Voorjaarsnota Duiven 2021 .pdf

Het is nog onduidelijk of extra middelen beschikbaar komen

22

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

vanuit het rijk. Voorgesteld wordt om voor 2022 en volgende jaren een bedrag van € 26.000 beschikbaar te stellen. TOZO-uitkering Voor het jaar 2021 krijgt de gemeente net zoals het jaar 2020 weer een specifieke uitkering Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (TOZO) in de vorm van bevoorschotting. De regeling heeft tot doel zelfstandigen die als gevolg van de coronacrisis in financiële problemen zijn geraakt, tijdelijk te ondersteunen en hen in staat te stellen na de coronacrisis het bedrijf weer voort te zetten. Uitvoering van deze regeling vindt plaats bij de Regionale Sociale Dienst. Verantwoording naar het Rijk vindt achteraf plaats via SiSa bij de jaarrekening. Het juiste bedrag wordt vastgesteld en de eventueel teveel ontvangen voorschotten worden teruggevorderd. Voor 2020 zijn er ruim voldoende voorschotten ontvangen en na vaststelling zal dit moeten worden terugbetaald. Jaarlijkse kosten samenwerkingsverbanden De bijdragen voor de diverse samenwerkingsverbanden Vereniging Sport en Gemeente, Uniek Sport en Sportstimulering Nederland zijn afgelopen jaren gestegen. Ook dit jaar weer. Omdat de verschillen met de begrote bedragen nu te groot worden, stellen we voor om structureel € 11.000 bij te ramen.

Onderzoek blaashal Onderzoeken hoe we de blaashal meer benut krijgen, zodat de exploitatie meer sluitend wordt, en zodat er minder leegstand is in zowel dal- als piekuren. Dit onderzoek zal tweeledig zijn: Wat is er nodig aan de blaashal om deze meer geschikt te maken voor alle sporten? Denk aan geschiktheid vloer, temperatuur en geluid; En een informatie-uitvraag en de dialoog aangaan met de verenigingen die nu nog stellen dat gebruik van de blaashal voor hen teveel hindernissen oplevert. Met de wens het onderzoek zo goedkoop mogelijk te houden betreft het een bedrag van € 10.000. Jeugd aan zet wintereditie Het betreft een lokaal graffiti-project voor kwetsbare jongeren als onderdeel van een Maatschappelijke diensttijdtraject. Activiteit heeft tot doel om jongeren in de corona-periode extra te ondersteunen. Hiervoor kan € 10.000 incidenteel worden bijgeraamd. Vanuit het Rijk zullen we later dit jaar nog middelen ontvangen die hier voor dekking kunnen zorgen. Ontwikkeling tarieven Jeugdbescherming en Jeugdreclassering In het rapport ‘Kwetsbare kinderen onvoldoende beschermd’ van de Inspectie Gezondheidszorg en jeugd (november 2019) komen veel problemen in de organisatie en uitvoering van de jeugdbescherming naar voren. Die worden ook in Gelderland herkend.

De organisaties die met veiligheid en bescherming te maken hebben en de jeugdhulpregio’s in Gelderland (G7) hebben met elkaar een agenda opgesteld met concrete actiepunten, om de bescherming van jeugdigen te verbeteren: de Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming (GVJB). Het is de bedoeling om per ingang van 1 januari 2022 uniforme producten, tarieven en contracten te hebben gerealiseerd met daarbij gedeelde afspraken over processen, aanpak en samenwerking. De besluitvorming hierover dient voor 1 juli 2021 te worden afgerond. Dit heeft gevolgen voor de uitgaven vanaf 2022. We kunnen nu nog niet aangeven hoe groot deze gevolgen zullen zijn op de totale uitgaven voor jeugdzorg in 2022. Ontwikkeling tarieven Groepsbegeleiding Wmo Op regionale schaal van MGR / Inkoop SDCG vindt momenteel discussie plaats over de hoogte van de tarieven Groepsbegeleiding Wmo. Diverse aanbieders hebben aangegeven dat ze de tarieven niet toereikend vinden. Naar aanleiding van die discussie kan het zijn dat de tarieven in de loop van 2021 voor dit product verhoogd worden. De besluitvorming hierover wordt verwacht in het tweede kwartaal van 2021. In die besluitvorming zal ook bepaald worden wanneer de eventuele tariefsverhoging ingaat (in loop van 2021). Als deze tarieven voor Groepsbegeleiding Wmo worden doorgevoerd, zal hiervoor in de najaarsnota bepaald worden of bijraming noodzakelijk is.

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

23

Peuterspeelzalen algemeen – projectkosten VVE Er is in 2021 een budget van € 24.000 voor projectkosten VVE. De gemeente Duiven ontvangt echter sinds 2019 voldoende OAB-middelen van het Rijk waarmee de projecten VVE/OAB worden bekostigd (€ 361.785 in 2021). Om die reden kan het bedrag van € 24.000 structureel worden afgeraamd. Regionale Transformatie Plan Jeugdhulp In voorgaande jaren hebben we vanuit het Regionale Transformatie Plan Jeugdhulp financiële middelen ontvangen om de lokale toegang te versterken en andere innovatieve projecten in te zetten. Na afloop van 2020 is hiervan een bedrag overgebleven van € 46.000 dat nog niet aangewend is. Wij verzoeken om dit bedrag voor het jaar 2021 beschikbaar te stellen om de transformatie verder te kunnen voeren. Verward gedrag In 2020 is subsidie van Zon-MW ontvangen voor het uitvoeren van trainingen ‘mensen met verward gedrag’ voor gemeentelijke medewerkers. Deze trainingen zijn niet doorgegaan in 2020 i.v.m. corona. We verzoeken dan ook om het bedrag van € 19.000 voor 2021 beschikbaar te stellen, om alsnog de trainingen te kunnen betalen. Wereldkampioenschap Volleybal 2022 Het grootste volleybalevenement ooit in Nederland begint op 23 september 2022 (onder voorbehoud) en duurt drie weken. Samen met gemeente Zevenaar onderzoeken of we kunnen aanhaken op dit evenement, waarbij we kosteloos een gastland opvangen.

Definitieve toewijzing van het gastland is afhankelijk van definitieve plaatsing voor het WK 2022. Daarnaast staan de gemeente Duiven en gemeente Zevenaar van april tot en met oktober in 2022 in het teken van Volleybal door middel van side-events in samenwerking met Nevobo en de volleybalverenigingen. Middels het WK 2022 wensen de verschillende samenwerkende partijen waaronder ook de Provincie Gelderland doelstellingen te realiseren op verschillende gebieden zoals; sport, duurzaamheid, gezondheid, sociale cohesie, inclusie etc. Basis op orde groenrenovaties Om grote groenrenovaties (vervanging of reconstructie van bestaand openbaar groen) in de toekomst te kunnen organiseren is het nodig dat de basis op orde is. Hier wordt op dit moment aan gewerkt. Om voor groen voldoende data hiervoor beschikbaar te hebben dienen nog aanvullende inventarisatiewerkzaamheden uitgevoerd te worden. Hiervoor is € 20.000 nodig. Voorgesteld wordt dit bedrag te dekken uit de Bestemmingsreserve “groen onderhoud en vervanging”. Exotenbestrijding Het bestrijden van de exoten is een wettelijke taak. Vanaf 2020 is structureel € 20.000 bijgeraamd voor de bestrijding van invasieve soorten. Het meerjarenplan in het ‘plan van aanpak invasieve soorten’ laat zien dat er in 2021 een bedrag van € 40.000 in totaal nodig is voor de uitvoering van de werkzaamheden.

Hierover is de gemeenteraad middels een kennisgeving geïnformeerd. Voor 2021 dient er dus eenmalig een bedrag van € 20.000 te worden bijgeraamd. 2.3 Investeringskredieten Dak IKC Groene Ring Het dak van IKC De Groene Ring vertoont ernstige lekkages. Uit onderzoek is gebleken dat er sprake is van een constructiefout. Aangezien het een constructiefout betreft, komen de kosten voor herstel voor rekening van de gemeente Duiven. De kosten bedragen € 76.710 en de hieruit voortvloeiende kapitaallast bedraagt € 3.835. Riolering Bernadetteschool Loo Door een constructiefout in het aangelegde rioleringssysteem ondervindt de Bernadetteschool voortdurend problemen met de hemelwaterafvoer. Hierdoor ontstaat er veelvuldig lekkage in de school. Aangezien het een constructiefout betreft, komen de kosten voor het herstel voor rekening

24

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

van de gemeente Duiven. De kosten bedragen € 22.307 en de hieruit voortvloeiende kapitaallast bedraagt € 409. Bestrijden Kastanjebloedingsziekte In de gemeente staan ca. 190 kastanjes waarvan ruim de helft aangetast is door de kastanjebloedingsziekte. Deze aangetaste bomen moeten jaarlijks worden geïnspecteerd. De aangetaste kastanjes hebben een verwachte levensduur van max. 5 tot 10 jaar. Voor 2021 is er € 20.000 nodig om de aangetaste kastanjes aan de Gabrielstraat te vervangen inclusief de onderbeplanting. De kapitaallasten hiervoor bedragen € 667 per jaar. Daarnaast is er € 5.000 nodig voor aanvullende inspectie, noodzakelijke snoeiwerkzaamheden en kapwerkzaamheden op andere locaties. Momenteel werken we aan een plan waarin we de jaarlijkse kosten voor meerdere jaren in beeld brengen. In dit plan pakken we de Kastanjebloedingsziekte en de Essentaksterfte samen. Essentaksterfte In 2019 is er geld gevraagd voor het beoordelen van de Essen op essentaksterfte en zijn de noodzakelijkste werkzaamheden uitgevoerd. Ruim 70% van de essen (ca. 1750) zijn aangetast, waarvan ruim 35% een matige kwaliteit heeft. Het grootschalig vervangen van Essen in laanstructuren wordt uitgesteld in afwachting van IBOR. Voor 2021 is er € 16.500 nodig om reeds gerooide solitaire bomen te vervangen. De kapitaallasten bedragen € 550 per jaar.

Daarnaast zijn de aangetaste bomen ‘attentie bomen’, dat betekent dat deze jaarlijks moeten worden geïnspecteerd en gesnoeid om de veiligheid te waarborgen. Aangetaste bomen verslechteren erg snel. Voor deze extra inspectie en snoeiwerkzaamheden is een aanvullend budget nodig van incidenteel € 14.500. Momenteel werken we aan een plan waarin we de jaarlijkse kosten voor meerdere jaren in beeld brengen. In dit plan pakken we de Essentaksterfte en de Kastanjebloedingsziekte samen. 2.4 Wat gaan we daarvoor doen? A. De basis op orde Dit zijn de speerpunten: 2.A.1

Acties Samen Sterk

Doel

Uitvoering geven aan de Transformatie agenda.

Toelichting

In de notitie Samen Sterk en de transformatie-agenda zijn voor de jaren 2021 en 2022 de acties die we in deze twee jaren in gang zetten en afronden door de gemeenteraad vastgesteld. Het college streeft ernaar met deze agenda te werken aan transformatie en verbetering in het sociaal domein door de onderverdeling in drie ontwikkellijnen (innovatie, preventie en inkoop en regie). De acties die opgenomen zijn in de Transformatie agenda vallen onder dit speerpunt Samen Sterk. Conform de afspraken die met de raad gemaakt zijn wordt de raad regelmatig bijgepraat en geïnformeerd over de voortgang.

Risico’s

Wijzigingen in Rijksbeleid zijn een risico. Innovatie en nieuwe preventieve voorzieningen kunnen soms alleen bereikt worden door investeringen te doen terwijl de opbrengst niet altijd vooraf vast te stellen is.

Planning

In het tweede kwartaal van 2021 is gestart met het oppakken van de acties. We streven ernaar de acties afgerond te hebben in de loop van 2022.

Financiën

Zoals in Samen Sterk is opgenomen is een van de doelstellingen meer grip en beheersing van de uitgaven en betere monitoring van zorg en dienstverlening. We sturen op acties die zowel betere, passende zorg en dienstverlening als beperkingen van de uitgaven kunnen opleveren door innovatieve en op preventie gerichte oplossingen te realiseren.

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

2.A.1

Acties Samen Sterk

Participatie

De Raad voor het Sociaal Domein heeft een actieve rol in het vormgeven van dit speerpunt.

2.A.2

Uitvoering Integraal Huisvestingsplan primair onderwijs

Doel

Toekomstbestendige onderwijsaccommodaties in Duiven, Groessen en Loo.

Toelichting

De gemeente vindt goede onderwijshuisvesting een belangrijke factor voor de kwaliteit van het onderwijs in Duiven. Er is derhalve samen met de schoolbesturen gewerkt aan een Integraal Huisvestingsplan primair onderwijs. Dit IHP is door uw raad op 20 november 2018 vastgesteld. In het IHP zijn de gevolgen voor de bestaande onderwijsaccommodaties voor de komende 15 jaren geschetst/ neergezet. Met dit vastgestelde IHP wordt er verder gewerkt aan toekomstbestendige onderwijsaccommodaties in onze gemeente.

Risico’s

De uitvoering van het IHP heeft (op onderdelen) gevolgen voor de bestaande onderwijsaccommodaties, van keuzes tot investeren, verplaatsen en anders inzetten van de accommodatie. Voor realisatie van de uitkomsten is instemming van gemeente, schoolbesturen en hun MR’en noodzakelijk. De uitwerking heeft (financiële) gevolgen voor beheer en gebruik van de gebouwen.

Planning

Na de vaststelling van het IHP is gestart met de uitvoering van het integraal huisvestingsplan (waaronder de renovatie-/ bouwvoorbereiding van schoolaccommodaties). Dit heeft geresulteerd in een groot aantal concrete plannen voor verduurzaming en de 2 nieuw te bouwen onderwijsaccommodaties. In 2021 wordt uitvoering gegeven aan de verduurzaming/renovatie van een 5-tal onderwijsaccommodaties en wordt verder de start van de bouw van de nieuwbouw voorbereid.

Financiën

Om uitvoering te kunnen geven aan het IHP is er de komende jaren een behoorlijk investeringsbudget in het onderwijsvastgoed vanuit de gemeente nodig. In het meerjarenperspectief is de afgelopen jaren ook al een beeld geschetst van de te verwachten kapitaalslasten. Nu de verduurzaming/ renovatie en nieuwbouw concreet worden, wordt het benodigde krediet formeel aangevraagd middels een kredietvoorstel uitvoering IHP PO Duiven. Voor de algemene uitvoeringskosten heeft uw raad bij de start van de uitvoering van het IHP reeds een uitvoeringskrediet € 300.000 beschikbaar gesteld. Dit uitvoeringskrediet is nog van voldoende omvang voor deze algemene uitvoeringskosten.

Participatie

Er wordt samen met de schoolbesturen gewerkt aan de uitvoering van het IHP.

B. Meedoen naar vermogen Dit zijn de speerpunten: 2.B.1

Bestuursopdracht Regionale Sociale Dienst (RSD) 2022-2023

Doel

Met de bestuursopdracht willen we investeren in onze inwoners. Dit omdat we het belangrijk vinden en omdat het nodig is. We willen onze inwoners naar werk brengen en als dit niet mogelijk is anderszins laten participeren in de Liemerse samenleving.

25

26

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

2.B.1

Bestuursopdracht Regionale Sociale Dienst (RSD) 2022-2023

Toelichting

De gemeenteraden van Duiven, Westervoort en Zevenaar hebben de RSD in 2018 een opdracht gegeven om meer mensen naar werk te laten uitstromen, meer doelgroepen te bedienen en te sturen op vooraf geformuleerde doelstellingen. Deze opdracht loopt van 1 januari 2019 tot 1 juli 2021. Nu de huidige opdracht ten einde loopt, is er in de raadsvergadering van 22 juni 2021 een bestuursopdracht aan uw raad voorgelegd. Waarom een bestuursopdracht? • Met de bestuursopdracht willen we investeren in onze inwoners. Dit omdat we het belangrijk vinden en omdat het nodig is. We willen onze inwoners naar werk brengen en als dit niet mogelijk is anderszins laten participeren in de Liemerse samenleving. Meedoen verhoogt het welbevinden van inwoners en geeft eigenwaarde en zelfvertrouwen. • We willen mensen perspectief bieden en voorkomen dat mensen in een slechte maatschappelijke positie terecht komen. De huidige economische omstandigheden (Covid-19 crisis) vraagt dit ook van ons. We willen investeren in de RSD zodat de organisatie in staat is om deze maatschappelijke opgave te verwezenlijken. Naast de maatschappelijke effecten levert het ook geld op. We verstrekken immers minder uitkeringen. En we constateren uit de evaluatie Businesscase dat deze aanpak werkt.

• We gaan de bestuursopdracht aan voor de duur van 2,5 jaar, maken hierover prestatieafspraken, evalueren en sturen, indien nodig, tussentijds bij. Bestuursopdracht voor de RSD Bij het opstellen van de bestuursopdracht is uitgegaan van de bevindingen en aanbevelingen uit de evaluatie, klanttevredenheidsonderzoeken en de huidige economische omstandigheden. De opdracht die we de RSD mee willen geven voor de komende jaren is het voortzetten van de huidige opdracht, met een extra focus. • Blijf de focus leggen op mensen met perspectief op werk. • Geef extra aandacht aan mensen met een migratieachtergrond, mensen met een arbeidsbeperking en aan jongeren tot 27 jaar. • Geef de begeleiding van zorgklanten (trede 1 en 2a) een structureel karakter. • Focus bij de besteding van de extra middelen van Rijk en provincie op de uitvoering en de resultaten voor de Liemerse inwoners. Investeer hiervoor in de samenwerking binnen de Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland. • Benut de verkregen positie als netwerkorganisatie voor de realisering van de bestuurlijke opdracht. • Blijf binnen de financiële kaders

Risico’s

Gedurende de looptijd van de bestaande opdracht is een pandemie uitgebroken. Deze is van grote invloed op de economie en de arbeidsmarkt. Door de maatregelen om Covid-19 in te dammen, zijn veel ondernemers hard geraakt. Het Rijk heeft daarom diverse regelingen opgezet om de ondernemers te ondersteunen. De RSD voert een aantal van deze regelingen uit. De RSD heeft in korte tijd de regeling uitgewerkt naar de uitvoeringspraktijk, zodat ondernemers direct geholpen konden worden. Niemand weet precies hoelang deze Covid-19 crisis nog duurt en welke maatregelen nog nodig zijn. De maatregelen hebben een directe link met een opleving of dip in de economie. Het is daarom moeilijk om te voorspellen wat de arbeidsmarkt en het bijstandsbestand in de komende jaren gaan doen.

Planning

1 juli 2021 t/m 31 december 2023: Bestuursopdracht RSD

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

2.B.1

Bestuursopdracht Regionale Sociale Dienst (RSD) 2022-2023

Financiën

Evenals bij de Businesscase RSD is de verwachting dat ook deze investering in de RSD financieel aantrekkelijk zal zijn. Op grond van de ervaringen van 2019 en 2020 is onze verwachting dat de totale investering van € 1 miljoen per jaar voor de 3 gemeenten (voor de jaren 2022 en 2023) in de jaren 2023 t/m 2025 wordt terugverdiend. De uitkeringslast zal in totaliteit met ongeveer 2,8 miljoen dalen. Daarnaast zijn er positieve effecten voor de maatschappij. Deze positieve effecten kunnen gemeten worden met een zogenaamde Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (MKBA). Met een MKBA breng je de besparing in beeld door preventie van erger leed. Denk hierbij aan het voorkomen van schulden waarvoor schuldsanering noodzakelijk is. Het voorkomen van criminaliteit of vandalisme in de gemeentelijke openbare ruimte. Of het voorkomen van eenzaamheid, zorg en bijzondere bijstand. Dit betekent dat uitgaven op WMO, Jeugd, Schuldhulpverlening of openbare ruimte voorkomen worden. Op welke van deze terreinen de besparing plaatsvindt, is vooraf niet te duiden. De investering zal maatschappelijk 10% van de investering opleveren (dit cijfer is gebaseerd op landelijke ervaringscijfers). Het jaar 2021 is een afwijkend jaar, aangezien de huidige Businesscase tot 1 juli 2021 loopt. Daarnaast heeft de RSD in 2020, vanwege Corona, minder trajecten voor klanten in kunnen kopen bij haar LEON-partners.

Het Algemeen Bestuur Samenwerking De Liemers heeft dan ook het besluit genomen om een deel van het Participatiebudget dat in 2020 niet is gebruikt als bestemmingsreserve op te nemen voor het jaar 2021. Daarnaast zijn vanuit het Rijk diverse steun- en herstelpakketten geïntroduceerd, waar de RSD optimaal gebruik van zal maken. Dit betekent dat de RSD voor het 2e halfjaar geen extra investering nodig heeft vanuit de gemeenten, en de RSD voortvarend aan de slag kan met de nieuwe bestuursopdracht. De financiële onderbouwing van de bestuursopdracht is, evenals de businesscase RSD, doorgerekend op basis van de geldende verdeelsleutel. Deze verdeelsleutel is gebaseerd op 50% inwoneraantal en 50% uitkeringsdossiers. Hierbij dient de kanttekening gemaakt te worden dat dit een model is om een prognose af te geven en dat de daadwerkelijke resultaten af zullen wijken, aangezien de uitstroom zich niet laat leiden door de verdeelsleutel. Voor Duiven betekent de bestuursopdracht aan de RSD een investering voor 2022 en 2023 van in totaliteit € 561.480. Deze investering leidt in de jaren 2023 t/m 2025 tot een besparing op de uitkeringslast van € 937.766. Per saldo leidt de investering tot een ‘netto’-besparing van € 376.286. Voorgesteld wordt om voorlopig nog geen financiële gevolgen op te nemen in de begroting.

Participatie

De Cliëntenraad RSD is actief betrokken geweest bij de totstandkoming van deze Bestuursopdracht.

C. Zelfredzaamheid naar vermogen Dit zijn de speerpunten: 2.C.1

Aanpak laaggeletterdheid en de verbinding met het sociaal domein

Doel

Verbinding van de aanpak laaggeletterdheid met de uitvoering van de Participatiewet en schuldhulpverlening

27

28

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

2.C.1

Aanpak laaggeletterdheid en de verbinding met het sociaal domein

Toelichting

Uit onderzoek blijkt dat 14% van de inwoners van de gemeente Duiven en Westervoort laaggeletterd is. Dit ligt boven het landelijk gemiddelde van 12% en ruim boven het gemiddelde van 7% in de regio Midden-Gelderland. Laaggeletterdheid gaat niet alleen over lezen, schrijven en rekenen, maar ook over digitale vaardigheden. In het regionaal programma volwasseneducatie en aanpak laaggeletterdheid 2021-2024 is opgenomen dat we met onze aanpak willen bereiken dat inwoners basisvaardigheden beheersen om beter mee te kunnen doen in de samenleving. We willen vooral meer inzetten op het bereiken van laaggeletterden met Nederlands als moedertaal (NT1), omdat deze doelgroep door schaamte een hogere drempel ervaart om, bijvoorbeeld, een traject te volgen. Door een verbinding te maken met het sociaal domein bereiken we de NT1 doelgroep beter. We willen hiermee beginnen door afspraken te maken over de signalering van laaggeletterdheid door de consulenten Werk & Inkomen (RSD), schuldhulpverlening en bijzondere bijstand en over de verwijzing van inwoners naar het educatieaanbod.

Risico’s

De bewustwording van laaggeletterdheid en nut en noodzaak van de aanpak daarvan komt onvoldoende tot stand, waardoor we de doelgroep niet/minder goed bereiken.

Planning

In 2021 gaan we aan de slag met een plan van aanpak om deze verbinding te leggen. Dit plan willen we vervolgens implementeren in 2022.

Financiën

Vooralsnog wordt er vanuit gegaan dat vanwege het regionale budget uitvoering van dit speerpunt budgettair neutraal verloopt. De gemeente heeft een budget voor de aanpak van laaggeletterdheid dat wellicht kan worden aangewend indien dat nodig blijkt te zijn. Daarnaast kan er worden gekeken naar andere financiële mogelijkheden.

Participatie

We gaan als gemeente, met ondersteuning van Stichting Lezen en Schrijven, aan de slag met de RSD, de collega’s van schuldhulpverlening en bijzondere bijstand, maar ook het Liemers Taalhuis waar partijen als de bibliotheek (taalhuiscoördinator), Mikado en ROC Rijn IJssel samenwerken

2.C.2

Jongerenwerk

Doel

Jongerenwerk uitbreiden en aanpassen zodat het beter aansluit bij de huidige problematiek en vragen vanuit jongeren.

Toelichting

Mede door Corona is de jeugdoverlast in de openbare ruimte toegenomen. Door inzet van het basisteam bij de overlastproblematiek is de samenwerking tussen betrokken partijen verbeterd. Er is veel inzet gepleegd door politie en Boa’s waardoor de overlast wel is verminderd, maar ook zij geven aan een contactpersoon voor de jongeren te missen die hen begeleidt en in gesprek gaat over de overlast die zij veroorzaken. Verder geven jongeren en professionals al langer aan een ambulant jongerenwerk te missen als aanspreekpunt voor jongeren en omwonenden, ook op andere vindplaatsen zoals scholen, en als verbindende partij naar professionals. Daarnaast dringt de Raad van Sociaal Domein ook al langer aan op meer jongerenwerk.

Risico’s

Het betreft een kwaliteitsslag die weinig risico kent. Het jongerenwerk moet vraaggericht zijn, dus flexibel en inzetbaar zijn bij ontwikkelingen die er spelen.

Planning

In 2021 wordt de ambulant jongerenwerker geworven door Mikado. Daarna moet de samenwerking met alle partners op gang komen. Vervolgens moet het nieuwe jongerenwerk opnieuw worden opgebouwd. In 2022 moet het nieuwe jongerenwerk gestalte krijgen.

Financiën

Voor de uitbreiding van het jongerenwerk is vanaf 2022 structureel € 70.000 nodig. Voor het starten met het ambulant jongerenwerk in 2021 is er dekking binnen de begroting.

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

29

2.C.2

Jongerenwerk

Participatie

De gemeente is opdrachtgever van het jongerenwerk en zal samen met Mikado verder vorm geven aan het jongerenwerk. Jongerenwerk staat automatisch midden in de samenleving, en investeert duurzame contacten met alle betrokken partners.

2.5 Wat gaat het ons kosten?

Saldi 2021-2025 programma Samenleving Nieuwe activiteiten

2021

2022

2023

2024

2025

-29.279.642

-28.885.348

-28.799.554

-28.728.572

-28.731.416

Inzet Covid middelen cultuur

0

0

0

0

0

TONK regeling

0

0

0

0

0

Schuldhulpverlening ondernemers

0

26.000

26.000

26.000

26.000

Samenwerkingsverbanden sport

11.000

11.000

11.000

11.000

11.000

Onderzoek blaashal

10.000

0

0

0

0

Jeugd aan zet

10.000

0

0

0

0

Projectkosten VVE

-24.000

-24.000

-24.000

-24.000

-24.000

Transformatieplan Jeugdhulp

46.000

0

0

0

0

Verward gedrag

19.000

0

0

0

0

0

0

0

0

0

Exotenbestrijding

20.000

0

0

0

0

Dak Groene Ring

0

3.835

3.835

3.835

3.835

Riolering Bernadetteschool

0

409

409

409

409

Bestrijden kastanjebloedingsziekte

5.000

667

667

667

667

Essentaksterfte

14.500

550

550

550

550

-29.391.142

-28.903.809

-28.818.015

-28.747.033

-28.749.877

0

70.000

70.000

70.000

70.000

Kunstgras DVV

0

55.250

55.250

55.250

55.250

Stichting SHO

0

141.000

0

0

0

Beheerplannen

0

11.667

0

0

0

38.375

38.375

38.375

-28.981.640

-28.910.658

-28.913.502

Saldo voor de Voorjaarsnota Autonome financiële ontwikkelingen 2021 e.v.

Basis op ordegroenrenovaties

Saldo na voorjaarsnota Gevolgen speerpunten: Uitbreiding jongerenwerk Aanvullende wensen:

Nieuwbouw Voortgezet Onderwijs Saldo bij honoreren alle wensen Bedragen in €

-29.391.142

-29.181.726

2.6 Aanvullende wensen Kunstgrasveld Voetbalvereniging DVV Voetbalvereniging DVV te Duiven heeft de afgelopen jaren een behoorlijke groei in leden gehad, de verwachtingen en de prognose zijn dat het ledenaantal de komende jaren blijft groeien.

30

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

De huidige capaciteit van het complex van DVV is hierdoor onvoldoende, waardoor er een capaciteitsprobleem is ontstaan. DVV kan haar leden geen goede sportfaciliteiten meer bieden. Daarnaast lopen de onderhoudskosten, doordat de trainingsvelden te intensief gebruikt worden. Om de capaciteit te vergroten is de aanleg van 1,5 kunstgrasveld noodzakelijk. Dit vraagt om een investering van € 861.520. Reële alternatieven voor het uitbreiding van de trainingsuren anders dan de aanleg van 1,5 kunstgrasveld zijn er niet. Het capaciteitstekort is te groot, waardoor andere oplossingen per saldo veel duurder in aanleg zijn. Niet investeren kan o.a. zorgen voor terugloop in het ledenaantal/ verloop naar een andere vereniging (waar dan problemen ontstaan), blessures en extra kosten. Als oplossing voor het capaciteitsprobleem is voor 2021 inmiddels besloten tijdelijke verlichting aan te brengen op een van de wedstrijdvelden. Dit verzacht het probleem, maar is niet voldoende voor het tekort. Daarnaast zorgt het ook voor nieuwe problemen zowel in capaciteit als in kosten. Om de realisatie van het kunstgrasveld te kunnen realiseren moet er geld vrijgemaakt worden voor o.a. proces, onderzoek, engineering en begeleiding uitvoering. De kosten voor deze specialistische werkzaamheden bedragen € 36.300 inclusief btw.

De kapitaallasten voor de aanleg van het kunstgrasveld inclusief voorbereidings- en begeleidingskosten bedragen € 61.250. Door de aanleg van 1.5 kunstgrasveld besparen we jaarlijks op de onderhoudskosten van de sportvelden een bedrag van € 6.000. Per saldo kost deze oplossing de gemeente daarom € 55.250. Alternatieven die onderzocht zijn: Er zijn alternatieven zoals draintalent (drainagesysteem die water reguleert), hybridevelden (kunstgras met natuurgras), 02 velden (lava in de toplaag van natuurgrasveld toegevoegd voor snellere afwatering). Echter zijn deze alternatieven niet geschikt voor DVV. • Kosten draintalent € 100.000 per veld, bij DVV moeten dan alle 6 de natuurgrasvelden met dit systeem worden voorzien; Kosten extra onderhoud structureel met 15% omhoog per veld ten opzichte van huidige velden;Speeluren per veld maximaal 350 uren per jaar; • Kosten hybridevelden € 350.000 per veld, bij DVV moeten dan minimaal 3 velden van dit systeem worden voorzien; Kosten onderhoud structureel met 20% omhoog per veld ten opzichte van huidige velden; Speeluren per veld maximaal 450/500 uren per jaar; • Kosten O2 velden € 80.000 per veld, bij DVV moeten dan alle 6 de natuurgrasvelden met dit systeem worden voorzien;Kosten onderhoud structureel met 10% omhoog per veld ten opzichte van huidige velden; Speeluren per veld maximaal 350/400 uren per jaar.

Behalve de financiën zijn de alternatieven geen optie voor DVV. Een grasplant blijft een plant en heeft een maximale bespelingsgraad van 350 uur. Daarna wordt het plantje kapot gelopen en zal niet meer herstellen, welk systeem van natuurgras je ook kiest. Risico’s die er zijn, wanneer we niets doen: • • • • • • •

Het sportpark verliest haar kwaliteit; Onderhoudskosten zullen structureel stijgen; DVV kan haar leden niet meer laten trainen; Er zullen meer blessures gaan ontstaan; De gemeente kan aansprakelijk worden gesteld voor de blessures met alle gevolgen van dien; DVV zal een ledenstop moeten gaan invoeren; Veel klachten en meldingen waarbij het uitvoerend orgaan van de gemeente drukker wordt.

Opdrachtverstrekking Stichting SHO In november 2019 heeft het college aan de stichting SHO (samenvoeging van Og-tent, Horsterpark en Spoed) een opdracht verstrekt waarbij de stichting een rol gaat spelen in het meer mogelijk maken van nieuwe initiatieven in de Duivense samenleving. In november 2019 is de gemeenteraad daar met een kennisgeving van op de hoogte gebracht en is dit onderwerp ook besproken op de politieke avond. Om de rol van “mede-mogelijkmaker” vorm te geven wil het college gedurende de jaren 2020 tot en met 2023 jaarlijks een extra bedrag van € 47.000

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

31

beschikbaar stellen. Deze wens had al bij de voorjaarsnota 2020 aan de gemeenteraad moeten worden voorgelegd. Door het vervallen van de voorjaarsnota in 2020 is dit niet gebeurd. Ook is deze wens ten onrechte niet opgenomen in de meerjarenbegroting 2021-2024 zoals die in november 2020 door de raad is behandeld. De stichting SHO heeft op 17 juni 2021 op een informele avond nog verantwoording afgelegd voor de geleverde prestaties in deze door de corona-crisis gekenmerkte periode. De stichting heeft van ons geen extra ondersteuning ontvangen om de gevolgen van de corona maatregelen op te vangen. In aangepaste vorm zijn veel initiatieven ondersteund en zijn activiteiten zoveel mogelijk in aangepaste vorm doorgegaan. Zodra er weer meer mogelijk is zal dit nog een extra impuls krijgen. De wens om voor 2021 tot en met 2023 alsnog jaarlijks het bedrag van € 47.000 aan de stichting beschikbaar te stellen wordt nu alsnog opgenomen in deze voorjaarsnota. We stellen voor het totale bedrag dat hiermee gemoeid is van € 141.000 in een keer beschikbaar te stellen in 2022. Beheerplannen groen, verhardingen, riolering en openbare verlichting Momenteel werken we aan Integraal Beleid Openbare Ruimte (IBOR). Naar verwachting wordt dit eind 2021 of begin 2022 door de gemeenteraad vastgesteld.

Vanuit het IBOR beleid moet in 2022 per discipline een beheerplan worden opgesteld waarin we uitgangspunten vanuit het beleid uitwerken naar beheer uitgangspunten en maatregelen. Het beheerplan riolering wordt uit het watertakenplan betaald. Voor andere disciplines vragen we budget. De kosten voor de beheerplannen groen, ramen wij voor 2022 op eenmalig € 11.667. Voor de overige plannen zie programma 3. Nieuwbouw Voortgezet onderwijs De gemeente Duiven participeert samen met Zevenaar en Montferland in de Gemeenschappelijk Regeling Huisvesting Voorgezet Onderwijs Liemers (GRHVOL). Op basis van deze GR zijn de gemeente gezamenlijk verantwoordelijk voor goed voortgezet onderwijs. Om in goede huisvesting te voorzien is het noodzakelijk dat in Zevenaar nieuwe huisvesting komt voor de locatie Zonegge aldaar. Vanuit de samenwerking tussen de 3 gemeenten worden investeringen ook door de 3 gemeente gezamenlijk gedragen. Voor de realisatie van het gebouw in Zevenaar is een bedrag van € 7 miljoen noodzakelijk. Het schoolbestuur draagt zelf € 0,5 miljoen bij, in de reserve van de GR is een bedrag aanwezig van € 3,5 miljoen. Het restantbedrag van € 3 miljoen wordt naar rato van het aantal leerlingen binnen het Voortgezet Onderwijs in de 3 gemeenten verdeeld. Op basis van de actuele leerlingenaantallen draagt Duiven hier 42% aan bij.

Uitgaande van een lening van € 3 miljoen tegen een rekenrente van 1,0%, bedragen de totale jaarlasten € 91.367. Het aandeel van Duiven hierin bedraagt (uitgaande van 42%) € 38.375 per jaar.

32

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 2 Maatschappij

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

33

Programma 3 Omgeving 3.1 Wat willen we bereiken? Programmadoel In Duiven is het goed leven, wonen en werken. Wij willen een aantrekkelijke werk-, woon- en leefomgeving die toekomstgericht en duurzaam is. Er is ruimte voor gerichte ontwikkeling, initiatief en innovatie. Het bovenliggende doel is een bijdrage leveren aan het vergroten van ‘geluk en de geluksbeleving’ van onze inwoners. De aanwezigheid van werkgelegenheid, de kwaliteit van onze werk-, woonen leefomgeving, de mogelijkheid tot ontmoeting en het creëren van verbondenheid in de buurt, het realiseren en behouden van maatschappelijke voorzieningen, hebben uiteindelijk effect op het geluksgevoel van onze inwoners. We zijn ons hiervan steeds meer bewust in onze werkwijze en aanpak en de belangrijke keuzes die we daarbij maken. Toelichting We willen de bestaande economische structuur behouden en versterken op zowel de bedrijventerreinen als in de winkelgebieden. Hiermee zijn we in staat te zorgen voor behoud en uitbreiding van de lokale en regionale werkgelegenheid en het voorzieningenniveau. Wij willen de regionale vraag en aanbod op de arbeidsmarkt en het beroepsonderwijs op elkaar afstemmen. Wij willen potenties in de vrijetijdseconomie verder benutten. Voor een goed ondernemings- en vestigingsklimaat zijn duurzaamheid en bereikbaarheid van Duiven belangrijke randvoorwaarden.

Wij willen een aantrekkelijke en duurzame leefomgeving in Duiven, Groessen, Loo en het buitengebied. Hierbij gaat het in de basis om schoon, heel, veilig en gezond. De nadruk ligt op behoud en verbetering van de bestaande kwaliteit van de leefomgeving en het daarbij passende voorzieningenniveau, het benutten van bestaande (natuur-)waarden en een (aanvullend) woonaanbod dat is gericht op maatschappelijke ontwikkelingen en behoefte. Wij stimuleren en faciliteren en zijn hiervoor uitnodigend naar bewoners, ondernemers en bedrijven, bezoekers en andere partners in vele samenwerkingsverbanden binnen en buiten Duiven. Wij verbinden en doen mee. Zo maakt Duiven het waar. Wij zijn ons bewust van bestaande waarden, kwaliteiten en potenties van Duiven. Wij zorgen er samen voor dat deze evenwichtig worden benut óf worden beschermd. Hoofddoelen Daarom zetten we in op: • Het versterken van goed ondernemers- en vestigingsklimaat voor bedrijven. • Het waarborgen van een aantrekkelijke en duurzame fysieke leefomgeving. • Het implementeren van nieuwe wetgeving die op ons afkomt. Externe ontwikkelingen Economische groei – grote verschillen in sectoren Wat de gevolgen zijn van de coronacrisis voor de (lokale) economie is nog lastig vast te stellen, mede als gevolg van alle landelijke steunmaatregelen.

Er is wel sprake van uitersten: ondernemers die heel hard worden geraakt, zoals in de horeca en vrijetijdseconomie. En anderen die hun omzetten fors zagen stijgen en die nieuwbouwplannen ontwikkelden op één van bedrijventerreinen in Duiven. Op alle nieuwe bedrijventerreinen werden kavels verkocht, waarbij de grootte van de kavels op InnoFase en Seingraaf in het oog springen. Dit geeft aanleiding om de duurzame ontwikkeling van onze bedrijventerreinen door te zetten (zie de RPW-ontwikkeling hieronder). Verwacht mag worden dat door de geplande verbreding van de A12, de doortrekking van de A15 en de in gang gezette energietransitie de economische positie van de Liemers, met Duiven als een belangrijke motor, in de toekomst gunstig zal zijn. De gemeenten, het bedrijfsleven en het onderwijs in de Liemers hebben gezamenlijk de Liemerse Ambassade opgericht, die uitvoering geeft aan de Liemerse Economische Visie (LEV). De logistiek, maakindustrie en vrijetijdseconomie zijn hierin als speerpunten benoemd.

34

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

RPW (Regionaal Programma Werklocaties) In 2020 en 2021 is er een grote toename geweest van de uitgifte van kavels op alle bedrijventerreinen in Duiven: De Nieuweling, Graafstaete, Seingraaf en InnoFase. Ook de komende jaren wil Duiven nieuwe bedrijven aantrekken en lokale bedrijven in hun uitbreidingsplannen faciliteren. Met daarbij ook aandacht voor een goede invulling van de locaties die achterblijven. Daarom heeft Duiven in het kader van het nieuwe RPW 2021-2024 bij de regio Arnhem Nijmegen het plan ingediend om Centerpoort-Noord met 15 ha bruto uit te breiden. Dit plan kent een aantal kwalitatieve uitgangspunten om ook op langere termijn toekomstbestendig te kunnen blijven. Omstreeks 1 juni 2021 wordt hierover vanuit de regio Arnhem Nijmegen duidelijkheid verwacht. Circulaire economie In 2018 is een start gemaakt met het gemeentelijke programma Circulaire Economie. Het programma circulaire economie bestaat uit drie programmalijnen: Klimaatadaptatie, Energietransitie en Circulariteit (grondstoffentransitie). Voor de programmalijn Energietransitie hebben we de ambities (23% energieneutraal in 2023, 41% energieneutraal in 2030 en 100% energieneutraal in 2050) vastgelegd in lijn met het Klimaatakkoord en de inmiddels vastgestelde Klimaatwet. Met de inwerkingtreding van de Klimaatwet zijn lokale ambities verworden tot wettelijke taken.

De programmalijn Klimaatadaptatie bestaat uit de grote opgave om de kwetsbaarheid als gevolg van klimaatverandering te verminderen met als doelstelling: Klimaatbestendig en water robuust in 2050. Deze plicht is vastgelegd in het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie. De zogenaamde stresstest is afgerond en de risico’s voor wat betreft de thema’s verdroging, wateroverlast, waterveiligheid en hittestress zijn inzichtelijk. Ook de klimaatdialoog (voorheen ‘risicodialoog’), met zowel inwoners, veiligheidsregio, bedrijven en andere stakeholders, is afgerond. In 2021 worden strategische uitgangspunten vastgesteld en wordt een uitvoeringsplan opgesteld. Dit gehele proces wordt voor 50% gefinancierd door het Rijk. De overige 50% wordt gedekt uit het gemeentelijk Watertakenplan. De programmalijn Circulariteit sluit vooralsnog aan op de doelstelling van het Grondstoffen akkoord: Grondstoffentransitie en reststromenverwaarding waarbij uiterlijk in 2050 grondstoffen efficiënt moeten worden ingezet en hergebruikt, zonder schadelijke emissies naar het milieu. Voor zover er nieuwe grondstoffen nodig zijn, worden deze op duurzame wijze gewonnen en wordt verdere aantasting van de leefomgeving en de gezondheid voorkomen.

Willen we in Nederland de beoogde CO2 reductie halen dan kan dat alleen bereikt worden als we ook de grondstoffentransitie realiseren (bijdrage in CO2 reductie obv meest recente onderzoeken bedraagt 45%). De ambitie voor Duiven is nog niet vastgesteld. De planning is om dit in de loop van 2021 nader uit te werken. We kunnen de ambities voor alle de drie programmalijnen alleen realiseren met grote inzet en betrokkenheid van inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Om hen actief te betrekken is communicatie & participatie in het ‘hart’ van het programma geplaatst. Hiertoe is een Communicatiestrategie, het beeldmerk en platform ’Samen1Nergie’ en een Participatie strategie ontwikkeld. Daarnaast werken we met ondernemersverenigingen samen om te komen tot een gedragen aanpak richting bedrijven(terreinen), bereiden we samen met de klankbordgroep en juniorklankbordgroep nieuw beleid voor en halen we nieuwe ideeën op en hebben we een stap gezet richting verenigingen en maatschappelijke organisaties. De opgaven hebben een bovenlokaal karakter. Daarom werken we als gemeente samen met de Liemerse gemeenten, Waterschap Rijn en IJssel, Liander, de provincie Gelderland en de gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen. Onze Groene Metropool Regio (regio ArnhemNijmegen) profileert zich als circulaire regio.

De samenwerking met andere gemeenten uit de regio Arnhem Nijmegen en de provincie Gelderland in de Regionale Energiestrategie (RES) en de Regionale Strategie Warmte (RSW)is niet vrijblijvend en vraagt veel inzet om onze positie goed te borgen. De opgaven kenmerken zich door een grote mate van integraliteit. In bijvoorbeeld de Woondeal komen circulair ontwerpen en materiaalgebruik als belangrijke voorwaarde terug.

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

35

De woningmarkt Tot 2040 staat Nederland grote demografische veranderingen te wachten, zoals de blijvende groei van het aantal huishoudens, de verdergaande vergrijzing waardoor het aandeel ouderen in de totale bevolking toeneemt en een blijvende immigratie. Het aantal huishoudens zal blijven groeien. Zo zijn er tot 2030 zo’n 1 miljoen extra woningen nodig in Nederland. Ook in de regio Arnhem Nijmegen, in de Liemers en in Duiven, blijft het aantal huishoudens groeien en zijn er veel extra woningen nodig. Dit wordt nog eens versterkt doordat er de afgelopen jaren te weinig is gebouwd en er in eerdere prognoses sprake is geweest van een onderschatting van de verwachte woningbehoefte. Gelet op deze onderschatting en achterblijvende woningbouw gecombineerd met de grote druk op de woningmarkt en het huidige woningtekort, zijn er in regionaal verband afspraken gemaakt met het Rijk in de Woondeal. Vanuit deze Woondealafspraken moet we rekening houden met een grotere woningbehoefte dan tot nu toe berekend. Op de woningmarkt is de druk de afgelopen jaren sterk opgelopen. Dat blijkt in de koopsector uit de verkooptijd van een woning die erg kort is (0,9 maand), stijgende transactieprijzen en een daling van het aantal woningen waaruit een koper kan kiezen. Deze zogenaamde marktindicator liep terug van bijna 25 woningen begin 2015 naar minder dan 4 woningen nu.

In de sociale huursector is het aantal vrijkomende woningen al jaren erg laag en daar staat een sterk stijgende lijn van het aantal reacties op vrijkomende woningen tegenover. Binnen zowel de huur als de koop is een groot aanvullend woningaanbod nodig dat is gericht op maatschappelijke ontwikkelingen en behoeften zoals aangegeven in de gemeentelijke Woonvisie en de Liemerse Woonagenda 2020. De opgave voor de gemeente blijft onverminderd: de juiste woning, voor de juiste doelgroep, op de juiste plaats en op het juiste moment. Naar een nieuwe Omgevingswet Op 1 juli 2015 heeft de Tweede Kamer de Omgevingswet aangenomen. De Omgevingswet is niet controversieel verklaard. Op 25 mei 2021 heeft minister Ollongren de Tweede Kamer geïnformeerd over de uitkomsten van het bestuurlijk overleg over de Omgevingswet. Zij meldt onder meer dat de inwerkingtreding van de Omgevingswet is verplaatst naar 1 juli 2022. De Eerste Kamer heeft eenzelfde brief gekregen. Uitstel heeft o.a. te maken met het landelijk niet op tijd op orde hebben van ICT-systeem genaamd Digitaal Stelsel Omgevingsrecht (DSO). Waardoor er onvoldoende tijd bij gemeenten over bleef voor de aanpassingen, vullen en oefenen met dit nieuwe systeem.

Deze omvangrijke stelselwijziging met geheel andere planologische instrumenten, procedures, werkwijze en andere rol van de overheid en partners, is een stevige opgave en raken meerdere domeinen binnen het fysieke domein en de organisatie 1Stroom. Deze ontwikkeling wordt samen met Westervoort opgepakt. In 2017 is koersdocument “Implementatie Omgevingswet” en het “Plan van Aanpak Omgevingswet” vastgesteld, op basis waarvan de implementatie verder wordt voorbereid en uitgevoerd. Zoals bekend is de implementatie van de Omgevingswet na 1-7-2022 niet gereed. Het gehele doorontwikkeling loopt tot 2029. In 2021 en voorgaande jaren is de basis gelegd, waarmee voldaan wordt aan de minimale eisen, gesteld vanuit de VNG en Rijk, om daadwerkelijk halverwege 2022 van start te kunnen gaan met het uitvoeren van de Omgevingswet. Zowel op gebied van techniek, ICT, processen en beleidskaders liggen heldere afspraken en is ervoor gezorgd dat het bestaande beleid overgezet is naar de nieuwe omgeving. Vermindering Legesinkomsten vanwege invoering Wet kwaliteitsborging Op 14 mei 2019 is in de Eerste Kamer de Wet Kwaliteitsborging (Wkb) voor het bouwen aangenomen. De bedoeling is dat deze wet gelijktijdig met de Omgevingswet (Ow) in werking treedt op 1 juli 2022. De Ow regelt dat er een knip ontstaat in de huidige omgevingsvergunning voor bouwen: ruimtelijke regels en technische regels.

Meer bouwwerken worden vergunningvrij voor de technische bouwactiviteit. Of dit ook gaat gelden voor de ruimtelijke regels, is aan de gemeenten zelf en te bepalen in het Omgevingsplan.

36

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

De Wkb regelt dat de aanvrager van een omgevingsvergunning primair verantwoordelijk is om aan te tonen dat een bouwwerk voldoet aan de eisen uit het Bouwbesluit 2012. Dit betekent dat gemeenten niet meer het bevoegde gezag zijn om te toetsen en toe te zien op de naleving van de bouwtechnische voorschriften in de vergunning- en realisatiefase bij bepaalde bouwwerken. Hiervoor in de plaats komt een stelsel van private kwaliteitsborging. Met de inwerkingtreding van de Ow en Wkb zullen de taken van de gemeenten onder gevolgklasse 1 veranderen. Tevens zal het invloed hebben op de legesinkomsten (immers, meer vergunningvrije bouwwerken en op een bepaald deel van de technische bouwwerken kunnen geen leges in rekening gebracht worden). Uit een reeds eerder uitgevoerde scan op de effecten van de nieuwe Wkb voor Duiven, blijkt dat circa € 84.000 aan derving van legesinkomsten is te verwachten. Deze afname aan legesinkomsten komt met name voort uit een vermindering van in te zetten uren vergunningverlening en toezicht op deze taken. Echter, de invoering brengt weer een nieuwe taak met zich mee, zoals het beoordelen van de meldingen die bij de gemeente ingediend worden voor de gevolgklasse 1 bouwwerken en handhaving op afwijkingen in de uitvoering. Voor deze werkzaamheden kunnen echter geen leges in rekening gebracht worden.

Om beide wetten goed te kunnen implementeren per 1 juli 2022 is het noodzakelijk om in 2021 het huidige VTH-beleid volledig te herzien én de legesverordeningen aan te passen aan de nieuwe wetgeving. Doortrekking A15 en verbreding A12 Het project “ViA15” is een ontwikkeling die de komende jaren de grootste impact heeft op de leefomgevingskwaliteit van Duiven, Groessen en Loo. Zoals bekend moet de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State nog een eindoordeel vellen over het Tracébesluit voor de doortrekking van de A15 en de verbreding van de A12. Als gevolg van de tussenuitspraak van 20 januari 2021 is de minister van Infrastructuur en Waterstaat momenteel bezig om een aantal gebreken in de motivering te herstellen. Het is dus nog even wachten op een onherroepelijk Tracébesluit ViA15. Aannemersconsortium GelreGroen en Rijkswaterstaat treffen momenteel verdere voorbereidingen zodat na groen licht van de Raad van State eind 2021 – begin 2022 de schop de grond in kan gaan. De eind november 2020 bijgestelde MIRT-planning van Rijkswaterstaat is dat de doorstrekking van de A15 uiterlijk eind 2025 in gebruik kan worden genomen. En de verbreding van de A12 al één jaar eerder. Om onze belangen als gemeente en onze inwoners goed te behartigen blijven wij op proactieve en constructieve wijze aan het verdere proces deelnemen.

3.2 Autonome financiële ontwikkelingen De autonome kostenontwikkelingen voor 2021 en volgende jaren worden hier aangegeven. Dat zijn naast incidentele zaken voor 2021, ook de structurele kostenontwikkelingen. Het gaat dus om bestaand beleid waar structurele of incidentele wijzigingen op ontstaan. In feite is dit het gedeelte dat eerder in de Duivense tussenrapportage werd genoemd. Bijdrage aan opstellen regionale Kerkenvisie Met de Beleidsbrief “Erfgoed telt. De betekenis van cultuur voor de samenleving.” ondersteunt de minister van OCW de ontwikkeling van integrale kerkenvisies op gemeentelijk niveau. Elke gemeente kan eenmalig t/m 2021 een aanvraag voor een rijksbijdrage indienen. Voor Duiven (1 tot 19 kerkgebouwen) is deze rijksbijdrage € 25.000. De gemeente Duiven wil kerkgemeenschappen en inwoners van de dorpen ondersteunen en in samenspraak met de Liemerse gemeenten Doesburg en Zevenaar komen tot een regionale en integrale kerkenvisie. Op 28 april 2020 hebben Duiven, Doesburg en Zevenaar besloten deze rijksbijdrage aan te vragen, ter dekking van een in opdracht van de drie gemeenten op te stellen regionale en integrale kerkenvisie. De opdracht is inmiddels verleend aan een externe partij namens de drie gemeenten, waarbij Zevenaar het proces coördineert. De werkzaamheden zijn per begin 2021 gestart.

De rijksbijdrage is beschikbaar gesteld via de Septembercirculaire gemeentefonds. Het betreft geoormerkt geld. Deze middelen dienen besteed te worden aan de kerkenvisie. In 2020 is de raad gevraagd om deze € 25.000 beschikbaar te stellen. Omdat de werkzaamheden per 2020 nog niet gestart waren, zijn deze middelen vrijgevallen in het resultaat bij de jaarrekening 2020. Voorgesteld

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

37

wordt daarom om dit bedrag opnieuw beschikbaar te stellen. Het volledige bedrag is nodig om conform gemaakte afspraken en opdracht, de door Zevenaar voorgeschoten kosten, te voldoen. Voorbereiding op de Wet Kwaliteitsborging Om deze wet in relatie tot de Omgevingswet goed te kunnen implementeren voor 1 januari 2022 is het noodzakelijk om in 2021: • •

Het huidige VTH-beleid (nu nog bestaande uit een Omgevingsbeleidsplan uit 2019 en een verouderd Handhavingsbeleid uit 2011) volledig te herzien (integratie Wkb en Ow). De legesverordeningen aan te passen op de nieuwe wetgeving (Wkb- en Ow-proof).

Indien deze 2 punten niet worden uitgevoerd, kunnen beide wetgevingen niet goed worden geïmplementeerd. Een goed toezichts- en handhavingsbeleid kan niet toegepast worden, waarbij er willekeur kan ontstaan. Daarnaast kunnen er geen goed onderbouwde legesfacturen opgelegd worden als de legesverordeningen niet Wkb- en Ow-proof gemaakt zijn. Hiermee kan naast de derving op de leges die beide wetten al met zich meebrengen, nog meer legesderving ontstaan. Gelet op de complexiteit (de samenhang tussen deze twee nieuwe wetten en de beleidskeuzes die daarin gemaakt dienen te worden), is externe ondersteuning en advies hierin noodzakelijk. De eenmalige kosten voor Duiven en Westervoort in een gezamenlijke opdracht zijn geraamd op € 40.000. Het aandeel voor Duiven bedraagt incidenteel € 25.200. Bevriezing tarief Toeristenbelasting De Liemerse Ambassade voert de Liemers Economische Visie uit. Hierin is op het gebied van vrijetijdseconomie een merkconcept ontwikkeld en er wordt gewerkt aan een marketing & communicatieplan met concrete acties. Ook is er een toeristisch platform in ontwikkeling met afgevaardigden vanuit de ondernemers en de gemeenten met als doel om de samenwerking te intensiveren. Hierin is ook het tarief van de toeristenbelasting een onderdeel. We willen naar één toeristenbelastingtarief voor de Liemers toewerken.

In Duiven wordt het toeristenbelastingtarief jaarlijks minimaal verhoogd met het indexcijfer. Dit bedrag wordt na de verhoging afgerond op € 0,05. Aangezien de gemeente Duiven van de deelnemende gemeenten het hoogste toeristenbelasting tarief hanteert is het voorstel het tarief structureel te bevriezen. In december 2020 zijn de tarieven voor de toeristenbelasting 2021 vastgesteld: voor de hotels en bed en breakfast € 2 per overnachting en voor de camperplaatsen en camping € 1,10. We stellen nu voor om de tarieven van 2021 te bevriezen en deze ook te hanteren voor de komende jaren. Dit betekent dat voor de komende jaren geen inflatiecorrectie zal worden toegepast. Uitgaande van de cijfers uit de begroting 2021-2024 zal dit een inkomstenderving betekenen van: 2021

€0

2022

€ 2.922

2023

€ 5.719

2024

€ 8.382

2025

€ 8.382

Voor de basis is uitgegaan van de opbrengst van het jaar 2019, in verband met corona geeft het jaar 2020 een vertekend beeld, en de inflatiecijfers zoals verwerkt in de begroting 2021-2024. Vervolg implementatie Omgevingswet Voor 2021 zijn de implementatiekosten voor Duiven en Westervoort geraamd op totaal € 175.000. Hierbij is rekening gehouden met de recente informatie over het uitstel van de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Voor 2021 is aanvullend budget nodig voor werkzaamheden en actualiteiten die vooraf niet konden worden bepaald. Hierbij gaat het bijvoorbeeld om: ontwikkelen van een format voor een omgevingsplan, extra ondersteuning voor de raadswerkgroep m.b.t. de omgevingsvisie, omzetten van de bruidscharegels naar toepasbare regels, werkproces vergunningen, inzetten van

38

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

het Gelders Genootschap voor het opstellen van de verordening gemeentelijke adviescommissie. De extra benodigde middelen voor 2021 zijn voor Duiven geraamd op € 24.490. Bebording voor Laadpalen De Nationale Agenda Laadinfrastructuur, onderdeel van het Klimaatakkoord, stelt dat gemeenten de regierol hebben bij het plaatsen van laadinfrastructuur. Elke Nederlandse gemeente moet in 2021 een integrale visie op laadinfrastructuur en een bijbehorend plaatsingsbeleid hebben vastgesteld. Onderdeel is een prognose op de behoefte aan het aantal laadpalen in de openbare ruimte. Onze prognoses wijzen uit dat er in Duiven tot aan 2030 behoefte is aan 241 openbare laadpalen. Voor de plaatsing van deze laadpalen kunnen contracten worden gesloten met aanbieders. De gemeente is zelf verantwoordelijk voor het plaatsen van borden die de parkeerplaatsen grenzend aan een laadpaal afsluiten voor niet-ladende voertuigen. Het plaatsen van deze borden kost gemiddeld € 340. Voor de komende 9 jaar is € 81.940 aan extra kosten op het budget bebording openbare ruimte te verwachten. Voorgesteld wordt het budget structureel te verruimen met € 9.100 per jaar tot en met 2030. Voetgangersoversteken Rijksweg Duiven ter hoogte van Borgerstraat en Marnix Gijsenstraat Vanuit inwoners en de gemeenteraad is het signaal gekomen dat de twee voetgangersoversteekplaatsen op de Rijksweg als onveilig worden ervaren.

Het gaat om de oversteken bij de Borgerstraat en de Marnix Gijsenstraat. Inmiddels zijn er al kleine aanpassingen gedaan aan de oversteekplaatsen in de vorm van sterkere verlichting en aangepaste belijning om voor automobilisten de attentie te verhogen. Om de verkeersveiligheid echt te verbeteren zijn er nog maatregelen nodig. Op beide punten kan de attentie verhoogd worden door een bord te plaatsen boven de voetgangersoversteekplaats. Daarnaast is het wenselijk de voetgangersoversteekplaats bij de Borgerstraat te verplaatsen van de boom af waardoor meer overzicht ontstaat. Daarvoor moet het voetpad ook aangepast worden zodat het aansluit op de nieuwe situatie. De kosten voor deze aanpassingen bedragen € 25.000 en voorgesteld wordt deze te dekken uit de Bestemmingsreserve “Fonds bovenwijkse voorzieningen”. Voetpad Heilweg Afgelopen jaren zijn we in gesprek geweest met bewoners en bedrijven rondom de Heilweg om maatregelen te treffen om de gemiddeld gereden snelheid door automobilisten richting de geldende maximumsnelheid te krijgen. Er zijn een aantal oplossingsrichtingen verkend en uitgevoerd. Een andere oplossing die vanuit de aanwonenden kwam, is het realiseren van een voetpad. Met realisatie van dit voetpad krijgt de weg meer de uitstraling van een weg waar de maximumsnelheid 30 km/uur is.

Daarnaast wordt het veiliger voor voetgangers om langs de Heilweg te lopen via een voetpad in plaats van op de rijbaan of in de berm. Dit project hebben we voor € 95.000 opgenomen in de uitvoeringsagenda Mobiliteitsplan. Tijdens de uitwerking blijkt dat het voetpad lastig aan te leggen is. De sloten maken dat het voetpad gaat verzakken. Er moeten daarom extra kosten gemaakt worden om het voetpad stabiel te houden. Deze extra kosten waren niet berekend. Voor een deel van de kosten, groot € 26.500 wordt voorgesteld deze te dekken uit de Bestemmingsreserve “Fonds bovenwijkse voorzieningen”. Het resterende deel van € 13.500 wordt voorgesteld bij te ramen. De kapitaallasten bedragen hiervoor € 450 per jaar. Inrichting Rijksweg Robert Josephstraat De woonwijk langs de Robert Josephstraat is onderdeel van de Ploen Zuid. Na de voltooiing van de Ploen heeft deze wijk nog geen veilig ingerichte toegangsweg. De weg is smal en er ontbreken voetpaden en verlichting. De zijtak van de Rijksweg richting de Robert Josephstraat wordt daarom opnieuw ingericht. Voor dit project is € 80.000 opgenomen in de uitvoeringsagenda Mobiliteitsplan. Tijdens de uitwerking van het project blijkt dat het noodzakelijk is om kolken toe te passen voor de afwatering, om zodoende een veilige rijbaan en voetpadindeling te kunnen realiseren (realiseren verhoogd voetpad ten opzichte van de rijbaan).

Ook dient de inrichting voorbereid te worden op toekomstige ontwikkelingen op het nu nog niet ontwikkelde stuk groen ten westen van de

Voorjaarsnota Duiven 2021 - Programma 3 Omgeving

39

woonwijk. Er worden hierdoor extra kosten gemaakt. Deze kosten, groot € 40.000 worden gedekt uit de Bestemmingsreserve “Fonds bovenwijkse voorzieningen”. Ontsluiting Hogeweg 9 in Duiven De woning aan de Hogeweg 9 heeft haar ontsluiting deels over particulier terrein van de buurman. Deze situatie is voor alle partijen al lange tijd ongewenst maar met de partijen kan niet tot overeenstemming worden gekomen. De onderhoudstoestand van de toegangsweg is zeer slecht. De eigenaar van de grond staat niet toe dat er onderhoud wordt gepleegd. De bewoners van Hogeweg 9 willen nu meewerken aan een oplossing door een aansluiting te maken op de parkeerplaats aan de Annie M.G. Schmidstraat. De kosten voor de werkzaamheden bedragen € 18.000. Deze kosten worden gedekt uit de "Bestemmingsreserve Fonds bovenwijkse voorzieningen". Verhogen biodiversiteit door ander maaibeleid Er is steeds meer aandacht voor Biodiversiteit in onze groene leefomgeving. De diversiteit aan soorten planten en dieren staat onder druk. De raad heeft het verzoek gedaan het thema biodiversiteit steviger in het bermonderhoud te verankeren. Het college heeft hiermee ingestemd. Hiervoor is structureel een bedrag van € 20.000 per jaar nodig. Overdracht uitvoerende taken milieutoezicht naar ODRA Per 1 januari 2021 heeft het college besloten de uitvoerende milieutaken over te dragen aan de Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA).

Dit heeft het college besloten omdat het voor de gemeente Duiven lastig werd om aan de landelijk vastgestelde kwaliteitscriteria voor de milieutaken te blijven voldoen nadat de gemeente Zevenaar zich terug heeft getrokken uit het Liemerse samenwerkingsverband. De bestaande formatie in 1Stroom gaat mee naar de ODRA. De overdracht van deze werkzaamheden naar de ODRA heeft geen financiële consequenties omdat de bijdrage van 1Stroom structureel met € 66.000 wordt verlaagd en de bijdrage voor ODRA structureel met € 66.000 wordt verhoogd. Communicatie inzameling restafval Door de raad is op 20 april 2021 besloten dat het restafval per 1 januari 2022 eenmaal per 4 weken zal worden ingezameld. Hierover zal in 2021 gecommuniceerd dienen te worden richting de inwoners. De kosten hiervoor bedragen € 20.000 en wordt gedekt uit de voorziening "afvalinzameling". Schilderwerk opstal Vitaal Centrum Het opstal Vitaal Centrum Duiven fase II is in 2015 opgeleverd. In het kader van beheer van het pand is het inmiddels nodig dat er schilderwerk aan de buitenzijde van het pand wordt uitgevoerd. De kosten voor deze werkzaamheden en de begeleiding hiervan worden geraamd op circa € 35.000. Deze kosten worden gedekt uit de bestemmingsreserve Vastgoed.

Ondersteuning ondernemers De gevolgen van COVID zijn groot en raken ons op allerlei terreinen: medisch, sociaalmaatschappelijk, maar zeker ook economisch. Al zijn er economisch ook grote verschillen te zien. Om groepen ondernemers die het moeilijk hebben en hebben gehad te ondersteunen, wordt voorgesteld om € 25.000 beschikbaar te stellen voor creatieve acties en maatregelen, zoals het ondersteunen van lokaal kopen. Dit bedrag kan worden gedekt door een bijdrage uit de Bestemmingsreserve COVID die is vastgesteld bij de jaarrekening 2020. Grondexploitatie De verkopen van de gronden op onze bedrijventerreinen verloopt in 2021 voorspoedig. Er is al ruim voor 7,5 ha aan gronden verkocht op de bedrijventerreinen Innofase, Graafstaete en Nieuweling. Dit zijn voor de gemeente de bedrijventerreinen waar winst wordt gemaakt. De realisatie van deze complexen van de grondexploitatie vordert goed. Op Innofase is in het eerste kwartaal 2021 een grote kavel verkocht. Hierdoor is het mogelijk te berekenen in hoeverre uitname van middelen aan de orde kan zijn. Het BBV schrijft voor dat bij deze complexen een tussentijdse