3a. 201684954-Mobiliteitsvisie Duiven 2040 inclusief bijlagen
Tekst van het document
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 Keernormennota
1
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Opdrachtgever
Gemeente Duiven
Titel rapport
Mobiliteitsvisie Duiven 2040
Kenmerk
016278.20250207.R1.03
Datum publicatie
7 februari 2025
Projectteam Goudappel
Floris Frederix, Rosa van Gestel
Projectteam opdrachtgever
Ramy Abou Shady, Ruben Loendersloot, Henk Bok, Pascale Vriens, Kiki Schenkels © Copyright Goudappel BV 7-2-25
2
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Inhoudsopgave 1. Inleiding
5
1.1
Waarom een mobiliteitsvisie?
5
1.2
Wat is de aanpak?
5
1.3
Leeswijzer
7
2. Bevindingen inventarisatie
9
2.1
Ruimtelijke structuur en demografie
9
2.2
Mobiliteit en bereikbaarheid
10
2.3
Beleid en studies
14
2.4
Bewonersenquête
14
3. Thema’s en ambities
17
3.1
Verkeersveiligheid
18
3.2
Actieve mobiliteit
19
3.3
Bereikbaarheid
21
4. Acties
3
24
4.1
Verkeersveiligheid
24
4.2
Actieve mobiliteit
27
4.3
Bereikbaarheid
29
5. Netwerken
32
5.1
Voetgangers- en fietsnetwerk
33
5.2
Openbaar vervoersnetwerk
37
5.3
Gemotoriseerd verkeer
41
5.4
Zwaar verkeer
47
6. Uitvoeringsagenda
51
Bijlage 1 Basiskenmerken wegencategorisering 58 Bijlage 2 Basiskenmerken fietsnetwerk
61
Bijlage 3 Aanvullende achtergrondinformatie 64
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
4
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
1. Inleiding Voor u ligt de Mobiliteitsvisie Duiven 2040. Hierin staat waar we de
toegankelijkheid en het inzetten op duurzame mobiliteit spelen hier een
komende jaren naar toe willen groeien met het mobiliteitssysteem van
belangrijke rol in.
de gemeente Duiven. Deze mobiliteitsvisie is de uitwerking van het Ambitiedocument Mobiliteit Duiven. In het ambitiedocument werden de
Een mobiliteitsvisie geeft richting aan de keuzes die we in de komende jaren
ambities voor een aantal mobiliteitsthema’s beschreven. In deze
gaan maken ten aanzien van ons verplaatsingsgedrag en de inrichting van de
mobiliteitsvisie wordt daar verdere invulling aan gegeven en concrete
openbare (verkeers-)ruimte. Gezien de beperkte openbare ruimte waar veel
acties
vervoerswijzen
verschillende belangen samenkomen, is het essentieel om onze ambities en
(modaliteiten) worden de netwerken en de bijbehorende verbeterpunten
prioriteiten te benoemen in de Mobiliteitsvisie Duiven 2040. Zo kunnen we in
bekeken. Zo draagt de mobiliteitsvisie bij aan een bereikbaar Duiven,
de toekomst onderbouwde keuzes maken op het gebied van mobiliteit. Met
waar inwoners en bezoekers zich op een veilige en gezonde manier
het toekomstjaar 2040 sluiten we aan op de Omgevingsvisie Duiven, en
kunnen verplaatsen, nu én in de toekomst.
diverse provinciale en landelijke beleidsvisies.
In dit eerste hoofdstuk wordt een korte toelichting gegeven op de
1.2
aan
gekoppeld.
Voor
de
verschillende
Mobiliteitsvisie Duiven 2040. Wat is een mobiliteitsvisie, waarom is er behoefte aan een vernieuwing, en hoe komt het tot stand?
1.1
Wat is de aanpak?
Om tot een integrale visie te komen waarbij alle ontwikkelingen en aandachtspunten aan bod komen, is het van belang om stapsgewijs te werk
Waarom een mobiliteitsvisie?
te gaan. Voor de Mobiliteitsvisie Duiven 2040 betekent dit dat er vier stappen zijn doorlopen:
De gemeente Duiven heeft behoefte aan een nieuwe mobiliteitsvisie. Het Mobiliteitsplan 2016-2026 loopt op zijn einde. Daarnaast zijn er nieuwe
Stap 1 Inventarisatie
(ruimtelijke) ontwikkelingen die vragen om een actualisatie en een andere
Stap 2 Ambities en doelen
benadering op het gebied van mobiliteit. De woningbouwopgave, uitbreiding
Stap 3 Mobiliteitsvisie
van
Stap 4 Uitvoeringsprogramma
bedrijventerreinen,
5
het
waarborgen
van
bereikbaarheid
en
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Tijdens de inventarisatiefase in stap 1 is de huidige situatie aan de hand van
richting de thema’s en ambities is in stap 3 uitgewerkt in een mobiliteitsvisie.
verschillende bronnen geanalyseerd. Hierbij heeft participatie een belangrijke
Deze uitwerking is in deze stap ook besproken met een ambtelijke brede
rol gespeeld. Door input op te halen van inwoners en te spreken met de
werksessie en met belangenvertegenwoordigers en voorgelegd aan de
gemeenteambtenaren, de gemeenteraad, en de vertegenwoordigers van
buurgemeenten, regio, provincie, hulpdiensten en busvervoerders. Ten slotte
belangengroepen, zijn de huidige en gewenste verkeerssituatie in Duiven zo
zijn concrete acties beschreven in het uitvoeringsprogramma in stap 4.
compleet mogelijk in beeld gebracht. Inwoners zijn betrokken door middel van een enquête.
Uiteindelijk zijn alle stappen en resultaten samengevoegd tot één document: deze Mobiliteitsvisie Duiven 2040.
Stap 2 geeft antwoord op de vraag “waar willen we naar toe?”. Het Ambitiedocument Mobiliteit Duiven was het resultaat van deze stap. De koers
aar staan en
aar illen e naar toe
at is onze oers
el e acties zi n anneer nodi
I I IT IT
I I
T
IT
I
T I
6
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
1.3
Leeswijzer
Voor u ligt de mobiliteitsvisie van Duiven. Hoofdstuk 2 geeft een samenvatting van de inventarisatie. In hoofdstuk 3 is de visie op mobiliteit opgenomen. Hoofdstuk 4 beschrijft de acties die daarbij horen, waarna in hoofdstuk 5 de netwerken per vervoerswijze worden toegelicht. Tot slot gaat hoofdstuk 6 over de uitvoeringsagenda met de vervolgstappen naar aanleiding van deze mobiliteitsvisie.
7
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
8
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
2. Bevindingen inventarisatie De eerste stap voor het opstellen van de Mobiliteitsvisie Duiven 2040 is het verkennen van de huidige situatie. In dit hoofdstuk presenteren we de
belangrijkste
bevindingen
(een
samenvatting)
van
deze
inventarisatiefase, resulterend uit verschillende bronnen (feiten en cijfers, beleidsdocumenten, een enquête onder inwoners, en gesprekken met de ambtelijke brede werkgroep, de gemeenteraad, en andere
nwoners per ern iven roessen oo
. .
.
3
oozendaal
heden
belanghebbenden).
2.1
Ruimtelijke structuur en demografie
rnhem
De gemeente Duiven ligt ten zuidoosten van Arnhem, in de provincie estervoort
Gelderland, en grenst aan de gemeenten Westervoort, Zevenaar en Lingewaard (zie Figuur 2.1). De gemeente Duiven bestaat, naast de kern
iven
Duiven, ook uit de kernen Groessen en Loo. Dagelijkse voorzieningen op fietsafstand In de kern Duiven zijn dagelijkse voorzieningen (supermarkten, scholen en
oo
roessen
in e aard
sport) redelijk verspreid en dus op fietsafstand. De kernen Groessen en Loo zijn grotendeels afhankelijk van de kern Duiven voor dagelijkse voorzieningen, wat het belang voor goede verbindingen voor langzaam verkeer (fiets en voetganger) tussen de woonplaatsen benadrukt.
9
Figuur 2.1: Ligging gemeente Duiven en aantal inwoners per kern
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
evenaar
Sterke relatie met omgeving
Relatief vergrijzende bevolking vraagt aandacht voor toegankelijkheid en
In het noorden van de gemeente ligt de rijksweg A12. Hieraan grenzen diverse
verkeersveiligheid
bedrijventerreinen waar ook een aantal grote publiekstrekkers gevestigd zijn.
Tot 2003 steeg het totale aantal inwoners in de gemeente sterk, maar daarna
Van en naar de bedrijventerreinen zijn dagelijks veel bewegingen niet alleen
is een afname van het inwoneraantal zichtbaar. Dit patroon heeft te maken
wat betreft werknemers, maar ook grote aantallen bezoekers. Dit vraagt om
met het groeikernenbeleid, waarbij o.a. Duiven werd aangewezen als
een goede bereikbaarheid van de terreinen voor alle modaliteiten.
groeikern, als antwoord op het ruimtetekort in groeiende steden zoals Arnhem.
Voor bovenlo ale voorzieningen zoals zie enhuizen, mbo’s, hogescholen en station Arnhem Centraal), is de gemeente Duiven afhankelijk van (een goede
Qua leeftijdsopbouw is te zien dat gemeente Duiven een relatief lager aandeel
verbinding met) Arnhem en Doetinchem.
jongeren, en hoger aandeel 45 tot 80-jarigen heeft. Dit benadrukt het belang voor toegankelijke en verkeersveilige mobiliteit in de gemeente.
Ruimtelijke ontwikkelingen zorgen voor extra druk op het wegennet De regio Liemers is door de provincie Gelderland aangewezen als
2.2
Mobiliteit en bereikbaarheid
grootschalige woningbouwlocatie. Voor Duiven betekent dit woningbouw verdichten rondom de spoorzone, om zo te kunnen bouwen en tegelijkertijd
Relatief hoog autogebruik, en minder verplaatsingen te voet of per fiets
autoverplaatsingen tot een minimum te beperken bij die ontwikkelingen.
In de grafiek (Figuur 2.2) is te zien dat het autogebruik in de gemeente Duiven relatief hoog is. Het hoge aandeel hangt samen met het hogere autobezit:
Duiven heeft daarnaast plannen om voor 2040 in ieder geval circa 1.200
met gemiddeld 1,2 personenauto’s per huishouden is dit meer dan het
woningen te bouwen, waarvan 300 door middel van inbreiding, en 900 door
Nederlands gemiddelde van 1 (CBS, 2020), al is het wel vergelijkbaar met
uitbreiding. Uitbreidingslocaties zijn onder andere bij Ploen Noord, Plakse
omliggende gemeenten.
Weide en Biezenkampen. Deze woningbouwplannen worden continu bijgesteld op basis van de woonbehoefte. Daarom is flexibiliteit van het
Tegelijkertijd is het aandeel verplaatsingen per fiets of te voet lager dan het
mobiliteitssysteem noodzakelijk. Daarnaast worden de bedrijventerreinen
Nederlands gemiddelde, ondanks dat veel dagelijkse voorzieningen op
uitgebreid met circa 1.400 arbeidsplaatsen, op locaties zoals Centerpoort-
fietsafstand zijn. Voor Duiven is er dus potentie om lopen, fietsen, en OV-
Noord II en Graafstaete II. Deze ruimtelijke ontwikkelingen zorgen voor extra
gebruik te stimuleren.
druk op het wegennet, en vragen om een goede bereikbaarheid voor alle modaliteiten.
10
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Beperkte opkomst nieuwe mobiliteitsvormen Het aandeel ele trische auto’s in het autobezit is iets lager dan het Nederlands
verig
gemiddelde. Het aanbod (semi)publieke laadpunten daarentegen is in de gemeente Duiven hoog in vergelijking met Nederland (wat te verklaren kan zijn door de aanwezigheid van veel laadpalen op de bedrijventerreinen).
V
Het aanbod van nieuwe mobiliteitsvormen zoals deelauto’s is nog beperkt.
2
Vanwege de aanwezigheid van een treinstation zijn er een aantal deelfietsen (26 OV-fietsen) beschikbaar in Duiven. Dit aantal is vergelijkbaar met 1
Auto passagier
omliggende gemeenten (OVfietsbeschikbaar.nl, 2024). 1
Goed en bereikbaar met de auto, al is filevorming een groot knelpunt De ligging naast de A12 zorgt voor een goede autobereikbaarheid: met circa
Auto bestuurder
20 minuten bereik je Arnhem, en met ongeveer 30 minuten kunnen onder andere Ede en een deel van Nijmegen bereikt worden. Wel is filevorming op de A12 tijdens de ochtend- en avondspits een groot knelpunt: de aansluiting op de A12 fungeert in ster e mate als “trechter” voor het gemotoriseerde
21
open
verkeer in Duiven, waardoor filevorming op de A12 (met name n.a.v.
11
verkeersongevallen) kan resulteren in grote verkeersdruk op de N810. De ontwikkelingen rondom het doortrekken en verbreden van de A15 en de 2
ietsen
21
verbreding van de A12 (project ViA15) hebben positief effect op de filegerelateerde problemen. Omdat het project niet voor 2029 gereed zal zijn, is er een regionale taskforce opgezet voor maatregelen die de knelpunten op korte termijn kunnen verzachten.
uiven
ederland Verbonden met de regio door openbaar vervoer
Figuur 2.2: Verplaatsingen per vervoerswijze (ODiN, 2018-2023)
Duiven is met het openbaar vervoer goed verbonden in de richting van zowel Arnhem als Doetinchem. De stoptrein (overdag 4 keer per uur) brengt je in 15 minuten naar station Arnhem Centraal, en binnen 30 minuten worden stations
11
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
als Ede-Wageningen en Doetinchem bereikt. De bedrijventerreinen van Duiven zijn goed bereikbaar vanaf Arnhem en Westervoort met het OV, met name tijdens de spits. Vanuit Duiven is het reizen naar de bedrijventerreinen per OV echter minder gemakkelijk: door een lage bezetting van de bus rijdt lijn 62 niet meer door tot Duiven Centerpoort Noord, maar tot de Vergertlaan. Daarom wordt er vanuit Duiven veelal naar de bedrijventerreinen gefietst. Naar verwachting gaan er in de toekomst meer treinen rijden over de spoorlijn (zoals de RegioExpres Arnhem-Doetinchem-Winterswijk vanaf 2027, en wellicht
meer
internationale
treinen
en/of
goederenvervoer).
Een
aandachtspunt hierbij is dat deze toename van treinen als gevolg kan hebben dat spoorwegovergangen in Duiven vaker en langer dicht gaan, waardoor de reistijd op routes voor andere modaliteiten kan toenemen. Hier wordt in regionaal verband onderzoek naar gedaan. Hoogwaardige fietsverbindingen in de regio Duiven bevat hoogwaardige fietsverbindingen naar bestemmingen in de regio met diverse parallelle routes, in de richting van zowel Arnhem en Westervoort, als Zevenaar. Grote delen van Westervoort en Zevenaar kunnen worden bereikt met 15 minuten fietsen. Het centrum van Arnhem kost echter meer dan 30 minuten fietsen. De Nederrijn vormt momenteel een barrière
Figuur 2.3: Bereikbaarheid met de fiets vanuit Duiven, binnen 15 (oranje), 30
voor de verbinding met de fiets naar gebieden ten zuiden van Huissen (zie
(rood) of 45 (blauw) minuten (app.traveltime, 2023)
Figuur 2.3). In het project ViA15 is de realisatie van een snelfietsroute (F15) van Duiven richting Bemmel opgenomen, wat positief effect kan hebben op de bereikbaarheid per fiets.
Aantal ongevallen kent een stabiele trend, met een aantal zichtbare concentraties De
analyse
van
de objectieve
verkeersveiligheid
(hier:
het
aantal
geregistreerde ongevallen op provinciale en gemeentelijke wegen binnen de gemeente Duiven) laat een redelijk stabiele trend zien de afgelopen jaren
12
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
(vergelijkbaar met het Nederlands gemiddelde). Daarnaast zijn er een aantal concentraties van ongevallen te zien bij de West- en Oostsingel, de Eltensestraat,
de
wegdelen
Rijksweg-Kastanjelaan-Vergertlaan
en
bedrijventerrein Centerpoort-Nieuwgraaf (zie Figuur 2.4). Trends en ontwikkelingen kunnen invloed hebben op de mobiliteit in Duiven Om tot een integrale visie op mobiliteit voor 2040 te komen, is het van belang in te spelen op verwachte trends en ontwikkelingen op het gebied van mobiliteit, waaronder: •
Opkomst van deelmobiliteit: draagt bij aan de verduurzaming van het vervoer en maakt het bezit van een (tweede) auto minder noodzakelijk. Dit biedt kansen om het aantal benodigde parkeerplaatsen in de openbare ruimte te verminderen. Hoewel deelmobiliteit in grote steden wellicht meer potentie heeft, kan het ook in Duiven een oplossing bieden als aanvulling op het mobiliteitsaanbod.
•
Opkomst van elektrische fietsen: grotere afstanden zijn hiermee makkelijker te overbruggen per fiets. Wel zorgt de opkomst van elektrische fietsen voor verschillende snelheden op het fietspad en daarmee de wens voor bredere fietsvoorzieningen en wordt het belang voor aantrekkelijke en veilige stallingsvoorzieningen groter vanwege de aanschafprijs.
•
p omst van ele trische auto’s: hoewel het huidige ele trische autobezit
Aantal ongevallen per aar
in Duiven relatief laag is, zal dit naar verwachting toenemen, evenals de vraag naar een goed netwerk van laadpalen. •
Verbetering
van
de
verkeersveiligheid:
landelijke
cijfers
111
2 21 2 22 2 2
2 2
over
verkeersveiligheid tonen een negatieve trend. Dit vergt een slimme combinatie van effectieve maatregelen, zowel infrastructureel als omtrent voorlichting en handhaving.
1
2
2 1
2 1
2 2
Figuur 2.4: Locaties en aantallen van de door de politie geregistreerde ongevallen in 2018-2024 in gemeente Duiven, exclusief rijkswegen (VIA, 2025)
13
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
2.3
Beleid en studies Recent zijn een aantal relevante studies omtrent mobiliteit in gemeente Duiven uitgevoerd, waarvan de uitkomsten ook worden meegenomen in deze mobiliteitsvisie. Het gaat hierbij om: •
Herkenbaarheid loop- en fietsroutes Duiven, Groessen en Loo (2024)
•
Netwerkanalyse verkeer Duiven (2022)
•
Variantenstudie Verkeersoplossingen (2024)
•
Koopstromenonderzoek winkelgebieden (2023)
2.4
Bewonersenquête
Van 25 januari 2024 t/m 12 februari 2024 konden inwoners en bezoekers van de gemeente Duiven een enquête invullen. Deze enquête heeft als doel een Een analyse van het gemeentelijke, provinciale, regionale en landelijke beleid
beeld te ri gen van de belangri ste thema’s rondom mobiliteit, en locaties
laat een aantal veelvoorkomende thema’s zien:
waar mobiliteit als positief of als aandachtspunt wordt ervaren. In totaal zijn
•
Verbetering van de verkeersveiligheid
•
Heldere hoofdstructuren voor alle modaliteiten, passend bij de
•
•
ontwikkelingen rondom de A12 en A15
Uit de enquête blijkt dat met name verkeersveiligheid een belangrijk thema
Mobiliteitstransitie en duurzaamheid
is. Hoewel de respondenten dit het belangrijkste thema vinden, wordt de
-
Meer ruimte voor fiets, voetganger, en duurzame mobiliteit
huidige kwaliteit relatief laag beoordeeld. Daarnaast heeft het onderwerp
-
Herkenbaarheid fiets- en wandelstructuur
parkeervoorzieningen voor de auto volgens de respondenten hoge prioriteit.
-
Stimuleren elektrische voertuigen en initiatieven voor duurzame
Ook de thema’s voorzieningen voetganger, voorzieningen fiets en
mobiliteit
leefbaarheid verdienen extra aandacht. De bereikbaarheid per fiets en auto
Bereikbaarheid en toegankelijkheid -
•
er 331 reacties verzameld.
worden door de respondenten relatief goed beoordeeld. Het thema nieuwe
Lokaal: goede ontsluitingen nieuwe woonwijken, en
mobiliteitsvormen (zoals elektrische voertuigen en deelmobiliteit) lijkt de
bedrijventerreinen, voor alle modaliteiten
minste prioriteit te hebben. Meer resultaten van de inventarisatie en enquête
Regionaal: aanpak knelpunten A12/N325
zijn te vinden in het eerder vastgestelde ambitiedocument.
Leefbaarheid verhogen
14
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
1
Voorzieningen voetganger
1 1
erei baarheid fiets
ieuwe mobiliteitsvormen
Voorzieningen fiets eefbaarheid
1
11
erei baarheid openbaar vervoer
1
Ver eersveiligheid 2
erei baarheid auto
eoordeling waliteit eoordeling belang
21
ar eervoorzieningen auto
Figuur 2.5: Visualisatie enquêteresultaten
15
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
16
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
3. Thema’s en ambities Uit de inventarisatie volgen drie thema’s waar we met de uiven 2
een bi drage aan willen leveren.
obiliteitsvisie
Ver eersveiligheid verbeteren
Het bevorderen van actieve modaliteiten
eze thema’s zi n
verkeersveiligheid, actieve mobiliteit, en bereikbaarheid. innen deze thema’s hebben we ambities, zoals hiernaast geformuleerd. i alles wat we in onze gemeente doen op het gebied van mobiliteit zullen in de toekomst deze ambities centraal staan. Op die manier blijft Duiven een
Het S ontwerpprincipe volgen
prettige omgeving om in te wonen, werken en recreëren. n de hiernavolgende paragrafen zi n de thema’s verder uitgewer t. Het gaat hierbij om de ambities op hoofdlijnen. In de volgende hoofdstukken wordt hier invulling aan gegeven bij het uitwerken van de acties, netwerken, en het uitvoeringsprogramma.
nclusiviteit van het mobiliteits s steem waarborgen
nelpunten n.a.v. ruimteli e ontwi elingen aanpa en
e berei baarheid met duurzame mobiliteitsvormen verbeteren
17
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
3.1
Voor Duiven zijn zowel de objectieve als ook subjectieve verkeersveiligheid
Verkeersveiligheid
op wegen en kruispunten aandachtspunten (op bijvoorbeeld routes naar
Binnen dit thema is de ambitie: een dalende trend in het aantal
sport en scholen):
verkeersongevallen. Dit willen we bereiken door de verkeersveiligheid te
•
Het totale aantal ongevallen in de gemeente fluctueert, maar er is geen dalende trend in het aantal geregistreerde ongevallen. Voor wegvakken
verbeteren.
en kruispunten met relatief veel ongevallen moet verder onderzocht worden of maatregelen nodig zijn. Verkeersveiligheid verbeteren
•
in regionaal, provinciaal en landelijk beleid.
De overheid is er samen met de samenleving verantwoordelijk voor dat personen zich in de openbare
Verkeersveiligheid is een belangrijk thema in de omgevingsvisie en ook
•
Veel inwoners benoemen de verkeersveiligheid als belangrijkste thema
ruimte veilig kunnen verplaatsen. De verkeersveiligheid
voor het mobiliteitsbeleid. In de enquête zijn locaties benoemd die als
is te verbeteren door enerzijds de infrastructuur aan te
onveilig worden ervaren.
passen en anderzijds het gedrag van de weggebruikers te beïnvloeden. Verkeersveiligheid is namelijk een gezamenlijke verantwoordelijkheid tussen weggebruiker en wegbeheerder. Het aanpassen van de infrastructuur is mogelijk door de principes van Duurzaam Veilig te hanteren. Een weg is in balans als vormgeving, functie en gebruik op elkaar aansluiten. Dit verbetert de verkeersveiligheid en de leefbaarheid. Daarnaast kan het gedrag van weggebruikers beïnvloed worden door educatie, campagnes en handhaving. Er
wordt
onderscheid
gemaakt
tussen
objectieve
en
subjectieve
verkeersveiligheid. De objectieve verkeersveiligheid is gebaseerd op een risicogestuurde
aanpak
met
ongevallendata,
snelheidsdata
en
inrichtingscriteria die aansluiten bij richtlijnen en wetgeving. Subjectieve verkeersveiligheid gaat over de beleving van de verkeersveiligheid door weggebruikers, onder andere gemeten aan de hand van de enquête.
18
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
3.2
faciliteren van fietsen en wandelen binnen onze gemeente past daarom goed
Actieve mobiliteit
binnen dit thema.
Voor het thema actieve mobiliteit is de ambitie: een stijgende trend in het aantal verplaatsingen per fiets en te voet. We willen op termijn minimaal aansluiten bij de landelijke gemiddelden op het gebied van lopen en het fietsgebruik. Dit willen we doen door in te zetten op: •
Het gebruik van actieve modaliteiten (fiets en voetganger) stimuleren.
•
Het STOMP-ontwerpprincipe volgen in de openbare ruimte.
•
Inclusiviteit van het mobiliteitssysteem waarborgen.
Om fietsen en lopen te stimuleren gaan we enerzijds het fiets- en voetgangersnetwerk verbeteren en anderzijds zetten we in op campagnes en educatie. De gedragsmaatregelen zijn er ook op het gebied van verkeersveiligheid zoals al eerder beschreven, maar ook om bijvoorbeeld bekendheid te geven aan regionale doorfietsroutes. Samenwerking met de buurgemeenten en de regio is hierbij belangrijk. Daarnaast kunnen ambities aan elkaar verbonden worden, zoals het stimuleren van fietsen naar het werk met een werkgeversaanpak vanuit de regio. Hierin trekken we ook op met het
Het gebruik van actieve modaliteiten stimuleren
Sociaal Domein, bijvoorbeeld door het Beweegteam te betrekken.
Een gezonde leefomgeving en prioriteit voor fietsers en voetgangers
zijn belangrijke onderwerpen in de
omgevingsvisie
van
Duiven.
Ook
vanuit
de
gemeenteraad en de ambtelijke brede werksessie blijkt dat er aandacht moet zijn voor gezondheid. In een gezonde leefomgeving is het prettig om te wonen, werken, en recreëren. Het streven naar ruimte om te fietsen en te lopen is daarom van groot belang. Deze actieve modaliteiten dragen bij aan de gezondheid van mensen en ook aan het ontmoeten en omzien naar elkaar. Wandelen kan er bijvoorbeeld aan bijdragen dat mensen elkaar ontmoeten en een praatje maken. Daarnaast zijn het duurzame, schone en ruimte-efficiënte vervoerswijzen. Ook vanuit de regio wordt er gewerkt aan
Het STOMP-ontwerpprincipe volgen in de openbare ruimte Om een verdere stijging in het aantal verplaatsingen met actieve
modaliteiten
uitgangspunt
om
het
te
bewerkstelligen
is
het
STOMP-ontwerpprincipe
te
volgen. Bij het STOMP-ontwerpprincipe staat de auto niet langer centraal bij de inrichting van de ruimte, maar gaan we eerst uit van de voetganger (Stappen) en vervolgens de fietser (Trappen), OV (openbaar vervoer) en MaaS (Mobility as a Service). Als laatste wordt de privéauto meegenomen in de
het stimuleren van schone verplaatsingen en meer fietsgebruik.
inrichting. Het STOMP-principe is inmiddels uitgegroeid tot een belangrijk
Omdat de auto veel wordt gebruikt en er minder wordt gefietst en gelopen
invulling geeft aan de leefbaarheid en bereikbaarheid.
uitgangspunt waarbij de mens centraal staat in gebiedsontwikkelingen en dat
in Duiven, is er veel potentie om dit te veranderen. De onderlinge reisafstanden (zowel naar voorzieningen binnen Duiven als in de regio) lenen zich uitstekend voor het gebruik van de fiets. Het blijven stimuleren en
19
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Inclusiviteit van het mobiliteitssysteem waarborgen Een belangrijk aandachtspunt binnen het thema actieve mobiliteit is de inclusiviteit van het mobiliteitssysteem. Het belang van inclusiviteit en toegankelijkheid werd ook benadrukt door de gemeenteraad en tijdens de ambtelijke brede werksessie. Met de toenemende vergrijzing neemt het gebruik van scootmobielen, rollators en rolstoelen op straat toe. Maar ook de behoefte om dicht bij voorzieningen te wonen en deze te voet of op de fiets te kunnen bezoeken past hierbij. Niet alleen vanwege de vergrijzing is aandacht voor toegankelijkheid belangrijk, dit geldt voor meer groepen (zoals kinderen en mensen met een beperking). Ook vanuit mobiliteit willen we bijdragen aan een inclusieve samenleving. Versmallingen, oneffenheden en stoepranden kunnen een ware hindernisbaan vormen. Daarom willen we ons inzetten voor een sluitend (waar mogelijk obstakelvrij) voetgangers- en fietsnetwerk.
20
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
3.3
Knelpunten naar aanleiding van ruimtelijke
Bereikbaarheid
ontwikkelingen aanpakken
Binnen het thema bereikbaarheid hebben we de ambitie: het behouden van
In de gemeente Duiven en de regio zijn veel
bereikbaarheid van huidige en borgen van bereikbaarheid van
woningbouwplannen
toekomstige woonwijken en bedrijventerreinen, voor alle modaliteiten.
bedrijventerreinen.
•
Dit
uitbreidingen
van
voorbeelden
van
zijn
ontwikkelingen die een toename van het aantal
Dit willen we doen door in te zetten op: •
en
Het aanpakken van knelpunten naar aanleiding van nieuwe ruimtelijke
verplaatsingen als gevolg hebben. We willen voorkomen dat deze toename
ontwikkelingen (woningbouwplannen en uitbreiding bedrijventerreinen,
leidt tot een verslechtering van de bereikbaarheid. Uit recent gemeentelijk
doortrekking A15).
onderzoek
De bereikbaarheid met duurzame mobiliteitsvormen verbeteren, zoals:
verkeersmaatregelen
(Netwerkanalyse uit
2024)
verkeer is
uit
2022,
Variantenstudie
gebleken
dat
er
een
aantal
-
fiets (elektrisch, bakfiets, speed-pedelec, etc.);
bereikbaarheidsknelpunten ontstaan als gevolg van alle ambities rondom
-
openbaar vervoer;
ruimtelijke ontwikkelingen. We zetten in op het integraal oplossen van deze
-
deelmobiliteit;
knelpunten, waarbij we de andere mobiliteitsambities niet uit het oog
-
elektrische auto.
verliezen.
Met bereikbaarheid wordt de toegankelijkheid van bestemmingen bedoeld,
De bereikbaarheid staat ook onder druk door de uitstel van het project ViA15.
uitgedrukt in de kosten, tijd en/of moeite die nodig is om een bestemming te
Het project zal worden uitgevoerd, maar de precieze planning is nog
bereiken. Hieronder valt dus onder andere een vlotte verkeersafwikkeling met
onduidelijk. Hoewel de knelpunten op de A12/N325 dus worden opgelost,
een goede doorstroming van het verkeer op de wegvakken en kruispunten
duurt dit nog even. Voor nu houden we er rekening mee dat de afronding van
voor alle vervoerswijzen. Hierbij geven we zoveel mogelijk prioriteit aan de
het project niet eerder dan 2030 plaatsvindt. Daarnaast kan het vaker en
voetganger, de fiets (waar dat veilig kan) en het openbaar vervoer (eventueel
langer sluiten van de spoorwegovergangen als gevolg van meer treinverkeer
aangevuld met deelmobiliteit). Het is belangrijk om de leefbaarheid in en
negatief zijn voor de bereikbaarheid met andere modaliteiten. We zetten
rondom wijken te bewaken als gevolg van de verbeterde bereikbaarheid.
samen met buurgemeente Zevenaar in op structurele aandacht hiervoor in de
Onder andere (verkeers)veiligheid en vormen van trillings-, geur- en
regio.
geluidsoverlast houden we daarbij in de gaten. Indien nodig wordt onderzocht of er maatregelen getroffen moeten worden om de leefbaarheid op peil te houden.
21
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
De bereikbaarheid met duurzame
verbeteren van het huidige openbaarvervoernetwerk is belangrijk om het
mobiliteitsvormen verbeteren
openbaar vervoer een volwaardig alternatief van de auto te maken.
Met
duurzame
mobiliteit
bedoelen
we
een
toekomstbestendige manier van vervoer, waarbij onze verplaatsingen steeds minder negatieve invloed gaan hebben op het milieu en een steeds lagere CO2-uitstoot. Drie belangrijke uitgangspunten voor het verduurzamen van de mobiliteit zijn het voorkomen van verplaatsingen, het veranderen van vervoersmiddelen en het verschonen van vervoersmiddelen. •
Het voorkomen van verplaatsingen heeft een groot effect, maar is niet altijd mogelijk. Denk daarbij bijvoorbeeld aan thuiswerken.
•
Het veranderen van vervoersmiddelen heeft betrekking op het gebruik van duurzamere vervoerswijzen. De fiets speelt hierbij een belangrijke rol als vervanging van onder andere de kortere autoritten. Naast het stimuleren van de fiets, dragen ook het stimuleren van het lopen voor de korte afstanden en het gebruik van openbaar vervoer voor de langere afstanden (eventueel aangevuld met deelmobiliteit) bij aan een duurzamere mobiliteit.
•
Het verschonen van verplaatsingen is te bereiken door alternatieve brandstoffen te gebruiken, zoals elektriciteit.
Het bevorderen van de duurzame mobiliteit draagt bij aan een meer leefbare, gezonde en aantrekkelijke woon- en leefomgeving. Hiermee wordt tegelijkertijd ook de verkeersoverlast gereduceerd. Zo leidt het gebruik van de fiets tot minder verkeershinder in vergelijking met het gebruik van de auto (minder verkeersdrukte, geluids- en geuroverlast). Ook het gebruik van de elektrische auto in plaats van een auto op benzine of diesel leidt tot minder geluids- en geuroverlast. Het minimaal in stand houden en waar mogelijk
22
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
23
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
4. Acties Om toe te werken naar de ambities voor mobiliteit in de gemeente
•
Duiven zijn maatregelen nodig. De benodigde acties per thema zijn in dit hoofdstuk
opgenomen.
Het
gedragsbeïnvloeding,
een
knelpunten,
omgang
of
de
gaat
aanpak met
dan
voor
bijvoorbeeld
om
verkeersveiligheid
en
deelmobiliteit.
De
Jaarlijks worden gedragscampagnes (voorlichting) uitgevoerd op landelijke, regionale en lokale schaal en deze sluiten op elkaar aan.
•
Verkeerseducatie voor alle leeftijden gericht op gedrag, vaardigheden, kennis en kunde van de verkeersdeelnemers. Blijvend inzetten op het
benodigde
praktisch
fietsverkeersexamen
en
het
stimuleren
van
de
OV
aanpassingen aan de verkeersnetwerken zijn opgenomen in hoofdstuk
ambassadeurs. Uitbreiden met ANWB Streetwise of andere VVN
5.
campagnes. •
4.1
Verkeersveiligheid
genegeerd of onbekend zijn. Daarom wordt ook ingezet op campagnes gericht op bewustwording in samenwerking met inwoners (bijvoorbeeld meedenken over locatie snelheidsdisplays).
Netwerken verbeteren Aanpassingen
aan
verkeersnetwerken
Ongevallen worden ten dele veroorzaakt doordat verkeersregels worden
kunnen
de
verkeersveiligheid
•
Het stimuleren van initiatieven vanuit inwoners. Denk bijvoorbeeld aan pakketten op een pakketpunt laten bezorgen in plaats van aan huis,
verbeteren. Zo zorgen snelheidsverlagingen voor gemotoriseerd verkeer of
waardoor er minder verkeersbewegingen binnen de buurt nodig zijn. Dit
een andere inrichting van een straat ervoor dat het risico op een ernstig
is ook goed voor de luchtkwaliteit.
ongeval vermindert. Hoofdstuk 5 gaat uitvoerig in op de gewenste netwerken voor alle modaliteiten, en de maatregelen die daarbij horen.
Aanpak voor als onveilig ervaren locaties
Gedragsbeïnvloeding
De gemeente Duiven gebruikt de volgende standaard aanpak voor onveilige
Ter verbetering van de verkeersveiligheid wordt ingezet op het beïnvloeden van het verkeersgedrag van weggebruikers. Dit wordt gedaan door middel van educatie, campagnes, aanpassingen in de openbare ruimte en handhaving. Voorbeelden van gedragsbeïnvloeding zijn:
wegen, kruispunten, rotondes en oversteeklocaties om de verkeersveiligheid te waarborgen. Bij meldingen van verkeersonveilige situaties gaan we uit van de volgende stappen (zie ook figuur 4.1): 1.
We kijken naar de objectieve verkeersveiligheid. Vinden er op deze locatie veel ongevallen plaats (die ook geregistreerd worden)? En voldoet de weginrichting in combinatie met het gebruik van de weg?
24
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
2.
Als er ongevallenconcentraties zijn en zijn deze het gevolg van de weginrichting, dan kijken we in overleg met belanghebbenden of fysieke maatregelen mogelijk zijn om deze in het vervolg te voorkomen. Hierbij maken we gebruik van het Provinciale verkeersrisicomodel DOKDATA. Een wegvak of kruispunt met een hoog risicoprofiel komt eerder in aanmerking voor aanpassingen dan een wegvak met een lager risicoprofiel. Daarnaast de aanpassingen die hieruit voortkomen kansrijker voor een cofinanciering of subsidie vanuit het Rijk en de Provincie.
3.
Zijn er geen ongevallenconcentraties dan proberen we factoren die mogelijk bijdragen aan de subjectieve veiligheid meetbaar te maken. Bijvoorbeeld, als er wordt aangegeven dat op een bepaalde weg te hard wordt gereden, dan gaan we eerst de snelheid meten.
4.
Als blijkt dat de snelheid een risico is, dan starten we in overleg met belanghebbenden een bewustwordingscampagne met bijvoorbeeld een snelheidsdisplay, of schakelen we Veilig Verkeer Nederland in.
5.
Bij
het
uitblijven
van
verbetering
gaan
we
in
gesprek
met
belanghebbenden over andere mogelijkheden en onderzoeken we infrastructurele maatregelen. Dit combineren we bij voorkeur met noodzakelijke onderhoudswerkzaamheden aan de weg, tenzij er acuut gevaar is.
Acties verkeersveiligheid
1
Met behulp van een jaarlijks budget de verkeersveiligheid stimuleren middels gedragscampagnes en verkeerseducatie. Daarbij sluiten we aan bij lokale/regionale/landelijke
gedragscampagnes en stimuleren en faciliteren we initiatieven vanuit de inwoners.
2
Uitvoering geven aan de gestandaardiseerde aanpak voor locaties in de gemeente die als onveilig worden ervaren.
25
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
elding ervaren ver eersonveiligheid
eer dan n melding ontvangen over ervaren ver eersonveiligheid
s er spra e van spoed of een acuut ver eersveiligheidsprobleem?
elding archiveren en melder informeren, voorlopig geen actie
A
b ectieve ver eersveiligheid: Vinden er geregistreerde ongevallen plaats op deze locatie?
A
A
n gespre met belanghebbenden
Sub ectieve ver eersveiligheid: s de melding meetbaar bi v. hoge snelheid ?
i n de ongevallen te lin en aan de weginrichting?
A
A
Starten met metingen: s er een afwi ing?
ndien mogeli , f sie e maatregelen treffen
n afstemming met andere beleidsdomeinen om tot effectieve inzet van middelen te omen
A
Starten met bewustwordingscampagne
A
Andere mogeli e gedragsmaatregelen?
Figuur 4.1 Gestandaardiseerde aanpak voor als onveilig ervaren locaties
26
Starten met metingen: s er een verbetering?
n gespre met belanghebbenden
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
4.2
Gedragsmaatregelen
Actieve mobiliteit
Om fietsen en lopen verder te stimuleren is er ook een rol weggelegd voor Netwerken verbeteren
campagnes en educatie. Deze zijn er op het gebied van verkeersveiligheid,
De manier waarop locaties in Duiven aan elkaar verbonden zijn door middel
zoals eerder beschreven, maar ook voor het stimuleren van actieve mobiliteit.
van de verkeersnetwerken heeft invloed op het verplaatsingsgedrag van mensen. Om het gebruik van actieve modaliteiten (lopen en fietsen) te stimuleren, zijn verbeteringen aan deze netwerken nodig. Denk bijvoorbeeld aan het aanleggen van ontbrekende schakels, of de kwaliteit van bestaande verbindingen verhogen. Hoofdstuk 5 gaat uitvoerig in op de gewenste
Samenwerking met de buurgemeenten en de regio is hierbij belangrijkijk. Daarnaast verbinden we ambities aan elkaar, zoals het stimuleren van fietsen naar het werk en carpoolen met een werkgeversaanpak vanuit de regio. Maar ook door samen te werken met andere beleidsterreinen zoals sport, recreatie, gezondheid, en het gemeentelijke beweegteam. Naast het stimuleren van
netwerken voor alle modaliteiten, en de maatregelen die daarbij horen.
actieve vervoerswijzen ontmoedigen we bepaalde vervoerswijzen. We zorgen
Fysiek toegankelijke infrastructuur
is dan een rit met de auto.
bijvoorbeeld dat een rit op de fiets voor veel bestemmingen korter of sneller
We willen onze infrastructuur toegankelijk maken door rekening te houden met de wensen en beperkingen van verkeersdeelnemers. Het gebruik van
Stimuleren fietsgebruik
scootmobielen, rollators en rolstoelen op straat neemt door de vergrijzing toe.
De fiets is een duurzame vervoerswijze. Uit de enquête blijkt dat ook inwoners
Maar ook voor andere groepen is aandacht voor toegankelijkheid belangrijk,
de bereikbaarheid met de fiets en fietsvoorzieningen erg belangrijke
zoals voor kinderen of mensen met een beperking. Versmallingen,
onderwerpen vinden. Het fietsgebruik in Duiven ligt echter lager dan het
oneffenheden en stoeprandjes kunnen een ware hindernisbaan vormen.
gemiddelde in Nederland. Naast het stimuleren van fietsgebruik door prioriteit te geven aan de fiets in ontwerp en inrichting van de openbare
De gemeente zet zich daarom in voor voldoende brede trottoirs en voor
ruimte, investeren we ook in fietslessen, educatie, voorlichting, en het
middengeleiders om het oversteken van drukke staten makkelijker te maken.
promoten van fietsroutes. Ook sluiten we aan bij regionale campagnes gericht
Ook het verbeteren van de zichtbaarheid van de infrastructuur (goede
op inwoners, werknemers en werkgevers, zoals Slim & Schoon Onderweg.
verlichting, markering en geleiding) is hiervan onderdeel. Ernstige knelpunten krijgen prioriteit, de overige worden meegenomen in combinatie met
Bevorderen ketenmobiliteit
onderhoud.
de
Ketenmobiliteit is het gebruik van meerdere vervoerswijzen binnen een reis.
voetgangersvoorzieningen door bij onderhoud en realisatie van infrastructuur
Bijvoorbeeld met de fiets naar de bushalte en vervolgens met de bus naar de
specifiek rekening te houden met de voetganger.
eindbestemming. Een goed netwerk van overstappunten, nabijheid van
Hiermee
sluiten
we
aan
op
het
verbeteren
van
openbaar vervoerhaltes, beschikbaarheid van deelmobiliteit, een goede doorstroming
27
van
de
bus
en
goede
verbindingen
tussen
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
(fiets)parkeerplaatsen en OV-voorzieningen zijn voorbeelden van aspecten die het makkelijker maken om vervoerswijzen te combineren. Het bevorderen van
ketenmobiliteit
zorgt
ervoor
dat
duurzamere
en
gezondere
vervoerswijzen meer worden gebruikt.
Acties actieve mobiliteit
1
Bij de herinrichting van de openbare ruimte houden we rekening met eisen aan toegankelijkheid en daar waar geen herinrichting op de planning staat en ernstige knelpunten of tekortkomingen zijn in de toegankelijkheid van de openbare ruimte nemen we eerder maatregelen.
2
Aansluiten op regionale campagnes gericht op inwoners, werkgevers en werknemers, zoals Slim & Schoon Onderweg.
3
Bieden van goede voorzieningen op overstappunten, zoals wachtruimtes en hoogwaardige fietsenstallingen, om ketenmobiliteit te bevorderen .
4
Bij grootschalige ruimtelijke ontwikkelingen onderzoeken we de mogelijkheden voor het toevoegen van openbaar vervoer en het
voorzien van goede loop- en fietsroutes naar openbaar vervoerhaltes
5 6
Actualiseren Parkeernormennota Duiven 2018. Parkeerdrukmeting: Het vierjaarlijks houden van een parkeerdrukmeting zoals bepaald in het gemeentelijk Parkeerbeleidsplan.
28
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
4.3
Bereikbaarheid
•
De kruispunten op de Vergertlaan tussen de Rijksweg en de Oostsingel (N810)
•
Netwerken verbeteren De verschillende verkeersnetwerken spelen een belangrijke rol in de bereikbaarheid van bestemmingen in Duiven. Gewenste aanpassingen aan het loop- en fietsnetwerk, het openbaar vervoersnetwerk en het netwerk voor
De rotonde Vergertlaan-Rijksweg en het kruispunt Rijksweg-Westsingel
Variantenstudie kruispunten Duiven Naar aanleiding van de uitkomsten van de Netwerkanalyse is een
gemotoriseerd verkeer zijn te vinden in Hoofdstuk 5.
Variantenstudie
Omgang met de effecten van ruimtelijke plannen
•
Vergertlaan-Rijksweg;
of
•
Vergertlaan-Schapenweide;
bedrijfsvestigingen) wordt het effect op de verkeersstromen in beeld gebracht
•
Rijksweg-Westsingel.
Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen (zoals woningbouwlocaties
uitgevoerd
naar
de
oplossingsrichtingen
voor
drie
kruispunten:
(door de ontwikkelende partijen). Daarbij kijken we naar de bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid en passen we daar waar nodig de
In de Variantenstudie is het ontwerp van de oplossingsrichtingen verder
infrastructuur aan. Vormen van trillings-, geur- en geluidsoverlast houden we
uitgewerkt en zijn deze meer in detail en op meer dan alleen verkeerskundige
daarbij in de gaten. Indien nodig wordt onderzocht of er maatregelen
criteria beoordeeld. De gemeente heeft voor ieder knelpunt een
getroffen moeten worden om de leefbaarheid op peil te houden. De
voorkeursvariant aangewezen. Het is de intentie om deze varianten op termijn
afstemming tussen bereikbaarheid, veiligheid en leefbaarheid is opgenomen
te gaan realiseren.
in de wegencategorisering, welke een onderdeel is van hoofdstuk 3
•
“Doortrekking Heiliglandsestraat tot Oostsingel (N810)”;
(Verkeersveiligheid). •
uitbreidingsplannen voor op de woningbouwlocaties Ploen Noord, Plakse Weide en Biezenkampen. En ook buiten de gemeentegrenzen zijn diverse plannen. In de Netwerkanalyse verkeer Duiven (2022) is de verwachte verkeerssituatie voor 2030 onderzocht, waarin rekening gehouden is met de drie woningbouwlocaties: Ploen Noord, Plakse Weide, en Biezenkampen. De potentiële knelpunten (waarbij ook rekening wordt gehouden met de
Voor het oplossen van knelpunt Vergertlaan-Schapenweide: Variant 0+: “Huidige situatie in combinatie met doortrekking Heiliglandsestraat”;
Netwerkanalyse verkeer Duiven Naast woningbouw door inbreiding en verdichting in de spoorzone, zijn er
Voor het oplossen van knelpunt Rijksweg-Vergertlaan: Variant 5:
•
Voor het oplossen van knelpunt Rijksweg-Westsingel: Variant 2: “Realiseren extra opstelstroken”.
Deelmobiliteit Het delen van vervoer wordt de laatste jaren steeds bekender, en groeit ook in gebruik. In de gemeente Duiven is de groei van het gebruik van deelmobiliteit lager dan het Nederlands gemiddelde.
doortrekking van de A15 en de verbreding van de A12) zijn:
29
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Omdat een deelauto een duurzaam alternatief is voor een eigen auto en
de bijlage. Het is niet reëel bestaande knelpunten op te kunnen lossen met
ruimtebesparend is, staat de gemeente positief tegenover deelauto’s. We
dit pakket, daarvoor is immers het project ViA15 beoogd. Daarnaast weten we
willen initiatieven ruimtelijk faciliteren door bijvoorbeeld een parkeerplaats
dat verlichting van het wegennet vaak snel opnieuw wordt ingevuld door
beschikbaar te stellen. We verwachten vooral op de langere termijn of bij
nieuwe (externe) verkeersdeelnemers door latente vraag. Daarom is het doel
nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen mogelijkheden, daarom laten we het
van de maatregelen de (interne) automobilisten vanuit de regio goede
initiatief voorlopig bij de markt. We onderzoeken wel de mogelijkheid om aan
alternatieven te bieden en verleiden hier gebruik van te maken.
te sluiten bij initiatieven van buurgemeenten. Bij de eerstvolgende herziening van de gemeentelijke parkeernormen bekijken we of een reductiefactor voor
Voor Duiven is naast de gedrags- en verkeersmanagementmaatregelen en het
parkeren bij de inzet van een of meerder deelauto’s mogelijk is (naar
op opwaarderen van de stationsvoorzieningen, het volgende relevant: het
voorbeeld van Westervoort).
opwaarderen van lijn 60 naar HOV, en het aanleggen van de ontbrekende schakels in de snelfietsroute F12 (en de feeders daar naartoe, zoals de
Korte termijn aanpak voor de A12/N325 Het
project
ViA15
is
belangrijk
om
Broekstraat). de
huidige
en
toekomstige
congestieproblematiek op de A12 en het stedelijke netwerk van de A325 en N325 op te lossen. Een uitbreiding van het wegennet schept bovendien ruimte voor de woningbouwopgaven in de regio en de mobiliteitstransitie in Arnhem, Nijmegen en de regiogemeenten.
Acties bereikbaarheid
1
We staan positief tegenover deelmobiliteit. We laten het initiatief bij de markt en willen deze ruimtelijk faciliteren. Waar mogelijk
Inmiddels is definitief besloten dat het project ViA15 (doortrekking A15 en verbreding A12/A15) wordt uitgevoerd, hoewel de precieze planning hiervan
sluiten we aan bij initiatieven vanuit buurgemeenten.
2
Uitvoering geven aan de Korte termijn aanpak voor de A12/N325.
nog onduidelijk is. Voor de korte termijn heeft de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen, namens de samenwerkende gemeenten, de mogelijke mobiliteitsmaatregelen in de A12-zone onderzocht. Daaruit is een maatregelenpakket
voor
de
kortere
termijn
(voorafgaand
aan
de
daadwerkelijke realisatie) voortgekomen met als doel de bestaande knelpunten op het gebied van bereikbaarheid en leefbaarheid te verlichten. Het maatregelenpakket voor de komende vijf jaar waarmee bestaande knelpunten (enigszins) kunnen worden verlicht is opgenomen in Figuur 6.1 in
30
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
31
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
5. Netwerken e thema’s en ambities zoals beschreven in hoofdstu
zijn vertaald naar de
Dit geeft antwoord op vragen als: Waar willen we dat het auto-, fiets-, bus- en
verkeersnetwerken. Hieronder staan de hoofdstructuren voor de voetganger
treinverkeer in de gemeente Duiven hoofdzakelijk plaatsvindt? Welke routes
en fiets, het openbaar vervoer en het gemotoriseerde verkeer weergeven.
hebben een belangrijke functie? Waar vinden we de toegankelijkheid voor
De volgende paragrafen gaan nader in op deze netwerken.
voetgangers éxtra belangrijk?
In iedere paragraaf grijpen we eerst terug op de hoofdstructuur van de
Daarna werken we per vervoerswijze in detail uit wat dat betekent voor het
modaliteit.
netwerk en welke aanpassingen daarvoor nodig zijn. Deze netwerken zijn opgesteld op basis van een combinatie van richtlijnen en ambities, waarbij ook de beleving van de weggebruiker centraal staat.
32
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
5.1
Voetgangers- en fietsnetwerk
Hoofdstructuur voetganger Bijna alle verplaatsingen, zowel functioneel als recreatief, beginnen en eindigen met lopen. Iedereen moet daarom overal te voet kunnen komen. Sommige gebieden worden echter intensiever door voetgangers gebruikt, zoals plekken waar mensen winkelen of overstappen op het openbaar vervoer. In deze gebieden is daarom extra aandacht voor de voetganger gewenst. De belangrijke gebieden voor voetgangers zijn weergeven in kaart 5.1. Hoofdstructuur fiets Voor de beoogde hoofdstructuur voor de fiets zijn de routes met de belangrijkste verbindende functie opgenomen. Voor fietsers zijn er twee belangrijke snelfietsroutes (SFR) die de gemeente Duiven verbindt met Arnhem in het westen en Zevenaar in het oosten. De SFR12 loopt ten zuiden van de A12, langs de bedrijventerreinen in het noorden van de gemeente. SFR De Liemers loopt wat zuidelijker door de gemeente, parallel aan de spoorlijn. Binnen project ViA15 wordt een snelfietsroute toegevoegd parallel aan de doorgetrokken A15 tussen SFR De Liemers en de gemeente Lingewaard.
elangri e gebieden voor voetgangers
De hoofdfietsroutes zijn de andere belangrijke fietsverbindingen. Ook zijn er
Snelfietsroute
nog een aantal lokale fietsroutes, en bovendien mag er natuurlijk ook op alle
Snelfietsroute ViA1
andere straten en fietspaden worden gefietst. Om het netwerk verder te
Hoofdfietsroute
verbeteren staan op de kaart ook een paar nieuwe routes: naar
Ambitie
woningbouwlocatie Biezenkampen en Ploen Noord, naar uitbreiding bedrijventerrein Centerpoort Noord en langs de A12 over de IJssel naar Velp.
33
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Gewenste aanpassingen voetgangers- en fietsnetwerk
bevorderen is het gewenst deze verbindingen tussen de IJsselbrug en
Om het gewenste voetgangers- en fietsnetwerk zoals weergeven in kaart 5.1
Velp/Arnhem te verbeteren, Zodat er snellere fietsroutes ontstaan tussen
te realiseren, hebben we een aantal aanpassingen.
Velp,
1)
regionaalverband (samen met de gemeenten Arnhem en Rheden, en de
Maatregelen uit: Onderzoek herkenbaarheid loop- en fietsroutes Duiven,
en
Duiven.
De
mogelijkheden
willen
we
in
Groene Metropoolregio) nader onderzoeken.
Groessen en Loo (2024) In het eerder opgestelde Onderzoek herkenbaarheid loop- en fietsroutes
Arnhem
4)
Dijken fietsvriendelijker
Duiven, Groessen en Loo (2024) zijn aandachtspunten voor belangrijke
De dijken zijn onderdeel van de hoofdfietsstructuur. De fietser is daar de
loop- en fietsroutes naar voren benoemd. De knelpunten zijn
hoofdgebruiker, en de auto (waar mogelijk) te gast. De wegen op de
samengevat in de kaarten in Figuur 6.2 in de Bijlage. Hieruit volgen een
dijken willen we daarom inrichten conform de kenmerken van een
groot aantal gewenste aanpassingen aan het netwerk. Deze zijn
fietsstraat op de wegvakken waar dit momenteel nog niet het geval is.
beschreven in het bovengenoemde document. De locaties van deze
5)
maatregelen zijn te zien in Figuur 6.3 in de Bijlage.
Verbeteren veiligheid oversteek inclusief vrijliggende fietspaden Broekstraat Bij het kruispunt Broekstraat – Oostsingel (N810) lopen zowel snel- als
Naast deze maatregelen die volgen uit het Onderzoek herkenbaarheid loop-
hoofdfietsroutes. Daarom gaan we hier een veilige oversteek voor
en fietsroutes Duiven, Groessen en Loo (2024), zijn er nog een aantal
langzaam verkeer realiseren door het realiseren van een ongelijkvloerse
aanvullende maatregelen om het gewenste voetgangers- en fietsnetwerk te
kruising. Daarbij is ook het aanleggen van een vrijliggend fietspad in twee
realiseren:
richtingen parallel aan de Broekstraat gewenst.
2)
Verbeteren ontsluiting nieuwe woningbouwlocaties en bedrijventerreinen In
Duiven
worden
een
aantal
nieuwe
woningbouwlocaties
Zoekgebied verbinding hoofdfietsroute Het is gewenst om een directere verbinding in het hoofdfietsnetwerk te
bedrijventerreinen gerealiseerd. Om lopen en het gebruik van de fiets te
realiseren tussen de bedrijventerreinen Centerpoort-Nieuwgraaf en
bevorderen van en naar deze locaties is aansluiting op en uitbreiding van
Graafstaete in het noorden van Duiven, en het treinstation.
het voetgangers- en fietsnetwerk nodig. Het gaat om de nieuwe
3)
6)
en
7)
Verbeteren gelijkvloerse kruisingen over het spoor
woningbouwlocatie Biezenkampen, Plakse Weide en Ploen Noord, de
Door nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen in Duiven wordt er een toename
uitbreiding van bedrijventerrein Centerpoort Noord, en de nieuwe
van verkeersbewegingen verwacht. Tegelijkertijd neemt de frequentie
sportvelden.
van het treinverkeer op de spoorlijn toe, waardoor de overwegen vaker
Verbeteren verbinding over de IJssel richting Velp
dichtgaan. De spoorlijn heeft hierdoor een barrièrewerking in Duiven, en
Langs de A12 over de IJssel loopt een fietspad. Met name aan de
de gelijkvloerse kruisingen over het spoor vormen knelpunten voor de
westzijde van de IJssel rondom Knooppunt Velperbroek zijn de
verkeersveiligheid. In 2024 is een verkenning uitgevoerd naar deze
verbindingen indirect en onduidelijk. Om het gebruik van de fiets te
gelijkvloerse kruisingen in De Liemers. Hieruit volgt dat maatregelen om
34
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
deze kruisingen te verbeteren nodig zijn. In Duiven gaat het om de kruisingen
op
de
Eltensestraat,
Gorsstraat,
Vergertlaan,
en
Heiliglandsestraat. De ambitie is om op deze plekken onderdoorgangen te realiseren. 8)
Lombokstraat en Woerdstraat inrichten als fietsstraat Omdat de Lombokstraat en Woerdstraat onderdeel zijn van het hoofdfietsnetwerk, is het gewenst om deze in de richten als fietsstraat.
9)
Oversteek SFR12 – Graafsingel verbeteren De snelfietsroute SFR12 loopt over de Graafsingel. Daar moet er worden overgestoken richting de Maststraat. We willen deze oversteek voor het fietsverkeer verbeteren.
10) Verbeteren verkeersveiligheid langzaam verkeer Achtergaardsestraat Op de Achtergaardsestraat, ter hoogte van de snelheidsremmer, willen we de verkeersveiligheid voor langzaam verkeer verbeteren.
35
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Kaart 5.1: Gewenst voetgangers- en fietsnetwerk
36
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
5.2
Openbaar vervoersnetwerk
Als gemeente hebben we zelf geen zeggenschap over de lijnvoering van het openbaar
vervoer.
Maar
we
kunnen
wel
potentiële
verbeteringen
onderzoeken en daarvoor lobbyen. Hiervoor werken we samen met de provincie, buurgemeenten en concessiehouders. Ook kunnen we als gemeente bijdragen aan de kwaliteit van het openbaar vervoer door het aanbieden van goede gemeentelijke infrastructuur en haltevoorzieningen in samenhang
met
de
wegencategorisering,
woningbouw
en
sociale
voorzieningen. Hoofdstructuur openbaar vervoer Het openbaar vervoersnetwerk in Duiven kent een treinstation aan de spoorlijn vanaf Arnhem in de richting van Doetinchem en Winterswijk. Daarnaast zijn er verschillende buslijnen die Duiven met Westervoort, Zevenaar, en Arnhem verbinden. We willen minimaal het huidige kwaliteitsniveau van het openbaar vervoer behouden, maar we streven naar het verbeteren van de kwaliteit. Dit draagt bij aan het verbeteren van de mogelijkheden voor ketenmobiliteit. Kaart 5.2 laat het gewenste openbaar vervoersnetwerk zien. Op deze kaart zijn ook de
reinstation
benodigde aanpassingen en ambities opgenomen. Deze worden op de
Spoorli n
volgende pagina’s
usli n
n voor
n toegelicht.
usli n ambitie
37
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Gewenste aanpassingen openbaar vervoersnetwerk
5)
Onderzoeken routering buslijn 61 ten behoeve van uitbreiding
Om de bereikbaarheid met het openbaar vervoer te verbeteren, hebben we
Centerpoort-Noord
gewenste aanpassingen. Een aantal van deze aanpassingen gaat over het
Omdat het bedrijventerrein Centerpoort-Noord wordt uitgebreid, is het
toevoegen van bushaltes ten behoeve van ruimtelijke ontwikkelingen:
gewenst om dit gebied goed te laten aansluiten op het bestaande
1)
openbaar vervoersnetwerk. Daarom willen we onderzoeken wat de
Nieuwe bushalte bij Seingraaf
mogelijkheid van een nieuwe routering van buslijn 61 is.
Het bedrijventerrein Seingraaf is uitgebreid. Om ervoor te zorgen dat ook het nieuwe deel goed bereikbaar is met het openbaar vervoer, is een
2)
6)
extra bushalte aan lijn 61 op de Rivierweg ter hoogte van Seingraaf
Ten behoeve van de bereikbaarheid met het openbaar vervoer van de
gewenst.
nieuwe wijk Biezenkampen, hebben we de ambitie om deze wijk te
Nieuwe bushalte bij Ploen Noord
verbinden met buslijn 62.
Buslijn 61 loopt ook langs het gebied waar de wijk Ploen Noord wordt gerealiseerd. Om de toekomstige inwoners van het gebied makkelijker van het openbaar vervoer gebruik te kunnen laten maken, is ook hier een extra bushalte gewenst.
Ten aanzien van de frequentie van bestaande buslijnen hebben we de volgende ambitie: 7)
belangrijke buslijn die onder andere Arnhem, Westervoort, Duiven en Zevenaar met elkaar verbindt. Momenteel gaat deze bus overdag 1x per
buslijnen:
uur, en tijdens de ochtendspits 2x per uur. Om de bereikbaarheid per
Ambitie om buslijn 61 en 62 te verbinden ten behoeve van de
openbaar vervoer te verbeteren, is het onze ambitie om deze buslijn de
bereikbaarheid Centerpoort-Noord
kwaliteit te geven van hoogwaardig openbaar vervoer (HOV). Daar hoort
Momenteel ontbreekt de mogelijkheid om snel met het openbaar
een hogere frequentie bij van 4x per uur.
vervoer vanaf de kern Duiven naar het bedrijventerrein CenterpoortNoord te komen. Het is een ambitie om deze verbinding te verbeteren. Daar willen we de mogelijkheden voor onderzoeken. 4)
de bereikbaarheid met het openbaar vervoer
tussen
de
bedrijventerreinen in Duiven en Velp en Arnhem te verbeteren, is het een ambitie om buslijn 61 te verbinden met buslijnen 26 en/of 27.
38
Ook willen we inzetten op (het onderzoeken van) mogelijke nieuwe lijnen of andere maatregelen die belangrijke verbindingen mogelijk kunnen maken:
Ambitie om buslijn 61 en 26/27 te verbinden Om
Ambitie buslijn 60 HOV (4x per uur) Buslijn 60 loopt vanaf Arnhem richting de Tolkamer. Het is een
Daarnaast hebben we een aantal ambities voor de routering van bestaande 3)
Ambitie om Biezenkampen met buslijn 62 te verbinden
8)
Onderzoeken mogelijkheid buurtbuslijnen Loo en Groessen Loo en Groessen zijn momenteel niet goed bereikbaar met het openbaar vervoer. Hoewel er wel de Haltetaxi RRReis wordt aangeboden, is er nog geen structureel openbaar vervoer. De wens is daarom om te kijken wat
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
9)
de mogelijkheden zijn voor het realiseren van (een) buurtbuslijn(en) van
willen verbeteren, spreken we onze ambitie over deze verbinding uit. We
een naar deze kernen.
gaan lobby voeren om in samenwerking met gemeenten Arnhem,
HOV-verbinding over ViA15
Rheden en Westervoort, de regio, provincie en vervoerder, de potentie
Met de realisatie van het project ViA15 ontstaat er de mogelijkheid om
van deze verbinding te onderzoeken.
een busverbinding over de doorgetrokken A15 richting Lingewaard (Bemmel) en Nijmegen te realiseren. Het is onze ambitie dat deze HOVbuslijn via Duiven en de Fashion Outlet Zevenaar in de richting van Didam/Doetinchem loopt. 10) Potentiële mobiliteitshub Waar de aansluiting van de A15 op de N810 is voorzien, is potentie om een mobiliteitshub te realiseren. Op dit punt komen verschillende modaliteiten samen: er loopt een hoofdfietsroute langs, het wordt een belangrijke aansluiting voor gemotoriseerd verkeer, en de HOVverbinding (zoals beschreven als ambitie in het voorgaande punt) zou hierlangs kunnen gaan rijden. Een mobiliteitshub op deze plek heeft potentie om overstappen te vergemakkelijken en daarmee het gebruik van de fiets en openbaar vervoer te stimuleren. Ook kan de hub langs de ViA15 mogelijkheden bieden voor carpoolen. Faciliteiten zoals goede fietsparkeervoorzieningen zijn hierbij van belang. 11) Ambitie verbinding Arnhem via Westervoort, Duiven, bedrijventerreinen en Velp Hoewel er meerdere buslijnen de gemeente Duiven doorkruisen, is er in de huidige situatie geen buslijn die Duiven met zowel Arnhem, Westervoort, de bedrijventerreinen, en Velp verbindt. Een dergelijke busverbinding
(bijvoorbeeld
als
trolleybus
2.0)
verbetert
de
bereikbaarheid voor reizigers met het openbaar vervoer tussen bijvoorbeeld Velp en de bedrijventerreinen, maar ook tussen de bedrijventerreinen en Duiven zelf. Omdat er behoefte is aan deze verbinding en we de bereikbaarheid met duurzame mobiliteitsvormen
39
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Kaart 5.2: Gewenst openbaar vervoersnetwerk
40
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
5.3
Gemotoriseerd verkeer
Hoofdstructuur De hoofdstructuur voor gemotoriseerd verkeer in Duiven is te zien in de figuur hiernaast. Hierop zijn niet alle wegen weergeven, maar de wegen met een belangrijke functie in ontsluiting en afwikkeling voor gemotoriseerd verkeer in Duiven. De dikte van de lijnen geeft de hiërarchie van de wegen aan. De autosnelweg A12 is de belangrijkste verbinding van Duiven met het regionale en landelijke wegennet. Dit is momenteel de enige autosnelweg in Duiven en wordt onderhouden door het Rijk. Met de realisatie van het project ViA15 wordt het mogelijk om via een autosnelweg direct van en naar het zuidwesten te rijden. In de gemeente Duiven liggen twee provinciale wegen, de N338 (Rivierweg) en de N810 (Oostsingel). Beide wegen hebben een aansluiting op de A12 aansluiting 2 ‘ uiven’ .
‘Westervoort’ en aansluiting 2
aarnaast wordt met de doortrekking van de A15 een aansluiting
op de N810 gerealiseerd. De verkeersstructuur binnen de gemeente is overzichtelijk. De Westsingel en Oostsingel vormen samen een randweg rond Duiven. Samen met de Rijksweg ten westen van Duiven verbinden deze wegen Westervoort, Duiven en Zevenaar met elkaar en met de autosnelwegen. Ten oosten en westen van Duiven sluiten deze wegen aan op de wegen binnen de bebouwde kom. Op
Autosnelweg
deze wegen wordt het gemotoriseerde verkeer verzameld en afgewikkeld van
ViA1
en naar de hoofdwegen. Gemotoriseerd verkeer wordt zo gestimuleerd zo
Wegen met belangri e functie in ontsluiting en afwi eling
veel mogelijk van de West- en Oostsingels (en Vergertlaan) gebruik te maken en dus om Duiven heen te rijden in plaats van door Duiven te rijden. Daarmee wordt verkeershinder in Duiven zoveel als mogelijk voorkomen.
41
Mobiliteitsvisie Duiven 2040 - 7 februari 2025
Uitgangspunten wegencategorisering
ook regionaal verkeer. Er geldt een maximumsnelheid van 100, 120 of 130
De wegencategorisering is een belangrijk instrument
km/u. In Duiven is dit de autosnelweg A12 (en in de toekomst ook de A15).