Denk-tank MKB - Spreekteks - Politieke avond 8-9-2026
Tekst van het document
Voorzitter, leden van de raad en fractie assistenten. Dank voor de gelegenheid om vanavond in te spreken namens de Denktank MKB Duiven-Westervoort. Wij spreken daarbij vanuit het perspectief van het lokale bedrijfsleven en sluiten aan bij de zorgen die ook binnen organisaties als MKB Duiven westervoort, Lindus en Ondernemers Contact Duiven leven. Laat ik vooropstellen: wij zijn niet principieel tegen verandering of schaalvergroting. Maar een fusie is een middel, nooit een doel op zichzelf. Als denktank hebben wij de wetenschappelijke data en regionale tarieven geanalyseerd. Uit vijftien jaar onderzoek van onder meer het COELO en de Rijksuniversiteit Groningen blijkt klip-en-klaar: herindelingen leveren gemiddeld géén daling van de uitgaven per inwoner op. Schaalvoordelen verdampen steevast in: frictie, bureaucratie, ICT-migraties en torenhoge harmonisatiekosten. Bovendien groeit de democratische afstand: de verkiezingsopkomst daalt na fusies structureel met ruim twee procentpunt. Wij komen vanavond dan ook geen dictaten opleggen. Wij leggen u namens onze inwoners en ondernemers vier indringende vragen voor: Vraag 1: Kent u de werkelijke financiële rekening voor Duiven? Duiven heeft momenteel het laagste OZB-tarief van de vier gemeenten.
Uit onze tariefanalyse blijkt dat harmonisatie naar het hoogste regionale tarief leidt tot een OZB-stijging voor Duivense woningen van bijna 40%. Dat betekent voor een gemiddeld huishouden een extra last van circa € 150,- tot € 170,- per jaar, en voor onze bedrijven stijgt de OZB theoretisch met ruim 43%. Kunt u onze inwoners vanavond uitleggen waarom zij via hun aanslag moeten opdraaien voor de frictiekosten en achterstanden van elders? Vraag 2: Waarom zouden we het risico lopen op nivellering van onze kwaliteit? In officiële burgerpeilingen scoort de dienstverlening in Duiven een 6,8, ver boven het landelijk gemiddelde en beduidend hoger dan de buurgemeenten. Hoe voorkomt u dat de Duivenaar bij een samensmelting afglijdt naar een lager gemiddelde? Vraag 3: Realiseert de lokale politiek zich dat haar eigen stem straks verdampt? In een fusiegemeente verdubbelt de kiesdeler en wordt Duiven gereduceerd tot een minderheid van amper een vierde van de zetels. Besluiten over onze scholen, sportparken en bedrijventerreinen worden straks genomen door een meerderheid uit andere kernen.
Waarom zouden lokale partijen hun directe invloed vrijwillig overdragen aan landelijke partijmachines en een raadzaal verderop? En vraag 4: Waarom niet eerst de vruchten plukken van gerichte samenwerking? Waarom kiezen voor een bureaucratische herindeling, als we kwetsbaarheden op specialistische taken ook kunnen oplossen door krachtig amb-te-lijk samen te werken, precies zoals in het voorstel van vanavond ligt? Dát biedt doelmatigheid zónder verlies van onze eigen reserves en zeggenschap. Voorzitter, tot slot: Zolang deze vragen niet met controleerbare data beantwoord zijn, is instemmen met een fusie een sprong in het duister. Eis eerst de financiële nulmeting op tafel vóórdat u onomkeerbare besluiten neemt. Dank u wel.