465701 Accountantsverslag 2023 GR 1Stroom (w.g.)

Gemeenschappelijke regeling 1Stroom

Accountantsverslag 2023 Definitief – 30 april 2024

Inleiding Aan het Algemeen Bestuur van de gemeenschappelijke regeling 1Stroom

Wij hebben de inhoud van dit accountantsverslag met de directeur en de controller afgestemd.

Doetinchem, 30 april 2024 465701/HJW/NK

Met vriendelijke groet,

Geacht bestuur,

Stolwijk Kelderman Accountants Fiscalisten {{esl:Signer1:capture:size(200,65)}}

Wij hebben de jaarrekening 2023 van uw organisatie gecontroleerd. In dit verslag brengen wij de hoofdzaken van onze bevindingen vanuit de controle onder uw aandacht. Daarnaast besteden wij aandacht aan de jaarrekening zelf en aan de interne beheersing.

w.g. dhr. R.H. Gosselink-Wolbrink RA

Dit accountantsverslag dient in samenhang te worden gelezen met de jaarrekening over 2023. De jaarrekening is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het Dagelijks bestuur. Het is onze verantwoordelijkheid een controleverklaring bij de jaarrekening te verstrekken. Daarnaast hebben wij beoordeeld of het jaarverslag in overeenstemming is met de jaarrekening. Ons oordeel over de jaarrekening komt tot uitdrukking in de controleverklaring.

Navigatie: De digitale versie van dit document is vanaf de inhoudsopgave interactief. Aan de hand van de navigatiebalk onderaan de pagina en/of de menustructuur bovenaan de pagina kan door het document genavigeerd worden.

Vorige pagina

Inhoudsopgave

Volgende pagina

2

Inhoudsopgave 1. Kernpunten

2. Onderbouwing oordeel

3. Jaarrekening

4. Interne beheersing

5. Onze verantwoordelijkheid

6. Afsluiting

Bijlage Teksten controleverklaring

3

1. Kernpunten Uitkomsten controle Goedkeurend oordeel getrouwheid Inmiddels zijn de jaarstukken door u vastgesteld. Hierbij verstrekken wij een goedkeurende controleverklaring. Naar ons oordeel geeft de jaarrekening 2023 van uw organisatie een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van zowel de baten en lasten over 2023 als van de activa en passiva per 31 december 2023, die in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten is. Belangrijkste bevindingen Jaarstukken Zowel de jaarrekening als het jaarverslag geven voldoende inzicht om hierover een besluit te kunnen nemen. Het resultaat is 379.000 euro negatief. Na verwerking van de mutaties in de reserves bedraagt het resultaat 281.000 euro positief. Rechtmatigheidsverantwoording voldoet Wij vinden dat de rechtmatigheidsverantwoording een getrouwe weergave van de werkelijkheid geeft. Geen fraude bekend Wij hebben een frauderisicoanalyse gemaakt en hebben onze controle zodanig uitgevoerd dat we materiële fraude kunnen vinden. Wij hebben deze niet gezien. Interne beheersing op orde De interne beheersing voldoet aan de daaraan te stellen eisen en past bij de omvang van uw organisatie. De belangrijkste verbeterpunten betreffen de documentatie van de prestaties bij de inkoopfacturen, de rechtmatigheid van de aanbestedingen én het beheren van de bezittingen.

Alleen voor de aanbestedingen zijn hier fouten uit gekomen. Fijne samenwerking Wij hebben voldoende controle-informatie verkregen om een controleverklaring te kunnen verstrekken. Wij hebben de onderlinge samenwerking tijdens het controleproces als transparant en plezierig ervaren.

4

2. Onderbouwing oordeel Goedkeuringstolerantie Voor het goedkeuren van de jaarrekening bepalen wij de goedkeuringstolerantie, de materialiteit. Als er fouten zijn in de financiële overzichten die groot genoeg zijn om invloed te hebben op de keuzes die zij hierin zijn gemaakt, dan worden die fouten als belangrijk beschouwd en zijn daarmee materieel. De te hanteren materialiteit is wettelijk voorgeschreven in het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden en bedraagt 1% (€ 310.000) van het totaal van de lasten en de dotaties aan de bestemmingsreserves. Niet gecorrigeerde controleverschillen Hieronder hebben wij een overzicht opgenomen van controleverschillen die niet in de jaarrekening 2023 zijn verwerkt. Met u hebben wij afgesproken welke afwijkingen wij in dit verslag vermelden. U heeft ons gevraagd in ieder geval alle afwijkingen groter dan € 5.500 te rapporteren. Deze zijn er niet in de getrouwheid. Wet normering topinkomens - Beloning bestuurder De WNT-verantwoording voldoet aan de daaraan te stellen eisen.

5

3. Jaarrekening

3.1 Financiële positie

3.2 Kwaliteit jaarstukken

3.3 Rechtmatigheidsverantwoording

3.4 Overige bevindingen

6

3.1 Financiële positie De jaarrekening geeft inzicht in de totstandkoming van het resultaat over 2023 en de financiële positie per 31 december 2023. Saldo van baten en lasten Het gerealiseerde saldo voor bestemming is € 379.000 negatief en na verwerking van de mutaties in de reserves € 281.000 positief.

Ontwikkeling lasten en baten € 32.000 € 31.000 € 30.000

Van begroting naar realisatie In de primitieve begroting waren de lasten € 25,6 miljoen. Dit is tussentijdse bijgesteld naar € 29,9 miljoen. De gerealiseerde lasten zijn € 30,9 miljoen. Dit is € 1 miljoen hoger dan begroot en wordt veroorzaakt door hogere personeelskosten. Door de krappe arbeidsmarkt konden vacatures niet worden ingevuld en is hiervoor gebruik gemaakt van inhuur. Ook is er extra personeel ingezet voor vervanging van zwangerschap en langdurige zieken. Hier staan hogere baten van onder meer het UWV tegenover. De gerealiseerde baten zijn € 30,5 miljoen, ten opzichte van € 29,5 miljoen begroot. De hogere baten van € 1 miljoen komen door extra inzet van personeel dat bij de Westervoort en Duiven in rekening is gebracht, extra subsidies en detacheringsopbrengsten.

€ 29.000 € 28.000 € 27.000 € 26.000 € 25.000 € 24.000 Lasten

Incidentele baten en lasten De incidentele lasten zijn € 21.000. Dit zijn projectkosten voor de inrichting van het gemeentehuis in Duiven.

realisatie 2021 Begroting na wijziging 2023

baten

realisatie 2022 realisatie 2023

Eigen vermogen Het eigen vermogen is per ultimo 2023 € 406.000. Hiervan zit € 125.000 in een bestemmingsreserve voor de inrichting van thuiswerkplekken en voor een pilot traineeship programma.

7

3.2 Kwaliteit jaarstukken Kwaliteit van de jaarstukken De jaarstukken bestaan uit 2 onderdelen, het jaarverslag en de jaarrekening. De kwaliteit van de toelichtingen is voldoende. De afwijkingen ten opzichte van de begroting en de belangrijkste ontwikkelingen zijn per programma en in de paragrafen in het jaarverslag voldoende toegelicht. Jaarverslag Het jaarverslag met daarin de paragrafen voldoet in belangrijke mate aan de minimale eisen van het Besluit Begroting en Verantwoording. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing is niet het verloop van alle risico’s vanuit de begroting opgenomen. We hebben het Dagelijks Bestuur geadviseerd dit wel te gaan doen.

Verloop van de controle Het proces van het opstellen van de jaarrekening is over het boekjaar 2023 zodanig gepland dat de gecontroleerde jaarrekening half april 2024 aan het Algemeen Bestuur voor kan worden gelegd. Het concept van de jaarstukken was tijdig gereed. Het jaarrekeningdossier bevatte voldoende onderbouwingen om de controle te kunnen uitvoeren. Onze vragen zijn door de organisatie tijdig beantwoord. Het controleproces evalueren wij met de ambtelijke organisatie. Om te leren. De afwikkeling was conform planning. Wij kijken terug op een goede samenwerking gedurende dit proces.

Wij hebben in het jaarverslag geen tegenstrijdigheden met de jaarrekening 2023 geconstateerd.

Jaarrekening: Naleving van de verslaggevingsregels Wij hebben de jaarrekening ook gecontroleerd aan de hand van de bepalingen in het Besluit Begroting en Verantwoording. Hierin hebben wij geen belangrijke afwijkingen vastgesteld.

8

3.3 Rechtmatigheidsverantwoording Kaderstelling De financiële verordening (gebaseerd op artikel 212 gemeentewet) en de controleverordening (gebaseerd op artikel 213 van de gemeentewet) zijn herzien op de inrichting van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening. De herziene financiële verordening en de controleverordening zijn op 24 november 2021 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. Beide verordeningen gelden met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2021. De kaders voor de rechtmatigheidsverantwoording zijn in een afzonderlijk voorstel voor het Algemeen Bestuur voorgelegd. Het normenkader is op 6 december 2023 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. In de kaders voor de rechtmatigheidsverantwoording heeft het Algemeen Bestuur de verantwoordingsgrens op 3% van de lasten en dotaties aan reserves gesteld. Op basis van de voorliggende jaarrekening is dit € 930.000. Rechtmatigheidsverantwoording De rechtmatigheidsverantwoording is in de jaarrekening opgenomen. deze voldoet aan het voorgeschreven model.

[1] Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium schrijft voor dat financiële handelingen alleen mogen plaatsvinden onder de voorwaarden zoals opgenomen in wetten, regelingen en/of in een verordening. Wij hebben alleen fouten in de rechtmatigheid van de aanbestedingen gezien. Er is 1 onrechtmatige aanbesteding met een financiële impact geconstateerd. Dit betreft de inhuur van personeel voor een totaalbedrag van € 107.000. Daarnaast is bij 5 crediteuren het contract onrechtmatig aanbesteed, maar de inhuur is tijdig gestopt, waardoor de aanbestedingsgrens niet overschreden is. Deze fout is in de rechtmatigheidsverantwoording en in de paragraaf Bedrijfsvoering opgenomen. Het BBV schrijft voor dat bij veelvuldig afwijken van de Gids Proportionaliteit voor aanbestedingen, dat dat dan moet worden aangegeven in de paragraaf Bedrijfsvoering. Er is geen apart onderzoek naar uitgevoerd. Wij hebben het Dagelijks Bestuur geadviseerd dit in 2024 wel te doen en de uitkomsten daarvan in de paragraaf Bedrijfsvoering op te nemen.

Er zijn drie criteria vastgesteld om financiële rechtmatigheid concreet te maken, te weten: [1] het voorwaardencriterium [2] het begrotingscriterium en [3] misbruik en oneigenlijk gebruik. Het Dagelijks Bestuur verantwoordt hierover in de rechtmatigheidsverantwoording.

9

3.3 Rechtmatigheidsverantwoording [2] Begrotingscriterium Het budgetrecht bepaalt dat het Algemeen Bestuur toestemming geeft om het te realiseren beleid per programma binnen de vastgestelde begroting uit te voeren. Uitgangspunt is dat vanaf 2023 volgens de nieuwe (gewijzigde) kadernota Rechtmatigheid iedere afwijking van de begroting onrechtmatig is, zowel overschrijdingen als onderschrijdingen. In de rechtmatigheidsverantwoording worden alleen de afwijkingen toegelicht die niet passen in de afspraken tussen het Algemeen Bestuur en het Dagelijks Bestuur en boven de verantwoordingsgrens uitkomen. Het Algemeen Bestuur wordt expliciet gevraagd in te stemmen met deze afwijkingen bij de behandeling van de jaarrekening. - Overschrijding lasten In de jaarrekening is een toelichting opgenomen over de vergelijking van de werkelijke op de begrote lasten. De overschrijding op de lasten is € 995.000. Er zijn geen afspraken gemaakt tussen het Dagelijks en Algemeen Bestuur over de begrotingsrechtmatigheid. De overschrijding is daarom onrechtmatig. - Overschrijding investeringen In de jaarrekening is ook een overzicht opgenomen over de beschikbaar gestelde kredieten en de uitgaven hierop. Hierop zijn geen overschrijdingen. - Overschrijding van de baten Er zijn ook overschrijdingen van de baten.

Hiervoor geldt dat deze onrechtmatig zijn, tenzij ze passen binnen de afspraken tussen het Dagelijks en Algemeen Bestuur of ze gemeld zijn. Als deze overschrijdingen voordat de jaarrekening wordt vastgesteld, alsnog gemeld worden bij het Algemeen Bestuur, tellen deze niet mee als onrechtmatigheid.

We hebben het Dagelijks Bestuur geadviseerd de afspraken over het begrotingscriterium tussen het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur in de financiële verordening vast te leggen. [3] Misbruik en oneigenlijk gebruik Het is aan de organisatie om effectieve maatregelen te nemen om misbruik en oneigenlijk (M&O) gebruik te voorkomen. Op basis van de eisen in de wet- en regelgeving zijn er maatregelen in de organisatie om dit tegen te gaan. U en wij kennen geen onrechtmatigheden met betrekking tot misbruik en oneigenlijk gebruik. Toelichting in paragraaf Bedrijfsvoering In de kaders voor de rechtmatigheidsverantwoording is opgenomen dat in de paragraaf Bedrijfsvoering fouten of onduidelijkheden groter dan € 10.000 worden toegelicht. Wij vinden dat de rechtmatigheidsinformatie in de paragraaf Bedrijfsvoering voldoet aan de eisen. Onze bevinding over de rechtmatigheidsverantwoording Op basis van onze toetsing van de rechtmatigheidsverantwoording aan de wettelijke voorschriften en de kaderstelling door het Algemeen Bestuur, vinden wij dat de rechtmatigheidsverantwoording een getrouw beeld geeft. Het totaal aan onrechtmatigheden bedraagt € 1.100.000 en overschrijdt de verantwoordingsgrens van € 930.000 (3%). Het Dagelijks Bestuur heeft daarom in de rechtmatigheidsverantwoording aangegeven niet rechtmatig gehandeld te hebben.

10

3.4 Overige bevindingen Schattingen Het opstellen van de jaarrekening vereist dat de organisatie oordelen vormt en schattingen maakt, die van invloed zijn op de hoogte van de baten en laten en balansposten. De schattingen en de hiermee verbonden veronderstellingen zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en verschillende andere factoren die, gegeven de omstandigheden, als redelijk worden beschouwd. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen van deze schattingen afwijken. Een goed inzicht in de jaarrekening vraagt kennis van de gemaakte schattingen. Deze lichten wij hier kort toe. • Voorziening verlofsparen Vanaf 2022 is het binnen de CAO mogelijk om uren in te zetten voor verlofsparen. Per ultimo 2022 was € 7.000 in de voorziening opgenomen. In 2023 hebben meer medewerkers gebruik gemaakt van het verlofsparen. De voorziening is per eind 2023 € 51.000. Deze voorziening is volgens de voorwaarden en uitgangspunten juist berekend. Prestatielevering inkoop Er zijn 83 inkoopfacturen gecontroleerd op daadwerkelijke levering. Daarbij zijn geen bijzonderheden geconstateerd. Voor alle facturen heeft de organisatie voldoende aangetoond dat de prestatie is geleverd.

11

4. Interne beheersing Risico’s interne beheersing Bij de interimcontrole hebben wij de algemene beheersing, de inrichting van de processen en de interne beheersingsmaatregelen beoordeeld. Naar aanleiding hiervan hebben wij onze bevindingen en aanbevelingen in de managementletter gerapporteerd. Deze hebben wij in concept besproken met de directeur en het Dagelijks Bestuur. In de managementletter hebben wij per proces aangegeven welke risico’s niet (geheel) worden afgedekt door interne beheersingsmaatregelen. Om voldoende controlezekerheid te verkrijgen dat de jaarrekening als gevolg van het ontbreken van deze (voldoende) maatregelen afwijkingen bevat, hebben wij aanvullende gegevenswerkzaamheden moeten verrichten om dit risico te verlagen. Vanuit de controle hebben wij enkele aandachtspunten voor de jaarrekening 2023 meegegeven. IT omgeving Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Wij hebben de automatiseringsorganisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld. De jaarrekeningcontrole heeft geen tekortkomingen in de continuïteit en betrouwbaarheid van de geautomatiseerde gegevensverwerking aan het licht gebracht.

Voor onze controle steunen we voor een beperkte mate op de automatiseringsomgeving van uw organisatie.

12

4. Interne beheersing De belangrijkste conclusies uit de managementletter zijn onderstaand weergegeven: Algemene beheersing De algemene beheersing is voor een belangrijk deel op orde. De meeste interne beheersingsrisico’s zijn afgedekt, of in de processen of via aanvullende controles. In de afgelopen jaren zijn de belangrijke verbeteradviezen opgepakt.

Informatietechnologie (IT) en informatiebeveiliging De IT is uitbesteed aan de RID. Er is een service level agreement waarin de afspraken over de dienstverlening zijn vastgelegd. Tussentijdse informatie over de dienstverlening wordt nog niet altijd ontvangen, waardoor er te weinig zicht op de kwaliteit van de dienstverlening is. Uw organisatie heeft een strategisch informatiebeveiligingsbeleid.

De belangrijkste aandachtspunten in de interne beheersing zijn de documentatie van de prestatie voor de ingekochte goederen en diensten, het juist aanbesteden van de inhuur van personeel en het toezien en controleren van bezittingen. Rechtmatigheidsverantwoording Uw organisatie heeft in 2023 de voorbereidingen getroffen om een rechtmatigheidsverantwoording op te kunnen nemen in de jaarrekening. Gedurende het jaar zijn al diverse interne controles uitgevoerd. Het tussentijds uitvoeren van controles op de aanbestedingen was ook een aandachtspunt.

13

5. Onze verantwoordelijkheid Onze opdracht De jaarrekening 2023 is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het Dagelijks Bestuur. In overeenstemming met uw opdracht hebben wij de jaarrekening gecontroleerd. Wij hebben onze controle uitgevoerd op basis van onze controlestandaarden voor accountantscontrole. Daarnaast hebben wij het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (het BADO), de door u vastgestelde controleverordening (ex artikel 213 van de gemeentewet), het door u vastgestelde controleprotocol én het door u vastgestelde normenkader als basis voor de controle gebruikt. De door ons voor de controle gehanteerde goedkeuringstolerantie voor fouten bedraagt € 310.000 (1% van de lasten) en voor onzekerheden € 930.000 (3% van de lasten). Voor de Wet Normering Topinkomens (WNT) hebben wij de voorgeschreven lagere goedkeuringstoleranties gehanteerd.

Fraude De accountant is verplicht om alle ontdekte fraudegevallen te rapporteren aan het Dagelijks Bestuur van de organisatie. Ingeval van fraude door het Dagelijks Bestuur melden we dit aan het Algemeen Bestuur. Wij merken op dat onze werkzaamheden niet specifiek gericht zijn op het ontdekken van fraude. De primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude berust bij het Dagelijks Bestuur. De accountant is ook niet verantwoordelijk en aansprakelijk voor de preventie van fraude. De accountant is wel verantwoordelijk voor het betrekken van frauderisico’s in de planning en uitvoering van zijn werkzaamheden. Voor een nadere toelichting verwijzen wij naar de opdrachtbevestiging. Er zijn tijdens de door ons uitgevoerde reguliere controlewerkzaamheden geen materiële onjuistheden als gevolg van fraude ontdekt, noch hebben wij aanwijzingen verkregen dat er sprake is geweest van fraude.

Onze onafhankelijkheid Voor de uitvoering van onze controle is het belangrijk, dat wij onafhankelijk zijn. Naast de controle van de jaarrekening hebben wij géén overige diensten en/of adviesopdrachten uitgevoerd. De voor uw organisatie in 2023 door ons verrichte diensten passen binnen de regels van onafhankelijkheid. Onze teamleden zijn onafhankelijk van uw organisatie. Er zijn geen andere zaken, die in strijd zijn met de onafhankelijkheidsregels.

14

6. Afsluiting Publicatie jaarrekening Wij adviseren om de jaarrekening, na vaststelling door het Algemeen Bestuur, op de website van uw gemeenschappelijke regeling te publiceren, samen met de controleverklaring van de accountant. Hierdoor is het voor de gebruikers duidelijk dat dit de definitieve versie van de jaarrekening is en wat het oordeel van de accountant bij deze jaarrekening is. De wetgeving rondom de WNT geeft aan dat de WNT-verantwoording door de organisatie op internet gepubliceerd moet worden voor een periode van tenminste zeven jaar. De gegevens moeten vrij toegankelijk en eenvoudig te vinden zijn.

Afsluiting Wij willen graag van deze gelegenheid gebruik u en uw medewerkers te bedanken voor de prettige samenwerking en open communicatie tijdens onze controlewerkzaamheden. Wij vertrouwen erop u hiermee van dienst te zijn en zijn graag bereid nadere informatie te verstrekken. Met vriendelijke groet, Stolwijk Kelderman Accountants Fiscalisten {{esl:Signer1:capture:size(200,65)}}

w.g. dhr. R.H. Gosselink-Wolbrink RA

15

Bijlage: Tekst controleverklaring fraude Fraude Bij de aanvang van onze controle hebben wij een frauderisico analyse uitgevoerd. Hierbij hebben wij risico’s geïdentificeerd en ingeschat op een afwijking van materieel belang op de jaarrekening als gevolg van fraude. De uitkomsten van deze frauderisicoanalyse zijn vertaald naar generieke en specifieke controlewerkzaamheden die onderdeel uitmaken van onze controleaanpak. Wij hebben tijdens onze controle inzicht verkregen in het systeem van interne beheersing, waaronder het risicoinschattingsproces en de wijze waarop het Dagelijks Bestuur inspeelt op frauderisico’s. Ook hoe het bestuur het interne beheersingssysteem monitort en de wijze waarop het Algemeen Bestuur toezicht uitoefent, alsmede de uitkomsten daarvan. Wij hebben de opzet en het bestaan geëvalueerd, en voor zover wij noodzakelijk achten, de werking getoetst van interne beheersmaatregelen gericht op het beperken van frauderisico’s. Als onderdeel van het identificeren van risico’s op een afwijking van materieel belang in de jaarrekening als gevolg van fraude, hebben wij frauderisicofactoren overwogen met betrekking tot frauduleuze financiële verslaggeving, oneigenlijke toeeigening van activa en omkoping en corruptie. Wij hebben geëvalueerd of deze factoren een indicatie vormden voor de aanwezigheid van het risico op afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude.

Aangezien de opbrengsten vooral bestaan uit gemeentelijke bijdragen (ter hoogte van de kosten), onderkennen we geen frauderisico in de opbrengstverantwoording. In onze controle bouwen wij een element in van onvoorspelbaarheid. Ook hebben wij de uitkomst van andere controlewerkzaamheden beoordeeld en overwogen of er bevindingen zijn die aanwijzing geven voor fraude of het nietnaleven van wet- en regelgeving. We hebben de beschikbare controle-informatie in overweging genomen en navraag gedaan bij relevante personen, waaronder de controller en de directeur. Hieruit volgden geen signalen van fraude die kunnen leiden tot een afwijking van materieel belang. Uit het geheel van onze werkzaamheden volgen geen signalen van aanwijzingen of vermoedens van fraude die kunnen leiden tot een afwijking van materieel belang. 16

Bijlage: Tekst controleverklaring fraude Geïdentificeerd frauderisico Doorbreking interne beheersing Het risico dat het management maatregelen van interne beheersing doorbreekt

Controlewerkzaamheden en observaties Het Dagelijks Bestuur en de directie bevinden zich in een unieke positie om fraude te plegen, omdat ze in staat zijn de administratieve vastleggingen te manipuleren en frauduleuze financiële overzichten op te stellen door interne beheersings-maatregelen te doorbreken die anderszins effectief lijken te werken. Wij hebben specifiek aandacht besteed aan de effectiviteit van de ingebouwde waarborgen in de processen met betrekking tot handmatige journaalposten. We hebben een aantal memoriaalboekingen gecontroleerd op basis van de omvang en de omschrijving. Wij hebben bij de controlewerkzaamheden specifieke aandacht gehad voor eventuele manipulatie of bovenmatige bemoeienis van het management bij de totstandkoming van cijfers en belangrijke toelichtingen. Wij hebben geen specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude vastgesteld met betrekking tot het overschrijven van interne beheersingsmaatregelen door het management.

Beïnvloeden van schattingen Het risico dat schattingsposten onterecht door het management beïnvloed worden

Wij hebben specifieke controles uitgevoerd op het opstellen van schattingen zoals voorzieningen. Wij hebben getoetst of de gehanteerde uitgangspunten en veronderstellingen adequaat zijn. Wij hebben in het bijzonder aandacht gehad voor het inherente risico van vooringenomenheid van het management bij deze schattingen. Wij hebben geen specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude vastgesteld met betrekking tot het maken van schattingen.

Prestatie onderbouwingen Het risico dat inkoopfacturen betaald worden, zonder dat hier een prestatie tegenover staat

Wij hebben de opzet, het bestaan en de werking van de interne beheersingsmaatregelen geëvalueerd die bedoeld zijn om het risico op fraude te beperken met betrekking tot het leveren van de prestaties van de ingekochte goederen en diensten. Wij hebben door middel van een deelwaarneming vastgesteld dat de levering van goederen/diensten voor de onderzochte gevallen heeft plaatsgevonden overeenkomstig de inkoopfacturen. Wij hebben geen specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude vastgesteld met betrekking tot de inkoop.

17

Bijlage: Tekst controleverklaring fraude Geïdentificeerd frauderisico

Controlewerkzaamheden en observaties

Ongeautoriseerde betalingen Het risico dat betaalbatches ongeautoriseerd worden aangepast en naar verkeerde bankrekeningnummers wordt betaald

Wij hebben de opzet, het bestaan en de werking van de interne beheersingsmaatregelen geëvalueerd die bedoeld zijn om het risico op fraude te beperken bij het aanmaken van betalingen. Aanvullend hebben we data-analyse gedaan op alle bankmutaties.

Ambtelijke corruptie Het risico op corruptie door ambtenaren, bestuurders en toezichthouders

We hebben vastgesteld dat er maatregelen zijn genomen rondom het bewaken van de integriteit en het voorkomen van de integriteitschendingen. We hebben navraag gedaan of er meldingen zijn geweest.

Wij hebben geen specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude vastgesteld met betrekking tot de betalingen.

Wij hebben geen specifieke aanwijzingen voor corruptie of vermoedens van corruptie.

18

Bijlage: Tekst controleverklaring continuïteit Controleaanpak veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie Het Algemeen Bestuur heeft in de regeling van de organisatie vastgelegd (artikel 21a) dat bij het dekken van kosten of tegenvallende bedrijfsresultaten door deelnemende gemeenten een extra bijdrage betaald dient te worden. Daarmee worden de financiële risico’s afgewenteld op de deelnemende gemeenten. Het Dagelijks Bestuur heeft inzicht gegeven in de financiële positie en de risico’s in de paragraaf Weerstandsvermogen in het jaarverslag. Wij hebben het proces van risicoanalyse en de veronderstellingen die het Dagelijks Bestuur heeft gehanteerd beoordeeld en geëvalueerd. Daarnaast hebben wij beoordeeld of de paragraaf Weerstandsvermogen alle relevante informatie bevat, waarvan wij tijdens onze controle kennis hebben gekregen. Voor het overige hebben wij inlichtingen ingewonnen bij het Dagelijks Bestuur over de kennis van risico's na de periode van de verrichte risicoanalyse. Uit onze werkzaamheden blijkt het gegeven inzicht, zoals weergegeven door het Dagelijks Bestuur, te voldoen aan de daaraan te stellen eisen.

19

Samen bouwen aan duurzaam succes Als ondernemer, manager of bestuurder dealt u dagelijks met veranderingen. Dan is het prettig om voor cijfers, financiële processen en fiscale vraagstukken zekerheid in te bouwen. Wij zijn graag die specialist dichtbij, die altijd een extra stap voor u zet en die naast de data altijd de mens ziet. q

Zullen we samen bouwen aan uw duurzame succes?