A9a. College van B&W - Kennisgeving Regioarrangement en Groen-blauwraamwerk.pdf

Kennisgeving aan de gemeenteraad Documentnummer: 201614302

Zaaknummer:

Z/23/109085

Portefeuillehouder(s): D. van Dam, G. Tiedink Voor vragen Naam: Telefoon: E-mail:

Dick Boschman 06 27 01 64 32 d.boschman@1stroom.nl

Komt niet terug tot besluitvorming in de raad Onderwerp:

Regioarrangement en Groen-blauwraamwerk

Aanleiding voor deze kennisgeving Graag informeren wij u over het regioarrangement dat de Provincie Gelderland dit jaar samen met de Groene Metropoolregio gemeenten en de Waterschappen opstelt. Door het opstellen van een regioarrangement kan de Provincie betere afspraken met het Rijk maken over hoe om te gaan met de opgaven op het gebied van wonen, bereikbaarheid, energie, economie, landbouw en natuur. Een belangrijk opgave binnen het regioarrangement is de transitie van het landelijk gebied. Deze opgave werkt de provincie de komende maanden samen met onze regio en de andere Gelderse regio’s uit in het programma Vitaal Landelijk Gebied Gelderland (VLGG). Deze opgave is actueel. Wij lichten hieronder toe wat het regioarrangement inhoudt, uit welke opgaven het regioarrangement bestaat en hoe het zich verhoudt tot de door uw raad vastgestelde Verstedelijkingsstrategie (7 november 2022). Ook geven wij inzicht in de andere afspraken en programma’s en wat het proces en de planning voor het aankomende jaar zijn. Relevant beleidskader Nationale Omgevingsvisie (NOVI), Nationaal programma landelijk gebied (NLPG) en de Verstedelijkingsstrategie Groene Metropoolregio en Foodvalley.

Inhoud van de mededeling Regioarrangement Het Rijk wil eind 2023 met alle provincies afspraken maken over hoe de provincies de opgaven op het gebied van wonen, bereikbaarheid, energie, economie, landbouw en natuur, goed ruimtelijk kunnen inpassen (“ruimtelijk voorstel Nederland”). Het Rijk vraagt hiervoor ook een ruimtelijk voorstel van de provincie Gelderland (ook wel Gelderse puzzel genoemd). De provincie Gelderland heeft besloten haar ruimtelijk voorstel vanuit zeven regio’s op te bouwen op basis van een “regioarrangement” per regio. De regioarrangementen van de zeven regio’s in Gelderland vormen samen het Gelders ruimtelijk voorstel. Eén van de regio’s is onze Groene Metropoolregio (GMR). Met de regioarrangementen wil de provincie afspraken maken over het gezamenlijk perspectief en hoe we de opgaven in samenhang aanpakken voor de komende 20 tot 30 jaar.

Formeel is het regioarrangement een (niet verplicht) interbestuurlijk programma op basis van de Omgevingswet die in 2024 in werking treedt. De inzet is dat provincie, regio’s, gemeenten en waterschappen een overeenkomst aangaan voor een langjarige samenwerking. Via een cyclisch proces zullen de regioarrangementen de komende jaren worden geactualiseerd en nader uitgewerkt. Uitgangspunt is dat met het regioarrangement 2023 geen nieuw beleid wordt vastgesteld. Als de komende jaren bijstelling van bestaand beleid nodig is, dan is het regioarrangement een agendapunt voor bestuurlijk/politieke besluitvorming bij de betrokken overheden. Verstedelijkingsstrategie als basis voor het regioarrangement De Groene Metropoolregio (GMR) heeft samen met de regio Foodvalley, de provincies Gelderland en Utrecht, de Waterschappen en het Rijk in 2021 en 2022 de Verstedelijkingsstrategie Arnhem Nijmegen Foodvalley (hierna: verstedelijkingsstrategie) opgesteld en hierover afspraken gemaakt. Deze verstedelijkingsstrategie en -afspraken zijn vastgesteld door de gemeenteraden van de achttien gemeenten van de GMR en zijn de basis voor het provinciale regioarrangement voor de GMR. De verstedelijkingsstrategie bestaat uit de opgaven wonen, mobiliteit, economie en leefomgeving.

Via de gebiedsprogramma’s1 per deelgebied (Liemers, Spoorzone ArnhemOost, Veluwezoom, Middengebied en Nijmegen-West & Rijk van Nijmegen) wordt de verstedelijkingsstrategie op dit moment via gebiedsprogramma’s verder uitgewerkt en geconcretiseerd. Voor de GMR zal het regioarrangement voor het overgrote deel bestaan uit de verstedelijkingsstrategie en de gebiedsprogramma’s. Van verstedelijking naar NOVEX2 Naast het regioarrangement speelt actueel nog de ontwikkeling van verstedelijkingsstrategie en verstedelijkingsafspraken naar NOVEX-programma. In het programma NOVEX werken alle overheden samen aan een plan voor de inrichting van Nederland. Einddoel van dit programma is om te komen tot een heldere uitvoeringsagenda per provincie en per NOVEXgebied, waarvan Arnhem-Nijmegen er één is. Novex vraagt op sommige thema’s nog wel verdieping. Daarom heeft het Rijk (via de provincie) gevraagd dieper in te gaan op energie-infrastructuur, circulaire economie én het landelijk gebied. De achterliggende gedachte is dat veel opgaven plaats moeten krijgen in het ruimtelijke domein en dat de beschikbare fysieke ruimte schaars is. Het regioarrangement kent de volgende drie belangrijke aanvullingen op de verstedelijkingsstrategie, te weten: Programma Vitaal Landelijk Gebied Gelderland (VLGG); Energie-infrastructuur en Energie-transitie; Circulaire economie.

In de bijlage worden deze thema’s en de opgaven uit de verstedelijkingsstrategie nader toegelicht.

1 In de gebiedsprogramma’s worden de doelen vanuit de verstedelijkingsstrategie vertaald

naar concrete acties/maatregelen met een prioritering. 2 Zie voor meer duiding NOVEX de bijlage en: https://www.denationaleomgevingsvisie.nl/novex/default.aspx Pagina 2

De samenhang tussen alle opgaven, thema’s en processen worden in onderstaande afbeelding weergegeven.

VLGG: Vitaal Landelijk Gebied Gelderland; RPW: Regionaal Programma Werklocaties; EvT: Economie van de Toekomst; GEIS: Gelderse Energie InfraStructuur; RES: Regionale Energie Strategie

Wat betekent dit nu voor de Liemers? In de Liemers wordt nu vanuit de verstedelijkingsstrategie gewerkt aan een verdere uitwerking voor de Liemers. In dit gebiedsprogramma worden de doelen vanuit de verstedelijkingsstrategie vertaald naar concrete acties/maatregelen met een prioritering welke acties/maatregelen we op de korte termijn oppakken en welke meer op de lange termijn. In 2023 ligt de prioriteit bij het onderzoeken van de mogelijkheden voor woningbouw in de spoorzones (Westervoort, Duiven, Zevenaar en Didam). Dit is nodig om de toekomstige woningbouwopgave te kunnen uitvoeren (inbreiding boven uitbreiding). Daarnaast is er de wens om ook in Liemers verband binnen de landelijke- en provinciale kaders uitwerking te geven aan de opgaven voor het landelijk gebied. Bij voorkeur gaan we de verschillende opgaven op het gebied van natuur, landschap en klimaatadaptatie integreren met een perspectief voor een toekomstbestendige landbouw. De contouren van het Groen Blauwe Raamwerk zoals ook voor de Liemers opgetekend in het Rapport Vervlochten regio biedt kansen voor zo’n integrale gebiedsuitwerking voor de Liemers. Voor de drie aanvullende opgaven (VLGG, circulaire economie en energie) vanuit het regioarrangement, wordt door de provincie ingezet op een concept bod voor het VLGG, omdat het vraagstuk rondom het landelijk gebied inclusief stikstof heel prangend is.

Voor de andere twee aanvullende opgaven zal de uitwerking minder gedetailleerd zijn en zal het gaan om het maken van afspraken met de betrokken partijen hoe er vorm gegeven gaat worden aan de opgaven.

Pagina 3

Planning Mei

Vanuit de GMR worden raadsledenbijeenkomsten per deelgebied (Liemers, Veluwezoom, Rivierengebied) georganiseerd over het programma Vitaal Landelijk Gebied Gelderland (VLGG) en de inbreng daarbij van de Groene Metropoolregio. Tijdens dit gesprek kan ook de doorontwikkeling van de verstedelijkingsstrategie tot een regioarrangement en het NOVEX ontwikkelperspectief aan bod komen.

12 mei

Op 12 mei worden raadsleden via een bustour door de GMR geïnformeerd over de doorontwikkeling van de verstedelijkingsstrategie en de bouwstenen hierbinnen.

16 mei

Informerend inhoudelijk webinar over het regioarrangement. Dit webinar is primair bedoeld voor wethouders. Raads- en commissieleden zijn tevens uitgenodigd. Het webinar wordt opgenomen en is terug te kijken.

September:

In september consulteert de provincie de colleges van de regiogemeenten over het ontwerp bod VLGG.

6 oktober

Raadsontmoeting najaar 2023. Tijdens de raadsontmoeting wordt aandacht besteed aan de manier waarop we in 2024 en verder het ontwikkelperspectief uitwerken naar programma’s en agenda’s met concrete acties en maatregelen.

Oktober

Het regioarrangement: consultatie van de gemeenteraden.

November/ december

Besluitvorming regioarrangement en stellen Gedeputeerde Staten, zoals de planning op dit moment nog is, het ontwerp VLGG vast..

Duiven, 10 mei 2023. Burgemeester en wethouders van gemeente Duiven, mr. drs. R.J. (Rutger) den Haan secretaris

mr. H.B. (Huub) Hieltjes burgemeester

Verdere informatie: 1. https://groene-metropoolregio-website.vercel.app/ 2. https://www.gelderland.nl/projecten/samenwerkenaangelderland Bijlagen: Registratienummer: 201615217

Omschrijving: Bijlage met nadere toelichting van de verschillende opgaven, thema’s en processen

Pagina 4