Presentatie PA 11 juni 2024 Duiven dashboard-uitvoeringsagenda-strategische notitie versie 5

Gemeenteraad Duiven 11 juni 2024

Dialoog over voortgang

Doel & agenda Agenda

• Algemeen Sociaal Domein: wat, waartoe en hoe • Ontwikkelingen • Hoe staan we ervoor? Dashboard • Wat doen we om grip te houden? Uitvoeringsagenda • Wat hebben we nodig? Toekomstbestendig: scenario • Hoe verder

Wat, Waarom, Wie en Hoe?

Wat valt onder SD

Wie werken eraan Waar gaan we voor Waar staan we voor Hoe gaan we ervoor

Sociaal loket (bij afdeling publiekszaken) • Brede toegang • Kennis van voorliggend veld en verwijziging naar voorliggend veld Backoffice, kwaliteit sociaal domein & administratie

Schuldhulpverlening

jeugd

leerlingen vervoer

Wmo

Bijzondere bijstand

Inburgering

Expertise team • Casussen met problematiek op meerdere leefgebieden • Specialistische kennis op zorg&veiligheid, HGKM, GGZ • AVE 3 Procesregie

Wie: afdeling Sociaal Domein

beleid

Sport en cultuur (bij afdeling RSO)

Waartoe?

Omzien naar elkaar

Waar staan we voor

normaliseren

Hoe: transformatie sociaal domein

Ontwikkelingen

• Toename van de kansen-ongelijkheid • Toename jeugdhulp en zorgzwaarte: • Jeugdzorg verbeteren en financieel houdbaar maken • hervormingsagenda • Toenemend aantal mensen dat niet rond kan komen • Energie-armoede, schulden • Vergrijzing; eigen kracht en langer thuis wonen • Wonen en zorg: • Omzien naar elkaar • Leefbare wijken en dorpen • Meer hulpvragen, minder ‘handen’ • Decentralisatie Beschermd wonen weer uitgesteld • Vluchtelingenstromen • Wijzigingen participatiewet en WSW • Ravijnjaar 2026 & bezuinigingen • • • • •

Arbeidsmarkt (bij ons & aanbieders) Toename Regionale Samenwerkingen Inflatie (hoge indexering) Regio: Tarieven onderzoek zorgproducten Wmo en Jeugd Rijksbeleid: coalitie → onzeker

Interactie • Herkent u de ontwikkelingen en zorgen? • Mist u (maatschappelijke) ontwikkelingen of uitdagingen? • Welke kansen ziet u in de (maatschappelijke) ontwikkelingen die we beter kunnen benutten?

Hoe staan we ervoor? Dashboard Q1 2024

Opvallendheden en Verklaringen

Opvallendheden

WACHTLIJSTEN / WEGWERKEN ACHTERSTANDEN → MOGELIJK MEER TRAJECTEN 2024 IPV 2023

EXTERNE FACTOREN, VERGRIJZING BELANGRIJKSTE OORZAKEN VERWACHTE NADEEL 2024

TARIEFSTIJGINGEN

JEUGD TOE NEMENDE VRAAG (O.A. CORONA)

Interactie • Vragen over dashboard

Wat doen we om grip te houden?

• Algemeen

• Per lijn • Uitvoeringsagenda

Stap voor stap, niet alles kan tegelijk

Tijd nodig om de basis te versterken

Onze aanpak Inzet aan de voorkant voorkomt maatwerkvoorzieningen;

Duiven een goed voorveld; rekenkamer onderzoek

Blijfwijk Connection POH Jeugd

Wat is er opgeleverd? Samen Sterk 1.0 opgeleverd in september 2022 Uitvoeringsagenda komende jaren vastgesteld in februari 2024

Nieuwe bestuurlijke opdracht RSD IZA en GALA

Nieuwe verordeningen en beleidsregels voor jeugd en Wmo die meer handvat bieden Nieuwe systemen geïmplementeerd • Aanlevering aan Waarstaatjegemeente kan nu ook

Dorpsgesprekken

Strategische notitie met scenario’s

Wat hebben we nodig: toekomstbeste ndig

• strategische notitie • toekomstscenario

Drie scenario’s voor 2040

A: Versoberen, minimale dienstverlening: • 'We zijn een gemeente die zich beperkt tot de wettelijke taken en dus geen preventie uitvoert.’

B: Huidige situatie: • ‘We zijn een gemeente met enige ervaring en expertise en handelen reactief: we vertrouwen op ons netwerk en borduren voort op de goede dingen.’

C: De transformatie versnellen door te investeren: • ‘We zijn een gemeente die sterk inzet op preventie’

Scenario A: Versoberen, Minimale Dienstverlening 'We zijn een gemeente die zich beperkt tot de wettelijke taken en dus geen preventie uitvoert.’ • Nadruk op individualisme en eigen kracht • Alleen wettelijke taken • We bouwen de voorzieningen (in voorliggend veld af)

• Initiatief aan de markt en aan samenleving • Sturingsfilosofie is gericht op efficiënte

Risi • Toename 2-deling arm - rijk & zelfredzaam – hulpafhankelijk co • Druk op samenleving, die vergrijst. Is spanningsveld

• Niet iedereen die hulp of ondersteuning nodig heeft kan dat krijgen

Scenario B: “Huidige situatie" Quote: ‘We zijn een gemeente met enige ervaring en expertise en handelen reactief: we vertrouwen op ons netwerk en borduren voort op de goed dingen.’ • Nadruk op collectivisme en netwerken • Gemeente biedt vangnet, bepaalt en faciliteert preventief aanbod • Initiatief deels aan de markt en samenleving, gemeente houdt vinger ad pols en neemt over als er ‘gaten’ vallen • Gericht op netwerken met grootste stakeholders en actieve inwoners: raadplegen • Sturingsfilosofie is reagerend en storytelling Risico

Onduidelijk of transformatiedoelen gehaald worden door: • • •

Beperkte sturingsmogelijkheden (focus is monitoren) Beperkt zicht op effecten van beleid (focus is monitoren) Beperkt anticiperen op externe factoren (focus is monitoren)

Druk op samenleving, die vergrijst. Is spanningsveld

Niet zeker dat iedereen hulp of ondersteuning kan krijgen (te weinig handen, huidige systemen zijn beetje verandert)

Scenario C: “de transformatie versnellen door te investeren“ Quote: ‘We zijn een gemeente die sterk inzet op preventie’ • Nadruk op collectivisme, gemeenschapszin en burgerparticipatie • Regie ligt bij gemeente • Verantwoordelijkheden laag leggen (bij inwoners en partners) • Gemeente is onderdeel van netwerk: netwerk bepaalt en is verantwoordelijk (co-creatie) • Sturingsfilosofie is anticiperend (datagedreven), samenwerkend en gericht op uitproberen

•

Snelle resultaten blijven uit, weerstand van betrokken inwoners

•

Geen garanties dat kosten voor zorg op termijn lager zijn en iedereen hulp kan krijgen (externe factoren)

•

Gebrek aan kwalitatief goed personeel → risico overbelasting

•

Gemeenteraad heeft moeite heeft met sturing voor deel uit handen geven

•

Afhankelijkheid creëren bij partners door stimuleringssubsidies

•

Relatie zorgaanbieders onder druk door toenemend concurrentiegevoel

Risico

Drie scenario’s vergeleken Scenario’s Opties

A–

B–

C–

sober

Basis op orde

preventief

1

Datagestuurd werken - Anticiperen op uitdagingen

-

-

+

2

Sturen op efficiëntie

++

+

+

3

Sturen door te regisseren

-

+-

++

4

Participatie van inwoners faciliteren

-

+-

++

5

Opvatting opdrachtgeverschap = netwerken, samen prioritieten bepalen

-

+-

++

6

Opvatting opdrachtgeverschap is verantwoorden en afrekenen

++

+-

-

7

Stimuleren van informele netwerken

-

+

++

8

Stimuleren samenwerking zorg-welzijn-wonen

-

+

++

9

Stimuleren eigen kracht en zelfredzaamheid

-

+

++

10

Stimuleren omzien naar elkaar

-

+

++

11

Marktwerking en samenlevingswerking

++

+

+-

12

Nadruk op individualisme

++

+-

-

13

Nadruk op collectivisme

-

+

+

Beïnvloeding samenleving; minder zorgvragen

Wat hebben we nodig?

Sturingsinfo: Van dashboard naar data gedreven

Scherpe keuzes over: • De rol van de gemeente • Wettelijke- & niet wettelijke taken • Het niveau van de dienstverlening normaliseren, zelfredzaamheid, een 6 is ook genoeg?)

Programmatische aanpak SD

Hoe verder

Raad scenario's

Hoe verder

Dorpsgesprekken Adviesraad SD

Interactie • Welke scenario heeft uw voorkeur en waarom?

• Welke risico’s ziet u erbij? • Wie moeten we vooral niet vergeten te betrekken? • Hoe wilt u meedenken?