16. Bijlage 8d Programmabegroting 2026-2029 Zevenaar
Tekst van het document
In 2025 is burgemeester Lucien van Riswijk benoemd tot lid van het Dagelijks Bestuur van de Euregio Rijn-Waal. Prestaties | In het kader van Interreg zijn in totaal 55 projecten goedgekeurd, waarvan 26 projecten in de Euregio Rijn-Waal. Waaronder het project GrenzTalentFit van de RSD waarbij mensen met een langdurige werkloosheid of persoonlijke belemmeringen worden geholpen om weer werkfit te worden. Hierbij vindt onder andere uitwisseling plaats van methoden tussen Duitsland en Nederland. De Euregio werkt eveneens met het Kleineprojectenfonds (hierna: KPF). De thematische actiethema's van dit fonds zijn People-to-People, Health, Education en Governance. Ook in 2025 zijn diverse projecten goedgekeurd. Website | Website Euregio Rijn-Waal Bedragen x € 1.000 Financiële informatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bijdrage gemeente | 12 | 13 | 13 | 13 | 13 Resultaat partij Eigen vermogen Vreemd vermogen 175 Risico's Programma | 0. Bestuur en ondersteuning ENDVBEND Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen Omschrijving | De 17 gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen willen de positie van de regio Arnhem- Nijmegen versterken en een kwalitatieve groei van de regio – met behoud van de typische balans tussen levendige verstedelijking en ontspannen leefkwaliteit – bewerkstelligen.
Daartoe is in 2020 een nieuw samenwerkingsverband opgericht in de vorm van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR) als vervanger van het Gemeenschappelijk Orgaan Regio Arnhem Nijmegen. Juridische vorm | Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats | Elst Partijen | Arnhem, Berg en Dal, Beuningen, Doesburg, Druten, Duiven, Heumen, Lingewaard, Montferland, Mook en Middelaar, Nijmegen, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Wijchen en Zevenaar. Beleidskaders | Regionale Agenda 2025-2028 Openbaar belang en | De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen is de opvolger van de regio Arnhem- doel | Nijmegen en is op 1 januari 2021 van start gegaan. De regio staat voor de uitdaging hoe om te gaan met groei van wonen, werken en mobiliteit, zodat wij een balans kunnen vinden tussen levendige stedelijkheid en ontspannen leefkwaliteit. Bestuurlijk belang | De colleges van de 17 deelnemende gemeenten Arnhem, Berg en Dal, Beuningen, Doesburg, Druten, Duiven, Heumen, Lingewaard, Mook en Middelaar, Nijmegen, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Wijchen en Zevenaar kiezen een vertegenwoordiger in het algemeen bestuur, Het AB bestaat uit 17 leden, van iedere gemeente een collegelid. Uit het algemeen bestuur wordt een dagelijks bestuur gevormd, bestaande uit 3 leden. De burgemeester van Zevenaar maakt deel uit van het dagelijks bestuur.
Aandeel in % | 5,88 Ontwikkelingen | In 2024 heeft de gemeente Zevenaar voor de periode t/m 2028 ingetekend op vijf opgaven: circulaire regio, verbonden regio, productieve regio, ontspannen regio en groene groeiregio. Belangrijke focus van deze Regionale Agenda is de uitvoering van diverse projecten. Zowel bestuurlijk als ambtelijk zijn wij betrokken met de uitvoering van de Regionale Agenda. Ook participeert de gemeente Zevenaar in The Economic Board. De Groene Metropoolregio verstrekt de bijdrage van gemeenten in de vorm van een subsidie aan The Economic Board. Daarnaast loopt het verzoek vanuit de GMR aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten om voor het aangaan en verstrekken van subsidies die te maken hebben met de uitvoering van de Regionale Agenda de bevoegdheid over te dragen. Montferland was deelnemer van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR) maar heeft per 1 januari 2025 haar lidmaatschap beëindigd. Prestaties | Uitvoering geven aan de vijf opgaven: circulaire regio, verbonden regio, productieve regio, ontspannen regio en groene groeiregio.
Website | Groenemetropoolregio.nl Bedragen x € 1.000 Financiële informatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bijdrage gemeente | 414 | 452 | 439 | 439 | 439 | 439 Resultaat partij | 244 Eigen vermogen | 372 176 Vreemd vermogen | 6.729 Risico's Programma | 0. Bestuur en ondersteuning ENDVBEND Huisvesting voortgezet onderwijs in de Liemers (GRHVOL) Omschrijving | Samenwerkingsverband op het gebied van huisvesting voortgezet onderwijs in de Liemers. Juridische vorm | Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats | Zevenaar Partijen | Het betreft een samenwerking tussen de gemeenten Duiven, Montferland en Zevenaar. Beleidskaders | IHP 2020-2036 Openbaar belang en | Op het gebied van huisvesting voortgezet onderwijs werken de gemeenten Duiven, doel | Montferland en Zevenaar samen in een Gemeenschappelijke Regeling Huisvesting Voortgezet Onderwijs Liemers. Door deze samenwerking kunnen er in alle drie de gemeenten grote renovaties en nieuwbouw plaatsvinden, die de gemeenten zelfstandig moeilijk kunnen realiseren. Bestuurlijk belang | De gemeente Zevenaar benoemt een van de drie leden van het algemeen bestuur.
Aandeel in % | 44,98 Prestaties Website | geen Bedragen x € 1.000 Financiële informatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bijdrage gemeente | 940 | 971 | 1.121 | 1.122 | 1.121 | 1.458 Resultaat partij Eigen vermogen Vreemd vermogen Risico's Programma | 4. Onderwijs ENDVBEND MGR sociaal domein Centraal-Gelderland Omschrijving | De MGR (Modulaire Gemeenschappelijke Regeling) biedt een algemeen kader voor samenwerking op het gebied van het sociaal domein binnen de regio Centraal Gelderland en voorziet in samenwerkingsmodules. Zevenaar neemt deel aan de modules: Inkoop, Werkgevers Service Punt (WSP), Regionaal Bureau Leerplicht (Onderwijs), Werkgeverschap Sociale Werkvoorziening (WgSW) en Beheer. Juridische vorm | Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats | Arnhem Partijen | 11 regiogemeenten nemen deel aan de algemene regeling: Arnhem, Doesburg, Duiven, Lingewaard, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Wageningen, Westervoort en Zevenaar. Het aantal deelnemende gemeenten per samenwerkingsmodule verschilt. 177 178 Beleidskaders De MGR is een uitvoeringsorganisatie. Opdrachtgeverschap gemeenten verloopt via de bestuurscommissies van de verschillende modules. De afspraken worden jaarlijks vastgelegd in de begroting van de MGR met daarbij een uitvoeringsprogramma voor het komende jaar.
Openbaar belang en doel Regionale samenwerking in het sociaal domein moet leiden tot kwalitatief goede en efficiënte dienstverlening aan de inwoners van de 11 deelnemende gemeenten. Daarbij is het lokale beleid leidend. De MGR is van en voor de samenwerkende gemeenten. Bestuurlijk belang Deelname aan het algemeen bestuur en de verschillende bestuurscommissies. Aandeel in % 8,70 Ontwikkelingen De MGR ontzorgt de gemeente en zorgt voor samenhang en een efficiënte uitvoering voor de samenwerkende gemeenten. De samenwerking in onze Modulaire GR werkt praktisch, kostenbesparend en zorgt voor focus op efficiënte uitvoering. - Module Inkoop Zorg Er zijn diverse op elkaar ingrijpende ontwikkelingen waaronder de hervormingsagenda jeugd, eigen bijdrage Wmo, woonplaatsbeginsel beschermd wonen en het Integraal zorg akkoord (IZA/GALA). Het is van belang dat binnen deze ontwikkelingen prioriteiten en kaders worden gesteld, zodat binnen Inkoop SDCG een realistische vraag en opdracht van de regiogemeenten ligt, die tevens past bij de beschikbare bemensing. - Module Regionale Facilitering Zorg Regiogemeenten werken samen aan het project ‘Versterken van de regionale samenwerking’. Met uitvoering van deze opdracht ontstaat een aangepaste regionale structuur gebouwd vanuit de inhoudelijke opgaven van de regio met duidelijke rollen en verantwoordelijkheden.
Mogelijke veranderingen in de regionale overleg -, en samenwerkingsstructuur kunnen gevolgen hebben voor de omvang van het takenpakket van het regiosecretariaat en de regioadviseurs jeugd. - Module onderwijs Vanwege de toenemende complexiteit van de opgave van het RBL, wordt er steeds vaker een beroep gedaan op de expertise van professionals om jeugdigen passende ondersteuning en ontwikkelingskansen te bieden. Om dit te regelen is de samenwerking tussen gemeenten, onderwijs, de sociale (wijk)teams en andere partners in het sociaal en justitieel domein belangrijk. Het RBL is hierin vaak de verbindende schakel tussen de verschillende niveaus. Daarom zijn we ook op beleidsniveau gesprekspartner op het snijvlak van onderwijs, zorg en participatie. - Module WSP Het komende jaar wordt regionaal uitwerking gegeven aan de implementatie van de nieuw te vormen Regionale Werkcentra. Het regionale streven is om per 1 januari 2026 de werkcentra operationeel te hebben. Het WSP zal zich binnen het Werkcentrum blijven richten op het behouden en uitbreiden van werkgeverscontacten. - Module WgSW Ook voor 2026 wordt invulling gegeven aan de formele werkgeversrol voor SW - medewerkers. Dat betekent dat ontwikkelingen die van invloed zijn op de werkgeversrol vanuit de module worden gesignaleerd en daar waar nodig vertaald naar beleid en/of regelgeving ten aanzien van de SW-medewerkers.
- Module Contractmanagement Inburgeringstrajecten Bij de MGR is de opdracht neergelegd tot contractbeheer over de inburgeringstrajecten en in voorkomende gevallen de inkoop hiervan. Het gaat om de volgende taken: • contractbeheer en contractmanagement; • toegankelijk maken van contractinformatie; • informatie ophalen over de behaalde resultaten; 179 • contractgesprekken voeren op grond van informatie en signalen; • het verzorgen van rapportages; • op basis van inkoopopdrachten uitvoeren van inkoopprocessen. Prestaties Zorg Naast reguliere werkzaamheden met betrekking tot contractering sociaal domein en de op basis van vraag/behoefte vanuit gemeenten op te starten themagerichte projecten, zijn er voor 2025 twee grote overstijgende projecten; Verbreding taakstelling begroting (naar aanleiding van onderzoek op lokaal maatwerk en de samenloop lokaal & regionaal contractmanagement is of op regionale schaal voordelen te behalen. De uitkomsten van de onderzoeken bieden mogelijkheden om op regionale schaal efficiënter met middelen om te gaan.
De onderzoeksresultaten worden in 2025 verder uitgewerkt tot concrete voorstellen) en Inkoop 2025 (hieronder vallen de verlening van contracten, het door ontwikkelen van zorgaanbod en de inkoop van een regionaal zorgdashboard) Regionale Facilitering Zorg Vanuit het regiosecretariaat wordt bijgedragen aan het versterken van de regionale samenwerking. Onder andere door de bestuurlijke regionale overleggen en het overleg in voorbereiding hierop efficiënt en effectief te ondersteunen. Onderwijs Met de uitvoering van (wettelijke) taken heeft het RBL de ambitie dat zoveel mogelijk jeugdigen een route volgen naar een startkwalificatie. Deze startkwalificatie geeft hen een betere uitgangspositie op de arbeidsmarkt. Jeugdigen die ongeoorloofd verzuimen of (dreigen) uit te vallen, begeleidt het RBL terug naar school of naar een andere passende route in zorg of arbeid. Jongeren in een kwetsbare positie houden we in beeld. WSP Het team WSP-gemeenten heeft met de gemeenten afgesproken om met name kwalitatieve resultaatafspraken te maken op onder meer het gebied van samenwerking/partnership, vacaturevervulling en plaatsingen. De aantallen worden gemonitord en gerapporteerd. WgSW Het vormgeven van het (formeel) werkgeverschap voor 1.500 SW medewerkers, waarvan 131 afkomstig uit Zevenaar.
Daarmee krijgen de SW medewerkers hun salaris betaald en zijn HR en arbodienstverlening voor deze medewerkers goed geborgd. Website Website MGR Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente 5.654 5.881 5.606 5.384 5.162 Resultaat partij Eigen vermogen 560 Vreemd vermogen 4.512 Risico's Programma 6. Sociaal domein 180 ENDVBEND Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) Omschrijving De Omgevingsdienst voert taken op het gebied van bouwen, milieu, handhaving en toezicht voor de deelnemende gemeenten en Provincie uit. De ODRA is vanaf 1 april 2013 operationeel. Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats Arnhem Partijen Gemeente Arnhem, Doesburg, Duiven, Lingewaard, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Zevenaar en de Provincie Gelderland. Beleidskaders De Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Regio Arnhem ODRA is per 14 november 2012 in werking getreden. Per 1 april 2013 is vervolgens de Omgevingsdienst van start gegaan. Openbaar belang en doel Uitvoering van meerdere taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving voor gemeenten uit de regio Arnhem. Ook is ODRA voor de deelnemende gemeenten het aanspreekpunt voor milieuvraagstukken. Bestuurlijk belang Deelname in het algemeen bestuur door een wethouder.
Het dagelijks bestuur bestaat uit vijf leden. Eén lid vertegenwoordigt de gemeenten Westervoort, Duiven en Zevenaar. Aandeel in % 7,80 Ontwikkelingen De besturen van de Omgevingsdienst Arnhem en Nijmegen stellen voor de beide diensten te fuseren tot één Omgevingsdienst. Door een schaalvergroting ontstaat een robuuste en toekomstbestendige omgevingsdienst die ook in de toekomst goed in staat zal zijn haar taken te blijven uitvoeren. De beoogde fusiedatum is 1 januari 2026. Prestaties Er wordt uitvoering gegeven aan de VTH-taken op het gebied van milieu overeenkomstig het werkprogramma. Website Website ODRA Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente 890 889 889 889 889 Resultaat partij 67 Eigen vermogen 870 Vreemd vermogen 6.920 Toelichting De werkzaamheden van ODRA worden bekostigd op basis van outputfinanciering. Er wordt gerapporteerd op basis van afgenomen diensten en op basis van geleverde producten. De daadwerkelijke gemaakte kosten worden verrekend met de partners van de ODRA. Risico's Programma 7. Volksgezondheid en milieu 181 ENDVBEND Reinigingsdienst de Liemers (RDL) Omschrijving Reinigingsdienst De Liemers is een samenwerkingsverband van de gemeenten Montferland en Zevenaar voor uitvoerende taken op het gebied van afval en reiniging.
Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats Zevenaar Partijen De gemeenten Montferland en Zevenaar maken deel uit van de GR. Beleidskaders De vastgestelde GR is het kader op basis waarvan RDL functioneert. Openbaar belang en doel RDL zorgt voor de uitvoering van een groot deel van de afvalinzameling en - verwerking, een basistaak van de gemeente. Bestuurlijk belang Het bestuurlijk belang is 50%, Zevenaar levert één van de twee bestuurders. Aandeel in % 45,00 Ontwikkelingen Vanaf 2025 zijn de veegtaken niet meer bij de RDL belegd, maar wordt dit werk door de eigen uitvoerende dienst van de gemeente Zevenaar uitgevoerd. Door het wegvallen van de veegtaken van de RdL stijgt de bijdrage van de gemeente aan de RdL minder hard. Prestaties De RdL blijft ook in 2026 bijdragen aan de VANG doelstellingen van de gemeente. Website Geen Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente 2.499 2.400 2.408 2.408 2.408 2.408 Resultaat partij 159 Eigen vermogen Vreemd vermogen 7.276 Toelichting De extra bijdrage is enerzijds veroorzaakt door hogere verwerkingskosten en anderzijds omdat de inkomsten op de aanbiedstations lager waren dan geraamd. Het aanbod van afval was niet alleen 18% lager dan in 2022, maar vooral 33% lager dan begroot.
Bij de betaalde stromen was het aanbod 44% lager dan begroot en de inkomsten daarmee ook navenant lager. Omdat die inkomstendaling slechts gedeeltelijk is gecompenseerd door minder verwerkingskosten, valt het saldo negatief uit. Risico's Programma 7. Volksgezondheid en milieu ENDVBEND Samenwerking De Liemers Omschrijving Het uitvoeren van de ICT (RID), sociale dienst (RSD) en de inkoop voor de deelnemende gemeenten: Duiven, Westervoort en Zevenaar. Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats Duiven Partijen Gemeenten Duiven, Westervoort en Zevenaar. Beleidskaders - I-visie en I-strategie - Businesscase RSD Openbaar belang en doel Samenwerking De Liemers is een samenwerkingsverband van Liemerse gemeenten op gebied van ICT, inkoop en werk en inkomen. Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur van de SDL de Liemers wordt gevormd door de colleges van B&W van de deelnemende gemeenten. Het dagelijks bestuur wordt gevormd door de burgemeesters van de deelnemende gemeenten. Aandeel in % 52,00 182 Ontwikkelingen De doorontwikkeling van de RID is gewijzigd naar de minimale variant. Informatieveiligheid staat hoog op de agenda bij de RID. Binnen de regio zijn ontwikkelingen die mogelijk een bestuurlijke herindeling tot gevolg kunnen hebben met ook gevolgen voor de SDL. De huidige Bestuurlijke Opdracht RSD loopt tot 2027.
Vanaf 2027 zijn er bedragen meer opgenomen in afwachting van het formele bestuursvoorstel. De formatie van de RSD blijft stabiel ten opzichte van vorig jaar en volgt de bestandsontwikkeling van de klantdossiers. Prestaties De RID is tevreden wanneer de gemeenten ook tevreden zijn over de gezamenlijke uitvoering van de I-Visie en I-Strategie. Uitgangspunten van de I-visie: Digitaal waar zinvol, Toegankelijk, Integraal, Flexibel, Betrouwbaar en Transparant KPI's: - minimaal 90% conformering aan de geldende service level agreement (SLA) voor ICT - verstoringen. - RID blijft onder het landelijk gemiddelde kostenniveau / ICT Benchmark voor gemeenten RSD: - minimaal een 8 voor klanttevredenheid - minimaal 80% duurzame plaatsing, langer dan zes maanden; - 100% van de klanten worden actief begeleid. Website Website RSD De Liemers Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente 7.545 7.963 7.926 7.926 7.926 7.548 Resultaat partij -32 Eigen vermogen 100 Vreemd vermogen Risico's Programma 0. Bestuur en ondersteuning ENDVBEND Streekarchivariaat de Liemers en Doesburg Omschrijving Regionale voorziening voor het beheren van de archiefbescheiden.
Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats Zevenaar Partijen Gemeenten Doesburg, Zevenaar, Duiven en Westervoort Beleidskaders Archiefwet 1995 Openbaar belang en doel Het Streekarchivariaat heeft als doel het beheren van de archiefbescheiden van de deelnemende gemeenten conform de Archiefwet 1995. Bestuurlijk belang Deelname Bestuur. Aandeel in % 48,00 Ontwikkelingen | SALD heeft binnen het project e-Depot een collectiebeheersysteem (CBS) aangeschaft. Hiermee kan SALD collecties en gedigitaliseerde archieven beter beheren en beschikbaar stellen, zoals bouwvergunningen. Een belangrijke ontwikkeling is de gewijzigde Archiefwet, die vanaf 2026 strengere eisen stelt aan duurzame digitale toegankelijkheid en het eerder overdragen van overheidsinformatie (binnen 10 jaar i.p.v. 20). De projectleider werkt verder aan een toekomstplan, ook met oog op een mogelijke gemeentelijke herindeling. Een nulmeting van de archieven bij SALD en deelnemende gemeenten is onderdeel hiervan. Prestaties | Het Collectiebeheersysteem (CBS) is operationeel. Medewerkers SALD zijn getraind en kunnen er goed mee werken. Dankzij het collectiebeheersysteem worden digitale bestanden veilig en duurzaam bewaard. Gedigitaliseerde bouwvergunningen van de voormalige gemeente Angerlo staan al in het systeem. Ook zijn inventarissen online beschikbaar via archieven.nl.
Daarnaast is het integriteitsbeleid SALD vastgesteld. Website | Website Streekarchivariaat Bedragen x € 1.000 Financiële informatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bijdrage gemeente | 253 | 262 | 246 | 246 | 246 Resultaat partij Eigen vermogen Vreemd vermogen Toelichting | In de begroting 2026 van het Streekarchivariaat is de bijdrage voor Zevenaar geraamd op € 262.000. Risico's Programma | 0. Bestuur en ondersteuning ENDVBEND Veiligheids- en Gezondheidsregio Midden-Gelderland (VGGM) Omschrijving | Samenwerking op het gebied van de regionale brandweertaken, ambulancevoorziening, geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen en collectieve preventieve gezondheidszorg ter realisering van deskundigheidsversterking en capaciteitsvergroting. Juridische vorm | Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats | Arnhem Partijen | Gemeente Arnhem, Barneveld, Doesburg, Duiven, Ede, Lingewaard, Nijkerk, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Scherpenzeel, Wageningen, Westervoort, Zevenaar. Beleidskaders | De VGGM werkt met drie verplichte planvormen: • | Regionaal risicoprofiel: Dit document brengt in kaart welke risico's de regio bedreigen, de ernst van deze risico's en hoe de regio zich hierop voorbereidt.
• | Regionaal beleidsplan 2025-2026: Dit plan beschrijft wat de VGGM moet kunnen en welke middelen daarvoor nodig zijn om de veiligheid en gezondheid van inwoners te waarborgen. • | Regionaal crisisplan: Dit plan bepaalt wie welke taken uitvoert en wie wie informeert tijdens een crisis. Openbaar belang en | De VGGM behartigt de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende doel | gemeenten op het gebied van brandweer, regionale ambulancevoorziening en GGD voor de vijftien gemeenten in de regio Gelderland-Midden. Bestuurlijk belang | Deelname aan algemeen bestuur door burgemeester en in commissie volksgezondheid door portefeuillehouder. Aandeel in % | 6,45 183 184 Ontwikkelingen Voor de begroting 2026 is een (incidentele) besparing van 2% opgenomen. Het algemeen bestuur VGGM heeft het dagelijks bestuur verzocht verdergaande inhoudelijke besparingsmaatregelen in beeld te brengen, voorzien van een duidelijke onderbouwing die risico’s en impact inzichtelijk maakt. Zo kunnen weloverwogen besluiten worden genomen die verdere uitwerking krijgen in de kaders voor de begroting van 2027 en verder. Er is invulling gegeven aan de implementatie van het Digitaal Kinddossier Jeugdgezondheidszorg. Het programma Nu Niet Zwanger is opgenomen in de regionale bijdrage en kent goede resultaten door zorgvuldige gesprekken met kwetsbare inwoners met een kinderwens.
Prestaties Binnen Jeugdgezondheidszorg is het VGGM gelukt om het niveau van dienstverlening terug te brengen tot het basisniveau. Er is een bestuurlijk traject in gang gezet om te komen tot een toekomstbestendige Jeugdgezondheidszorg en Algemene Gezondheidszorg. Vanuit de landelijke politiek is aandacht voor het risico op natuurbrand en het komen tot een versnelde aanpak door alle partijen. Website Website VGGM Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente 5.003 5.276 5.340 5.340 5.340 5.340 Resultaat partij 4.059 Eigen vermogen 14.331 Vreemd vermogen 47.664 Risico's Programma 1. Veiligheid ENDVBEND Alliander NV Omschrijving Alliander N.V. ontwikkelt en beheert energienetten. Via kabels en leidingen ontvangen ruim drie miljoen Nederlandse huishoudens en bedrijven elektriciteit, gas en warmte. Het bedrijf telt 5,8 miljoen klantaansluitingen. Juridische vorm Vennootschap Vestigingsplaats Arnhem Partijen De grootste aandeelhouders van Alliander N.V. zijn de provincies Gelderland, Friesland en Noord-Holland en de gemeente Amsterdam. Deze aandeelhouders bezitten gezamenlijk ongeveer 76% van de aandelen. De overige aandeelhouders, die elk minder dan 3% van de aandelen bezitten, zijn 72 kleinere gemeenten en de provincie Flevoland.
Beleidskaders Afsprakenkader financieringsbehoefte Alliander Openbaar belang en doel De primaire taak van Alliander is het onderhouden en beheren van de elektriciteits - en gas(distributie)netten in het verzorgingsgebied. Deze taken zijn wettelijk bepaald omdat de maatschappij sterk afhankelijk is van een betrouwbare aanvoer van (duurzame) energie. Bestuurlijk belang De gemeente heeft recht op deelneming aan de beraadslagingen en stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders. De gemeente is lid van het platform Nuval. Het platform ondersteunt de gemeenten uit Flevoland en Gelderland bij de invulling van het aandeelhouderschap in Alliander N.V. Aandeel in % 0,45 Ontwikkelingen | De Raad van Commissarissen van Alliander heeft in overleg met de aandeelhouders het dividendbeleid aangepast. Dit was noodzakelijk om te waarborgen dat het beleid passend blijft bij de omvangrijke maatschappelijke opdracht waar Alliander voor staat. Er komt een plafond van € 100 miljoen op de absolute dividenduitkering. Onze gemeente heeft een aandeel in Alliander van 0,45% hetgeen betekent dat de dividenduitkering maximaal € 450.000 bedraagt. Onze begroting is aangepast. Alliander investeert in de uitbreiding en het onderhoud van de gas- en elektriciteitsnetten. Op het elektriciteitsnet werd meer capaciteit gerealiseerd en flexibel gebruik zorgde voor extra ruimte op het bestaande net.
Niet alle ondernemers en consumenten in het verzorgingsgebied van Alliander merkten daar direct iets van. Het wordt steeds moeilijker om te blijven groeien en uitvoeringsplannen op tijd af te ronden. Daarom is verdere versnelling nodig. Prestaties | In 2024 behaalde Alliander een nettoresultaat van € 976 miljoen (2023: € 267 miljoen). Exclusief de boekwinst op de verkoop van Kenter is dit € 219 miljoen. De bedrijfsopbrengsten kwamen in 2024 uit op € 3.881 miljoen (2023: € 2.779 miljoen). De energietransitie is in volle gang, en Alliander investeert meer dan ooit in de verzwaring en uitbreiding van de energie-infrastructuur om te voldoen aan de groeiende vraag naar elektriciteit. Website | Website Alliander Bedragen x € 1.000 Financiële informatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bijdrage gemeente Resultaat partij | 976.000 Eigen vermogen | 6.038.000 Vreemd vermogen | 6.918.000 Risico's Programma | 0. Bestuur en ondersteuning ENDVBEND Ataro B.V. Omschrijving | Zevenaar heeft in 2015 het sport- en accommodatiebeleid geprofessionaliseerd en ondergebracht in het gemeentelijk sportbedrijf Ataro. Juridische vorm | Vennootschap Vestigingsplaats | Zevenaar Partijen | Zevenaar is enig aandeelhouder Openbaar belang en | Ataro B.V. heeft als doel het beheren en exploiteren van maatschappelijk vastgoed.
doel Bestuurlijk belang | De rol van gemeentelijk aandeelhouder in Ataro B.V. wordt uitgeoefend door de wethouder sport (A. Boone). Aandeel in % | 100,00 Prestaties Website | Website Ataro Bedragen x € 1.000 Financiële informatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bijdrage gemeente | 3.499 | 2.464 | 2.464 | 2.464 | 2.464 Resultaat partij Eigen vermogen 185 186 Vreemd vermogen Programma 5. Sport, cultuur en recreatie ENDVBEND Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Omschrijving De Bank Nederlandse Gemeenten is de bank van en voor overheden en instellingen voor maatschappelijk belang. Juridische vorm Vennootschap Vestigingsplaats Den Haag Partijen Aandeelhouders van de bank zijn uitsluitend overheden. De Staat is houder van de helft van de aandelen, de andere helft is in handen van gemeenten, elf provincies en een hoogheemraadschap. Openbaar belang en doel De BNG is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank financiert sinds 1914 de publieke sector. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Bestuurlijk belang Stemrecht in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AvA). Aandeel in % 0,02 Ontwikkelingen BNG Bank heeft de eigen strategie vastgelegd in ‘ons kompas naar impact’.
Het hoofddoel van deze strategie blijft dat de bank zich als belangrijkste kredietverstrekker in het publieke domein zal blijven inzetten voor het socialer en duurzamer maken van Nederland. In 2024 gaven we hier concreet invulling aan met gerichte financiering voor onder andere sociale huurwoningen, de vernieuwing van een zorgkliniek en onderwijshuisvesting, de herontwikkeling van een woonomgeving en circulaire innovaties. BNG Bank richt zich op het verduurzamen van haar kredietverlening en het tegengaan van klimaatverandering. Ze meten de CO2-uitstoot van hun klanten en hebben specifieke reductiedoelen voor 2025 en 2030. Daarnaast is er aandacht voor de financiering van publieke warmtenetten en het realiseren van kleinschalige projecten via het BNG Duurzaamheidsfonds. Prestaties BNG realiseerde in 2024 een nettowinst van € 294 miljoen, een stijging van € 40 miljoen ten opzichte van 2023. Het renteresultaat steeg tot € 536 miljoen, terwijl het resultaat financiële transacties uitkwam op € 15 miljoen negatief, wat een verbetering is ten opzichte van 2023. De stijging van het renteresultaat wordt verklaard door de groei van de leningenportefeuille en door hogere liquiditeitsopslagen in de markt voor overheden en organisaties in de publieke sector. Aan de aandeelhouders is een dividend van € 140 miljoen uitgekeerd, € 2,51 per aandeel.
Dit is in lijn met het beleid 50% van de nettowinst. Website Website BNG Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente Resultaat partij 294.000 Eigen vermogen 4.777.000 Vreemd vermogen 123.614.000 Toelichting De gemeente Zevenaar heeft 12.934 aandelen BNG. Risico's Programma 0. Bestuur en ondersteuning 187 ENDVBEND Leisurelands BV Omschrijving Leisurelands B.V. is een recreatiebedrijf met 20 openbare recreatiegebieden. Hiervan is één gebied gelegen in Zevenaar, namelijk: Rhederlaag. Juridische vorm Vennootschap Vestigingsplaats Arnhem Partijen Gemeenten Apeldoorn, Barneveld, Berg en Dal, Beuningen, Brummen, Ede, Elburg, Epe, Ermelo, Hattem, Heerde, Nijmegen, Nunspeet, Putten, Renkum, Rozendaal, Voorst, Wijchen en Zevenaar. Beleidskaders De vastgestelde structuurvisie voor Rivierklimaatpark vormt de kaders voor toekomstig beleid. Openbaar belang en doel Het doel is het publiekstoegankelijk houden van recreatievoorzieningen en -plassen. Het recreatiegebied Rhederlaag is ondergebracht in Leisurelands BV. Bij het deelnemen aan een verbonden partij staat de vraag centraal of dit de meest geëigende vorm is om de doelstelling van de gemeente (het publieke belang) te realiseren. De gemeente ziet de instandhouding van recreatieplassen als een publiek belang.
Het aandeelhouderschap in Leisurelands BV is een middel om invloed te houden op het realiseren van en het laagdrempelig toegankelijk houden van recreatieplassen in Zevenaar en omgeving. Bestuurlijk belang Via stemrecht bij de algemene aandeelhoudersvergadering Aandeel in % 3,45 Ontwikkelingen Voor wat betreft de Bahrse Pol zoekt Leisurelands samen met de gemeente naar ruimte voor de ontwikkeling van recreatie en wellness, al dan niet in combinatie met kleinschalige opwekking van duurzame energie. Voor het gebied de Koppenwaard geldt dat met name op natuurontwikkeling wordt ingezet, ook hier heeft Leisurelands gronden in eigendom. De herinrichting van recreatiegebied Rhederlaag wordt voortgezet, met een focus op het versterken van zowel de natuur als de recreatiemogelijkheden. Dit omvat onder andere de versterking van ecologische waarden, de verbetering van stranden en voorzieningen en de aanleg van fietspaden voor betere bereikbaarheid en verkeersveiligheid. In 2016 is een aandeelhoudersovereenkomst aangegaan, met een aantal afspraken aanvullend op de statuten. De overeenkomst is reeds met 5 jaar verlengd tot aan 31 december 2026. Na 31 december 2026 verloopt de bestaande overeenkomst van rechtswege. De overeenkomst kan niet nogmaals verlengd worden. Wel geeft de overeenkomst aan dat partijen tijdig voor het verlopen van de overeenkomst met elkaar in overleg treden.
Tijdens de aandeelhoudersvergadering van 20 juni 2024 is geïnventariseerd of er draagvlak was voor het vernieuwen van de overeenkomst. De directie van Leisurelands heeft begin 2025 alle aandeelhouders bezocht om het potentieel hernieuwen van de overeenkomst te bespreken. Deze gesprekken zijn vertaald tot besluitvorming in de Aandeelhoudersvergadering van juni 2025. Er is een nieuwe overeenkomst opgesteld en aandeelhouders hebben tijdens de vergadering ingestemd met de voortzetting van het proces. Prestaties Leisurelands speelt een steeds belangrijkere rol in het mogelijk maken van het ‘buiten zijn’ en is flink op weg om deze beloftes waar te maken. Met trimparcoursen, sportstranden, speelstranden, nieuwe toiletgebouwen, kleedhokjes en wandelroutes is het aanbod verbeterd en vergroot. Ook de grote projecten worden zichtbaar, zoals de Venice Beach boulevard op Veluwe aan Zee. In 2024 resulteerde dit in 4,6 miljoen gratis bezoekers. Rhederlaag telde 363.000 bezoekers. Jaarrond bezoek vraagt om jaarrond horeca. De komende jaren zal een groot deel van de kiosken plaatsmaken voor strandpaviljoens. Website Website Leisurelands 188 Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente Resultaat partij 3.489 Eigen vermogen 84.762 Vreemd vermogen 17.409 Risico's Programma 5.
Sport, cultuur en recreatie ENDVBEND Vitens NV Omschrijving Vitens wint, zuivert en levert drinkwater en zorgt voor de instandhouding van het leidingnetwerk. Jaarlijks maakt Vitens meer dan 360 miljard liter drinkwater. Juridische vorm Vennootschap Vestigingsplaats Utrecht Partijen De aandelen van Vitens N.V. zijn in handen van 110 aandeelhouders waaronder de provincie Friesland, provincie Gelderland, provincie Overijssel, provincie Flevoland en provincie Utrecht en het merendeel van de in deze provincies liggende gemeenten. Beleidskaders Beleidstafel Droogte: aanbevelingen voor het borgen van voldoende drinkwater tijdens extreem droge perioden. Openbaar belang en doel Waarborgen van de kwaliteit en levering van drinkwater. Bestuurlijk belang De gemeente heeft recht op deelneming aan de beraadslagingen en stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders. De gemeente is lid van het platform Nuval. Het platform ondersteunt de gemeenten uit Flevoland en Gelderland bij de invulling van het aandeelhouderschap in Vitens N.V.. Aandeel in % 0,60 Ontwikkelingen Een betrouwbare drinkwateroperatie heeft prioriteit. Er is urgentie voor een versnelling naar duurzame drinkwaterwinning. Vitens werkt aan een digitale, intelligente infrastructuur en innovatie om verstoringen te voorkomen en de impact ervan te minimaliseren. In 2024 leverde Vitens in totaal 343,4 miljoen kuub drinkwater.
Drinkwaterbesparing blijft meer dan ooit nodig. Vitens blijft zoeken naar nieuwe grondwaterbronnen en alternatieve winbronnen voor drinkwater. De toekomstige vraag blijft stijgen en ieder jaar moet Vitens meer drinkwater leveren, onder andere door bevolkingsgroei en verdroging en verzilting door klimaatverandering. Prestaties Vitens heeft over 2024, net als de afgelopen jaren, geen dividend uitgekeerd aan de aandeelhouders. Volgens het beleid kan dividend formeel gezien worden uitgekeerd bij een solvabiliteit hoger dan 30% en deze grens is niet gehaald. De financiële gezondheid van Vitens staat als gevolg van de investeringsopgave onder druk, waardoor het niet opportuun is om dividend uit te keren. Aandeelhouders blijven echter richting de toekomst aandacht vragen voor een redelijk rendement op investeringen, ook ten aanzien van het langetermijnperspectief voor het reguliere dividend. Website Website Vitens Bedragen x € 1.000 Financiële informatie Rekening 2024 Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Bijdrage gemeente Resultaat partij 34.500 Eigen vermogen 713.600 Vreemd vermogen 2.398.400 Toelichting De gemeente Zevenaar bezit 34.717 gewone aandelen. 189 Programma 0.
Bestuur en ondersteuning ENDVBEND 190 GRONDBELEID Inleiding Overeenkomstig artikel 9, lid 2 van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) moet een paragraaf Grondbeleid deel uitmaken van de programmabegroting en het jaarverslag. Transparantie over het grondbeleid voor u is om twee redenen van belang. In de eerste plaats vanwege het financiële belang en de risico’s en in de tweede plaats vanwege de relatie met de inhoudelijke doelstellingen zoals aangegeven in de programma’s. Beleid Het gemeentelijke grondbeleid is vastgelegd in de Nota Grondbeleid gemeente Zevenaar 2025. We kiezen in het grondbeleid voor een situationeel grondbeleid. Dat betekent dat we onze rol per project of locatie op basis van een afwegingskader bepalen. Hierbij wordt gekozen tussen een faciliterende of actieve houding. Zevenaar staat voor een grote opgave in de fysieke leefomgeving. Het gaat om transformatie van bestaande bouw, nieuwbouw, klimaatadaptatie, duurzaamheid en de energietransitie. Daarnaast streven we naar verbetering van de economische vitaliteit, leefbaarheid, gezondheid en passende huisvesting. In de collegevergadering van 4 februari 2025 is de grondprijsbrief 2025 vastgesteld.. Jaarlijks wordt de grondprijsbrief geactualiseerd. Omgevingsvisie De Omgevingsvisie gemeente Zevenaar 2040 heeft u in de raadsvergadering van 25 juni 2025 vastgesteld.
In de omgevingsvisie zijn de ambities van Zevenaar op thema’s als verkeer, natuur, woningbouw en duurzaamheid in samenhang opgenomen. De visie gaat ook in op onderwerpen als ruimte voor bewegen en buiten zijn. De omgevingsvisie geeft een richting, maar bepaalt niet precies hoe alles moet. De omgevingsvisie is na de vaststelling de basis voor nieuwe plannen en ideeën. Beleidskaders • Nota grondbeleid gemeente Zevenaar 2025 • Grondprijsbrief gemeente Zevenaar 2025 • Woonzorgvisie gemeente Zevenaar 2024-2028 • Omgevingsvisie gemeente Zevenaar 2040 • Woondeal 2.0 (Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen) • Regionaal Programma Werklocaties (RPW) Ontwikkelingen Macro-economische ontwikkelingen Op dit moment zijn er veel macro-economische ontwikkelingen die invloed hebben op de woningbouw. De bouwkosten blijven (gematigd) stijgen. Deze stijging is voornamelijk toe te schrijven aan toenemende personeelskosten, samen met een gematigde stijging van materiaalkosten. Ten opzichte van een jaar geleden, blijft de prijs van woningen stijgen. Het CPB raamt in haar persbericht van juli 2025 een inflatie van 3,2% tussen 2023/2026. Vervolgens verwacht het CPB een inflatie van 2,2% tussen 2027/2030. De Nederlandse economie keert terug naar een gematigd groeipad. De verwachting is dat de economische groei normaliseert.
Regionaal Programma Werklocaties Het Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen (RPW) vormt de kaders voor het regionaal beleid ten aanzien van regionale bedrijventerreinen, kantoren en detailhandel. Hierin zijn onder meer afspraken vastgelegd als het gaat om een duurzame ruimtelijke invulling van de werklocaties in de regio Arnhem-Nijmegen in het kader van de Groene Metropoolregio en om de verdeling van de ontwikkelruimte voor bedrijventerreinen, waaronder die voor XXL-logistiek. Project ViA15 De Raad van State heeft in oktober 2024 het Tracébesluit ViA15 onherroepelijk verklaard. Met deze uitspraak van de rechter is, na een beroepsprocedure van zeven jaar, een einde gekomen aan de onzekerheid over het 191 Tracébesluit. Dit heeft ertoe geleid dat in juni 2025 de contracten met Rijkswaterstaat zijn getekend. In het najaar van 2025 wordt gestart met de voorbereidende werkzaamheden. Wet voorkeursrecht gemeente (Wvg) locaties woningbouw Onder Wvg locaties wordt verstaan de potentieel nieuwe ontwikkellocaties binnen de gemeente Zevenaar. Dit zijn Dijkweg (Oud-Zevenaar), Reisenakker (Zevenaar), Groot Holthuizen A en B (Zevenaar) en Witte Kruis (Babberich). Voor deze Wvg locaties zijn voorbereidingsbudgetten door de raad beschikbaar gesteld voor de te maken plankosten en is een verwervingsbudget door de raad beschikbaar gesteld voor het aankopen van gronden.
Momenteel worden verschillende aankoopstrategieën bepaald, haalbaarheidsstudies uitge voerd en hindercontouren in kaart gebracht. Zodra de eerste gronden aangekocht worden, worden de betreffende grondexploitaties geopend. BOUWGRONDEXPLOITATIE (WONINGBOUW EN BEDRIJVENTERREINEN) Zevenaar-Oost bedrijven De levering van de kavels ten behoeve van de Fashion outletontwikkeling (FOZ) heeft al lange tijd vertraging vanwege het Tracébesluit ViA15. Door het onherroepelijk Tracébesluit onherroepelijk verklaard, kan nu verdere uitwerking plaatsvinden. Momenteel vinden gesprekken plaats tussen FOZ en de gemeente over de te leveren gronden. Verwacht wordt dat de gronden aan het einde van 2025/begin 2026 geleverd gaan worden. Daarnaast is op 7Poort een kavel ter grootte van 2,78 hectare in 2024 verkocht. Verwacht wordt dat deze aan het einde van 2025/ begin 2026 wordt geleverd. Voor eind 2025/begin 2026 staat een gebiedsvisie voor het zuidelijke deel gepland. Businesspark 7Poort II In 2024 is al een significant aantal hectare grond aangekocht. In de aankomende periode wordt verder gegaan met het verwerven van gronden en het doen van diverse onderzoeken om toe te werken naar het bouwrijp maken van het terrein. Binnen het project Businesspark 7Poort II wordt circa 36 hectare grond uitgegeven.
Net als andere landelijke ontwikkelingen, loopt Businesspark 7Poort II ook tegen het probleem van netcongestie aan. Dit zorgt mogelijk voor vertraging bij de uitgifte van bedrijfskavels. Momenteel is de gemeente bezig met verschillende onderzoeken om alternatieve oplossingen te vinden zodat de eerste kavels nog steeds in 2027 geleverd kunnen wordenZevenaar-Oost wonen Met de particulieren worden nu afspraken gemaakt ten behoeve van de verkoop van de vrije kavels. Verwacht wordt dat de vrije kavels verkocht worden verdeeld over de jaren 2025, 2026 en 2027. De gemeente heeft het afgelopen halfjaar de gronden binnen Het Hof bouwrijp gemaakt. De ontwikkelaar van Het Hof is gestart met de verkoop en begint na de zomer met de bouw van fase 1. Voor fase 2 dienen enkel nog afspraken gemaakt te worden met betrekking tot sociale woningbouw. In 2024 werd verwacht dat er in totaal 4 kavels geleverd zouden worden gelegen in De Stede. Deze kavels zijn uiteindelijk in 2025 verkocht. Verwacht wordt dat in oktober gestart wordt met de bouw van de laatste kavel. Na de oplevering van deze kavels kan de rest van het plangebied woonrijp worden gemaakt. Middag Oost & Zwanenwaay Alle woningen van fase 3 zijn verkocht. Verwacht wordt dat het woonrijp maken van het gebied grotendeels in 2025 wordt afgerond en het overige deel in 2026 gaat plaatsvinden.
De ontwikkeling Zwanenwaay wordt weer verder opgepakt. Verwacht wordt dat deze planvorming in 2025 wordt afgerond, zodat in 2026 de gronden uitgegeven kunnen worden. Waaijakkers Op de gemeentelijke gronden van Waaijkkers is ruimte voor circa 21 woningen. De onderzoeken zijn reeds afgerond, het bouw en woonrijp maken is aanbesteed en de vergunningen zijn ingediend. Verwacht wordt dat de verkoop van gronden plaatsvindt in 2025 en 2026. Herontwikkeling vastgoedlocaties In 2023 zijn de grondexploitaties voor de vastgoedlocaties geopend. Hiermee wordt de mogelijkheid gecreëerd om 49 woningen te ontwikkelen. Aan het begin van 2025 is de Markt 8 te Lobith geleverd en naar verwachting wordt aan het einde van 2025 deze deelgrondexploitatie afgesloten. Verwacht wordt dat de overige vastgoedlocaties ook in 2025 en/of 2026 geleverd zullen worden. Vestersbos In 2024 is de grondexploitatie Vestersbos geopend. Binnen deze grondexploitatie worden tussen de 70 en 80 woningen gerealiseerd. De selectieprocedure is gevoerd, maar heeft niet geleid tot het gewenste resultaat. Momenteel is de gemeente aan het kijken om wel tot het gewenste resultaat te komen, zonder dat dit tot grote vertraging gaat leiden. REALISATIE In onderstaande tabel presenteren wij de gerealiseerde grondverkopen in het jaar 2025 en een prognose voor de komende vier jaar.
Ter vergelijking is de realisatie van de jaren 2023 en 2024 eveneens opgenomen. De geprognosticeerde afzet voor de komende jaren is verwerkt in de herziening van de actieve gemeentelijke grondexploitaties per 01-01-2025 welke, samen met andere parameters, de basis vormt voor de verwachte resultaten (zie verderop in deze paragraaf). Aantallen/m2 kavels wonen en bedrijven (realisatie en prognose) Naam grondexploitatie 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Bedrijven (in ha.) Zevenaar Oost - 7Poort en Landeweer | 7,04 | 0,00 | 6,79 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 Zevenaar Oost - Spoorallee/FOZ | 0,00 | 0,00 | 7,76 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 Businesspark 7Poort II | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 5,35 | 5,35 | 7,14 Mercurion | 0,54 | 0,00 | 0,31 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 0,00 Totaal Bedrijven | 7,58 | 0,00 | 14,85 | 0,00 | 5,35 | 5,35 | 7,14 Wonen (in aantallen kavels/woningen) Zevenaar Oost - Groot Holthuizen | 53 | 56 | 78 | 36 | 35 | 0 | 0 Middag Oost & Zwanenwaay | 31 | 19 | 0 | 15 | 15 | 0 | 0 Waaijakkers | 0 | 0 | 10 | 11 | 0 | 0 | 0 Herontwikkeling vastgoedlocaties | 0 | 0 | 49 | 0 | 0 | 0 | 0 Vesterbos | 0 | 0 | 0 | 40 | 35 | 0 | 0 Totaal Wonen | 84 | 75 | 137 | 102 | 85 | 0 | 0* *De tabel geeft enkel de te realiseren aantallen woningen weer van de actieve gemeentelijke grondexploitaties.
Momenteel wordt druk gewerkt aan toekomstige gemeentelijke gebiedsontwikkelingen, waardoor er verwacht wordt dat er in 2028 en 2029 degelijk wel woningen gerealiseerd gaan worden. Zodra de betreffende grondexploitaties geopend worden, worden de aantallen toegevoegd aan de tabel. Daarnaast worden binnen de gemeente Zevenaar woningen ontwikkeld door andere partijen dan de gemeente. Deze woningen zijn niet opgenomen in bovenstaande tabel. 192 PROGNOSE TE VERWACHTEN RESULTATEN In BBV artikel 16 lid c is opgenomen dat de paragraaf grondbeleid een actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie moet bevatten. Wanneer deze prognose is samengesteld uit positieve en negatieve grondexploitaties, dan is het van belang dat de verwachte resultaten voor alle grondexploitaties op een zelfde wijze worden berekend. Dit gebeurt op basis van de "netto contante waarde" methode. De voorschriften zeggen ook dat de resultaten op eindwaarde dienen te worden gepresenteerd waarbij tevens wordt aangegeven wat de verwachte einddatum van de exploitatie is. Ten aanzien van de grondexploitaties van onze gemeente kan worden gesteld dat er sprake is van een mix van positieve en negatieve grondexploitaties. Aangezien de afzonderlijke grondexploitaties een verschillende einddatum kennen, zijn de resultaten per datum 1 januari 2025 contant gemaakt.
Hierdoor worden de resultaten onderling goed vergelijkbaar. De geprognosticeerde resultaten van de gemeentelijke grondexploitaties zijn voor het laatst herzien per 1 januari 2025. Vervolgens hebben wij deze verwerkt in de Uitvoeringsrapportage grondexploitaties 2024 welke 25 juni 2025 ter vaststelling aan u is aangeboden. De financiële effecten zijn verwerkt in de jaarstukken 2024. De geprognosticeerde resultaten van de grondexploitaties luiden als volgt: Bedragen x € 1.000 Prognose financiële resultaten actieve grondexploitaties Netto Contante Waarde (NCW) per 1 januari 2025 Naam complex | Einddatum | Resultaat herziene | Resultaat exploitatie | Grex NCW | herziene Grex per 01-01-2025 | op eindwaarde Zevenaar Oost bedrijven | 31-12-2027 | 12.690 | 13.232 Zevenaar Oost wonen | 31-12-2029 | -32.041 | -35.039 Totaal Zevenaar Oost | 31-12-2029 | -19.351 | -19.773 Middag Oost & Zwanenwaay | 31-12-2032 | -3.703 | -3.913 Mercurion | 31-12-2025 | 88 | 92 Waaijakkers | 31-12-2028 | 124 | 134 Herontwikkeling vastgoedlocaties | 31-12-2027 | 615 | 636 Vestersbos | 31-12-2029 | -512 | -566 Businesspark 7Poort II | 31-12-2034 | 9.804 | 11.952 Totaal Overige grondexploitaties | 31-12-2034 | 6.416 | 8.335 Totaal grondexploitaties | 31-12-2034 | -12.935 | -11.438 Voor de verlieslatende exploitaties (Zevenaar Oost (bedrijven en wonen | gecombineerd), Middag Oost & Zwanenwaay en Vestersbos) is,
conform de voorschriften van het BBV, een verliesvoorziening getroffen. Omdat uw raad het budgetrecht heeft, bepaalt u (meestal bij de vaststelling van de jaarstukken) wat de bestemming wordt van vrijgevallen verliezen dan wel de dekking van een noodzakelijke aanvulling van de verliesvoorziening. WINST- EN VERLIESNEMING Ten aanzien van winst- en verliesneming is hierover het volgende in het BBV opgenomen: 193 194 1. Verliezen worden genomen als die bekend zijn (voorzichtigheidsbeginsel), daartoe wordt een voorziening getroffen ten laste van de algemene reserve (risicoreserve); 2. Winsten worden genomen op basis van Percentage of Completion (POC) methode wanneer die gerealiseerd zijn (realisatiebeginsel); 3. Winst en verlies wordt genomen op basis van contante waarde; 4. Winst en verlies komen via de exploitatie ten goede aan respectievelijk ten laste van de reserve grondexploitaties. In de praktijk (zie ook onder 1) is dit nu de algemene reserve; 5. Als de geraamde kosten en opbrengsten zijn gerealiseerd mag winst worden genomen binnen een (deel) grondexploitatie; 6. Tussentijdse winstneming vindt dan slechts plaats als er voldoende zekerheid is voor het nemen van winst; 7. Winstneming vindt plaats bij de jaarstukken. Bovenstaande beleidsregels sluiten aan bij de bepalingen in het BBV en de uitwerking door de commissie BBV in de notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken.
De notitie is als gevolg van de inwerkingtreding van de Omgevingswet herzien en in december 2023 gepubliceerd. Belangrijk aspect in de genoemde notitie is onder meer dat het bovengenoemde realisatiebeginsel zodanig moet worden uitgelegd, dat de winst bij meerjarige projecten niet pas aan het eind van dat project als gerealiseerd moet worden beschouwd. Deze dient gedurende de looptijd als zodanig te worden verantwoord, dit heet tussentijdse winstneming. Bij het bepalen van tussentijdse winst is het noodzakelijk om de nodige voorzichtigheid te betrachten. In dat kader dienen de projectspecifieke risico's van de nog te realiseren kosten en opbrengsten in beeld te zijn gebracht. Voor het bepalen van de tussentijdse winst heeft de commissie BBV de zogenaamde POC -methode geïntroduceerd (Percentage of Completion). De POC-methode houdt rekening met de fase waarin de grondexploitatie, zowel wat betreft de opbrengsten als kosten, verkeert. De methode is vrij eenvoudig toepasbaar en kan eenduidig worden gehanteerd voor alle positieve grondexploitaties. De grondexploitaties Zevenaar Oost (bedrijven en wonen gecombineerd), Middag Oost & Zwanenwaay en Vestersbos zijn verlieslatend. Voor deze negatieve resultaten is een verliesvoorziening getroffen. Tussentijdse winstneming is hier dus niet aan de orde.
Wel kunnen de ontwikkelingen rond de grondexploitaties een positief effect hebben waardoor een correctie op de verliesvoorziening plaats kan vinden. Binnen de P&C cyclus wordt telkens gekeken in hoeverre er aanleiding is om de resultaten van de grondexploitaties bij te stellen en een mutatie in de verliesvoorziening nodig is. Voor de grondexploitaties Mercurion, Waaijakkers, Herontwikkeling vastgoedlocaties en Businesspark 7PoortII is op dit moment geen aanleiding om te veronderstellen dat hier op korte termijn sprake is van een tussentijdse winstneming. RESERVES, VOORZIENINGEN EN RISICO'S De stand van de verliesvoorziening grondexploitaties bedraagt volgens de jaarstukken 2024 € 23.566.000. Ten behoeve van de voorliggende meerjarenbegroting heeft een actualisatie van de risico's plaatsgevonden. Het geactualiseerde risicoprofiel laat het volgende beeld zien: Bedragen x € 1.000 Risicoprofiel actieve grondexploitaties 01-01-2025 en 01-09-2024 Naam complex | Risicoprofiel per | Risicoprofiel | Verschil jan. | Afwijking in% 01-01-2025 | per 01-09-2025 2025- sept.
2025 Zevenaar Oost bedrijven | 364 | 388 | 24 | 6,6% Zevenaar Oost wonen | 279 | 226 | -53 | -19,0% Totaal Zevenaar Oost | 643 | 614 | -29 | -4,5% Middag Oost & Zwanenwaay | 117 | 91 | -26 | -22,2% Waaijakkers | 23 | 78 | 55 | 239,1% Businesspark 7Poort II | 1.801 | 1.806 | 5 | 0,3% Vestersbos | 163 | 385 | 222 | 136,2% Totaal Overige complexen | 2.104 | 2.360 | 256 | 12,2% Totaal Risico's | 2.747 | 2.974 | 227 | 8,3% Toelichting: Uit een recente risicoanalyse van de grondexploitaties blijkt dat het totale risicoprofiel van de grondexploitaties is berekend op € 2.974.000. Ten opzichte van het risico in de jaarstukken 2024 (€ 2.747.000) betekent dit een stijging van € 227.000. Dit risicoprofiel van € 2.974.000 bestaat onder andere uit risico’s die worden veroorzaakt door projecten die zich in de beginfase van de ontwikkeling bevinden, zoals Businesspark 7PoortII, Waaijakkers en Vestersbos. In deze fase zijn nog veel onzekerheden en kunnen risico’s in de toekomst plaatsvinden. Risico’s waar we geen grip op hebben zoals kostenstijging en vertraging in de gronduitgifte worden daarom meegenomen in het risicoprofiel. Hoe de kostenstijgingen verder zal gaan lopen is onzeker en vormt daarom een risico. 1. | Zevenaar Oost bedrijven: Ten opzichte van de jaarrekening zijn de risico’s licht toegenomen.
Echter is er wel een verschil ten opzichte van de jaarrekening en dit komt met name door het fictief draaien van 10.000 scenario’s vanuit de kans dat een risico kan opspelen. Op basis van de gesprekken met FOZ is het risico met betrekking tot vertraging van de uitgifte in de deelgrondexploitatie Spoorallee naar boven bijgesteld. Daarnaast wordt het risico binnen Zevenaar Oost bedrijven gevormd door de lange looptijd van het project. Verwacht wordt dat er extra kosten benodigd zijn voor woonrijp maken van het plangebied, vanwege onderhoudswerkzaamheden die in het woonrijp maken worden meegenomen. Op basis van de aanpassing van de rekenrente is het risicoprofiel voor dat aspect verbeterd. Dit komt met name door het rekening houden met een rentestijging voor de aankomende jaren. Aangezien de rente op leningen die op het moment worden aangegaan veel hoger is dan de huidige rekenrente binnen de gemeente. Dit heeft een positief effect voor winstgevende grondexploitaties. 2. | Zevenaar Oost wonen: De risico’s voor de grondexploitatie Zevenaar Oost wonen zijn licht gedaald ten opzichte van de jaarrekening 2024. De daling van de risico’s is voornamelijk tot stand gekomen door een daling van de kans dat het risico zich voor doet. Vele deelprojecten bevinden zich in de afrondende fase en kennen weinig risico’s.
Enkel het deelproject Het Hof bevindt zich in het begin van de realisatiefase. De ontwikkelaar heeft fase 1 al grotendeels verkocht en begint binnenkort met de verkoop van fas | e 2. Na 195 196 de zomer 2025 zal de ontwikkelaar beginnen met de bouw van de eerste woningen. 3. Businesspark 7Poort II: In het begin van een ruimtelijke ontwikkeling zijn vaak de grootste risico’s. Op dit moment houden we rekening met de volgende risico’s: - Beperkte beschikbaarheid van nutsvoorzieningen (netcongestie), hierdoor mogelijke vertraging van de verkoop van de bedrijfskavels; - Aanvullende onderzoeken flora en fauna; - Mogelijke afwaardering gronden, dit is van toepassing op het moment dat niet alle gronden worden ontwikkeld; - Onvoldoende interesse in de bedrijfskavels. 4. Middag Oost & Zwanenwaay: De risico’s voor de grondexploitatie Middag-Oost & Zwanenwaay zijn licht afgenomen ten opzichte van de jaarrekening 2024. De daling van de risico’s is voornamelijk tot stand gekomen door een daling van de kans dat het risico zich voor doet. Dit komt vooral doordat gestart is met de laatste werkzaamheden voor woonrijpmaken van fase 3 en wordt er gekeken naar herstelwerkzaamheden in de voorgaande fasen. Binnen de grondexploitatie Zwanenwaay is een ontwikkelaar geselecteerd waarmee het gebied transparant wordt ontwikkeld.
Het gebied is grotendeels in het verleden al bouwrijp gemaakt, waardoor mogelijk slechts kleine aanpassingen nodig zijn aan de gestelde eisen. Daarnaast is het programma bepaald en wordt het plan verder uitgewerkt. 5. Waaijakkers: De bestaande risico’s voor de grondexploitatie Waaijakkers zijn iets toegenomen ten opzichte van de jaarrekening. Deze ontwikkeling bevindt zich nog in de beginfase van de planuitwerking en heeft daardoor meer onzekerheid. Daarnaast zijn de vergunningen ingediend en is het wachten op goedkeuring van de provincie om te kunnen starten met de bouw. Het risico wordt daarnaast gevormd door mogelijke kostenstijgingen en het niet verkrijgen van de exploitatiebijdragen. 6. Vestersbos: Vestersbos is sterk toegenomen in het risicoprofiel. Mede door nieuwe inzichten vanuit de provincie is de selectie stopgezet en zijn partijen geïnformeerd. De selectieleidraad moet worden aangepast en verwacht wordt dat in Q4 2025/Q1 2026 een ontwikkelaar wordt geselecteerd. Mede door deze onzekerheden is het risico verhoogd en loopt het project vertraging op. 7. Mercurion en Vastgoedlocaties: De grondexploitaties Mercurion en Herontwikkeling Vastgoedlocaties kent weinig tot geen risico’s. In de eerste helft van 2025 zijn de gronden van diverse vastgoedlocaties geleverd en verwacht wordt dat de laatste bedrijfskavel op Mercurion in 2026 wordt uitgeven.
De gemeente heeft verder geen risicodragende functie binnen deze ontwikkelingen. In de paragraaf weerstandsvermogen verschaffen wij inzicht in de verhouding van de grondexploitatie -risico's in relatie tot het risicoprofiel gemeentebreed. 197 OPENBAARHEIDSPARAGRAAF Inleiding Op 1 mei 2022 heeft de Wet open overheid (Woo) de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) vervangen. De Woo geeft inwoners het recht op informatie over het handelen van de overheid. Iedereen kan een verzoek om informatie indienen bij de gemeente. Wij maken die informatie vervolgens openbaar door deze online te publiceren, tenzij er een wettelijke uitzonderingsgrond van toepassing is. De gemeente is verplicht om de komende jaren gefaseerd minstens 11 informatiecategorieën openbaar te maken. Denk hierbij aan vergaderstukken voor de raad, maar ook collegebesluiten, onderzoeken, jaarplannen en jaarverslagen. Goede en vindbare informatie is essentieel voor openbaarheid. Daarom geeft de Woo de gemeente meerdere jaren om de informatiehuishouding op orde te brengen. Dat betekent dat we onze systemen (software) steeds beter inrichten. Beleid De Wet open overheid is landelijke wetgeving. In artikel 3.5 (openbaarheidsparagraaf) van de Woo staat dat bestuursorganen in de jaarlijkse begroting toelichting geven op de beleidsvoornemens over de uitvoering van deze wet.
De openbaarheidsparagraaf is een stok achter de deur, die ervoor zorgt dat er aandacht blijft voor het actief openbaar maken van documenten. Beleidskaders Op 10 januari 2023 stelde het college van B&W het ‘ambitieniveau actief openbaar maken’ vast. Er werd besloten om te gaan voor het VNG-ambitieniveau ‘basis’ en waar mogelijk aansluiting te zoeken op ambitieniveau ‘medium’. Binnen ambitieniveau ‘basis’ ligt de focus van de werkzaamheden op het technisch mogelijk maken van het online publiceren van documenten en het trainen van medewerkers in het gebruik van de benodigde software. Ambitieniveau ‘medium’ zet in op participatie en het publiceren van meer documenten dan wettelijk noodzakelijk. Voor het op orde brengen van onze informatiehuishouding houden we het Meerjarenplan Woo van de VNG aan. Ontwikkelingen De Woo heeft drie aandachtsgebieden: 1) actief openbaar maken van documenten, 2) passief openbaar maken van documenten (Woo-verzoeken) en 3) informatiehuishouding. 1) Actief openbaar maken van documenten Steeds meer documenten van onze gemeente zijn online te lezen op onze website voor bestuurlijke informatie (https://zevenaar.bestuurlijkeinformatie.nl/). De Rijksoverheid bepaalt welke documentsoorten alle overheden (minimaal) openbaar moeten maken. Zo moesten we in november 2024 onder andere het organogram en de contactgegevens van de gemeente online publiceren.
Het is nog niet duidelijk wat de volgende verplichting wordt en welke documenten we dan online moeten plaatsen. Maar we zitten niet stil en bereiden voor hoe we de agenda van de wekelijkse vergadering van het college van B&W online kunnen plaatsen. 2) Passief openbaar maken van documenten (Woo-verzoeken) We bekijken of we in 2026 het proces van het afhandelen van Woo -verzoeken verder kunnen optimaliseren. We doen dit om te zorgen dat alle Woo-verzoeken die we ontvangen binnen de wettelijke termijn van vier weken (plus twee weken uitstel (=verdagen)) afgehandeld worden. 3) Informatiehuishouding In 2026 werken we verder aan het verbeteren van de informatiehuishouding. We letten daarbij op duurzame toegankelijkheid, duidelijke beleidsafspraken en goede archivering. Het landelijke VNG-meerjarenplan informatiehuishouding wordt op dit moment geactualiseerd. De actualisatie speelt in op bestuurlijke aandacht, de nieuwe Archiefwet en de behoefte aan realistische, maar ambitieuze doelen. Voor Zevenaar betekent dit dat we onze aanpak herijken wanneer de nieuwe landelijke kaders en indicatoren bekend zijn. In de huidige nog geldende versie van het Meerjarenplan Woo van de VNG staan 7 eisen opgenomen voor een goede informatiehuishouding. Het overzicht Informatiehuishouding op orde (zie tabel hierna) toont deze eisen en de planning van realisatie in gemeente Zevenaar.