? I Antwoord: De Liemerse Uitdaging komt voort uit de Montferlandse Uitdaging en bestaat sinds 2014. Toen ook de vraag werd gesteld of Duiven wilde deelnemen, is er voor gekozen, op basis van de grootte van de Liemerse gemeenten, om er één Liemerse Uitdaging van te maken, bestaande uit Duiven, Westervoort, Zevenaar en Montferland. De structurele bijdragen van deze gemeenten is noodzakelijk voor het voortbestaan van de Liemerse Uitdaging. 18. Actief verbinden (pagina 91) De activiteiten die hieruit volgen, zijn de betrokken organisaties al zo ver dat ze dit op eigen benen kunnen doen en wellicht via andere subsidiepotten vanuit provincie, Rijk of anderen? I Antwoord: Het gaat hierbij om eenmalige initiatieven die we stimuleren, zodat organisaties / initiatiefnemers op een makkelijke en snelle manier initiatieven kunnen uitvoeren. Het is vaak een zoektocht en veel voorbereidingswerk om inzicht te krijgen welke subsidiepotten, bijv. vanuit de Provincie beschikbaar zijn. Dit is per initiatiefnemer / organisatie afhankelijk hoe vaardig ze hierin zijn en welke kennis ze hierover hebben. 20. Civiele kunstwerken (pagina 93) Het is niet duidelijk over welke twee bruggen dit gaat.

Kan dit op een kaart aangegeven worden? T Het gaat om brug B44 en B45 op onderstaande kaart. (locatie Binnenwei/ Loo)

25. Klimaatadaptatie (pagina 98) Gaat die 10% bezuiniging dan nog ten koste van een specifiek project of red iedereen zich hiermee? T Antwoord: Zoals in het voorstel aangegeven gaat dit niet van een specifiek project. Het is geld dat nog niet gelabeld voor een project en/of meekoppelkans in een ander project. Met 10 % minder kan ook minder worden gedaan. Hiermee is juist op meekoppelkansen minder flexibiliteit waarmee ook verborgen kwaliteits en financieel verlies optreedt. 28. Sportpark Groessen, 29. Sportpark Loo, 30. Sportpark Westsingel (pagina 101 en verder) 31. Openbaar groen Is het voor de sportparken niet slimmer om het onderzoek af te wachten en bij de VJN volgend jaar te bezuiniging te heroverwegen? T Mede omdat de bezuiniging pas per 2026 iets zou leveren en er na het doen van onderzoek het precieze bedrag bekend is? T Dezelfde vraag hebben we voor openbaar groen, waar de aanbesteding nog voor moet starten en uitwijzen welke besparing mogelijk is. T Antwoord: Sport: De bezuiniging kan als taakstellend worden meegegeven in het onderzoek. Het onderzoek richt zich dan op het ‘hoe’.

Groen: Het groen wordt aanbesteed op basis van het vastgestelde onderhoudsniveau. Het voorgestelde lagere onderhoudsniveau is nu geen uitgangspunt, tenzij dit als uitgangspunt wordt meegegeven ivm de bezuinigingen.

32. Landschapsbeleidsplan (pagina 106) Wat houdt het updaten van de Flora faunawet in? T Waarom kan deze besparing niet per 2025 opgenomen worden? T Antwoord: Het bedrag is o.a. nodig voor het opstellen/ updaten van de soortenverwachtingskaart. De BeSI is niet voldoende.

35. Openbaar Onderwijs (pagina 110) Dit drukt met circa €25.000 euro op de begroting voor het jaar 2025, precies het jaar dat we sluitend proberen te maken. Kunnen we niet beter een concreet plan afwachten op De Onderwijshuisvesting Primair Onderwijs onder te brengen in Gemeenschappelijke Regeling in de Liemers en op basis daarvan de benodigde €25.000 vrijmaken, zodat deze niet op de begroting drukt? I Mede omdat de bezuiniging pas vanaf 2026 te verwachten is. Antwoord: Zoals u weet gaat in 2024 ook de herziening van het IHP starten. Een gemeenschappelijke regeling organiseren zal aanvullend daaraan dan opgepakt moeten worden, dat vraagt wel aanvullende bedrijfskundige / organisatorische inzet. 38. Triominos en 39. Wijkhuis van Droo (pagina 113) Deze staat in categorie C en raad het college dus af. Klopt het dat dit betrekking heeft tot de verhoging van huurtarieven, maar niet tot de investering in duurzaamheidsmaatregelen die geld opleveren? I Raad het college dat laatste wel aan? P Antwoord : Ja in de begroting wordt geld opgenomen om dat te doen. Investeringen met dekking uit energiebesparing. Is het mogelijk om de investering in duurzaamheidsmaatregelen versneld te doen, zodat het in 2025 al geld oplevert? I Antwoord: Nee dat is niet mogelijk gezien de capaciteit die dat vraagt. De investeringen worden meegenomen in de meerjarenbegroting die nu wordt opgemaakt

Voorjaarsnota Algemene vraag Wij zien zowel in de voorjaarsnota als in de bezuinigingsvoorstellen verschillende bedragen staan die gaan naar sport, cultuur en muziek. Is het college het met GroenLinks eens dat zowel sport, cultuur als muziek even belangrijk zijn voor kinderen, maar ook volwassenen om te stimuleren? P Is de bijdrage van de gemeente aan het stimuleren hiervan evenwichtig verdeeld? P Kan er een totaaloverzicht komen van de budgetten t.b.v. sport (op school en particulier), maar ook cultuur en muziek (op school en particulier)? I Antwoord: Naast het bibliotheek(werk), is de bijdrage die de gemeente verleend aan Sport en Cultuur ongeveer evenredig verdeeld

Totaaloverzicht cultuur en muziek (op school en particulier) 6120 Amateurkunst 6125 Overige culturele activiteiten 6126 Overige vorming- en ontw. Werk 6136 Kunstwerk Liemers Museum 6107 Combinatiefuncties Onderwijs, Sport en Cultuur 6140 Kunstwerk! Bibliotheek de Liemers Particulier Amateurkunstsubsidies (cultuurverenigingen) merendeels volwassenen

€ 52.000

Particulier en op school Cultuur- en Erfgoedpact (zowel volwassenen als jeugd) Liemers Museum (zowel volwassenen als jeugd) Sjors Sportief/Creatief, Max Vitaal, Platform (zowel volwassenen als jeugd) Combinatiefuncties Cultuur (Cultuurcoaches PO en VO) inclusief uitvoeringsbudget Bibliotheekwerk

€ 15.000 € 22.000 € 6.500 € 98.500 € 298.000

Op school Algemene Muzikale Vorming groep 4 alle basisscholen Muziekeducatieprogramma groep 5 (gegeven door muziekverenigingen) Totaal

€ 92.000 € 11.000 € 595.000

Totaaloverzicht budget sport (op school en particulier) 6108 Stimulering sport 6298 Actief verbinden, 6107 Combinatiefuncties Onderwijs, Sport en Cultuur Particulier Stimulering sport (subsidies sportverenigingen). 50% jeugd, 50% volwassen Combinatiefuncties Sport (Buurtsportcoaches v.h Beweegteam) 60% jongeren – 40 % volwassen Actief verbinden; Stimuleren van initiatieven uit de samenleving op het gebied van sport en bewegen voor zowel jong als oud. Particulier en op school (Stimulering Sport)Sjors Sportief/Creatief, Max Vitaal, Platform (zowel volwassenen als jeugd) Totaal

€90.000 €200.000 €20.000

€6.500 € 316.500

Op school Organisatie van koningspelen en meedenken / faciliteren schoolsporttoernooien (jaarlijks maatwerk in overleg met scholen). Deze kosten worden betaald uit totaalbudget Combinatie Onderwijs, Sport en Cultuur, 6107)

Wonen en zorg (pagina 18) Geeft de gemeente aan dat er een maatschappelijke opgave licht voor de gemeente in 2024. Wat zijn er voor plannen om nu preventief in te spelen op de vraag in 2040 die er ligt? I - Wat doet de gemeente om de samenwerking tussen zorginstellingen, welzijnsorganisaties en vrijwilligers te verbeteren? I

-

-

-

Deze samenwerking is er nu ook. Over het algemeen hebben we positieve ervaringen en is de intentie van partners en collega’s welwillend en gericht op positieve gezondheid van onze inwoners. Daar waar het minder goed loopt gaan we het gesprek aan, richten ons op wederzijds begrip voor belemmerende factoren en zoeken we naar wegen waarop we wel samen kunnen werken. Goede voorbeelden zijn de samenwerking met de huisartsen bij de GGZ (POH) en Blijfwijk (partners in dit geval Vivare, Liemerije, inwoners en Sante Partners), opbouwwerk van SantePartners.

Hoe worden mantelzorgers en vrijwilligers beter ondersteund gezien hun afnemende aantallen? I

De gemeente zet in op blijvende waardering van de mantelzorgers en heeft Sante Partners de opdracht gegeven mantelzorgondersteuning te bieden. In het client-ervaringsonderzoek dit jaar is de specifieke uitvraag gedaan wat mantelzorgers nodig hebben qua ondersteuning en hoe zij de huidige hulp ervaren. De Vrijwilligerscentrale van Sante Partners zet deze week een onderzoek uit onder vrijwilligers om te achterhalen hoe zij ondersteund en gewaardeerd willen worden.

Welke stappen zet de gemeente om nieuwbouw en renovatie van woningen voor ouderen en zorgvragers duurzaam en levensloopbestendig te maken? I

o.a. door dit als vraagstuk vanuit de Blijfwijk integraal op te pakken. Dat doet de gemeente o.a. in overleg met Vivare en met thuiszorgorganisatie.

Hoe garandeert de gemeente dat deze woningen financieel toegankelijk blijven voor alle zorgvragers? I Ook dit is 1 van de thema’s waar de Blijfwijk op inzet.

Leefbare kwetsbare buurten vergroten (Pagina 21) Gaat de gemeente de ABCD-methode (Asset-Based Community Development) gebruiken om de bevolking te stimuleren en de leefbaarheid in kwetsbare buurten te vergroten? I Zo ja, welke concrete stappen worden ondernomen om de gemeenschap bij dit proces te betrekken en hun eigen capaciteiten en middelen in te zetten? I De gemeente gebruikt deze methode specifiek bij de Blijfwijk, maar de ABCD-methode wordt ook door het opbouwwerk ingezet. In de Blijfwijk is dit zichtbaar door het organiseren van meerdere bewonersavonden en het actief uitnodigen van inwoners om hun wensen mee te geven rondom herinrichting Eilandplein. Er is een groep inwoners die zich vanuit de 1e bewonersavond inzet voor de leefbaarheid in de buurt (de zogenaamde Eilandclub) en deze club heeft al diverse activiteiten georganiseerd. Een oproep onlangs leidde ertoe dat de club groter wordt. Zie ook het jaarverslag van Sante Partners hieronder:

Pagina 29 Zo wordt er in de Voorjaarsnota een benodigd bedrag van structureel €97.500 genoemd op gymonderwijs, vanwege indexering. Welk totaalbedrag wordt er besteed aan gymonderwijs en geldt dit voor basis- en voortgezet onderwijs of beide? T Waarom zijn wij daar als gemeente voor verantwoordelijk? T De gemeente verzorgd de exploitatie van gymzalen en sporthallen en stelt deze ruimte ter beschikking aan het onderwijs. De kosten zitten dus bij de gemeente. Scholen hebben wettelijk gezien per klas vanaf heden 2 klokuren per week recht op gymonderwijs. Dat betekent 2 x 45 minuten ipv 1 x 1 uur. De vergoeding hiervoor vanuit het Rijk wordt 1 op 1 doorbelast naar het team Vastgoed, die de exploitatie van de gymzalen en sporthallen verzorgd. En wordt eenzelfde bedrag besteed aan muziekonderwijs op deze scholen? T Scholen hebben wettelijk gezien per klas vanaf heden 2 klokuren per week recht op gymonderwijs. Dat betekent 2 x 45 minuten ipv 1 x 1 uur. De vergoeding hiervoor vanuit het Rijk wordt 1 op 1 doorbelast naar het team Vastgoed, die de exploitatie verzorgd.

Meer gebruik betekent meer kosten voor beheer en onderhoud en naar verwachting meer slijtage van gymmaterialen. Het gaat dus over lasten bij de gemeente die ook via het rijk vergoed worden. Er is op dit punt geen relatie met muziekonderwijs, dat is onderwijsinhoudelijk. De gemeente betaalt dus niet voor extra inzet van leerkrachten voor gymles of muziekles. Pagina 5, incidentele dekking Wat houdt op pagina 5 precies de incidentele dekking in van €772.000 en de jaren opvolgend circa €300.000? T

Antwoord: Zie onderstaande tabel. In de kolom I/S staat aangegeven welke posten incidenteel worden gedekt.

Pagina 20, abbonomentstarief Antwoord volgt Dit levert een besparing van circa 30% op per 2026. Op basis van welk totaalbedrag? T

Kunstwerk Bibliotheek Liemers (pagina 22) Wij hebben begrepen dat er vanuit de Wsob een wetsvoorstel ligt om het bibliotheekwerk als zorgplicht bij gemeenten neer te leggen per januari 2026. Als dit door de tweede en eerste kamer komt, waarvan er vooralsnog een meerderheid lijkt te zijn in de kamer en geen afspraken over bekend zijn in het hoofdlijnenakkoord, betekend dit dat gemeenten extra gelden krijgen om deze taak uit te voeren. Verwachting is dat de SPUK Gelden uit 2024, ook voor 2025 gaan gelden. Is er een inschatting te maken om welk bedrag dit zal gaan in 2025? I Verwachting is ook dat er vanaf halverwege 2025 geld vrij komt, structureel, om het bibliotheekwerk in gemeenten volwaardig te maken. Kunnen we een inschatting maken van dat bedrag en opnemen als opbrengst in de VJN? I Antwoord: Er is op dit moment nog niet met zekerheid te zeggen welke bedragen vanuit het rijk beschikbaar komen. Er wordt gedacht aan een regeling waarbij gemeenten met minder dan 30.000 inwoners, een bedrag krijgen van € 75.000 of € 100.000 voor de jaren 2025 en 2026. Gemeenten boven de 30.000 inwoners € 2,75/€ 2,95 per inwoner. Vanaf 2027 is de verwachting dat het bedrag per inwoner voor elke gemeente gelijkgetrokken wordt naar € 2,75/€ 2,95 per inwoner. Voor Duiven betekent dat vanaf 2027 een daling van het bedrag dat wordt toegekend.

In de septembercirculaire wordt het bedrag kenbaar gemaakt en dan kan het als opbrengst worden opgenomen. Investering Eilandplein Wij hebben begrepen dat de investering in het Eilandplein als investering opgevoerd moet worden en daarom structureel met €8.000 euro in de begroting komt. Moet het onderhoud ook over drie jaar lang uitgesmeerd worden? T Of zouden we die wel vanuit de jaarrekening mogen dekken, middels een amendement? I Antwoord: Ja. De eerste drie jaar na aanplant heeft de beplanting meer onderhoud nodig Antwoord: Ja. Dat is mogelijk. Het legt echter een claim op de algemene reserve. In het kader van de bezuinigingen is dat niet wenselijk. Pagina 23 realisatie hangplekken Drukt het bedrag van €80.000 euro op de begroting van 2025 en verder? T Of is dit vanuit onderbenut budget van voorgaande jaren gedekt? T Het gevraagde budget van 50.000 euro komt uit de algemene reserve maar wordt door het college afgeraden, mits er een bezuiniging tegenover staat.

In de afgelopen jaren is een onderbesteding geweest op de post jeugd- en jongerenwerk. Alle niet uitgegeven middelen vloeien terug naar de algemene reserve als daar geen bestemmingsreserve voor wordt aangemaakt. Er is geen bestemmingsreserve gemaakt rondom deze post. Het is aan de raad om hierin een keuze te maken.