A04a. College B&W - Kennisgeving Uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk en landelijk gebied GMR
Tekst van het document
Kennisgeving aan de gemeenteraad Documentnummer: 201713953
Zaaknummer:
Z/25/143422
Portefeuillehouder(s): G.J. Schrijner Voor vragen Naam: Telefoon: E-mail:
Luc Velhorst 088-6953349 l.velhorst@1stroom.nl
Komt niet terug tot besluitvorming in de raad Onderwerp: Uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk en landelijk gebied Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen (GMR) Aanleiding voor deze kennisgeving Groei in balans: ‘meer landschap, meer stad’. Dát is de kern van de visie van de Groene Metropoolregio waar ook de gemeente Duiven zich aan verbonden heeft. De regio groeit in woningen, inwoners, economie en bereikbaarheid. Tegelijkertijd dient ook de kwaliteit en de leefomgeving mee te groeien. ‘Meer landschap’ draag daaraan bij. Ook de Omgevingsvisie Duiven is daarop gericht. De stedelijke opgaven voor wonen, werken, energie en mobiliteit zijn in volle gang. En ook voor de opgave ‘meer landschap’ zijn de afgelopen jaren stappen gezet. Zo zijn de kansen van het groen-blauwe raamwerk voor de regio verbeeld en toegelicht in het rapport “Vervlochten regio” (zie bijlage 3). Het concept van dit raamwerk is verwerkt in het Regioarrangement en het Novex-perspectief Arnhem Nijmegen Foodvalley. Hiermee wordt op provinciaal en rijksniveau aandacht wordt gevraagd om niet alleen te investeren in stedelijke ontwikkeling maar ook in landschap. Daarnaast krijgt de kwaliteit van de leefomgeving volop aandacht in de regionale gebiedsagenda's, zoals die van de Liemers.
Op basis van deze nota's is de voorliggende “Uitvoeringsagenda voor het groen-blauw raamwerk (GBRW) en landelijk gebied” opgesteld om gericht te kunnen werken met specifieke thema's en gebiedsprojecten. Relevant beleidskader Omgevingsvisie Duiven Verstedelijkingsstrategie Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen ‘Meer landschap, meer stad’, Regioarrangement GMR Koersdocument Tussengebied Duiven-Westervoort Inhoud van mededeling De uitvoeringsagenda groenblauw raamwerk en landelijk gebied bestaat uit een algemeen deel waarin de opgaven en acties voor de hele regio zijn samengevat en een deel waarin per thema en per deelgebied een ontwikkelrichting is beschreven.
De regiobrede thema’s zijn: 1. Ontwikkeling landbouw en voedsel – Als regio willen toe naar landbouw en voedselproductie die zoveel mogelijk gecombineerd en meer in balans is met natuur (beheer, klimaatadaptatie en bodemverbetering). Ook willen we korte voedselketens versterken. 2. Recreatief uitloopgebied – In de verstedelijkingsstrategie is afgesproken dat de gemeenten voor voldoende woningen én voor voldoende groen en blauw om in te kunnen recreëren. De gemeenten maken daarom samen een ontwikkelingsstrategie voor recreatieve uitloopgebieden, die we “groene scheggen” noemen: gebieden die dorpen en steden verbinden met het omliggende landschap en kunnen zorgen voor voldoende recreatieruimte. Deze groene scheggen hoeven geen traditionele parken te zijn, maar kunnen bestaan uit een productief landschap met functies als landbouw, waterbeschikbaarheid, energie-opwek, een robuuster watersysteem, bestaande natuur, agrarisch natuurbeheer, groen-blauwe dooradering en recreatief medegebruik. 3. Ruimte voor recreatie – Samen met de regio onderzoeken we de huidige recreatieve voorzieningen in het groen-blauw en analyseren waar kansen en knelpunten liggen. Op basis daarvan willen we de recreatieve infrastructuur versterken, zoals fietsroutes, TOP’s (toeristische overstappunten) en veerpontjes. Het doel is ook spreiding van bezoekers en het voorkomen van overbelasting van natuur. 4.
Water en bodem sturend – De regio werkt aan een uitwerking van dit principe waarbij we o.a. signaleringskaarten gaan maken en een handelingsperspectief. Voor dit onderwerp zijn de waterschappen, de provincie en het rijk belangrijke partners. Binnenkort zal specifiek voor de regio Liemers binnen de bestaande werkregio klimaatadaptatie een 'Bouwsteen’ voor het water- en bodemsysteem worden uitgebracht. 5. Groen in stad en dorp – We delen kennis en zoeken naar manieren om elkaar te inspireren om vergroening naar een hoger niveau te tillen. Daarnaast worden in vijf te onderscheiden subregio's deelgebiedsagenda's gemaakt waarin het thema groenblauw raamwerk wordt doorontwikkeld. De deelgebieden zijn de Veluwezoom, het Rijk van Nijmegen, het Middengebied, de Gelderse Poort en de Liemers. De Liemers Ook in de Liemers willen we met een toegesneden gebiedsagenda bijdragen aan een aantrekkelijk landschap dat landbouw, natuur en recreatie verbindt en waarbij ook de samenhang met de economie, de woningbouwopgave en de energietransitie wordt gezocht. De ambitie voor de versterking van groene en blauwe structuren krijgt in verschillende deelgebieden de komende jaren in de Liemers een verdere uitwerking. Er is bijzondere aandacht voor het Broek (gemeenten Duiven en Zevenaar) en de stedelijke uitloopgebieden tussen de dorpen: de eerdergenoemde ‘groene scheggen’.
Voor onze gemeente onderscheiden we hiervoor het Tussengebied Duiven-Westervoort en het gebied tussen Duiven, Groessen, Loo en Zevenaar. Hieronder lichten we kort de actuele stand van zaken per deelgebied in de Liemers toe.
Pagina 2
Het Broek In de Uitvoeringsagenda van de GMR is het Broek één van de prioritair aan te pakken deelgebieden. Dat strookt met de opvattingen die hierover in de raad van Duiven leven. In dit gebied gaat het niet alleen om ‘groenblauw’, maar ook om thema's zoals de aanpak van de water- en droogteproblematiek (klimaatadaptatie) en het toekomst bestendig maken van de landbouw. In samenwerking met de GMR is besloten dit jaar een oriënterend onderzoek uit te voeren naar de meerwaarde van een integrale gebiedsaanpak in samenwerking met deelnemende partijen. Tot nu toe is gebleken dat hiervoor voldoende aanleiding is. Wel is het noodzakelijk dat voorafgaande de feitelijke start van die integrale gebiedsaanpak dat alle deelnemende partijen de prioriteit bevestigen en hiervoor ook waar nodig middelen voor beschikbaar willen stellen. Waarbij vanuit de gemeente Duiven al bekend is dat de raad het belang van een integrale gebiedsaanpak al eerder heeft onderschreven. Gedoeld wordt op de behandeling van de ingediende motie begin 2025 over het Broek en de bevestiging van de wethouder die daarop volgde. Het lopende onderzoek over het Broek en de daaruit voortvloeiende acties nadert zijn bestuurlijke afronding en kan daarna met de raad worden gedeeld. Tussengebied Duiven-Westervoort.
Zoals bekend hebben beide raden begin 2025 de richtinggevende koers voor dit gebied bepaald met de nadruk op natuurinclusieve ontwikkeling. Voor de startfase wordt op twee locaties uitvoering gegeven: Duiven bereidt op haar eigen gronden tussen de Rijksweg en de Engsestraat de aanleg van een groen/blauw landschappelijk raamwerk voor langs de randen van het gebied, waarin ook een nieuw voetpad wordt opgenomen. Beoogde start van de aanplant van dit ‘randpark’ is najaar 2026. Voor het agrarische deel van die gronden wordt gewerkt aan de verdere uitwerking van de pacht- of verkoopvoorwaarden voor natuurinclusieve landbouw. Ter voorbereiding hierop worden marktverkennende gesprekken gevoerd met belangstellenden. De gemeente Westervoort werkt op basis van het Koersdocument aan een landschappelijk raamwerk met ca. 4 ha. groen dat rond het nieuw aan te leggen sportpark wordt aangelegd. Dit zal planologisch worden geborgd in een door de raad van Duiven vast te stellen wijziging van het omgevingsplan. Het gebied tussen Loo, Groessen, Duiven en Zevenaar Ook in dit relatief grote gebied tussen de dorpen bestaat de ambitie om meer groenblauwe kwaliteiten aan te brengen. In de Uitvoeringsagenda wordt dit gebied aangeduid als de groene scheg “De Groessche Weide”.
Dit gebied strekt zich uit vanaf de zuidrand van Duiven, het gebied rond Loo en Groessen tot aan de kern Zevenaar: het gebied waar de komende jaren de A15 wordt aangelegd en de A12 verbreed. Deze aanleg heeft grote invloed in dit gebied. Tegelijkertijd vormt dat aanleiding om hier de groenblauwe kwaliteiten te versterken, met mogelijkheden voor een recreatief uitloopgebied en verbetering van het water-bodem systeem. Over de verder te nemen stappen voor een gebiedsaanpak en de gewenste prioritering is eerst nog verdere afstemming nodig met de regio en de buurgemeente Zevenaar.
Pagina 3
Kanttekeningen 1.1 De agenda bevindt zich grotendeels nog in de opstartfase. Enkele processen zijn voor de korte termijn (2025-2026) al in gang gezet; voor de (middel)lange termijn (tot 2040) is nog veel verdere uitwerking nodig. 1.2 Dekking van de kosten voor de uitvoering van alle ambities nog onzeker. Dat komt onder meer door het wegvallen van het landelijk Transitiefonds voor het landelijk gebied. Er wordt in GMR-verband een gezamenlijke financieringsstrategie voorbereid. Inzet van gelden is bijvoorbeeld mogelijk die beschikbaar komen voor klimaatadaptatie, stikstofreductie, water- en rivierbeheer. Ook op lokaal en subregionaal niveau zijn er mogelijk koppelkansen. Financiën Proceskosten voor de regiobrede thema’s zijn voor 2025 en 2026 gedekt uit bestaande middelen van gemeenten, provincie, waterschappen en het programma Ontspannen regio van de GMR. Voor verdere uitwerking en ook de uitvoering van projecten binnen de deelgebieden is aanvullende dekking nodig. In de komende periode wordt een regionale financieringsstrategie uitgewerkt, waarbij aansluiting wordt gezocht bij provincie, Rijk en innovatieve constructies. Als er voor specifieke projecten aanvullende dekking nodig is vanuit de gemeente, zal dat aan uw raad worden voorgelegd.
Duiven, 25 november 2025. Burgemeester en wethouders van gemeente Duiven A.F. (Anton) van der Gaag mr. H.B. (Huub) Hieltjes
Bijlagen: Registratienummer: 1. 201714101
Omschrijving: Uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk en landelijk gebied Groene Metropoolregio
2. 201714111
Flyer versterken groen-blauw raamwerk
3. 201714114
Rapport Vervlochten regio GMR
Digitaal verzegeld door Zynyo B.V. Datum: 26-11-2025 11:24 CET Document ID: c73f4ad7-d525-432a-8147-6175263e02cc
Pagina 4